I SA/Rz 208/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie: Przewodniczący - Sędzia NSA Jacek Surmacz po rozpoznaniu w dniu 6 lutego 2018 r. w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym wniosku B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi B. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w [.] z dnia [.] lutego 2017 r. nr [.] w przedmiocie podatku od towarów i usług za październik 2015 r. z urzędu - p o s t a n a w i a - I. uchylić postanowienie referendarza sądowego z dnia 29 grudnia 2017 r. I SA/Rz 208/17 w całości i umorzyć postępowanie wywołane wnioskiem zawartym w skardze kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 3 października 2017 r. I SA/Rz 208/17 o przyznanie prawa pomocy, II. zwrócić B. kwotę 100 zł (słownie: sto złotych) tytułem nienależnie uiszczonej opłaty kancelaryjnej.

Postanowieniem z dnia 10 lipca 2017 r. starszy referendarz sądowy, rozpoznając wniosek Spółki o zwolnienie jej od kosztów sądowych, przyznał jej prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych ponad kwotę 10 000 zł i odmówił przyznania prawa pomocy w pozostałej części. W dniu 4 sierpnia 2017 r. Spółka uiściła wpis w kwocie 10 000 zł. Wyrokiem z dnia 3 października 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie oddalił skargę Spółki, a następnie na żądanie jej pełnomocnika sporządzono uzasadnienie orzeczenia. Spółka bez wezwania uiściła na dobro Sądu opłatę kancelaryjną od tego wniosku w kwocie 100 zł. Występując ze skargą kasacyjną Spółka zawarła w niej żądanie przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez całkowite zwolnienie jej od kosztów sądowych. Postanowieniem z dnia 29 grudnia 2017 r. referendarz sądowy rozpoznając ten wniosek przyznał Spółce prawo pomocy w zakresie częściowym i zwolnił ją od wpisu od skargi kasacyjnej ponad kwotę 10 000 zł, odmawiając przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. Od orzeczenia tego nie wniesiono sprzeciwu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 165 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 z późn. zm.) zwanej dalej: "p.p.s.a.", postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. W myśl art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a., prawo pomocy osobie prawnej w zakresie częściowym może być przyznane, gdy wykaże ona, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Zgodnie zaś z art. 239 § 1 pkt 4 p.p.s.a., strona, której przyznane zostało prawo pomocy, nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych w zakresie określonym w prawomocnym postanowieniu o przyznaniu tego prawa. Postanowieniem z dnia 10 lipca 2017 r. przyznano Spółce prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie jej od kosztów sądowych ponad kwotę 10 000 zł. Należność ta została w całości uregulowana w dniu 4 sierpnia 2017 r. Koszty sądowe obejmują zaś opłaty sądowe i zwrot wydatków, a opłaty sądowe obejmują wpis i opłatę kancelaryjną (art. 211 i art. 212 § 1 p.p.s.a.). Skoro zatem Spółka uiściła tytułem wpisu w dniu 4 sierpnia 2017 r. kwotę 10 000 zł, to przyjąć należy, że koszty sądowe w wysokości określonej w postanowieniu z dnia 10 lipca 2017 r. zostały poniesione w całości. W świetle art. 239 § 1 pkt 4 p.p.s.a. zbędne było więc uiszczenie przez nią opłaty kancelaryjnej od wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku w kwocie 100 zł i zgłoszenie kolejnego wniosku o prawo pomocy, którego zakres mógłby zostać zmieniony tylko na przyszłość, chyba że zachodziłyby określone w art. 249 p.p.s.a. podstawy do cofnięcia przyznanego prawa pomocy. Rozpoznanie kolejnego wniosku o prawo pomocy w ocenie Sądu było zbędne. Postępowanie w tym zakresie winno być natomiast umorzone w oparciu o normę zawartą w art. 249a p.p.s.a., ponieważ nie zachodziła potrzeba cofnięcia przyznanego Spółce prawa pomocy. W tym celu konieczne stało się uchylenie postanowienia z dnia 29 grudnia 2017 r. w całości i jednoczesne umorzenie postępowania zainicjowanego wnioskiem Spółki z grudnia 2017 r., o czym orzeczono w punkcie I postanowienia na podstawie art. 165 w zw. z art. 249a oraz art. 239 § 1 pkt 4 p.p.s.a. Z podanych względów zwrotowi podlega także uiszczona nienależnie przez Spółkę opłata kancelaryjna w kwocie 100 zł, o czym orzeczono w punkcie II postanowienia na podstawie art. 225 p.p.s.a. Konsekwencją niniejszego postępowania będzie zwrot na rzecz Spółki, na jej koszt, nienależnie uiszczonej opłaty kancelaryjnej. Nie będzie także wzywana do uiszczania innych kosztów sądowych, w tym wpisu od skargi kasacyjnej, ponieważ należne koszty zostały już w całości pokryte w dniu 4 sierpnia 2017 r.