I SA/Rz 54/26

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. WSA Grzegorz Panek /spr./, Sędzia WSA Małgorzata Niedobylska, Sędzia WSA Jarosław Szaro, Protokolant sekr. sąd. Sabina Długosz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 czerwca 2026 r. sprawy ze skargi Q. Spółka z o.o. z siedzibą w G. na decyzję Zarząd Województwa Podkarpackiego z dnia 25 listopada 2025 r., nr RP-VIII.1511.15.2025.AS w przedmiocie określenia kwoty przypadającej do zwrotu w związku z wykorzystaniem środków przeznaczonych na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich z naruszeniem procedur oddala skargę.

Przedmiotem skargi Q.Sp. z o.o. z siedzibą w G. (dalej: "spółka" lub "beneficjent") jest decyzja Zarządu Województwa Podkarpackiego (dalej: "Instytucja Zarządzająca") z dnia 25 listopada 2025 r. nr RP-VIII.1511.15.2024.AS utrzymująca w mocy decyzję własną z dnia 4 listopada 2024 r. nr WP-IV.433.4.2023.MDK w przedmiocie określenia kwoty przypadającej do zwrotu w związku z wykorzystaniem środków przeznaczonych na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich z naruszeniem procedur. Stan faktyczny i prawny sprawy ze skargi na powyższą decyzję przedstawia się następująco. Zarząd Województwa Podkarpackiego jako Instytucja Zarządzająca Regionalnym Programem Operacyjnym Województwa Podkarpackiego na lata 2014-2020 zawarł ze spółką w dniu 6 marca 2018 r. umowę nr RPPK.01.04.01-18-0558/17-00 o dofinasowanie projektu pn. "Wdrożenie innowacyjnego systemu do przeprowadzenia zamówień publicznych w trybie licytacji elektronicznej". Umowa ta była trzykrotnie aneksowana. Całkowita wartość wydatków kwalifikowanych projektu wyniosła 460.000,00 zł, a wysokość dofinansowania projektu 368.000,00 zł. Data rozpoczęcia realizacji projektu została określona na 1 stycznia 2018 r., a data jego zakończenia ostatecznie na 31 stycznia 2019 r. Planowana inwestycja dotyczyła wdrożenia centralnej platformy wspierającej firmy, takie jak urzędy czy szkoły w skuteczniejszym i szybszym przeprowadzaniu przetargów zgodnych z ustawą Prawo zamówień publicznych w trybie licytacji elektronicznej. W systemie zakładane były zupełnie nowe, niewystępujące na rynku do tej pory funkcjonalności, jak i te, które już występują, jednak ich zaawansowanie czy przydatność użytkowa miała być znacznie wyższa (pkt B.1 wniosku o dofinansowanie). Spółka w pkt B.4 biznesplanu stanowiącego załącznik do wniosku o dofinansowanie zadeklarowała, że realizacja projektu obejmować będzie nabycie wartości niematerialnych i prawnych oraz zakup usług informatycznych i technicznych związanych z instalacją oprogramowania oraz zakup jednego środka trwałego, niezbędnych do wdrożenia w przedsiębiorstwie innowacji produktowej i procesowej. W wyniku realizacji projektu nastąpić miało rozszerzenie podstawowego profilu działalności spółki poprzez wprowadzenie do oferty przedsiębiorstwa nowej usługi - możliwości zrealizowania licytacji elektronicznej. Realizacja projektu obejmowała jedno zadanie pn. "Zakup i wdrożenie nowej platformy oraz ŚT, niezbędnych do świadczenia usługi" (pkt B.2 wniosku o dofinansowanie). Spółka zadeklarowała osiągnięcie następujących wskaźników produktów projektu oraz rezultatu projektu: inwestycje prywatne uzupełniające wsparcie publiczne dla przedsiębiorstw: 198 649,00 zł; liczba podmiotów wykorzystujących technologie informacyjno-komunikacyjne: 1; liczba wspieranych nowych przedsiębiorstw: 1; wzrost zatrudnienia we wspieranych przedsiębiorstwach: 1 EPC; wzrost zatrudnienia we wspieranych przedsiębiorstwach - mężczyźni: 1 EPC; liczba wprowadzonych innowacji produktowych: 1; liczba wdrożonych systemów TIK w przedsiębiorstwach: 1. Spółka złożyła trzy wnioski o płatność: - wniosek o płatność za okres od 1 stycznia 2018 r. do 19 września 2018 r. (wniosek o refundację będący zarazem wnioskiem sprawozdawczym), - wniosek o płatność za okres od 20 września 2018 r. do 29 listopada 2018 r. (wniosek o refundację będący zarazem wnioskiem sprawozdawczym), - wniosek za okres od 30 listopada 2018 r. do 31 stycznia 2019 r. (wniosek o refundację będący zarazem wnioskiem sprawozdawczym i końcowym). W wyniku przeprowadzonej od 7 maja 2019 r. do 3 czerwca 2019 r. kontroli na zakończenie realizacji projektu (kontroli kompleksowej) stwierdzono, że wytworzone oprogramowanie jest w fazie testowej oraz że nie posiada w pełnym zakresie zaplanowanych funkcjonalności opisanych w biznesplanie. Spółka zobowiązała się do usunięcia stwierdzonych usterek oraz zaprezentowania kompletnej aplikacji w dniu 3 czerwca 2019 r. w siedzibie Instytucji Zarządzającej. W dniu 3 czerwca 2019 r. spółka zaprezentowała działanie i funkcjonalność wytworzonego w ramach realizacji projektu systemu TIK. Sporządzono informację pokontrolną, zaakceptowaną bez uwag i zastrzeżeń. Instytucja Zarządzająca uznała projekt za zrealizowany oraz dokonała na rzecz spółki płatności salda końcowego (368.000,00 zł). W dniu 18 lutego 2022 r. w ramach przygotowania do czynności kontrolnych przeanalizowano w siedzibie Instytucji Zarządzającej działanie strony internetowej dostępnej pod adresem [...], na której funkcjonować miała platforma. W wyniku weryfikacji ustalono, że wskazana powyżej strona internetowa co prawda otwiera się, jednakże nie stwierdzono aby od momentu przeprowadzenia kontroli na zakończenie projektu, tj. od dnia 3 czerwca 2019 r. nastąpiły na niej jakiekolwiek zmiany wskazujące na jej funkcjonowanie. Zastrzeżenia budziła także znikoma treść informacji zamieszczona na stronie dla potencjalnych klientów chcących skorzystać z oferty firmy. Dostępne były dwie zakładki: "Logowanie/rejestracja", która miała umożliwić założenie konta bądź logowanie użytkownika, a także odczyt regulaminu portalu oraz "Nasze licytacje - zapoznaj się z aktualnymi licytacjami", gdzie udostępniono wykaz kilku "fikcyjnych/przykładowych licytacji" (cyt. z oświadczenia spółki z dnia 22 marca 2022 r.) zamieszczonych na portalu w okresie od stycznia 2019 r. do czerwca 2019 r. Ponadto stwierdzono brak jakiejkolwiek aktywności na portalu od momentu zakończenia kontroli końcowej. Instytucja Zarządzająca w dniu 16 marca 2022 r. przeprowadziła kontrolę doraźną w okresie trwałości projektu. Przedmiotem kontroli była weryfikacja faktycznego prowadzenia przez spółkę działalności gospodarczej zgodnie z założeniami zawartymi w projekcie objętym dofinansowaniem ze środków RPO WP na lata 2014-2020. Kontrola została przeprowadzona w miejscu realizacji projektu. Spółka w dniu kontroli przedłożyła m. in. dokumenty dotyczące zatrudnienia pracownika, najmu lokalu oraz wydruki z rachunku bankowego dokumentujące zapłatę za najem lokalu w okresie trwałości projektu, a także ewidencję środków trwałych i wartości niematerialnych i prawnych. Pismem z dnia 29 lipca 2022 r., Instytucja Zarządzająca przekazała spółce dwa egzemplarze informacji pokontrolnej z kontroli doraźnej w okresie trwałości projektu. W wyniku kontroli doraźnej oraz na podstawie wyjaśnień przekazywanych przez spółkę ustalono, że spółka z tytułu prowadzenia dofinansowanej działalności nie osiągnęła innych przychodów poza wskazanymi podczas kontroli przeprowadzonej w 2019 r. na zakończenie realizacji projektu. Wszystkie dane (licytacje) zamieszczone na portalu [...] utworzone zostały przez spółkę w celu testowym, a spółka nie pozyskała żadnego klienta, który miałby skorzystać z nowej usługi realizowanej w ramach projektu. Ponadto przedmiotowa platforma nie funkcjonowała zgodnie z założeniami wniosku o dofinansowanie, tj. stworzona w ramach projektu strona internetowa nie została nigdzie upubliczniona w taki sposób, by umożliwić potencjalnym odbiorcom zapoznanie z aktualną ofertą firmy, a przede wszystkim z istnieniem samego portalu, co dałoby szansę na funkcjonowanie na rynku usług. Instytucja Zarządzająca uznała, że wskazane przez spółkę informacje dotyczące "rozmów telefonicznych oraz organizowania spotkań biznesowych promujących portal", których spółka nie mogła potwierdzić, nie wskazując przy tym żadnych konkretnych podmiotów, którym oferowała usługę, są niewiarygodne. Nie uwzględniła również wyjaśnień spółki, która powołując się na proces legislacyjny i zmianę ustawy Prawo zamówień publicznych oraz pandemię COVID-19, chciała udowodnić, że z przyczyn niezależnych od niej nie była w stanie przeprowadzić promocji portalu oraz nie pozyskała klientów, a co za tym idzie dochodów ze swojej działalności związanej z portalem. Spółka pismem z dnia 2 września 2022 r. wniosła zastrzeżenia i uwagi do opisanych w informacji pokontrolnej ustaleń. Pismem z dnia 19 września 2022 r. Instytucja Zarządzająca ponownie przekazała spółce dwa egzemplarze informacji pokontrolnej oraz odniosła się do jej uwag dotyczących ustaleń pokontrolnych. Spółka