Wróć do: Orzeczenia NSA

Sygnatura

I SA/Po 738/20

I SA/Po 738/20 - Wyrok WSA w Poznaniu z 2021-04-22

Wynik

Uchylono zaskarżoną decyzję

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia
22 kwietnia 2021
Prawomocne
tak

Treść rozstrzygnięcia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Rennert (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Nikodem Sędzia WSA Waldemar Inerowicz po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 22 kwietnia 2021 r. sprawy ze skargi G.G. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] września 2020 r. nr [...] w przedmiocie obowiązku udostępnienia nieruchomości I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Wojewody [...] na rzecz strony skarżącej kwotę [...] zł ([...] złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Analiza z kontekstem sprawy

Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?

Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.

Zapytaj AnyLawyer o to orzeczenie

Uzasadnienie

W dniu [...] października 2020 r. G. G. wniosła skargę na decyzję Wojewody z dnia [...] września 2020 r., nr [...], uchylającą w zakresie pkt 3 i 4, a w pozostałej części utrzymującą w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] kwietnia 2020 r. nr [...], wydaną w przedmiocie udostępnienia nieruchomości. Powyższa skarga została wywiedziona na tle stanu faktycznego sprawy, w której wnioskiem z [...] lutego 2020 r. A. spółka z o.o. w P. wystąpiła do Starosty [...] o wydanie decyzji administracyjnej na podstawie art. 124b ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2020 r. poz. 65 ze zm.; dalej: "u.g.n."), zobowiązującej G. G., właściciela działki nr [...], położonej w K. , gmina W., do udostępnienia ww. nieruchomości celem wykonania czynności związanych z remontem urządzenia, polegającym na wymianie istniejącej wyeksploatowanej rozdzielnicy na nową z za chowaniem dotychczasowych parametrów technicznych, takich jak np. zmiana napięcia, zwiększenie mocy lub zwiększenia pola elektromagnetycznego. Wniosek spółka uzasadniła brakiem zgody właściciela na udostępnienie nieruchomości, pomimo próby polubownego załatwienia sprawy, zaznaczając że prace planuje wykonać w ciągu jednego dnia w terminie miedzy [...] kwietnia 2020 r. a [...] maja 2020 r. oraz zapewnienie dojazdu umożliwiającego wykonanie czynności na terenie wskazanej nieruchomości, w celu wykonania prac związanych z remontem urządzenia. Wskazała również, że remont urządzenia niezbędny jest z uwagi na zły stan techniczny, mogący stwarzać zagrożenie występowania poważnych szkód, w tym m.in. awarii linii, co w konsekwencji doprowadzić może do długotrwałych przerw w dostawie energii elektrycznej. Do wniosku spółka załączyła m. in. korespondencję z właścicielami nieruchomości oraz wyrys z mapy ewidencyjnej z wyznaczonym obszarem do wykonania prac, na którym zamieszczono informację o obszarze wymaganym do wykonania prac ([...] m˛). Starosta, pismem z [...] marca 2020 r., powołując się na przepisy art. 61 § 1 i 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r. poz. 256 ze zm.; dalej: "K.p.a.") zawiadomił spółkę oraz skarżącą o wszczęciu wnioskowanego postępowania. Następnie, decyzją z [...] kwietnia 2020 r. zobowiązał właścicielkę ww. nieruchomości do jej udostępnienia w celu wykonania prac związanych z remontem urządzenia (pkt 1); sprecyzował że obowiązek udostępnienia nieruchomości polega na umożliwieniu osobom upoważnionym przez spółkę wstępu na teren ww. działki w celu dokonania prac związanych z remontem urządzenia, polegającym na wymianie istniejącej wyeksploatowanej rozdzielnicy