I SA/Po 654/18

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu – Michał Ilski po rozpoznaniu w dniu 21 sierpnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie doradcy podatkowego w sprawie ze skargi X. X. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2012 r.; postanawia 1) zwolnić skarżącego od kosztów sądowych, 2) ustanowić dla skarżącego doradcę podatkowego, którego wyznaczy Krajowa Rada Doradców Podatkowych.

Skarżący pismem z 03 lipca 2018 r. wniósł skargę na wskazaną w sentencji niniejszego orzeczenia decyzję. W skardze wniesiono m.in. o zwolnienie skarżącego z wszelkich ewentualnych kosztów związanych z postępowaniem oraz wyznaczenie z urzędu zawodowej pomocy prawnej. Uzupełniając braki formalne wskazanego ostatnio wniosku skarżący przedłożył sporządzony na urzędowym formularzu 09 sierpnia 2018 r. wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie doradcy podatkowego. Uzasadniając wniosek wnioskodawca podał, ze jest osobą samotną liczącą 69 lat. Skarżący od 2006 r. jest rozwiedziony, żyje z emerytury będącej jedynym źródłem utrzymania. Dochody skarżącego w skali miesiąca nie przekraczają [...] zł netto. Celem zaspokojenia swoich bieżących potrzeb wnioskodawca zmuszony jest do zadłużania się u rodziny oraz znajomych. Skarżący zamieszkuje w budynku znajdującym się na opodatkowanej zaskarżoną decyzją nieruchomości o charakterze mieszanym. Część gruntu jest zalesiona, zaś zamieszkała część jest w złym stanie. Wnioskodawca posiada również nieruchomość rolną o pow. [...] ha, na której znajduje się niewykończony budynek. Nieruchomość ta objęta jest jednak zajęciem komorniczym. Skarżący nie posiada innych nieruchomości, oszczędności, rachunków bankowych, papierów wartościowych, innych praw majątkowych, wierzytelności jak również przedmiotów o wartości powyżej 5.000 zł. Miesięczne zobowiązania i stałe wydatki wnioskodawcy przedstawiają się następująco: prąd [...] zł, woda [...] zł, telefon [...] zł, przejazdy [...] zł, środki czystości [...] zł, odzież [...] zł, gaz [...] zł, wyżywienie oraz leki [...] zł. Do skargi dołączono informację PIT-11A za 2017 r., z której wynika, że dochód brutto skarżącego za wskazany ostatnio rok wyniósł [...] zł. Referendarz sądowy zważył, co następuje: Wniosek o przyznanie prawa pomocy zasługiwał na uwzględnienie. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 – dalej w skrócie: "p.p.s.a."), przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Zawarty w przytoczonym ostatnio przepisie zwrot "gdy wykaże" świadczy o tym, że ciężar wykazania przesłanek warunkujących przyznanie prawa pomocy spoczywa na wnioskodawcy. Strona, która chce skorzystać z prawa pomocy powinna podać we wniosku okoliczności wskazujące na brak środków wystarczających na pokrycie kosztów związanych z uczestnictwem w postępowaniu sądowym. Instytucja prawa pomocy jest wyjątkiem od zasady zgodnie z którą każda ze stron postępowania sądowoadministracyjnego ponosi koszty postępowania związane ze swoim udziałem w sprawie. Wyjątkowy charakter przepisów regulujących przesłanki przyznawania prawa pomocy oznacza, że nie można ich interpretować według zasad wykładni rozszerzającej. Zwolnienie strony od kosztów sądowych jest bowiem przerzuceniem ciężaru ich ponoszenia na Skarb Państwa. Odnosząc powyższe rozważania do realiów niniejszej sprawy należy stwierdzić, że dane zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy okazały się wystarczające dla wykazania przesłanek warunkujących przyznanie tego prawa. Z oświadczenia skarżącego wynika, że jest on osobą samotną, w podeszłym wieku, prowadzącą samodzielne gospodarstwo domowe. Miesięczne dochody wnioskodawcy wynoszą ok. [...] zł. Wydatki i stałe zobowiązania skarżącego w skali miesiąca wynoszą ok. [...] zł. Celem zaspokojenia swoich podstawowych potrzeb wnioskodawca zmuszony jest zadłużać się u rodziny oraz znajomych. Należąca do skarżącego nieruchomość rolna o pow. [...] ha stanowi przedmiot zajęcia komorniczego. Wnioskodawca nie posiada innych wartościowych przedmiotów. Analizując powyższe okoliczności należy zauważyć, że wydatki skarżącego przekraczają jego dochody. Wnioskodawca nie posiada również wolnego od obciążeń majątku, który mógłby stanowić źródło finansowania kosztów sądowych w niniejszej sprawie. Zestawienie powyższych faktów przemawia za przyjęciem, że skarżący nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania obejmujących zarówno koszty wpisu od skargi ([...] zł) jak i wynagrodzenia doradcy podatkowego co uzasadnia przyznanie prawa pomocy w żądanym zakresie. Wobec powyższego na podstawie art. 245 § 1 i 2, art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.