pismem z dnia 30 września 2022 r. ponownie wniosła zastrzeżenia i uwagi do ustaleń opisanych w informacji pokontrolnej. Wobec stwierdzonych w trakcie kontroli nieprawidłowości w realizacji projektu, pismem z 12 października 2022 r. spółka została wezwana do zwrotu wypłaconego dofinansowania w kwocie [...] zł wraz z odsetkami określonymi jak dla zaległości podatkowych. Wobec braku zwrotu ww. środków, postanowieniem z 16 maja 2023 r. Instytucja Zarządzająca wszczęła z urzędu postępowanie w sprawie zwrotu przez spółkę środków przeznaczonych na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich przyznanych na podstawie umowy o dofinansowanie projektu, a następnie decyzją z 4 listopada 2024 r. zobowiązała spółkę do zwrotu środków przeznaczonych na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich, wykorzystanych z naruszeniem procedur, o których mowa w art. 184 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2021 r. poz. 305 ze zm., dalej: "u.f.p.") w kwocie [...] zł wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych. Nie zgadzając się z ustaleniami ww. decyzji spółka wniosła o ponowne rozpatrzenie sprawy przez Instytucję Zarządzającą. Decyzją z dnia 25 listopada 2025 r. nr RP-VIII.1511.15.2024.AS Instytucja Zarządzająca utrzymała w mocy decyzję z dnia 4 listopada 2024 r. nr WP-IV.433.4.2023.MDK. W uzasadnieniu decyzji Instytucja Zarządzająca stwierdziła, że w przedmiotowym projekcie nie osiągnięto wskaźników opisanych we wniosku o dofinansowanie projektu, a co więcej, nie osiągnięto celu projektu. Spółka nigdy nie zamierzała prowadzić działalności w oparciu o zakupioną w ramach projektu wartość niematerialną i prawną. Działania spółki miały pozorny charakter i zmierzały do wprowadzania Instytucji Zarządzającej w błąd celem wykazania prawidłowości realizacji projektu, a następnie miały świadczyć o utrzymywaniu trwałości projektu. W szczególności nowa usługa wprowadzona przez spółkę w ramach realizacji projektu miała umożliwiać podmiotom zobligowanym do stosowania ustawy Prawo zamówień publicznych przeprowadzanie postępowania w trybie licytacji elektronicznej. W toku postępowania ustalono, że jedynymi odbiorcami usługi oferowanej przez spółkę były następujące podmioty: M. S-G. prowadząca działalność gospodarczą pod nazwą M. M. S-G. oraz M.T. prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą F. M.T. Co istotne, żaden z ww. klientów, dla których spółka wystawiła faktury za zakup pakietu licytacji nie był zobowiązany do stosowania ustawy Prawo zamówień publicznych. Ponadto z dokumentacji zgromadzonej w sprawie wynikało, że M. S-G. jest zatrudniona od 1 stycznia 2020 r. przez spółkę jako Project Manager. Z kolei drugi podmiot – M.T. prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą F. M.T. nie był zobligowany do stosowania ustawy Prawo zamówień publicznych, a pomimo to nabył pakiet licytacji w dniu 6 lipca 2022 r., czyli w okresie kiedy licytacja elektroniczna nie stanowiła już trybu udzielania zamówień. Instytucja Zarządzająca zwróciła uwagę, że M. S-G. prowadząca działalność gospodarczą pod nazwą M. M. S-G. również brała udział w naborze wniosków o dofinansowanie realizacji projektów w procedurze konkursowej ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach osi priorytetowej I Konkurencyjna i innowacyjna gospodarka, działania 1.4 Wsparcie MŚP, poddziałania 1.4.1 Dotacje bezpośrednie, typ projektu: TIK Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Podkarpackiego na lata 2014-2020, nr naboru RPPK.01.04.01-IZ-00-18-003/17. W dniu 2 marca 2018 r. podpisała z Instytucją Zarządzającą umowę o dofinansowanie projektu pn. "Zakup innowacyjnego portalu [...] przez firmę M. M. S-G. w celu świadczenia nowej usługi z zakresu zamówień publicznych". W wyniku realizacji projektu miała ona wprowadzić na rynek nową usługę prowadzoną za pomocą portalu [...]. Jednakże w wyniku realizacji projektu ww. podmiot również nie wdrożył usługi, w związku z czym Instytucja Zarządzająca wydała w dniu 16 września 2025 r. decyzję zobowiązującą ją do zwrotu środków przeznaczonych na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich, wykorzystanych z naruszeniem procedur, o których mowa w art. 184 u.f.p. Instytucja Zarządzająca podkreśliła, że M. S-G. nigdy nie dokonała logowania na portalu [...]. Dodatkowo nie ma możliwości wskazania, jakie podmioty korzystające z jej usług poprzez portal [...] miały również korzystać z portalu [...]. Nie istnieje żaden dokument bądź jakikolwiek ślad, że na portalu [...] dokonywane były logowania oraz zostały przeprowadzane jakiekolwiek licytacje, inne niż licytacje testowe. Żaden inny podmiot nie dokonał logowania na portalu [...]. Instytucja Zarządzająca uznała więc, że faktura wystawiona na zakup usługi pn.: "pakiet 20 licytacji" dla M. S-G. prowadzącej działalność gospodarczą pod nazwą M. M. S.G. nie potwierdza rzeczywistego zdarzenia gospodarczego, gdyż podmiot ten nie wdrożył nowej usługi na rynek. W złożonych zeznaniach M. S. G. nie wskazała, w jaki sposób licytacje miały stanowić "wartość dodaną" dla portalu [...], tj. w jaki sposób podmioty dokonujące zakupu dostępu do [...] miały mieć jednocześnie dostęp do zakupionych ww. pakietów licytacji na platformie [...], skoro jak wskazuje pkt 31 w rozdz. IV Regulaminu określającego ogólne warunki, zasady oraz sposób świadczenia usług drogą elektroniczną przez spółkę za pośrednictwem portalu, którego jest administratorem, zamieszczonego na portalu [...], "użytkownik nie jest uprawniony do udostępniania swojego Loginu ani Hasła jakimkolwiek osobom trzecim (...)". Brak rejestracji na portalu przez ww. podmiot, który zakupił pakiet licytacji, oznacza brak skorzystania z portalu przez jakikolwiek inny podmiot będący klientem M. M. S-G. Również w odniesieniu do faktury wystawionej na rzecz M.T. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą F. M.T., Instytucja Zarządzająca nie uznała jej wiarygodności. Zdaniem organu nie można uznać wykonania usługi, a tym samym potwierdzić wdrożenia portalu na rynek z uwagi na brak dowodów potwierdzających dokonanie rejestracji na portalu i przeprowadzenie licytacji przez ww. podmiot za pomocą portalu [...] zwłaszcza, że od dnia 1 stycznia 2021 r. licytacja elektroniczna nie stanowiła już trybu udzielania zamówień. Instytucja Zarządzająca uznała więc, że w wyniku realizacji projektu powstał portal, który był pozbawiony potencjalnych klientów. Samo zaistnienie portalu [...] bez wykorzystania jego funkcjonalności przez zakupujących abonament (tj. użytkowania przez klientów), nie dowodzi wprowadzenia nowej usługi przez beneficjenta, a tym samym osiągnięcia celu projektu. Spółka przez cały okres realizacji projektu oraz okres jego trwałości sprzedała swoje usługi jedynie dwóm kontrahentom przy czym transakcje te nie są wiarygodne. Spółka nie wprowadziła nowej, innowacyjnej usługi na poziomie międzynarodowym, zatem nie można uznać, że stała się przedsiębiorstwem korzystających z najnowszych i innowacyjnych rozwiązań. Dalej Instytucja Zarządzająca wskazała, że spółka w ramach stworzonego stanowiska pracy Konsultant ds. Wdrażania i Sprzedaży, zmienionego kolejnemu pracownikowi na stanowisko Projekt manager, zatrudniła kolejno (w różnych okresach) dwie osoby na pełen etat, tj.: od 1 lutego 2019 r. do 5 stycznia 2021 r. M.K. oraz od 1 stycznia 2020 r. M.S-G.. Z podpisanych przez strony umów o pracę wynika, że do obowiązków pracowników należały m.in.: konsultacje z zakresu funkcjonowania/działania i obsługiwania portalu [...], prowadzenie prac rozwojowych związanych z funkcjonowaniem oraz rozszerzaniem funkcjonalności tego portalu oraz innych produktów spółki, handel usługami elektronicznej sprzedaży w środowisku klientów docelowych, budowanie trwałych relacji z pozyskanymi klientami, realizacja planów sprzedaży, raportowanie wyników aktywności handlowej, budowanie pozytywnego wizerunku pracodawcy, pozyskiwanie nowych klientów i utrzymywanie kontaktu ze stałymi klientami, dbanie o bezpieczeństwo danych osobowych, a także obsługa klientów, udzielanie fachowych i wyczerpujących informacji handlowych oraz samodzielna prezentacja produktów będących w ofercie pracodawcy. Biorąc pod uwagę ustalenia wskazujące na brak jakiejkolwiek aktywności na portalu [...], brak promocji portalu, brak jakichkolwiek dowodów na przeprowadzenie spotkań lub konferencji (np. faktur za wynajem sal konferencyjnych, faktur na catering świadczony w ramach organizowanych spotkań) Instytucja Zarządzająca poddała w wątpliwość faktyczny związek wykazanego zatrudnienia z przedmiotowym projektem. Mając na uwadze całokształt opisanych wyżej okoliczności przyjęto, że żadna z osób zatrudnionych w ramach projektu faktycznie nie wykonywała powierzonego jej