w stacji transformatorowej na nową z zachowaniem dotychczasowych parametrów (pkt 2); ustanowił obowiązek udostępnienia nieruchomości na okres 1 dnia w terminie między 15 kwietnia 2020 r. a 15 maja 2020 r. po uprzednim powiadomieniu właściciela nieruchomości (pkt 3); nadał decyzji rygor natychmiastowej wykonalności (pkt 4). Uzasadniając decyzję, organ stwierdził, że zgromadzony materiał dokumentacyjny oraz jego ocena wykazały zachowanie wymogów proceduralno-prawnych sprawy i zasadność wniosku, co pozwoliło na wszczęcie postępowania. Wniosek został złożony przez podmiot uprawniony i spełnia przesłanki zawarte w art. 124b u.g.n. W ocenie organu objęta wnioskiem stacja transformatorowa stanowi ważny element sieci elektroenergetycznej, a jej zły stan techniczny stwarza realne zagrożenie dla zachowania ciągłości i pewności dostaw energii elektrycznej w całej okolicy. Dokonanie czynności związanych z pracami remontowymi wyeksploatowanej rozdzielnicy w stacji transformatorowej jest konieczne i uzasadnione. Przytaczając przepisy art. 124b ust. 4 i 5 u.g.n., Starosta wyjaśnił, za szkody powstałe na skutek podejmowanych czynności, jak i za samo udostępnienie nieruchomości (za korzystanie z nieruchomości) przysługuje odszkodowanie. Podkreślił, że brzmienie art. 124b ust. 2a u.g.n. oznacza, że nadanie ww. decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności jest obligatoryjne. W odwołaniu od powyższej decyzji skarżąca wniosła o jej uchylenie w całości i umorzenie postępowania jako bezprzedmiotowego, zarzucając jej rażące naruszenie art. 7, art. 77 § 1, art. 108 § 1 K.p.a. oraz art. 124 b ust. 1 u.g.n. w zw. z art. 49 § 1 ustawy z dnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 2019 r. poz. 1145 ze zm.; dalej: "K.c."). Decyzją z [...] września 2020 r. Wojewoda uchylił zaskarżoną decyzję: w pkt 3 i w tym zakresie orzekł, że obowiązek udostępnienia nieruchomości ustanawia się na czas 1 dnia w terminie między 1 marca 2021 r. a 31 marca 2021 r. po uprzednim powiadomieniu właściciela nieruchomości (pkt 1) oraz w pkt 4 (pkt 2), w pozostałej część utrzymując ją w mocy (pkt 3). Uzasadniając rozstrzygnięcie wskazał, że na podstawie wyjaśnień spółki ustalił, iż stacja transformatorowa jest urządzeniem służącym do doprowadzania i odprowadzania energii elektrycznej w rozumieniu art. 49 K.c., czego dowodem jest wydruk komputerowy z wykazu środków trwałych (nr inwentarzowy [...]). Zakres planowanych prac ma charakter ściśle remontowy, gdyż obejmują one remont stacji poprzez demontaż istniejącej wyeksploatowanej rozdzielnicy w stacji transformatorowej i montaż nowej rozdzielnicy, która będzie spełniała te same funkcje co dotychczas, zatem w wyniku prac nie dojdzie do zmiany parametrów technicznych, takich jak np. zmiana mocy lub zwiększenie pola elektromagnetycznego. Będzie to ta sama linia energetyczna pracująca z takim samym napięciem. Jednocześnie organ odwoławczy wskazał, że z uwagi na upływ okresu wskazanego w pkt 3 decyzji organu pierwszej instancji, spółka poinformowała, iż planowane prace będą wykonane w ciągu jednego dnia w terminie między 1 marca 2021 r. a 31 marca 2021 r. Następnie stwierdził, że w sprawie ziściła się przesłanka wymagana do wydania decyzji w trybie art. 124b u.g.n. przez brak zgody właściciela na udostępnienie nieruchomości w celu wykonania remontu. Zaznaczył, że przepis ten nie wymaga przeprowadzania rokowań w celu uzyskania zgody, jednak w sprawie doszło do wymiany korespondencji, która w istocie stanowiła rokowania. Powołując się na obowiązki spółki wynikające z art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 