I SA/Po 235/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Włodzimierz Zygmont po rozpoznaniu w dniu 13 czerwca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku skarżącej o wstrzymanie wykonania decyzji w sprawie ze skargi X. sp. z o.o. w restrukturyzacji na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2016 r.; postanawia oddalić wniosek.

Skarżąca wniosła skargę na wskazaną w sentencji niniejszego orzeczenia decyzję. Do skargi dołączyła wniosek o wstrzymanie wykonaniadecyzji organu pierwszej instancji. Uzasadniając wniosek powołała się na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody, że ewentualne wykonanie decyzji przy obecnej jej sytuacji finansowo-ekonomicznej stwarza realną groźbę utraty płynności finansowej. Zwróciła uwagę, że Sąd Rejonowy w K. postanowieniem z 17 sierpnia 2017 r., [...] otworzył wobec skarżącej przyśpieszone postępowanie układowe pozostawiając przy tym zarząd własny wnioskodawczyni. Skarżąca podniosła, że nie jest w stanie wygospodarować środków na wykonanie zobowiązania podatkowego wynikającego z zaskarżonych decyzji organów podatkowych obydwu instancji. Łączna kwota zobowiązań wynosi [...] zł (względem skarżącej wydane zostały również decyzje za lata 2012 – 2015). Konieczność spłaty tak dużego zobowiązania oznaczałaby w ocenie skarżącej poważne zachwianie bieżącej sytuacji ekonomicznej oraz brak środków na zaspokojenie wierzycieli. Zaznaczyła również, że szczególnym, ważnym interesem skarżącej jest zapewnienie ciągłości funkcjonowania a konieczność spłaty tak wysokiego zobowiązania oznaczałaby paraliż płatniczy. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek nie zasługiwał na uwzględnienie. W myśl zasady wyrażonej w art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm. – dalej: "p.p.s.a."), wniesienie skargi do sądu administracyjnego nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Wyjątkiem od tej reguły ogólnej jest przyznanie sądowi w ściśle określonych przypadkach, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a., możliwości udzielenia stronie ochrony tymczasowej poprzez wstrzymanie wykonania aktu lub czynności w całości lub w części, chyba że ustawa szczególna wyłącza tę możliwość. Zgodnie bowiem z art. 61 § 3 p.p.s.a., po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Odmowa wstrzymania wykonania aktu lub czynności przez organ nie pozbawia skarżącego złożenia wniosku do sądu. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Z uwagi na treść powyższych przepisów wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu może nastąpić wyłącznie w wyniku złożonego przez skarżącego wniosku oraz w granicach wyznaczonych zakresem znaczeniowym przesłanek sformułowanych w art. 61 § 3 p.p.s.a., tj. zaistnieniem niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Chodzi tu o taką szkodę (majątkową lub niemajątkową), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Żądając wstrzymania wykonania decyzji, skarżący ma zatem obowiązek wykazać istnienie konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie aktu lub czynności jest zasadne z uwagi na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków [por. postanowienie NSA z 14 listopada 2006 r., II FZ 585/06, orzeczenia sądów administracyjnych dostępne pod adresem: orzeczenia.nsa.gov.pl]. W celu uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji należy zatem przedstawić dokumenty, które uprawdopodobnią opisywaną sytuację, tj. niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oraz niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Potwierdza to orzecznictwo sądowoadministracyjne, np. postanowienie NSA z 10 grudnia 2013 r., I FSK 2109/13, w którym wyraźnie wskazał, że "wniosek (o wstrzymanie wykonania decyzji) poparty zostać powinien stosownymi dokumentami potwierdzającymi okoliczność spełnienia ustawowych przesłanek wstrzymania wykonania decyzji. Przy czym sąd administracyjny w razie braku takich dokumentów, czy to w aktach sprawy, czy też z powodu niedołączenia ich do wniosku nie jest uprawniony, przed rozpoznaniem wniosku o wstrzymanie do wzywania strony o ich przedstawienie. W przypadku bowiem wniosku o wstrzymanie zaskarżonego aktu lub czynności ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewiduje – jak choćby w ramach instytucji prawa pomocy – możliwości skorzystania z uzupełniającego postępowania dowodowego". W orzecznictwie wskazuje się również, że ogólnikowe twierdzenia wyrażane przez stronę skarżącą, pozbawione szerszego uzasadnienia i stosownych wyliczeń, nie mogą stanowić podstawy do orzeczenia przez sąd o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu [tak: postanowienie NSA z 12 września 2014 r., I FZ 332/14]. Rozpoznając wniosek skarżącej sąd pierwszej kolejności wyjaśnia, że wniesiono o wstrzymanie wykonania decyzji organu pierwszej instancji, tj. decyzji Burmistrza Gminy O. z 16 grudnia 2016 r., nr [...]. Stosownie do postanowień art. 239a ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r. poz. 201 ze zm. – dalej: "O.p."), decyzja nieostateczna, nakładająca na stronę obowiązek podlegający wykonaniu w trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, nie podlega wykonaniu, chyba że decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności. Problem wykonania aktu administracyjnego dotyczy aktów zobowiązujących, ustalających dla ich adresatów nakazy powinnego zachowania lub zakazy określonego zachowania, aktów, na podstawie których określony podmiot uzyskuje równocześnie uprawnienie i mocą którego zostają na niego nałożone określone obowiązki, oraz aktów, na postawie których jeden podmiot jest do czegoś zobowiązany, a drugi wyłącznie uprawniony [tak: postanowienie NSA z 10 maja 2012 r., II FZ 358/12]. Odnosząc powyższe rozważania do stanu faktycznego niniejszej sprawy sąd należy stwierdza , że decyzja organu pierwszej instancji nie nosi z mocy art. 239a O.p. znamion wykonalności i tym samym nie jest możliwe wstrzymanie jej wykonania w oparciu o regulacje art. 61 § 3 p.p.s.a. Mając powyższe na uwadze potraktował wniosek skarżącej jako wniosek o wstrzymanie wykonania objętej skargą decyzji wskazanej w rubrum niniejszego postanowienia. Przechodząc do merytorycznego rozpoznania wniosku sąd zaznacza, że niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody skarżąca upatruje w wysokości nałożonych na nią obowiązków podatkowych oraz w skutkach wiążących się z ich przymusowym wykonaniem. W uzasadnieniu wniosku o udzielenie ochrony tymczasowej nie wywiodła w przekonywujący sposób zaistnienia przesłanek warunkujących wydanie korzystnego orzeczenia. Argumentacja skarżącej nie została poparta dowodami wobec czego nie zasługiwał na uwzględnienie. W tym kontekście sąd wskazuje, że w orzecznictwie nie budzi wątpliwości, że to w interesie skarżącego leży poparcie twierdzeń wniosku o udzielenie ochrony tymczasowej stosownymi dokumentami. Sąd musi mieć bowiem wiedzę o okolicznościach uzasadniających wstrzymanie wykonania decyzji oraz mieć możliwość zweryfikowania tejże wiedzy. Co przy tym szczególnie istotne w niniejszej sprawie uprawdopodobnienie okoliczności nie oznacza gołosłownego stwierdzenia przez podmiot na nią się powołujący, że okoliczność ta istnieje [por.: postanowienie NSA z 19 września 2014 r., II FZ 1419/14]. Z uwagi na charakter objętego skargą rozstrzygnięcia, wydanie orzeczenia w przedmiocie ochrony tymczasowej musi zostać poprzedzone porównaniem sytuacji majątkowej i finansowej skarżącej z wielkością obowiązku wynikającego z zaskarżonej decyzji. Skarżąca jako podmiot prowadzący działalność gospodarczą zobowiązana jest do prowadzenia ksiąg podatkowych, dokumentujących realizowane transakcje gospodarcze. Tymczasem do skargi nie dołączyła ewidencji środków trwałych, która umożliwiłaby ustalenie wartości majątku przedsiębiorstwa skarżącej, jak również innego rodzaju dokumentów np. w postaci wyciągów z rachunków bankowych w oparciu, o które możliwe byłoby precyzyjne ustalenie stanu środków pieniężnych. Braki w powyższym zakresie nie pozwalają na ustalenie wartości środków pieniężnych jakimi dysponuje skarżąca, co skutkuje brakiem możliwości oceny czy wykonanie objętej skargą decyzji skutkować będzie uszczerbkiem w środkach obrotowych, powodującym zachwianie płynności w regulowaniu wymagalnych zobowiązań pieniężnych, godzących w prowadzą przez skarżącą działalność gospodarczą, co świadczyłoby o występowaniu w sprawie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Sąd w ślad za wydanym w przedmiocie prawa pomocy postanowieniem WSA w Poznaniu z 23 maja 2018 r., I SA/Po 235/18 wskazuje , że skarżąca posiada majątek z którego możliwe jest pokrycie kosztów związanych z niniejsza sprawą. Na koniec miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy wnioskodawczyni posiadała na rachunku w [...] środki pieniężne w kwocie [...]zł. 23 marca 2018 r. na rachunku skarżącej w [...] znajdowały się środki w kwocie [...]zł oraz [...] euro. Z wyciągów wynika, że skarżąca generuje obrót co świadczy o dalszym prowadzeniu działalności gospodarczej. Z kolei w kasie skarżącej 31 grudnia 2017 r. znajdowały się środki o wartości [...] zł. Skarżąca 28 lutego 2018 r. dysponowała w kasie środkami w kwocie [...]zł. Wartość środków trwałych skarżącej według bilansu na ostatni rok wynosi [...] zł. Zysk za ostatnio rok wyniósł zaś [...] zł. Również w przedłożonym przez skarżącą postanowieniu Sądu Rejonowego w K. z 17 sierpnia 2017 r., [...] o otwarciu przyspieszonego postępowania układowego wskazano, że skarżąca jest zdolna do bieżącego zaspokajania kosztów przyspieszonego postępowania układowego i zobowiązań powstałych po jego otwarciu. Podsumowując rozważania w powyższym zakresie sąd stwierdza, że skarżąca nie przedstawiła dowodów świadczących o tym, że odmowa wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji będzie łączyć się z niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Wobec powyższego, sąd, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 w zw. z art. 16 § 2 p.p.s.a., orzekł, jak w sentencji postanowienia.