zakresu obowiązków, stąd też samo ich zatrudnienie nosiło znamiona działania pozorowanego ze strony beneficjenta. W związku z powyższym informacje zawarte w przesłanych przez system SL2014 "Oświadczeniach w sprawie osiągnięcia i utrzymania wskaźników, zachowania trwałości projektu, generowania dochodu i kwalifikowalności podatku VAT", w których spółka potwierdziła utrzymanie trwałości projektu, w tym również wskaźników produktu i rezultatu uznano za nieprawdziwe. W ocenie Instytucji Zarządzającej, podjęcie działań promujących stworzoną platformę [...], takich jak rozmowy telefoniczne czy spotkania biznesowe z potencjalnymi klientami (jak się okazało przez prawie dwa lata nieskutecznych) nie wyczerpywało innych niskobudżetowych dostępnych kanałów promocji w celu pozyskania klientów jak np. portale społecznościowe, ogłoszenia czy reklama w Internecie. Powyższe wskazuje na brak zainteresowania wprowadzeniem nowej usługi na rynek i jej świadczeniem, a tym samym prowadzeniem działalności gospodarczej w oparciu o dofinansowany portal. Reasumując, Instytucja Zarządzająca stwierdziła, że projekt na żadnym etapie jego funkcjonowania nie był realizowany zgodnie z założonym celem, którym było rozpoczęcie świadczenia nowej usługi umożliwiającej zorganizowanie i przeprowadzenie postępowania w trybie licytacji elektronicznej, przeznaczonej dla podmiotów zobligowanych do stosowania ustawy Prawo zamówień publicznych, a podejmowane przez spółkę działania miały jedynie stwarzać pozory tego, że projekt jest realizowany w sposób prawidłowy. Wskaźniki rezultatu projektu pn. Liczba wprowadzonych innowacji produktowych oraz Liczba wdrożonych systemów TIK w przedsiębiorstwach, nie zostały osiągnięte ze względu na to, że usługa przeznaczona dla podmiotów zobowiązanych do stosowania ustawy Prawo zamówień publicznych przy wykorzystaniu platformy [...], nie została faktycznie wprowadzona na rynek. Ponadto spółka deklarując rozpoczęcie świadczenia nowej usługi przy użyciu portalu [...], wprowadziła Instytucję Zarządzającą w błąd celem uzyskania dofinansowania. W rzeczywistości spółka nigdy nie wdrożyła na rynek nowej usługi objętej dofinansowaniem i tym samym nigdy nie osiągnęła celu projektu oraz założonych we wniosku wskaźników, co stanowi naruszenie postanowień umowy o dofinansowanie, w szczególności § 5 ust. 2 pkt 1 i pkt 7, które obligują spółkę do osiągnięcia zakładanych celów projektu oraz deklarowanych wskaźników produktu i rezultatu projektu. Zdaniem organu, beneficjentowi nie zależało na wprowadzeniu nowej usługi na rynek, o czym świadczy zaniechanie upowszechniania informacji na temat portalu. Wyjaśnienia beneficjenta wskazujące, że działania promocyjne realizował telefonicznie, Instytucja Zarządzająca uznała za mało wiarygodne. Poszukiwanie klientów portalu drogą telefoniczną jest kolejną nieweryfikowalną okolicznością w realizacji tego projektu. Instytucja Zarządzająca uznała więc, że poprzez brak odpowiedniej promocji portalu spółka nie pozyskała klientów zainteresowanych kupnem usługi oferowanej za pośrednictwem portalu [...], a co za tym idzie nie uzyskała dochodów z prowadzonej działalności. Brak aktywności klientów na portalu, brak promocji portalu, a także zakładanych zysków osiągniętych dzięki wdrożonej nowej usłudze dowodzi jedynie pozorowania działań beneficjenta w celu otrzymania dotacji. Instytucja Zarządzająca stwierdziła ponadto, że w okresie pandemii podstawową drogą przepływu informacji stał się Internet, a także związane z tym możliwości odbywania spotkań, konferencji czy pracy on-line. Biorąc powyższe pod uwagę COVID-19 nie stanowił przyczyny do zaprzestania przez spółkę działań marketingowych w odniesieniu do portalu. Instytucja Zarządzająca opisała ponadto szczegółowo powiązania osobowe pomiędzy spółką a pracownikami zatrudnionymi w ramach projektu, podmiotami korzystającymi z usług oraz wykonawcą portalu. Wskazała, że wspólnikami spółki są M.N-J. oraz D.P.D. posiadający udziały o wartości 2.500 zł każdy, będący jednocześnie jedynymi członkami zarządu spółki. M. S-G. od dnia 1 stycznia 2020 r. była zatrudniona na podstawie umowy o pracę w spółce. Z kolei członek zarządu spółki M. N. był zatrudniony przez M. S-G. w jej działalności - czyli w firmie, która nabyła pakiet licytacji na portalu [...]. Co więcej, spółka zawarła z M. S-G. prowadzącą działalność gospodarczą pod nazwą M. M. S-G. siak umowę na najem lokalu na potrzeby jej działalności. Z kolei M. N-J. jest wspólnikiem firmy M. sp. z o.o. sp. k., w której składzie osobowym jest R.S. - powiązany osobowo z M. S-G.. Podmiot M.C. sp. z o.o. sp. k. został wskazany przez beneficjenta w Biznesplanie, stanowiącym załącznik do wniosku o dofinansowanie projektu, jako pożyczkodawca spółki. M.K. zatrudniona na podstawie umowy o pracę w spółce jest obecnie żoną M. N-J.. Dodatkowo M.K. figuruje w dokumentach będących w posiadaniu Instytucji Zarządzającej, jako osoba posiadająca uprawnienia dostępu do programu SL2014 w ramach obsługi wniosków o płatność nie tylko dla projektu złożonego przez spółkę, ale także projektu spółki R.E. sp. z o.o. W obu przypadkach adres e-mail do kontaktu wskazuje na związek M.K. z podmiotem M.C. sp. z o.o. sp. k. Z kolei prezes zarządu spółki R.E. sp. z o.o. K.Ś. został wskazany w polu B.6. Biznesplanu, stanowiącego załącznik do wniosku o dofinansowanie projektu, jako administrator systemu [...]. Instytucja Zarządzająca wskazała również, że M. N. już na etapie przygotowania dokumentacji aplikacyjnej w ramach naboru wniosków brał udział w pozyskaniu wymaganych dokumentów dla podmiotów: M.M. S-G. oraz Q. sp. z o.o. Ponadto z przedłożonej umowy o dzieło, protokołu zdawczo- odbiorczego oraz rachunku wynika, że opinia o innowacyjności dołączona przez spółkę do wniosku o dofinansowanie nie została wydana przez Uniwersytet im. [...] w [...], a jedynie przez jego pracownika. Jak wynika z zapisów dokumentacji konkursowej przedmiotowego naboru, aby uzyskać dodatkowe punkty w trakcie oceny merytorycznej należało przedstawić opinię o innowacyjności jednostek naukowo-badawczych, zatem opinia wystawiona przez profesora, a nie uniwersytet nie spełniała tych wymagań. Taki stan rzeczy potwierdza stanowisko, że beneficjent już od momentu przygotowania projektu pozorował możliwość jego realizacji, tym samym nie wdrożył w prowadzonej działalności gospodarczej nowej usługi opracowanej dzięki zakupionej w ramach projektu wartości niematerialnej i prawnej zgodnie z umową o dofinansowanie, a tym samym - nie osiągnął celu projektu. Instytucja Zarządzająca wskazała, że w trakcie realizacji projektu (oraz w okresie trwałości) spółka zajmowała kolejno trzy lokale, a wraz z ww. zmianami lokalizacji każdorazowo zmieniała się także siedziba M. S-G.prowadzącej działalność gospodarczą pod nazwą M.M. S-G.. Powyższe dowodzi, że podmioty te działały pod tym samym adresem. Wskazała również na relacje osobowe wśród wykonawców obydwóch portali internetowych dla wymienionych wyżej podmiotów. W ocenie Instytucji Zarządzającej działania i zaniechania spółki stanowią nieprawidłowość, o której mowa w art. 2 pkt 36 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1303/2013 ustanawiającego wspólne przepisy dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności, Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich oraz Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz ustanawiającego przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności i Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz uchylającego rozporządzenie Rady (WE) nr 1083/2006 (Dz.U.UE.L.2013.347.320 - dalej: "rozporządzenie (UE) nr 1303/2013"). Wskazała, że dla uznania, że doszło do uchybienia procedurom, o których mowa w art. 184 u.f.p. wystarczające jest naruszenie postanowień zawartych w umowie o dofinansowanie. Nie zawsze musi nastąpić naruszenie prawa powszechnie obowiązującego, krajowego lub unijnego. Wskazane stanowisko jest utrwalone w orzecznictwie i nie jest obecnie kwestionowane W przedmiotowej sprawie wystąpiła szkoda realna. Szkoda realna powstała w wysokości środków finansowych wypłaconych spółce w kwocie [...] zł, które zostały wydatkowane z naruszeniem procedur, a przy prawidłowym zachowaniu zasad kwalifikowalności wydatków, środki te nie byłyby wypłacone. Wobec powyższego zgodnie z § 5a ust 2 pkt 5) umowy o dofinansowanie wydatki zgłoszone przez beneficjenta nie mogły zostać uznane za wydatki kwalifikowalne, gdyż zostały poniesione niezgodnie z postanowieniami umowy o dofinansowanie. Dodatkowo beneficjent poprzez brak realizacji celu projektu, jak również brak osiągnięcia wskaźników projektu swoim działaniem i zaniechaniem naruszył § 2 ust. 2 oraz § 5 ust. 2 pkt 1 i pkt 7 umowy o dofinansowanie, jak również zapisy