r. Prawo energetyczne (Dz. U. z 2019 r. poz. 755 ze zm.; dalej: "P.e."), wyjaśnił pojęcie remontu, wynikające z art. 3 pkt 8 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2019 r. poz. 1186 ze zm.; dalej: "P.b."). Podkreślił, że z art. 124b ust. 3 u.g.n. wynikają czasowe granice udostępnienia nieruchomości, gdyż obowiązek ten może być ustanowiony na czas nie dłuższy niż 6 miesięcy, ale przepisy nie podają żadnego początkowego terminu, od którego ma być liczony okres udostępnienia. Organ odwoławczy stwierdził, że mimo bezzasadności zarzutów odwołania, ziściły się przesłanki skutkujące koniecznością częściowego uchylenia zaskarżonej decyzji i orzeczenia w tym zakresie. Stwierdzając, że zaplanowana inwestycja mieści się w hipotezie normy prawnej zawartej w art. 124b ust. 1 u.g.n., ponieważ polega na wymianie istniejącej wyeksploatowanej stacji transformatorowej na nową z zachowaniem dotychczasowych parametrów. Stacja ta jest własnością spółki i wchodzi w skład jej przedsiębiorstwa, stanowiąc element infrastruktury, co wynika z dokumentów przedłożonych przez spółkę. To natomiast oznacza, że zgodnie z art. 49 K.c. nie należy ona do części składowych gruntu lub budynku. Przedmiotowa sieć służy świadczeniu usług elektroenergetycznych i wchodzi w skład przedsiębiorstwa, natomiast roszczenia skarżącej mają charakter cywilnoprawny i pozostają poza zakresem niniejszej sprawy. Odnosząc się do terminu ograniczenia, organ odwoławczy wskazał, że przepis art. 124b ust. 3 u.g.n. nie zawiera doprecyzowania od jakiego momentu ma być liczony czas obowiązywania decyzji i zwracając uwagę na różne stanowiska orzecznictwa w tym zakresie, zaznaczył że decyzja o udostępnieniu nieruchomości, wskazująca datę początkową okresu udostępnienia, powinna zostać wydana z uwzględnieniem interesu obu stron postępowania, które co do zasady biorą w nim udział, czyli inwestora i właściciela nieruchomości, bądź też innej osoby posiadającej tytuł prawny do gruntu. Proces inwestycyjny powinien być bowiem prowadzony z jak najmniejszą uciążliwością dla właściciela, jednakże wzięty pod uwagę powinien zostać również interes inwestora, który z uwagi na konieczność przeprowadzenia całego procesu inwestycyjnego musi zorganizować harmonogram prac prowadzonych na wszystkich odcinkach tego procesu. Podkreślił, że potrzeba zajęcia nieruchomości nie wynika z okoliczności nadzwyczajnych, lecz planowanych prac i koniecznym jest określenie ram czasowych zajęcia nieruchomości. Biorą powyższe pod uwagę, Wojewoda ustanowił obowiązek udostępnienia nieruchomości na czas 1 dnia w terminie między 1 marca 2021 r. a 31 marca 2021 r. po uprzednim powiadomieniu właściciela nieruchomości. Jednocześnie za nieuprawnione uznał zarzuty naruszenia art. 7 w zw. z art. 77 § 1 K.p.a. W skardze na opisaną wyżej decyzję, wnosząc o jej uchylenie w całości i zasądzenie zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych, strona zarzuciła jej naruszenie: 1. art. 7 w zw. z art. 77 § 1 K.p.a., polegające na tym, że organ odwoławczy nie rozpatrzył w sposób wyczerpujący materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, jak również nie podjął inicjatywy dowodowej z urzędu i w rezultacie nie zważył, że urządzenia, które mają być przedmiotem prac remontowych, zostały posadowione na nieruchomości skarżącej z uchybieniem przepisów prawa budowlanego, w tym przepisów techniczno-budowlanych; nie zwrócił uwagi, że od 2001 r. toczy się postępowanie przed Powiatowym Inspektorem Nadzoru Budowlanego we W. w przedmiocie nakazania rozbiórki ww. urządzeń, które zostanie najprawdopodobniej