podrozdziału 6.2 pkt 3 lit. e) Wytycznych Ministra Rozwoju i Finansów w zakresie kwalifikowalności wydatków w ramach Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego oraz Funduszu Spójności na lata 2014-2020 z dnia 19 lipca 2017 r. (wersja MR/H 2014-2020/23(3)07/2017 obowiązująca od 23 sierpnia 2017 r. do 8 września 2019 r.). Zachodzi więc przesłanka zwrotu całości pobranego dofinansowania określona w art. 207 ust. 1 u.f.p., gdyż całość wydatków objętych niniejszym projektem została wydatkowana w sposób naruszający procedury w rozumieniu art. 184 u.f.p. (dla każdego ze stwierdzonych i wykazanych w części III niniejszej decyzji naruszeń, skutkujących nieprawidłowym poniesieniem wydatków, wysokość korekty finansowej wynosi 100% dofinansowania, które jest równe wartości wkładu z budżetu UE). Odnosząc się do zarzutów zawartych we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, Instytucja Zarządzająca nie zgodziła się ze spółką, że kwestie takie jak realizacja założeń dotyczących promocji projektu, wysokości planowanych przychodów czy liczby pozyskanych klientów należy traktować jako wtórne, niezwiązane bezpośrednio z głównym celem projektu. Wręcz przeciwnie - wspomniane kwestie miały bezpośredni wpływ na osiągnięcie celu głównego projektu czyli świadczenie usług dotychczas nieoferowanych przez beneficjenta za pomocą portalu utworzonego w wyniku realizacji projektu. Instytucja Zarządzająca przyznała, że kontrolujący zarówno w trakcie kontroli na zakończenie projektu, jak i w momencie kontroli zrealizowanej w okresie trwałości pracowali na tym samym stanie faktycznym i tych samych dokumentach, przy czym poczynili różne ustalenia. Mimo to podzieliła stanowisko wyrażone w pierwszej instancji dotyczące pozorowania realizacji projektu, gdyż zgromadzony materiał dowodowy wskazuje, że zakres rzeczowy projektu oraz jego wskaźniki nie zostały zrealizowane, cel projektu nie został osiągnięty, a beneficjent zaniechał promocji projektu. Ponadto, dopiero kontrola przeprowadzona w okresie trwałości wykazała brak realizacji projektu, gdyż brak działań promocyjnych prowadzących do uzyskania przychodów z abonamentu, a co za tym idzie brak pozyskania klientów jasno wskazywały na pozorność prowadzenia działalności. Odnosząc się do zarzutów braku ustosunkowania się do wyjaśnień beneficjenta, braku jednoznacznego wskazania, które z zarzucanych stronie naruszeń doprowadziło do niewykonania postanowień umowy oraz braku uzasadnienia rzekomego wystąpienia realnej szkody, Instytucja Zarządzająca wskazała, że jak wynika ze zgromadzonego materiału dowodowego, organ zarówno w trakcie realizacji projektu, jak i już w okresie trwałości korespondował na bieżąco z beneficjentem, odpowiadając na pisma, składając wyjaśnienia. Wbrew twierdzeniom zawartym we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, w zaskarżonej decyzji wskazano, które z zarzucanych stronie naruszeń doprowadziły do niewykonania postanowień umowy. Instytucja Zarządzająca zaznaczyła, że uzasadnienie zaskarżonej decyzji spełnia wymogi zawarte w kodeksie postępowania administracyjnego. W sposób wyczerpujący i przekonujący wykazuje, dlaczego organ wydał taką decyzję, na jakich dowodach się oparł, z jakiego powodu inne możliwe rozstrzygnięcia w tej sprawie uznał za nieprawidłowe. W realiach niniejszej sprawy ocena zgromadzonego materiału dowodowego nastąpiła w oparciu o zasady logiki, wiedzy i doświadczenia życiowego, a tym samym postępowanie prowadzone było w zgodzie z zasadą pogłębiania zaufania do władzy publicznej. Podstawa prawna przedmiotowej decyzji jest precyzyjna i jasna. Jeśli chodzi o uzasadnienie wystąpienia szkody realnej, Instytucja Zarządzająca w rozdziale III zaskarżonej decyzji pn. Analiza prawna, uzasadniając swoje stanowisko oraz wskazując na wystąpienie nieprawidłowości, powołała się na stosowane akty prawne, które regulują nałożenie korekty oraz wskazują przesłanki zwrotu środków nienależnie pobranych. Odwołując się do konkretnych przepisów Instytucja Zarządzająca wskazała, na jakiej podstawie i w jakiej wysokości wystąpiła szkoda realna w przedmiotowej sprawie i orzekała według tych przepisów. Instytucja Zarządzająca wskazała, że spółka zobowiązana została umową o dofinansowanie do utrzymania trwałości projektu przez okres 3 lat od jego zakończenia. Złożenie wniosku o płatność końcową (rozumiane w myśl zapisów § 1 pkt 41 umowy o dofinansowanie jako zakończenie realizacji projektu) nastąpiło w dniu 31 stycznia 2019 r., natomiast dzień wypłaty salda końcowego, tj. 10 lipca 2019 r., zgodnie z § 11 pkt 9 umowy stanowił dla projektu początek trzyletniego okresu trwałości oraz zgodnie z § 11 pkt 10 umowy o dofinansowanie obligował beneficjenta do przedkładania co 12 miesięcy oświadczenia dotyczącego zachowania trwałości projektu, wskaźników, generowania dochodu oraz kwalifikowalności podatku VAT, przy czym pierwsze oświadczenie należało złożyć do 13 miesięcy od daty zakończenia realizacji projektu. Wobec powyższego okres trwałości projektu upływał dnia 10 lipca 2022 r. W dniu 1 stycznia 2021 roku weszła w życie ustawa z dnia 11 września 2019 r. - Prawo Zamówień Publicznych, zastępująca dotychczasową ustawę z dnia 29 stycznia 2004 r. - Prawo Zamówień Publicznych. Portal [...], który nie został dostosowany do obowiązujących przepisów prawa stał się nieużyteczny - a co za tym idzie - beneficjent nie mógł świadczyć usługi za pośrednictwem portalu powstałego w ramach realizacji projektu. W odniesieniu do złożonego wniosku dotyczącego uzupełnienia zgromadzonego materiału o całość akt ze śledztwa prowadzonego przez Prokuraturę Okręgową w Przemyślu pod sygnaturą [...], Instytucja Zarządzająca stwierdziła, że wniosek ten jest nieuzasadniony. Jak wynika z pism Prokuratury toczące się śledztwo jest wielowątkowe i rozwojowe a jego ustalenia, odnoszące się do innych niż beneficjent podmiotów, nie mają wpływu na rozstrzygnięcie przedmiotowej sprawy. Instytucja Zarządzająca była zainteresowana jedynie zeznaniami M. S-G. oraz D.D.. Zebrany materiał dowodowy był wystarczający do wykazania, że przyznane beneficjentowi dofinansowanie zostało wykorzystane z naruszeniem procedur, o których mowa w art. 184 u.f.p., a w konsekwencji - do wydania przedmiotowej decyzji. W ustawowym terminie spółka złożyła skargę na powyższą decyzje, zaskarżając ją w całości. Zaskarżonej decyzji zarzuciła: 1. naruszenie przepisów postępowania mających wpływ na wynik sprawy, tj.: art. 7, art. 8, art. 9 oraz 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2022 r. poz. 2000 ze zm., dalej: "k.p.a.") poprzez naruszenie podstawowych zasad postępowania administracyjnego, tj. zasady praworządności, prawdy obiektywnej, pogłębiania zaufania obywateli oraz zasady udzielania informacji prawnej stronom i zasady swobodnej oceny dowodów przez: a) zaniechanie skonkretyzowania i precyzyjnego wykazania bezpośredniego związku przyczynowego pomiędzy rzekomymi uchybieniami przypisywanymi spółce a naruszeniem poszczególnych postanowień umowy o dofinansowanie, co skutkuje brakiem możliwości jednoznacznego ustalenia podstaw faktycznych zaskarżonej decyzji; b) zaniechanie wykazania zaistnienia realnej i konkretnej szkody w budżecie ogólnym Unii Europejskiej oraz brak jakiegokolwiek uzasadnienia dla żądania zwrotu pełnej kwoty dofinansowania, tworzenie przez organ dodatkowych warunków do wykazania osiągnięcia wskaźników produktu i rezultatu nieujętych lub będących w jawnej sprzeczności z zawartą umową; c) zaniechanie przeprowadzenia wszechstronnego postępowania dowodowego oraz niedopełnienie obowiązku wyczerpującego wyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności stanu faktycznego, co doprowadziło do oparcia rozstrzygnięcia na niekompletnych i powierzchownych ustaleniach; d) nieuzasadnioną i arbitralną zmianę stanowiska Instytucji Zarządzającej w przedmiocie oceny prawidłowości realizacji umowy oraz wykonania projektu, dokonaną z rażącym naruszeniem zasady zaufania do organów władzy publicznej; podkreślenia wymaga, że Instytucja Zarządzająca - mimo wcześniejszych pozytywnych wyników kontroli na zakończenie projektu oraz kontroli w okresie trwałości - dokonała diametralnie odmiennej oceny tych samych zdarzeń, nie wykazując przy tym żadnej zmiany w stanie faktycznym, która mogłaby legitymizować taką zmianę. 