zakończone wydaniem decyzji o nakazaniu rozbiórki nielegalnie pobudowanych obiektów; 2. art. 138 § 1 pkt 1 oraz art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a., polegające na tym, że organ odwoławczy nie uchylił zaskarżonej decyzji, pomimo podstaw ku wydaniu takiego rozstrzygnięcia. W uzasadnieniu skargi strona podniosła, że w wyniku licznych zaniedbań ze strony organów nadzoru budowlanego do dnia dzisiejszego nie zostało zakończone postępowanie w przedmiocie nakazania rozbiórki urządzeń, których dotyczy zaskarżona decyzja. PINB dopiero na skutek interwencji skarżącej ponownie zajął się prowadzeniem sprawy, zaś ostatnią czynnością przez niego podjętą było przeprowadzenie kontroli na nieruchomości, z której został sporządzony protokół. Zdaniem skarżącej dotychczasowe decyzje zapadłe w omawianym postępowaniu pozwalają na wysnucie przypuszczenia, że zakończy się ono wydaniem decyzji o nakazaniu rozbiórki urządzeń nielegalnie posadowionych na jej nieruchomości. Tym samym odpadnie materialnoprawna podstawa nałożenia na nią obowiązku udostępnienia nieruchomości. W odpowiedzi na skargę, Wojewoda wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko. Sąd zważył, co następuje. Niniejsza sprawa została rozpoznana przez Sąd na posiedzeniu niejawnym, na podstawie zarządzenia Przewodniczącego Wydziału I z 12 marca 2021 r., wydanego w oparciu o art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r. poz. 374 ze zm.). Skarga okazała się zasadna, ale z całkowicie innych powodów niż w niej wskazane. Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 2167 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm., dalej: "P.p.s.a."), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd obowiązany jest zatem dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji także wtedy, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony. Badając legalność zaskarżonej decyzji w tak zakreślonych granicach, Sąd uznał, że decyzja organu odwoławczego została wydana z naruszeniem przepisów prawa procesowego, w stopniu uzasadniającym jej uchylenie. Podstawę materialnoprawną decyzji organów obu instancji stanowił art. 124b ust. 1 u.g.n., zgodnie z którym starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, w drodze decyzji, zobowiązuje właściciela, użytkownika wieczystego lub osobę, której przysługują inne prawa rzeczowe do nieruchomości do udostępnienia nieruchomości w celu wykonania czynności związanych z konserwacją, remontami oraz usuwaniem awarii ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń, nienależących do części składowych nieruchomości, służących do przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej oraz urządzeń łączności publicznej i sygnalizacji, a także innych podziemnych, naziemnych lub nadziemnych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń, a także usuwaniem z gruntu tych ciągów, przewodów, urządzeń i obiektów, jeżeli właściciel, użytkownik wieczysty lub osoba, której przysługują inne prawa rzeczowe do nieruchomości nie wyraża na to zgody. Decyzja o zobowiązaniu do udostępniania nieruchomości może być także wydana w celu zapewnienia dojazdu umożliwiającego wykonanie czynności. Zgodnie z ust. 2 ww. artykułu, decyzja zobowiązująca do udostępnienia nieruchomości wydawana jest z urzędu lub na wniosek podmiotu upoważnionego, czyli takiego, w skład majątku którego wchodzą przewody lub urządzenia, których czynności te mają dotyczyć i który zobowiązany jest wykonać konserwację, remont lub usunąć awarię. Obowiązek udostępnienia nieruchomości może być ustanowiony na czas nie dłuższy niż 6 miesięcy (art. 124b ust. 3 u.g.n.). Za udostępnienie nieruchomości oraz szkody powstałe na skutek czynności, o których mowa w ust. 1, przysługuje odszkodowanie w wysokości uzgodnionej między właścicielem, użytkownikiem wieczystym lub osobą, której przysługują inne prawa rzeczowe do nieruchomości a podmiotem, któremu udostępniono nieruchomość. Jeżeli do takiego uzgodnienia nie dojdzie w terminie 30 dni, licząc od dnia, w którym upłynął termin udostępnienia nieruchomości, określony w decyzji, o której mowa w ust. 1, starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej wszczyna postępowanie w sprawie ustalenia odszkodowania (art. 124b ust. 4 u.g.n.). Obowiązek udostępnienia nieruchomości, o którym mowa w ust. 1, podlega egzekucji administracyjnej (art. 124b ust. 5 u.g.n.). Z powołanego przepisu wynika, zatem że może on być zastosowany, jeśli kumulatywnie spełnione zostaną następujące przesłanki: 1) wystąpi konieczność wykonania czynności związanych z konserwacją, remontami oraz usuwaniem awarii wymienionych w przepisie ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń; 2) właściciel (użytkownik wieczysty lub osoba, której przysługują inne prawa rzeczowe do nieruchomości) nie wyraża zgody na takie udostępnienie. Powyższa regulacja oznacza tzw. administracyjne ograniczenie prawa własności, będące formą czasowego i ograniczonego wywłaszczenia. W związku z powyższym muszą zostać bezwzględnie spełnione przesłanki warunkujące możliwość zastosowania ograniczenia prawa własności na podstawie art. 124b u.g.n. W tej sytuacji, decyzja zobowiązująca do udostępnienia nieruchomości może być wydana jedynie w przypadku, gdy dotyczy urządzeń infrastruktury technicznej wymienionych w art. 124b ust. 1 u.g.n., które nie stanowią części składowej gruntu. Podmiotem upoważnionym do złożenia wniosku o udostępnienie nieruchomości jest zaś podmiot, który ma obowiązek wykonać prace objęte dyspozycją powołanego wyżej przepisu. Niekwestionowane jest, że na będącej własnością skarżącej działce nr [...] posadowiona jest stacja transformatorowa służąca do przesyłu energii elektrycznej. Urządzenie energetyczne, którego remont planuje spółka nie należy do części składowej nieruchomości. W myśl bowiem art. 49 § 1 K.c. urządzenia służące do doprowadzania lub odprowadzania płynów, pary, gazu, energii elektrycznej oraz inne urządzenia podobne nie należą do części składowych nieruchomości, jeżeli wchodzą w skład przedsiębiorstwa. (por. wyroki NSA z: 17 czerwca 2009 r., l OSK 882/08; 11 lipca 2008 r., l OSK 1074/07 - wszystkie przytaczane w niniejszej sprawie orzeczenia sądów administracyjnych dostępne w bazie: orzeczenia.nsa.gov.pl). Warunek ten został spełniony, gdyż jak wynika dołączonego do pisma spółki z [...] lipca 2020 r. wydruku komputerowego wykazu środków trwałych stacja nr [...], znajdująca się w miejscowości K. - działka nr [...], wchodzi w skład przedsiębiorstwa pod numerem [...]. Słusznie Wojewoda wskazał, że spółka na podstawie art. 4 ust. 1 P.e. jest zobowiązana do utrzymywania zdolności urządzeń, instalacji i sieci do realizacji zaopatrzenia w energię w sposób ciągły i niezawodny, przy zachowaniu obowiązujących wymagań jakościowych, w odniesieniu do urządzeń i sieci będących jej własnością. Skoro określone we wniosku prace są niezbędne z uwagi na zły stan techniczny urządzenia, mogący stwarzać zagrożenie występowania poważnych szkód, prowadzących np. do długotrwałych przerw w dostawie energii elektrycznej, to obowiązek wykonania tych prac przez spółkę wynika z treści ww. przepisu P.e. W kontrolowanej sprawie inwestor określił też jakie prace zamierza wykonać, a