2. naruszenie art. 207 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 207 ust. 8 i 9 w zw. z art. 207 ust. 11 u.f.p. w zw. z art. 184 u.f.p. w zw. z art. 2 pkt 36 rozporządzenia (UE) nr 1303/2013: a) poprzez bezzasadne przyjęcie, że w procesie realizacji projektu doszło do "nieprawidłowości" oraz naruszenia procedur, co w konsekwencji doprowadziło do bezprawnego nałożenia obowiązku zwrotu dofinansowania, podczas gdy: - projekt został zrealizowany, osiągnięto cel projektu, a portal [...] został wdrożony i uruchomiony; - spółka rzetelnie wywiązała się ze wszystkich obowiązków nałożonych umową, nie naruszając żadnego z jej postanowień; - w niniejszej sprawie nie wystąpiła przesłanka "nieprawidłowości" - nie doszło do jakiegokolwiek naruszenia procedur, a tym samym nie powstała jakakolwiek szkoda w budżecie ogólnym Unii Europejskiej, która mogłaby być podstawą żądania zwrotu środków. b) ich wadliwą wykładnię, skutkującą bezzasadnym utrzymaniem w mocy rozstrzygnięcia nakładającego obowiązek zwrotu całości przyznanego dofinansowania; dokonanie rozszerzającej wykładni norm o charakterze sankcyjnym; podczas gdy rygor zwrotu pełnej kwoty dofinansowania z tytułu uchybień proceduralnych jest prawnie dopuszczalny jedynie w razie udowodnienia definitywnego niepowodzenia w realizacji celów umowy - co w niniejszym stanie faktycznym nie wystąpiło; c) w toku realizacji projektu doszło do jakichkolwiek nieprawidłowości; powyższa konkluzja pozostaje w sprzeczności z wynikami przeprowadzonych kontroli, które w sposób kategoryczny i niebudzący wątpliwości nie stwierdziły nieprawidłowości; 3. naruszenie art. 4 ust. 1 rozporządzenia Rady (WE, EURATOM) nr 2988/95 w sprawie ochrony interesów finansowych Wspólnot Europejskich (Dz.U.UE.L.1993.312.1 z 1995.12.23 - dalej: "rozporządzenie Rady (WE, EURATOM) nr 2988/95") poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i bezpodstawne przyjęcie, że w procesie realizacji projektu wystąpiła nieprawidłowość skutkująca koniecznością zwrotu dofinansowania; powyższe doprowadziło do nieuzasadnionego nałożenia korekty i żądania zwrotu kwoty [...] zł, podczas gdy wyniki kontroli przeprowadzonych w toku realizacji inwestycji jednoznacznie potwierdziły pełną implementację projektu, w tym osiągnięcie celu głównego oraz wszystkich założonych wskaźników, co dowodzi, że wydatki zostały poniesione i udokumentowane w sposób całkowicie prawidłowy; 4. naruszenie art. 3 ust. 1 Rozporządzenia Rady (WE, EURATOM) nr 2988/95 poprzez zaniechanie jego zastosowania, co skutkowało zaniechaniem zbadania czy w realiach niniejszej sprawy nie wystąpiła przesłanka przedawnienia uprawnienia do żądania zwrotu środków; tymczasem z okoliczności przedmiotowej sprawy wynika, że przedawnienie nastąpiło; 5. naruszenie art. 5 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 3 kwietnia 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach wspierających realizację programów operacyjnych (Dz. U. 2022 r. poz. 1758) w zw. z art. 207 u.f.p. poprzez zaniechanie jego zastosowania i w następstwie całkowite pominięcie faktu, że domniemane nieprawidłowości w realizacji projektu stanowią bezpośrednią konsekwencję wystąpienia pandemii COVID-19; okoliczność ta, jako zdarzenie o charakterze siły wyższej, była dla spółki niemożliwa do przewidzenia i pozostawała poza sferą jej realnego wpływu; 6. naruszenie art. 46 ust. 2a ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie województwa w zw. z art 156 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez zaniechanie jego zastosowania i wydanie decyzji opatrzonej podpisem Wicemarszałka Województwa Podkarpackiego P. P., podczas gdy w świetle przywołanych norm kompetencyjnych wyłączne uprawnienie w tym zakresie przysługuje Marszałkowi Województwa; uchybienie to stanowi rażące naruszenie prawa, godzące w ustawowe zasady reprezentacji organu. Wobec powyższego spółka wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania, a także o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi spółka przedstawiła argumentację na poparcie postawionych zarzutów. W odpowiedzi na skargę Instytucja Zarządzająca wniosła o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Skarga nie zawiera usprawiedliwionych podstaw, gdyż zaskarżona decyzja odpowiada prawu. Na wstępie wyjaśnić należy, że zgodnie z przepisem art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1267 ze zm.), kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów, wymienionych w art. 3 § 2 p.p.s.a. sprawowana jest przez sądy administracyjne w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracji publicznej konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania, lub ewentualnie ustalenie, że decyzja lub postanowienie organu dotknięte jest wadą nieważności (art. 145 § 1 lit. a-c p.p.s.a.). Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Instytucji Zarządzającej określająca spółce przypadającą do zwrotu kwotę środków przeznaczonych na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich, wykorzystanych z naruszeniem procedur w wysokości [...] zł z tytułu zwrotu całości dofinansowania przekazanego na podstawie umowy o dofinansowanie wraz zodsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych. Podstawę prawną zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy ustawy z 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (t. j. Dz. U. z 2020 r. poz. 818 ze zm., dalej: "ustawa wdrożeniowa"), u.f.p. oraz rozporządzenia (UE) nr 1303/2013. Zgodnie z art. 207 ust. 1 u.f.p., w przypadku gdy środki przeznaczone na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich są: 1) wykorzystane niezgodnie z przeznaczeniem, 2) wykorzystane z naruszeniem procedur, o których mowa w art. 184, 3) pobrane nienależnie lub w nadmiernej wysokości - podlegają zwrotowi wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, liczonymi od dnia przekazania środków, w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji, o której mowa w ust. 9, na wskazany w tej decyzji rachunek bankowy. Z regulacji zawartej w art. 207 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 184 ust. 1 u.f.p. wynika, że wydatki związane z realizacją programów i projektów finansowanych ze środków, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 2 i 3 tej ustawy (m. in. pochodzących z budżetu Unii Europejskiej) są dokonywane zgodnie z procedurami określonymi w umowie międzynarodowej lub innymi procedurami obowiązującymi przy ich wykorzystaniu. Należy wskazać, że "inne procedury", o których mowa w art. 184 ust. 1 u.f.p., to także procedury określone w umowie między beneficjentem a Instytucją Zarządzającą projektem. W orzecznictwie dokonując wykładni pojęcia "innych procedur obowiązujących" przyjęto, że obejmuje ono również naruszenie postanowień umowy o dofinansowanie. Ponadto nie sposób przyjąć, aby ustawodawca do procedur obowiązujących przy wydatkowaniu środków nie zaliczał przepisów prawa - ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. Prawo zamówień publicznych lub też innych ustaw mających zastosowanie przy realizacji określonego projektu. Zatem procedury - jakich naruszenie może uzasadniać zastosowanie art. 207 ust. 1 pkt 2 u.f.p. - mogą wynikać nie tylko z aktu prawa powszechnie obowiązującego, ale także z łączącej strony umowy o dofinansowanie, w której zostaje określony uzgodniony sposób działania beneficjenta (zob. np. wyrok NSA z dnia 14 marca 2025 r., sygn. akt I GSK 1169/21). Powyższe oznacza, że poprawność działania beneficjenta realizującego umowę o dofinansowanie projektu z wykorzystaniem środków UE musi być dokonywana z uwzględnieniem postanowień tej umowy oraz przede wszystkim przepisów prawa polskiego, tj. mającej w sprawie zastosowanie u.f.p. oraz ustawy wdrożeniowej. Regulacje te powinny jednak być wykładane i stosowane z uwzględnieniem prawa europejskiego, przede wszystkim rozporządzenia (UE) nr 1303/2013, ponieważ regulacje prawa krajowego dotyczące realizacji programów służą osiąganiu wspólnych celów wynikających z prawa europejskiego i realizacji polityki spójności (por. np. wyroki NSA z dnia 26 lutego 2026 r., sygn. akt I GSK 1347/24, z dnia 30 września 2025 r., sygn. akt I GSK 1065/24). Podstawę do ustalania i nakładania korekt finansowych stanowi art. 143 ust. 2 rozporządzenia (UE) nr 1303/2013, do którego wprost odsyła art. 2 pkt 14 ustawy wdrożeniowej, stanowiący, że państwa członkowskie dokonują korekt finansowych wymaganych w związku z pojedynczymi lub systemowymi nieprawidłowościami stwierdzonymi w operacjach lub programach operacyjnych. Korekty finansowe polegają na anulowaniu całości lub części wkładu publicznego w ramach operacji lub programu operacyjnego. Państwa członkowskie biorą pod uwagę charakter i wagę nieprawidłowości oraz straty finansowe poniesione przez fundusze polityki spójności lub EFMR i stosują proporcjonalną korektę. Korekty finansowe są odnotowywane w zestawieniu wydatków za rok obrachunkowy, w którym podjęto decyzję o anulowaniu. Zaznaczenia wymaga, że samo naruszenie procedur obowiązujących przy wykorzystaniu środków pochodzących z budżetu UE nie oznacza automatycznie obowiązku stosowania korekt i zwrotu środków unijnych. Konieczna jest bowiem ocena skutków tego naruszenia w kontekście uregulowań określonych w art. 2 pkt 36 rozporządzenia (UE) nr 1303/2013. Środki unijne podlegają zatem zwrotowi tylko wówczas gdy wykorzystano je z naruszeniem procedur, które to naruszenie stanowi "nieprawidłowość" w rozumieniu art. 2 pkt 36 ww. rozporządzenia. Przepis art. 2 pkt 36 rozporządzenia (UE) nr 1303/2013 stanowi, że "nieprawidłowość" oznacza każde naruszenie prawa unijnego lub prawa krajowego dotyczącego stosowania prawa unijnego, wynikające z działania lub zaniechania podmiotu gospodarczego zaangażowanego we wdrażanie EFSI, które ma lub może mieć szkodliwy wpływ na budżet Unii poprzez obciążenie budżetu Unii nieuzasadnionym wydatkiem. Przez "nieprawidłowość" należy zatem rozumieć jakiekolwiek naruszenie przepisu prawa wspólnotowego wynikające z działania lub zaniechania podmiotu gospodarczego, które powoduje lub mogłoby spowodować szkodę w budżecie ogólnym Unii Europejskiej w drodze finansowania nieuzasadnionego wydatku z budżetu ogólnego. Inaczej mówiąc wystarczy ustalenie, że wskutek naruszenia procedur obowiązujących przy wydatkowaniu środków unijnych powstała hipotetyczna, potencjalna możliwość powstania szkody w budżecie ogólnym UE, natomiast nie jest przesłanką konieczną dla zakwalifikowania zachowania jako nieprawidłowości faktyczne wystąpienie uszczerbku finansowego, polegającego na zmniejszeniu lub utracie przychodów odprowadzanych do budżetu Unii albo dokonaniu z niego nieuzasadnionych wydatków (por. np. wyrok NSA z dnia 11 września 2019 r., sygn. akt I GSK 2713/18). Możliwość powstania szkody należy rozumieć jako możliwość uszczuplenia środków unijnych. Dla uznania zatem, że doszło do powstania "nieprawidłowości" w rozumieniu art. 2 pkt 36 rozporządzenia nr 1303/2013 wystarczy ustalenie, że wskutek naruszenia procedur obowiązujących przy wydatkowaniu środków unijnych powstała hipotetyczna możliwość powstania szkody w budżecie ogólnym UE (por. np. wyrok NSA z dnia 5 grudnia 2025 r., sygn. akt I GSK 288/23). Oceniając zatem konieczność nałożenia korekty i zwrotu środków należy badać naruszenie procedur określonych umową oraz skutki tego naruszenia w kontekście przedstawionych powyżej uregulowań zawartych w art. 2 pkt 14 i art. 143 ust. 2 rozporządzenia (UE) nr 1303/2013. Oznacza to, że zwrotowi podlegają środki wykorzystane z naruszeniem procedur, które to naruszenie stanowiło "nieprawidłowość" w rozumieniu przepisów rozporządzenia, czyli prowadziło lub mogło prowadzić do szkody w budżecie Unii Europejskiej. Stwierdzenie nieprawidłowości nakłada na państwo członkowskie obowiązek dokonania korekt finansowych (art. 143 ust. 2 rozporządzenia nr 1303/2013). Szczegółowe zasady dofinansowania projektu jako przedsięwzięcia realizowanego w ramach programu operacyjnego oraz prawa i obowiązki beneficjenta z tym związane, regulowane są w formie umowy zawieranej między beneficjentem, którego projekt został wybrany do dofinansowania, a instytucją zarządzającą albo działającą w jej imieniu instytucją pośredniczącą lub instytucją wdrażającą. Stosownie do art. 52 ust. 1 ustawy wdrożeniowej podstawę dofinansowania projektu stanowi umowa o dofinansowanie projektu (albo decyzja o dofinansowaniu projektu). Umowa o dofinansowanie projektu zawarta z beneficjentem przez instytucję zarządzającą określa warunki dofinansowania projektu, a także prawa i obowiązki beneficjenta z tym związane. W ramach tych warunków określone są zasady zwrotu otrzymanych środków w przypadku ich nieprawidłowego wykorzystania. W kontrolowanej sprawie beneficjent zobowiązał się do wdrożenia w prowadzonej działalności gospodarczej centralnej platformy wspierającej firmy takie jak urzędy czy szkoły w skuteczniejszym i szybszym przeprowadzaniu przetargów zgodnych z ustawą Prawo zamówień publicznych w trybie licytacji elektronicznej (pkt B.1 wniosku o dofinansowanie). Beneficjent zadeklarował, że realizacja projektu obejmować będzie nabycie wartości niematerialnych i prawnych, zakup usług informatycznych i technicznych oraz zakup środków trwałych, niezbędnych do wdrożenia w przedsiębiorstwie innowacji produktowej i procesowej na poziomie międzynarodowym. W wyniku realizacji projektu nastąpi rozszerzenie podstawowego profilu działalności spółki poprzez wprowadzenie do oferty przedsiębiorstwa nowej usługi możliwości zorganizowania licytacji elektronicznej (pkt B.4 biznesplanu stanowiącego załącznik do wniosku o dofinansowanie). Realizacja projektu obejmowała jedno zadanie pn. "Zakup i wdrożenie nowej platformy oraz ŚT, niezbędnych do świadczenia usługi". W ramach zadania zaplanowano poniesienie kosztów dotyczących zakupu platformy, zakupu usług informatycznych i technicznych związanych z instalacją i konfiguracją oprogramowania oraz zakup laptopa (pkt B.2 wniosku o dofinansowanie). Beneficjent zobowiązał się do realizacji projektu z należytą starannością, w szczególności ponosząc wydatki celowo, rzetelnie, racjonalnie i oszczędnie, zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa krajowego, unijnego, regulaminu konkursu, wytycznymi w rozumieniu ustawy wdrożeniowej oraz w sposób, który zapewni prawidłową i terminową realizację projektu oraz osiągniecie celów projektu, wskaźników produktu i rezultatu zakładanych we wniosku o dofinansowanie (§ 5 ust. 2 umowy o dofinasowanie). Beneficjent zobowiązany został umową o dofinansowanie do utrzymania trwałości projektu przez okres 3 lat od płatności końcowej na rzecz beneficjenta. Złożenie wniosku o płatność końcową nastąpiło w dniu 31 stycznia 2019 r., natomiast dzień wypłaty salda końcowego, tj. 10 lipca 2019 r., zgodnie z § 11 pkt 9 umowy stanowił dla projektu początek trzyletniego okresu trwałości, który kończył się 10 lipca 2022 r. oraz zgodnie z § 11 pkt 10 umowy o dofinansowanie obligował beneficjenta do przedkładania co 12 miesięcy oświadczenia dotyczącego zachowania trwałości projektu, wskaźników, generowania dochodu oraz kwalifikowalności podatku VAT, przy czym pierwsze oświadczenie należało złożyć do 13 miesięcy od daty zakończenia realizacji projektu. Rozpoczynając od najdalej idącego zarzutu skargi dotyczącego przedawnienia prawa do żądania zwrotu środków od spółki, należy wskazać, że ustawą z dnia 7 lipca 2017 r. o zmianie ustawy o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2017 r. poz. 1475, dalej: "ustawa zmieniająca"), która weszła w życie 2 września 2017 r., do ustawy o finansach publicznych dodano przepis art. 66a. Zgodnie z art. 66a ust. 1 pkt 1 u.f.p., zobowiązanie do zwrotu środków, o których mowa w art. 60 pkt 6, przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od dnia, w którym decyzja, o której mowa w art. 189 ust. 3b, albo decyzja, o której mowa w art. 207 ust. 9, stała się ostateczna - w zależności od tego, który z tych terminów nastąpi później. W art. 60 pkt 6 u.f.p. do środków publicznych ustawodawca zaliczył należności z tytułu zwrotu środków przeznaczonych na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich oraz inne należności związane z realizacją projektów finansowanych z udziałem tych środków, a także odsetki od tych środków i od tych należności. Natomiast decyzja, o której mowa w art. 207 ust. 9 u.f.p., to decyzja określająca kwotę przypadającą do zwrotu powyższych środków, czyli taka jak w rozpoznawanej sprawie. Przepis art. 66a u.f.p. stanowi doprecyzowanie na gruncie prawa krajowego przedawnienia materialnoprawnego możliwości dochodzenia zwrotu środków europejskich, zarówno w zakresie długości terminu przedawnienia jak i terminu rozpoczęcia biegu terminu przedawnienia, które dotychczas były regulowane art. 3 ust. 1 rozporządzenia Rady (WE EURATOM) nr 2988/95. Stosownie do art. 28 ust. 2 ustawy zmieniającej, do postępowań w sprawie zwrotu środków, o których mowa w ustawie zmienianej w art. 11, wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy stosuje się przepisy dotychczasowe. W niniejszej sprawie należało uwzględnić zatem art. 66a u.f.p., który obowiązywał w dacie wszczęcia postępowania zwrotowego oraz wydania zaskarżonej decyzji. Z akt sprawy wynika bowiem, że postępowanie w sprawie zwrotu środków zostało wszczęte względem spółki w dniu 16 maja 2023 r. W konsekwencji na podstawie art. 66a ust. 1 pkt 1 u.f.p. bieg 5-letniego terminu przedawnienia zobowiązania określonego w decyzji o zwrocie środków, rozpoczął się dopiero w dniu, kiedy zaskarżona decyzja w tym przedmiocie stała się ostateczna, tj. 25 listopada 2025 r. Nie zasługuje zatem na aprobatę stanowisko spółki, że doszło do przedawnienia prawa do żądania zwrotu środków oraz że w tym zakresie zastosowanie będzie miał art. 3 ust. 1 rozporządzenia Rady (WE, EURATOM) nr 2988/95. Zarzut przedawnienia jest więc bezzasadny. Niezasadny jest również zarzut dotyczący nieprawidłowego podpisania zaskarżonej decyzji. Zarząd województwa jest organem kolegialnym, który dla ważności podjętych rozstrzygnięć musi zachować określone kworum, a zatem obecność marszałka województwa nie jest wymagana do skutecznego podejmowania decyzji administracyjnych. Skoro dopuszczalne jest wydanie decyzji przez zarząd województwa także wówczas, gdy w posiedzeniu zarządu nie uczestniczy jego przewodniczący (marszałek), to nie można przyjąć, że ustawodawca nakazuje podpisanie decyzji marszałkowi, także wówczas, gdy nie uczestniczył on w posiedzeniu zarządu. W ocenie Sądu niezasadny jest również zarzut skargi dotyczący błędnego uznania, że doszło do nieprawidłowości w rozumieniu art. 2 pkt 36 rozporządzenia (UE) nr 1303/2013 oraz naruszenia procedur z art. 184 u.f.p., a tym samym do wystąpienia szkody. Instytucja Zarządzająca zasadnie bowiem stwierdziła, że spółka swoim działaniem naruszyła obowiązujące ją procedury, w tym postanowienia umowy o dofinansowanie projektu poprzez nieosiągnięcie celu projektu oraz zakładanych wskaźników oraz niewywiązanie się z zapisów dotyczących promocji projektu (§ 2 ust. 2 oraz § 5 ust. 2 pkt 1 i 7 umowy o dofinansowanie). W konsekwencji słusznie uznała, że wystąpiła nieprawidłowość w rozumieniu art. 2 pkt 36 rozporządzenia (UE) nr 1303/2013 (w wyniku naruszenia przepisów unijnych oraz przepisów krajowych dotyczących kwalifikowalności wydatków), a wydatki poniesione w projekcie nie mogą być uznane za kwalifikowalne. W szczególności rację ma Instytucja Zarządzająca, że samo zaistnienie portalu [...] bez wykorzystania jego funkcjonalności przez zakupujących abonament (tj. użytkowania przez klientów), nie dowodzi wprowadzenia nowej usługi przez spółkę, a tym samym osiągnięcia celu projektu. Celem projektu było bowiem wspieranie firm, takich jak urzędy czy szkoły w skuteczniejszym i szybszym przeprowadzaniu przetargów zgodnych z ustawą Prawo zamówień publicznych w trybie licytacji elektronicznej. Tymczasem nowa e-usługa nie trafiła w ogóle do podmiotów dla których była przeznaczona, tj. zobligowanych do stosowania ww. ustawy. Twierdzeniom spółki o korzystaniu z dofinansowanego portalu przez wskazanych przez nią klientów (M. S-G.prowadząca działalność gospodarczą pod nazwą M.M. S-G. oraz M.T. prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą F. M.T.) przeczą ustalenia Instytucji Zarządzającej. Po pierwsze, żaden z ww. klientów, dla których spółka wystawiła faktury za zakup pakietu licytacji nie był zobowiązany do stosowania ustawy Prawo zamówień publicznych. Po drugie, nie odnotowano żadnych śladów użytkowania strony przez te podmioty (brak loginu, hasła), w sytuacji gdy brak rejestracji na portalu pozbawia klienta możliwości zalogowania się i skorzystania z jego funkcjonalności. Po trzecie, jeden z tych podmiotów nie jest wiarygodny ze względu na występujące pomiędzy nim a beneficjentem powiązania, a drugi z uwagi na fakt, że dokonał zakupu pakietu licytacji w dniu 6 lipca 2022 r., a więc w czasie gdy licytacja elektroniczna nie stanowiła już trybu udzielania zamówień. Podkreślenia wymaga, że brak rejestracji na portalu przez podmiot, który zakupił pakiet licytacji, oznacza również brak skorzystania z portalu przez jakikolwiek inne podmioty będące jego klientem. Słusznie zatem Instytucja Zarządzająca przyjęła, że obie faktury wystawione za sprzedaż pakietu licytacji nie potwierdzały rzeczywistego zdarzenia gospodarczego, a miały służyć jedynie dla potrzeb kontroli prowadzonej przez organ i uzyskania wypłaty dofinansowania. W rzeczywistości jednak w żaden sposób nie potwierdzały wdrożenia portalu na rynek. Beneficjent w okresie niemal 4 lat funkcjonowania portalu nie sprzedał usługi żadnym innym kontrahentom. Ponadto od czasu zakończenia przez Instytucję Zarządzającą kontroli na zakończenie projektu, na stronie internetowej portalu nie pojawiły się żadne nowe treści, które świadczyłyby o jego rozwoju. Jedynymi licytacjami widniejącymi na portalu są licytacje testowe. Portal istniał zatem tylko formalnie, o czym świadczy obok braku aktywności klientów także brak osiągnięcia zakładanych zysków dzięki wdrożeniu nowej e-usługi. Ponadto spółka wykazała całkowitą bierność w podstawowej, elementarnej wręcz aktywności dla zrealizowania założonych celów projektu, gdyż nie prowadziła żadnych działań promocyjnych projektu, co może świadczyć, jak słusznie uznała Instytucja Zarządzająca, że w istocie nie była zaineresowana pozyskaniem klientów. Słusznie również wskazano w zaskarżonej decyzji, że spółka nie dostosowała zakupionego oprogramowania do nowelizacji ustawy Prawo zamówień publicznych dokonanej ustawą z dnia 11 września 2019 r., która weszła w życie z dniem 1 stycznia 2021 r. Brak dostosowania usługi do obowiązujących przepisów po nowelizacji ustawy Prawo zamówień publicznych oznaczał faktyczne zaprzestanie jej wykonywania. Spółka nie wykazała się żadną zapobiegliwością, aby przewidzieć odpowiednie zapisy w umowie z dostawcą portalu, które pozwoliłyby wystąpić do niego o dostosowanie portalu do zmienionych wymagań prawnych. W konsekwencji, w ocenie Sądu, zasadnie Instytucja Zarządzająca wywiodła, że z nowej usługi nie korzystali właściciele abonamentów, to zaś przeczy zasadności stanowiska spółki o spełnieniu celu projektu i prawidłowej realizacji postanowień umowy o dofinasowanie. Odnosząc się do kwestii dotyczącej realizacji przez spółkę wskaźnika rezultatu - wzrostu zatrudnienia we wspieranym przedsiębiorstwie, należy podkreślić, że Instytucja Zarządzająca przeprowadziła w tej materii wnikliwe i obszerne ustalenia, analizując zakres obowiązków wynikających z umów o pracę oraz okresów zatrudnienia. W ocenie Sądu, wykazała ona brak faktycznego wykonywania obowiązków przez osoby zatrudnione przez spółkę, wskazujący na pozorność ich zatrudnienia, jedynie w celu wykazania osiągnięcia ww. wskaźnika. Świadczy o tym brak jakiejkolwiek aktywności na portalu [...], brak promocji portalu w Internecie, brak jakichkolwiek dowodów na przeprowadzenie spotkań lub konferencji (np. faktur za wynajem sal konferencyjnych, faktur na catering świadczony w ramach organizowanych spotkań). Osoby zatrudnione przez spółkę, które miały zajmować się m.in. pozyskiwaniem klientów oraz prezentacją produktów będących w ofercie pracodawcy, nie były w stanie wskazać żadnych informacji dotyczących nazw firm lub danych kontrahentów, wśród których promowano działalność portalu. Spółka nie przedłożyła na poparcie swej argumentacji żadnych dowodów, z których wynikałoby, że działania promocyjne zostały przeprowadzone. Poszukiwanie klientów portalu drogą telefoniczną jest nieweryfikowalną okolicznością w realizacji tego projektu, co słusznie podkreśliła Instytucja Zarządzająca. Natomiast wskaźniki rezultatu projektu pn. liczba wprowadzonych innowacji produktowych oraz liczba wdrożonych systemów TIK w przedsiębiorstwach, nie zostały osiągnięte ze względu na to, że usługa przeznaczona dla podmiotów zobowiązanych do stosowania ustawy Prawo zamówień publicznych przy wykorzystaniu platformy [...], nie została faktycznie wprowadzona na rynek. Sąd podziela więc stanowisko Instytucji Zarządzającej, że w kontrolowanej sprawie wystąpiła szkoda realna w wielkości równej wysokości środków finansowych pobranych przez spółkę w kwocie [...] zł wydatkowanych z naruszeniem procedur. Przy prawidłowym zachowaniu zasad kwalifikowalności wydatków, środki te nie byłyby wypłacone. Na aprobatę zasługuje również stanowisko Instytucji Zarządzającej, że charakter i waga stwierdzonych naruszeń, polegających na braku wdrożenia i funkcjonowania na rynku (co było zasadniczym celem projektu) dotyczyły samej istoty projektu, są na tyle poważne, że uzasadniały zwrot całości kwoty dofinasowania. Zaznaczenia wymaga, że do zaistnienia naruszenia przepisów regulujących realizację projektu w ramach programu operacyjnego nie jest konieczne wystąpienie rzeczywistego uszczerbku finansowego z tym związanego, lecz nawet możliwość wystąpienia szkodliwego wpływu naruszenia na budżet Unii Europejskiej w drodze finansowania nieuzasadnionego wydatku z budżetu Unii, co wynika z treści art. 2 pkt 36 rozporządzenia (UE) nr 1303/2013. Z tego względu brak jest podstaw do wymagania od organu, aby poddawał ocenie rozmiary i skutki naruszenia przepisów normujących realizację projektu w ramach programu operacyjnego dla finansów publicznych Unii Europejskiej. Niezasadny jest zarzut naruszenia art. 4 ust. 1 rozporządzenia (WE, EURATOM) nr 2988/95. Spółka powołuje się na wcześniejsze kontrole projektu, które nie stwierdziły naruszeń, z wystąpieniem, których teraz istnieje obowiązek zwrotu środków. Należy jednak podkreślić, że zaakceptowanie wydatków poprzez zatwierdzenie wniosku o dofinansowanie i przyznanie dofinansowania, nie oznacza ich bezwzględnej kwalifikowalności w projekcie. Zgodnie z sekcją 6.2 Wytycznych Ministra Rozwoju i Finansów w zakresie kwalifikowalności wydatków w ramach Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego oraz Funduszu Spójności na lata 2014-2020 z dnia 19 lipca 2017 r. (wersja MR/H 2014-2020/23(3)07/2017 obowiązująca od 23 sierpnia 2017 r. do 8 września 2019 r.), ocena kwalifikowalności wydatku polega na analizie zgodności z obowiązującymi przepisami prawa unijnego i prawa krajowego, decyzją w sprawie zatwierdzenia wkładu finansowego na rzecz dużego projektu, umową o dofinansowanie i Wytycznymi oraz innymi dokumentami, do których stosowania beneficjent zobowiązał się w umowie o dofinansowanie. Podkreślenia wymaga, że na etapie oceny wniosku o dofinansowanie dokonywana jest jedynie ocena kwalifikowalności planowanych wydatków, a przyjęcie projektu do realizacji i podpisanie umowy o jego dofinansowanie nie oznacza, że wszystkie wydatki przedstawione przez beneficjenta zostaną rozliczone i poświadczone. Zgodnie z sekcją 6.2 Wytycznych, ocena kwalifikowalności poniesionego wydatku dokonywana jest przede wszystkim w trakcie realizacji projektu poprzez weryfikację wniosków o płatność oraz w trakcie kontroli projektu, w szczególności kontroli w miejscu realizacji projektu lub siedzibie beneficjenta. Niemniej, na etapie oceny wniosku o dofinansowanie dokonywana jest ocena kwalifikowalności planowanych wydatków. Przyjęcie danego projektu do realizacji i podpisanie z beneficjentem umowy o dofinansowanie nie oznacza, że wszystkie wydatki, które beneficjent przedstawi we wniosku o płatność w trakcie realizacji projektu, zostaną poświadczone, zrefundowane lub rozliczone (w przypadku systemu zaliczkowego). Oznacza to, że ocena kwalifikowalności poniesionych wydatków jest prowadzona także po zakończeniu realizacji projektu w zakresie obowiązków nałożonych na beneficjenta umową o dofinansowanie oraz wynikających z przepisów prawa. Ocena kwalifikowalności poniesionych wydatków jest dokonywana wieloetapowo, zarówno na etapie wyboru projektu, jak i na etapie realizacji i rozliczania projektu, i każda z tych ocen ma znaczenie. Na każdym z ww. etapów procedury kontrolnej (weryfikacyjnej) możliwe jest stwierdzenie wydatków niekwalifikowalnych, przy czym ustalenia organów kontrolnych w tym zakresie nie ograniczają możliwości wykrycia nowych nieprawidłowości. W przypadku, gdy tak jak to miało miejsce w niniejszej sprawie, spółka dopuściła się naruszeń stwierdzonych dopiero na późniejszym etapie, to wynik uprzedniej kontroli (kompleksowej na zakończenie realizacji projektu) nie ma znaczenia dla oceny kwalifikowalności wydatków, ponieważ to, że w czasie kontroli nie zostały one zakwestionowane, nie oznacza, że nie mogą zostać zakwestionowane w późniejszym okresie. W orzecznictwie sądów administracyjnych wyrażane jest jednolite stanowisko, które Sąd w niniejszej sprawie w pełni podziela, że beneficjent nie nabywa żadnych ostatecznych praw do wypłaconej kwoty pomocy, jeśli nie przestrzega warunków, którymi to wsparcie zostało obwarowane. Ponadto zawsze należy orzec o zwrocie środków nawet wówczas, gdy wypłata nastąpiła wskutek omyłki organu czy też nieprawidłowości, działań lub zaniechań leżących po stronie beneficjenta (zob. np. wyrok NSA z dnia 20 marca 2014 r., sygn. akt II GSK 430/13). Zarzut naruszenia art. 5 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 3 kwietnia 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach wspierających realizację programów operacyjnych (Dz. U. z 2020 r. poz. 694 ze zm.) w zw. z art. 207 u.f.p. również nie mógł odnieść oczekiwanego skutku. Zgodnie z art. 5 ust. 1 ww. ustawy, w przypadku gdy nieprawidłowość indywidualna jest bezpośrednim skutkiem wystąpienia COVID-19, a beneficjent wykaże, że pomimo dochowania należytej staranności nie był w stanie zapobiec wystąpieniu tej nieprawidłowości, korygowanie wydatków następuje przez pomniejszenie wydatków ujętych w deklaracji wydatków oraz we wniosku o płatność, przekazywanych do Komisji Europejskiej, o kwotę odpowiadającą oszacowanej wartości korekty finansowej wynikającej z tej nieprawidłowości. Zgodnie zaś z art. 5 ust. 2 ww. ustawy, w przypadku, o którym mowa w ust. 1, przepisów art. 207 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2021 r. poz. 305, ze zm.) nie stosuje się. Sąd wyjaśnia, że zastosowanie tego przepisu możliwe jest w sytuacji łącznego zaistnienia dwóch okoliczności: pierwszej wskazującej na bezpośredni wpływ pandemii na zaistniałą nieprawidłowość, drugiej - dopełnieniem przez beneficjenta aktów należytej staranności w celu zapobieżenia wystąpienia nieprawidłowości. Zaznaczenia wymaga, że za bezpośredni skutek wystąpienia COVID-19 można uznać jedynie takie zdarzenia, które zostały wprost wywołane przez tę chorobę. W hipotezie przepisu nie mieszczą się natomiast sytuacje, gdy zaniechania podmiotów skutkujące nieprawidłowością wynikają ze środków administracyjnych związanych z epidemią, takich jak zamknięcie granic, niefunkcjonowanie władz publicznych, czy przyjęcie innych obostrzeń o charakterze generalnym, wpływających na działania podmiotów zaangażowanych w realizację projektu. W kontrolowanej sprawie spółka nie wykazała, aby pandemia miała bezpośredni wpływ na realizację projektu. Powołuje ona ogólnikowe fakty wpływu pandemii na problemy z pozyskiwaniem klientów, co należy uznać za niewystarczające. Spółka nie przedstawiała żadnych dowodów potwierdzających podane okoliczności i nie potwierdziła w żaden sposób podjęcia jakichkolwiek aktów staranności w celu uniknięcia powstania nieprawidłowości. Sąd zwraca uwagę, że przedmiotowy projekt dotyczył usług informatycznych, do których dostęp w trakcie pandemii COVID-19 nie był w żaden sposób ograniczany. Nie można więc przyjąć, że wystąpienie pandemii COVID-19 miało wpływ na powstanie nieprawidłowości w projekcie. Należy również wskazać, że zgodnie z § 21 ust. 2 umowy o dofinansowanie, spółka była zobowiązana niezwłocznie powiadomić Instytucję Zarządzającą o fakcie wystąpienia siły wyższej, udowodnić te okoliczności poprzez przedstawienie dokumentacji potwierdzającej wystąpienie zdarzeń mających cechy siły wyższej oraz wskazać zakres i wpływ, jaki zdarzenie miało na przebieg realizacji projektu. Z akt sprawy nie wynika, że spółka powiadomiła Instytucję Zarządzającą o takim zdarzeniu. Sąd stwierdza, że niezasadny jest także zarzut naruszenia art. 7, art. 8, art. 9 i art. 80 k.p.a. Zgodnie z art. 7 k.p.a., w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Zgodnie z art. 8 § 1 k.p.a. organy administracji publicznej prowadzą postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, kierując się zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania. Z kolei przepis art. 9 k.p.a. stanowi, że organy administracji publicznej są obowiązane do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego. Organy czuwają nad tym, aby strony i inne osoby uczestniczące w postępowaniu nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa, i w tym celu udzielają im niezbędnych wyjaśnień i wskazówek. Wreszcie zgodnie z art. 80 k.p.a., organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. W ocenie Sądu, Instytucja Zarządzająca w sposób prawidłowy prowadziła postępowanie administracyjne, zebrała materiał dowodowy wystarczający do rozstrzygnięcia sprawy i dokonała własnej jego oceny. W uzasadnieniu faktycznym i prawnym zaskarżonej decyzji wskazano precyzyjnie przepisy prawa unijnego, które obligują instytucje udzielające dofinansowania anulować wkład z budżetu UE, z uwagi na stwierdzone nieprawidłowości. Instytucja Zarządzająca przywoływała również przepisy ustawy wdrożeniowej oraz Wytycznych w sprawie kwalifikowalności wydatków, które – wbrew twierdzeniom spółki - uprawniały ją do ustalania kryteriów kwalifikowalności, gdyż do przestrzegania zasad w nich zwartych zobowiązała się podpisując umowę o dofinasowanie. Co istotne, spółka ograniczyła się jedynie do negowania ustaleń Instytucji Zarządzającej, polemizując z przyjętymi przez nią wnioskami, jednak nie przedłożyła na poparcie swej argumentacji żadnych dowodów z których wynikałoby, że stan faktyczny ustalony przez Instytucję Zarządzającą nie odpowiada stanowi rzeczywistemu. Wynik przeprowadzonej kontroli doraźnej doprowadził do jednoznacznych wniosków, że usługa będąca przedmiotem projektu nie została faktycznie wdrożona w formie przewidzianej w umowie o dofinasowanie. W przekonaniu Sądu, forsując swoją tezę o zrealizowaniu celów projektu i wykorzystaniu wypłaconych jej środków zgodnie z przeznaczeniem spółka nie zdołała podważyć ustaleń Instytucji Zarządzającej. Mając powyższe na uwadze Sąd skargę oddalił na podstawie art. 151 p.p.s.a.