Wojewoda słusznie doszedł do przekonania, że mieszczą się one w katalogu prac wymienionych w art. 124b ust. 1 u.g.n., a tym samym mieszczą się w pojęciu remontu, o którym mowa w art. 3 pkt 8 P.b. Prace mają polegać na wymianie istniejącej wyeksploatowanej rozdzielnicy w stacji transformatorowej na nową, jednak w ich wyniku nie dojdzie do zmiany parametrów technicznych (np. zmiana napięcia, zwiększenie mocy, zwiększenia pola elektromagnetycznego). Nie budzi wątpliwości również niezbędność planowanego remontu urządzenia z uwagi na jego zły stan techniczny, mogący stwarzać zagrożenie występowania poważnych szkód, o czym była mowa wyżej. Bezspornym jest, że została również spełniona przesłanka braku zgody właścicielki nieruchomości, na której posadowiona jest stacja transformatorowa, na udostępnienie tej nieruchomości celem przeprowadzenia wskazanych we wniosku prac remontowych. Z akt sprawy wynika, że spółka podjęła starania mające na celu uzyskanie zgody skarżącej na udostępnienie nieruchomości, informując o konieczności przeprowadzenia prac remontowych. Pomimo, że art. 124b u.g.n. nie wymaga przeprowadzania rokowań w celu uzyskania takiej zgody, rację należy przyznać Wojewodzie, że wymiana korespondencji między stronami stanowiła w istocie rokowania. Niemniej skarżąca nie wyrażała zgody na udostępnienie nieruchomości. Sąd podkreśla, że brak tej zgody stanowi zasadniczą treść zarzutów skargi, albowiem skarżąca uważa, że urządzenie, które ma być przedmiotem spornego remontu, zostało posadowione na jej nieruchomości z uchybieniem przepisów prawa budowlanego i od 2001 r. toczy się przez PINB postępowanie w przedmiocie nakazania rozbiórki ww. urządzenia. Należy zaznaczyć, że z treści w art. 124b u.g.n. nie wynika, aby ustawodawca uzależniał dopuszczalność wydania decyzji od wcześniejszego uregulowania ewentualnych sporów związanych z posadowieniem urządzeń elektroenergetycznych na nieruchomości, zaistniałych pomiędzy właścicielem nieruchomości a właścicielem linii elektroenergetycznej. Brak podstaw prawnych, aby tego rodzaju spór stanowił przeszkodę w nałożeniu obowiązku udostępnienia nieruchomości w trybie powołanego wyżej przepisu, bez względu na oczekiwanie skarżącej na zakończenie tego sporu wydaniem decyzji nakazującej rozbiórkę. Do właściwości organów administracji, wydających decyzje w trybie art. 124b u.g.n., nie należy ocena legalności posadowienia spornego urządzenia. Dopóki w odrębnym postępowaniu nie zostanie orzeczony ostateczny nakaz rozbiórki (usunięcia) stacji transformatorowej, istnieje prawny obowiązek po właściciela nieruchomości, na której znajduje się urządzenie, udostępnienia tej nieruchomości w celu wykonywania czynności związanych z konserwacją, remontami oraz usuwaniem awarii. Natomiast brak zgody właściciela takiej nieruchomości uprawnia podmiot zobowiązany do wykonywania tych czynności do złożenia wniosku w trybie art. 124b ust. 2 u.g.n, zaś spełnienie przesłanek uregulowanych w ust. 1 tego artykułu skutkuje wydaniem decyzji zobowiązującej właściciela nieruchomości do jej udostępnienia. Zatem organ odwoławczy nie był zobowiązany do dokonywania ustaleń w zakresie – jak wskazuje skarżąca - toczącego się od 2001 r. postępowania przez PINB, ani uwzględnienia przy wydawaniu zaskarżonej decyzji twierdzeń skarżącej o tym, że postępowanie to "najprawdopodobniej" zakończy się wydaniem decyzji nakazującej rozbiórkę. Zatem zgłoszone w skardze zarzuty naruszenia art. 7 w zw. z art. 77 oraz art. 138 § 1 pkt 1 i 2 K.p.a. w treści w jakiej zostały uzasadnione, nie zasługują na uwzględnienie. Niemniej jednak zaskarżona rozstrzygnięcie okazało się wadliwe. Należy podkreślić, że decyzja wydana w trybie art. 124b ust. 1 u.g.n. wiąże się z ograniczeniami prawa własności, zatem musi ściśle określać zakres tego ograniczenia. W sposób jasny musi z niej wynikać zakres uszczuplenia władztwa właściciela, które może być dokonane tylko w zakresie niezbędnym do wykonania czynności polegających na konserwacji, remoncie i usuwaniu awarii konkretnego urządzenia (por. wyrok NSA z 17 listopada 2017 r., I OSK 983/17). Oznacza to, że organ ją wydający powinien opisać, jakie czynności zostaną wykonane, w jakim czasie oraz jaki teren będzie podlegał udostępnieniu. Tym samym sprecyzowanie w decyzji jedynie nieruchomości, na której posadowiona jest stacja transformatorowa (numeru działki, jej powierzchni, położenia oraz numeru księgi wieczystej dla niej prowadzonej) bez określenia sposobu zapewnienia do niej dostępu oraz wskazania powierzchni zajęcia niezbędnej do wykonania prac, narusza interes obu stron. Dla skarżącej niejasny jest bowiem zakres ograniczenia jej władztwa nad nieruchomością. Podkreślić przy tym należy, że omawiana decyzja, stosownie do treści art. 124b ust. 5 u.g.n., podlega egzekucji administracyjnej. Zatem możliwość wykonania (wyegzekwowania) jej przy braku zakresu uszczuplenia władztwa może rodzić poważne trudności. Ponadto zaznaczenia wymaga, że wnioskująca spółka załączyła mapę z zarysowanym terenem niezbędnym do przeprowadzenia prac remontowych, wskazując jego powierzchnię. Jednakże ani w decyzji organu pierwszej instancji, ani w decyzji Wojewody, nie zwrócono na tę okoliczność uwagi. Żadna z tych decyzji nie wspomina również, że załączona przez spółkę mapa z wyrysem terenu objętego żądaniem udostępnienia, stanowi integralną część wydawanej decyzji. Brak ten powoduje, że organ odwoławczy wydając zaskarżoną decyzję naruszył przepis art. 77 § 1 K.p.a., w konsekwencji czego również przepis art. 124b ust. 1 u.g.n. i to w sposób mający wpływ na wynik sprawy. W związku z powyższym zagadnienie to wymaga poprawy i przy ponownym rozpatrzeniu sprawy precyzyjnego określenia w rozstrzygnięciu decyzji, a następnie uzasadnienia w jej dalszej treści. Konieczność uchylenia zaskarżonej decyzji związana jest również z faktem, że skarżąca w zakreślonym nią terminie nie udostępniła nieruchomości inwestorowi (notatka urzędowa k[...] akt sądowych), mimo że tut. Sąd prawomocnie odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Natomiast termin ten upłynął z dniem [...] marca 2021 r. Ponownie rozpoznając sprawę organ odwoławczy, będąc związany powyższą oceną prawną, jak i wskazaniami co do dalszego postępowania. Określając powierzchnię udostępnienia działki nr [...] inwestorowi, uwzględnieni tylko niezbędny do wykonania czynności remontowych zakres uszczuplenia władztwa skarżącej, wyjaśniając w uzasadnieniu decyzji motywy podjętego rozstrzygnięcia, zgodnie z wymogami art. 107 § 3 K.p.a. Mając na względzie powyższe, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i a P.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję, o kosztach postępowania orzekając na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 P.p.s.a. oraz § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2015 r. poz. 1800 ze zm.).

Informacje o sprawie

Data wpływu
18 listopada 2020
Symbol z opisem
6181 Zajęcie nieruchomości i wejście na nieruchomość, w tym pod autostradę
Skarżony organ
Wojewoda
Sędziowie
Barbara Rennert /przewodniczący sprawozdawca/ Katarzyna Nikodem Waldemar Inerowicz

Powołane przepisy

Powiązane dokumenty

Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny