Wróć do: Orzeczenia NSA

Sygnatura

I SA/Op 813/25

Wyrok WSA w Opolu z 18 marca 2026 r., I SA/Op 813/25

Wynik

Oddalono skargę

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu
Data orzeczenia
18 marca 2026
Prawomocne
nie

Treść rozstrzygnięcia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Komorowska-Kaczkowska Sędziowie Sędzia WSA Beata Kozicka Sędzia WSA Aleksandra Sędkowska (spr.) Protokolant Starszy inspektor sądowy Iwona Bergiel po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 marca 2026 r. sprawy ze skargi A. Ż. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Opolu z dnia 12 września 2025 r., nr 200/2025 w przedmiocie przyznania premii z tytułu systemów rolno-leśnych w ramach Interwencji Zakładanie systemów rolno-leśnych w ramach Planu Strategicznego dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027 oddala skargę.

Analiza z kontekstem sprawy

Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?

Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.

Zapytaj AnyLawyer o to orzeczenie

Uzasadnienie

Przedmiotem skargi wniesionej przez A. Ż. (dalej jako: strona, skarżąca, wnioskodawczyni) jest decyzja Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Opolu z dnia 12.09.2025 r., którą organ ten działając na podstawie przepisów art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 572 ze zm.) [dalej: K.p.a.], art. 10 ust. 2 ustawy z dnia 9 maja 2008 roku o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (t. j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1199 ze zm.) oraz na podstawie art. 65 ust. 1 ustawy z dnia 8 lutego 2023 r. o Planie Strategicznym dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027 (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1741 ze zm.) [dalej: ustawa o Planie Strategicznym dla WPR na lata 2023-2027] – utrzymał w mocy decyzję nr 0161-2025-001503 z dnia 23.06.2025 roku w sprawie przyznania premii z tytułu systemów rolno- Ieśnych, w ramach Interwencji Zakładanie systemów rolno-Ieśnych w ramach Planu Strategicznego dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027. Zaskarżone rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy. W dniu 31.07.2023 r. skarżąca, za pośrednictwem systemu eWniosekPlus, zwróciła się do Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w Namysłowie z wnioskiem o przyznanie wsparcia na założenie systemów rolno-leśnych. Powierzchnia gruntu przeznaczonego do założenia nasadzenia rolno-leśnego wyniosła 20,88 ha i dotyczyła działek ewidencyjnych nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...] i nr [...], które zgodnie z deklaracją strony zawartą we wniosku dotyczącym płatności bezpośrednich, złożonym na kampanię 2023 stanowiły grunty orne bądź trwałe użytki zielone. Jako termin założenia systemów rolno-Ieśnych skarżąca wskazała datę 01.06.2024 r. Wnioskodawczyni oświadczyła w składanym dokumencie, iż powierzchnię założonego systemu rolno-leśnego zabezpieczy przed zniszczeniem osłonkami. Strona dołączyła do wniosku dokumenty potwierdzające własność gruntów, na których będzie zakładany system rolno - leśny (4 egzemplarze). W dniu 07.09.2023 roku strona, za pośrednictwem systemu eWniosekPlus, złożyła do Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w Namysłowie zmianę do wniosku w ramach, której powierzchnia deklarowana do przyznania płatności nie uległa zamianie. Strona dołączyła do wniosku wypis z ewidencji gruntów i budynków dotyczący działek ewidencyjnych, na których są płożone grunty przeznaczone do wykonania systemu rolno - leśnego (4 egzemplarze). W dniu 28.09.2023 roku skarżąca, za pośrednictwem systemu eWniosekPIus, złożyła do Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w Namysłowie zmianę do wniosku w ramach, której zmniejszyła powierzchnie deklarowaną do przyznania pomocy z tytułu wsparcia na założenie systemów rolno-leśnych. Strona zadeklarowała do płatności dwie działki ewidencyjne o numerach [...] i [...] o łącznej powierzchni 8,93 ha (działka ewidencyjna nr [...] powierzchnia 4,95 ha, działka ewidencyjna nr [...] powierzchnia 3,98 ha). Powyższe grunty zgodnie z deklaracją strony zawartą we wniosku dotyczącym płatności bezpośrednich, złożonym na kampanię 2023, stanowiły grunty orne. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w Namysłowie w dniu 04.10.2023 roku wydał postanowienie o spełnieniu warunków do przyznania wsparcia na zakładanie systemów rolno-leśnych. W uzasadnieniu postanowienie organ I instancji wyjaśnił, że na podstawie kryteriów wyboru operacji wniosek strony o przyznanie wsparcia inwestycji leśnych lub zadrzewieniowych uzyskał 15 pkt, co spełnia minimalną liczbę 5 pkt, określoną w § 7 ust. 1 pkt 2 lit. b rozporządzenia WPR 2023-2027 oraz mieści się w limicie środków określonym w Planie Strategicznym dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027 dla interwencji Zakładanie systemów rolno-Ieśnych. W dniach 17.06.2024 roku - 20.06.2024 roku na terenie gospodarstwa strony pracownicy Biura Kontroli na Miejscu (dalej BKM) Opolskiego Oddziału Regionalnego ARiMR przeprowadzili kontrolę w zakresie wsparcia na zakładanie systemów rolno-Ieśnych PS WPR23-27 (nr raportu [...]). W ramach przeprowadzonych czynności ustalono, iż powierzchnia stwierdzona zadeklarowanego gruntu zalesionego na działkach ewidencyjnych o numerach [...] i [...] wyniosła łącznie 8,52 ha. W dniu 02.07.2024 roku skarżąca, za pośrednictwem aplikacji eWniosekPIus złożyła wniosek o przyznanie premii z tytułu systemów rolno-Ieśnych WPR2327 ([...]). Wniosek obejmował premię w odniesieniu do działek ewidencyjnych nr [...] i nr [...] powierzchnię 8,93 ha. W dniach 16.07.2024 roku, 31.07.2024 roku, 08.11.2024 roku, 11.03.2025 roku oraz 23.03.2025 roku strona złożyła zmiany do wniosku, które nie wpłynęły na zadeklarowaną powierzchnię. Po przeprowadzeniu kontroli administracyjnej, w oparciu o dane zawarte w protokole z czynności kontrolnych Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w Namysłowie w decyzji z dnia 07.11.2024 roku przyznał skarżącej wsparcie na zakładanie systemów rolno- leśnych, w ramach Interwencji Zakładanie systemów rolno-Ieśnych w ramach Planu Strategicznego dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027 w wysokości 46 468,08 zł, w tym z tytułu wsparcia na zabezpieczenie przed zniszczeniem drzew lub krzewów osłonkami w kwocie 20124,24 zł. Powierzchnia stwierdzona kwalifikowana ukształtowała się na poziomie 8,52 ha wobec deklarowanej kwoty 8,93 ha. Różnica między powierzchnią stwierdzoną w oparciu o wyniki kontroli na miejscu, a powierzchnią deklarowaną wyniosła 4,81 %. W oparciu o § 31 ust. 5 rozporządzenia leśno- zadrzewieniowego organ zobowiązany był przyznać pomoc do powierzchni stwierdzonej. Decyzję doręczono w dniu 13.11.2024 roku. Strona nie wniosła od niej odwołania. W dniach 18.12.2024 roku - 30.01.2025 roku na terenie gospodarstwa strony pracownicy Biura Kontroli na Miejscu (dalej BKM) Opolskiego Oddziału Regionalnego ARiMR przeprowadzili kontrolę w zakresie wsparcia na zakładanie systemów rolno-Ieśnych PS WPR23-27 (nr raportu z kontroli [...]). W ramach przeprowadzonych czynności ustalono, iż powierzchnia stwierdzona zadeklarowanego gruntu przeznaczonego do ww. działania wyniosła 7,88 ha (zastosowano kod pokontrolny [...]). W dniu 30.01.2025 roku do Opolskiego Oddziału Regionalnego ARiMR wpłynęło pismo od skarżącej będące zastrzeżeniami do raportu z kontroli przeprowadzonej na terenie gospodarstwa strony w dniu 18.12.2024 roku. W dniu 18.02.2025 roku skierowano do strony odpowiedź z BKM Opolskiego Oddziału Regionalnego ARiMR, w którym to piśmie podtrzymano ustalenia zawarte w raporcie z kontroli. Po przeprowadzeniu kontroli administracyjnej, w oparciu o dane zawarte w protokole z czynności kontrolnych Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w Namysłowie w decyzji z dnia 23.06.2025 roku przyznał skarżącej premię z tytułu systemów rolno-Ieśnych w ramach Interwencji Zakładanie systemów rolno-Ieśnych w ramach Planu Strategicznego dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027 w wysokości 1734,00 zł. Jednocześnie w ramach powyższej decyzji organ I instancji umorzył postępowanie w zakresie powierzchni wycofanej, to jest powierzchni 5,31 ha. Powierzchnia stwierdzona kwalifikowana ukształtowała się na poziomie 7,88 ha, wobec deklaracji strony na poziomie 8,93 ha, co stanowiło przedeklarowanie na poziomie 13,32%. Obligowało to organ do zastosowania regulacji zawartej w § 45 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia w sprawie płatności bezpośrednich, który mówi, że w przypadku gdy różnica między powierzchnią gruntów, do których rolnik ubiega się o przyznanie danej płatności obszarowej, a obszarem zatwierdzonym do tej płatności wynosi nie mniej niż 3% i nie więcej niż 20% powierzchni obszaru zatwierdzonego do tej płatności i jest większa niż 0,1 ha, za powierzchnię zatwierdzoną do płatności uznaje się powierzchnie obszaru zatwierdzonego pomniejszoną o dwukrotność tej różnicy. Biorąc pod uwagę, iż różnica między areałem, do którego rolnik ubiegał się o przyznanie pomocy, a stwierdzoną powierzchnią gruntów uprawnioną do otrzymania wsparcia wynosiła 1,05 ha, to powierzchnia uprawniona do płatności wyniosła 5,78 ha (z wyliczenia 8,93 ha powierzchnia deklarowana - 7,88 ha powierzchnia stwierdzona = 1,05 ha różnica powierzchni * 2 = 2,10 ha dwukrotność różnicy; 7,88 ha powierzchnia stwierdzona - 2,10 ha dwukrotność różnicy = 5,78 ha). Natomiast stawka płatności w przypadku podjętego przez stronę zobowiązania była kwotą w wysokości 300 zł/ha, stąd kwota otrzymanej pomocy wyniosła 1734,00 zł (z wyliczenia 5,78 ha * 300,00 zł = 1734,00 zł). Po rozpatrzeniu odwołania strony, organ wydał opisaną na wstępie decyzję z dnia 12.09.2025 r. W uzasadnieniu wskazał, że kwestią sporną jest powierzchnia uprawniona do przyznania premii z tytułu systemów rolno-leśnych w ramach Interwencji Zakładanie systemów rolno-leśnych w ramach Planu Strategicznego dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027 w obrębie deklarowanych przez skarżącą we wniosku działek rolnych. W wyniku kontroli administracyjnej przeprowadzonej w oparciu o zawarte w protokołach z kontroli na miejscu ustalenia stwierdzone zostało, iż powierzchnia uprawniona do płatności wynosi 7,88 ha. Konsekwencją powyższych działań było zastosowanie regulacji zawartej w § 45 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia w sprawie płatności bezpośrednich i przyznanie płatności do powierzchni stwierdzonej pomniejszonej o dwukrotność różnicy między powierzchnią deklarowaną, a powierzchnią uprawnioną do płatności, to jest do powierzchni 5,78 ha (z wyliczenia powierzchnia uprawniona do płatności 7,88 ha - 2,10 ha dwukrotność różnicy = 5,78 ha). Według skarżącej informacje zawarte w protokole z kontroli na miejscu przeprowadzonej w dniach 17.06.2024 roku - 20.06.2024 wskazują, na to, że powierzchnia deklarowana to 8,93 ha i to do takiej powierzchni strona powinna potrzymać pomoc. Jednocześnie skarżąca podważała ustalenia zawarte w protokole z czynności kontrolnych przeprowadzonych w dniach 18.12.2024 roku - 30.01.2025 roku. Mając na uwadze powyższe, organ II instancji wskazał, że zgodnie z § 9 ust. 1 rozporządzenia premia z tytułu zalesień, zadrzewień lub systemów rolno- leśnych jest przyznawana rolnikowi corocznie przez okres objęty zobowiązaniem polegającym na: 1) pielęgnacji i utrzymaniu zadrzewień lub systemów rolno-leśnych wykonanych lub założonych w ramach interwencji, o których mowa w § 1 pkt 1 lit. a tiret drugie i trzecie, lub zadrzewień wykonanych w ramach poddziałania, o którym mowa w art. 3 ust. 1 pkt 8 lit a ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 - przez 5 lat od dnia złożenia wniosku o przyznanie pierwszej premii z tytułu zadrzewień lub systemów rolno-leśnych. Zgodnie natomiast z § 9 ust 2 rozporządzenia zobowiązania, o których mowa w ust. 1, są realizowane na gruntach objętych obszarem zatwierdzonym. Wskazał, ze w sprawie kluczowe znaczenie mają wnioski płynące z analizy raportów z kontroli na miejscu w zakresie wsparcia na zakładanie systemów rolno-leśnych, które to raporty o numerach dokumentu [...] i [...] potwierdzają przeprowadzone na terenie gospodarstwa strony czynności sprawdzające, które odbyty się odpowiednio w dniach 17.06.2024 roku - 20.06.2024 roku oraz w dniach 18.12.2024 roku - 30.01.2024 roku. Pierwsza z kontroli stanowiła podstawę ustalenia powierzchni zatwierdzonej do otrzymania pomocy (powierzchnia stwierdzona) na poziomie 8,52 ha, natomiast kolejna z kontroli stwierdziła, iż nastąpiło zmniejszenie powierzchni zatwierdzonej do płatności do powierzchni 7,88 ha. W wyniku powyższych działań stwierdzone zostało, iż areał spełniający wymagania zawarte w § 5 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia, a mianowicie w przypadku gruntów ornych dokonanie nasadzeń w formie jednego lub dwóch rzędów oddalonych od kolejnych nasadzeń co najmniej 10 m i nie więcej niż 30 m spełnia wyłącznie areał wynoszący 7,88 ha, co różniło się od powierzchni zadeklarowanej przez stronę a mianowicie obszaru 8,93 ha. Organ zaznaczył, że Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w Namysłowie wydając decyzję o przyznaniu pomocy wskazał, że powierzchnia zatwierdzona do płatności wyniosła 8,52 ha. Powyższa decyzja o przyznaniu skarżącej wsparcia na zakładanie systemów rolno-leśnych wydana została po złożeniu przez stronę wniosku o przyznanie premii z tytułu systemów rolno - leśnych, a także przed dniem przeprowadzenia kontroli na miejscu na działkach nr [...] i [...]. Strona nie złożyła odwołania od powyższej decyzji, a więc nie kwestionowała powierzchni i zatwierdzonej do przyznania pomocy, a decyzja korzysta z waloru ostateczności. Strona po wydaniu w/w decyzji, jak i po przeprowadzeniu kontroli na miejscu składała w dniach 11.03.2025 roku oraz 21.03.2025 roku zmiany do wniosku w ramach, których nie zmniejszyła powierzchni deklarowanej do otrzymania premii z tytułu systemów rolno - leśnych, mimo, że wcześniej nie kwestionowała powierzchni do jakiej przyznano pomoc w ramach Interwencji Zakładanie systemów rolno-leśnych w ramach Planu Strategicznego dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027. Dlatego też niezrozumiałe jest deklarowanie przez stronę powierzchni 8,93 ha w sytuacji, gdy pomoc została przyznana do powierzchni mniejszej. Organ zaznaczył, iż dokumentacja z kontroli jest czytelna i kompletna, a ustalenia zawarte w raporcie z kontroli na miejscu nie budzą wątpliwości, co potwierdza ponowna analiza tego raportu przeprowadzona przez organ odwoławczy. Fakt wykorzystania przy ustalaniu powierzchni kwalifikowanej do płatności wyników z kontroli przeprowadzonej na terenie gospodarstwa strony w dniach 18.12.2024 roku - 30.12.2024 roku i zestawienie ich z wynikami kontroli przeprowadzonej w dniach w dniach 17.06.2024 roku - 20.06.2024 roku było działaniem prawidłowym. W odniesieniu do gruntów ornych, nasadzenia powinny być wykonane w formie jednego lub dwóch rzędów oddalonych od kolejnych nasadzeń co najmniej 10 m i nie więcej niż 30 m (w przypadku nasadzenia w formie jednego rzędu przyjmuje się, że szerokość nasadzenia wynosi maksymalnie 4 m, zaś dla dwóch rzędów szerokość nasadzeń nie może być mniejsza niż 4 m i większa niż 7 m). Nasadzenia drzew lub krzewów na trwałym użytku zielonym mogą zaś przyjmować dowolną formę, tzn. rozproszoną lub regularną (liniową). Bez względu jednak na rozmieszczenie nasadzeń na hektarze, powinny być one w odległości co najmniej 3 m od siebie. Warunkiem przyznania płatności w przypadku trwałych użytków zielonych jest prowadzenie działalności rolniczej na powierzchni pomiędzy nasadzeniami. Pomiar powinien obejmować całość systemu rolno-leśnego, a punktem wyjścia powinna być deklaracja skarżącej we wniosku. Specyfika płatności do systemów rolno-Ieśnych polega na tym, że w pierwszym roku realizacji programu producent otrzymuje płatność związaną z założeniem uprawy leśnej, a w kolejnych latach pomoc pokrywającą koszty pielęgnacji roślin. Tak też było w omawianej sprawie, gdyż skarżąca na mocy decyzji z dnia 07.11.2024 roku otrzymała wsparcie na założenie uprawy do powierzchni 8,52 ha. Wskazana decyzja korzysta z waloru ostateczności. W związku z tym, w analizowanym obecnie postępowaniu Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w Namysłowie, nie miał możliwości przyznania pomocy związanej z refundacją kosztów utrzymania inwestycji leśnej do innej powierzchni od tej, która wynikała z pierwszej decyzji w sprawie (8,52 ha). Takie działanie byłoby irracjonalne i pozbawione podstaw logicznych. Strona nie przedstawiła dowodów wskazujących na inną, aniżeli ustalona przez organ, powierzchnię działki rolnej w obrębie której zadeklarowała założenie systemów rolno-Ieśnych i w związku z tym mogłaby jej zostać przyznana premia w wysokości innej niż miało to miejsce w decyzji będącej przedmiotem odwołania, a jedynie zanegowała ustalenia organu, bez poparcia wyrażanego stanowiska skutecznymi dowodami podważającymi bezpośrednio rozstrzygnięcie organu. Organ II instancji ponownie przeanalizował sposób zmniejszenia powierzchni uprawnionej do płatności i ustalił, iż powierzchnia uprawniona do przyznania premii wyniosła 7,88 ha. Powyższe wynika z zastosowania zmniejszenia powierzchni na podstawie kodu SRL2 (zadeklarowana powierzchnia jest większa niż stwierdzona). Tym samym organ nie znalazł podstaw do uwzględnienia zarzutów odwołania. We wniesionej skardze skarżąca podniosła zarzuty naruszenia: 1. § 45 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w sprawie szczegółowych warunków i szczegółowego trybu przyznawania i wypłaty podstawowego wsparcia dochodów, płatności redystrybucyjnej, płatności dla młodych rolników, płatności związanych z produkcją do powierzchni upraw i płatności związanych z produkcją do zwierząt, płatności dla małych gospodarstw i przejściowego wsparcia krajowego w ramach Planu Strategicznego dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027 (Dz.U. z 2023 r. poz. 482) - poprzez jego zastosowanie, podczas gdy nie znajduje on zastosowania w przedmiotowej sprawie; 2. art. 8 § 1 K.p.a. - poprzez prowadzenie postępowania w sposób sprzeczny z zasadą pogłębiania zaufania obywateli do organów administracji publicznej. Mając na uwadze powyższe, strona wniosła o uwzględnienie skargi i o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i poprzedzającej ją decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w Namysłowie oraz ponowne rozpoznanie sprawy jak i o zasądzenie od organu na rzecz skarżącej kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana jest pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności. Oznacza to, że kontrola ta sprowadza się do zbadania, czy organ administracji wydając zaskarżony akt nie naruszył prawa. W wyniku takiej kontroli decyzja lub postanowienie mogą zostać uchylone w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności naruszających prawo i przez to mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2026., poz. 143; zwanej dalej: "p.p.s.a." ) lub też wystąpiło naruszenie prawa będące podstawą stwierdzenia jej nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). W myśl przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a (niemającym zastosowania w sprawie). Oceniając zaskarżoną decyzję przez pryzmat wskazanych przesłanek Sąd uznał, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa, a tym samym brak było podstaw do wyeliminowania jej z obrotu prawnego. Przedmiotem kontroli Sądu w rozpoznawanej sprawie jest decyzja Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Opolu z dnia 12.09.2025 r. w przedmiocie przyznania premii z tytułu systemów rolno- Ieśnych, w ramach Interwencji Zakładanie systemów rolno-Ieśnych w ramach Planu Strategicznego dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027. Ze stanu sprawy wynika, że w dniu 31.07.2023 r. skarżąca zwróciła się do Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w Namysłowie z wnioskiem o przyznanie wsparcia na założenie systemów rolno-leśnych. Powierzchnia gruntu przeznaczonego do założenia nasadzenia rolno-leśnego wyniosła 20,88 ha i dotyczyła działek ewidencyjnych nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...] i nr [...], które zgodnie z deklaracją strony zawartą we wniosku dotyczącym płatności bezpośrednich, złożonym na kampanię 2023 stanowiły grunty orne bądź trwałe użytki zielone. Jako termin założenia systemów rolno-Ieśnych skarżąca wskazała datę 01.06.2024 r. Wnioskodawczyni oświadczyła w składanym dokumencie, iż powierzchnię założonego systemu rolno-leśnego zabezpieczy przed zniszczeniem osłonkami. Strona dołączyła do wniosku dokumenty potwierdzające własność gruntów, na których będzie zakładany system rolno - leśny (4 egzemplarze). W dniu 28.09.2023 roku skarżąca złożyła do Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w Namysłowie zmianę do wniosku w ramach, której zmniejszyła powierzchnie deklarowaną do przyznania pomocy z tytułu wsparcia na założenie systemów rolno-leśnych. Strona zadeklarowała do płatności dwie działki ewidencyjne o numerach [...] i [...] o łącznej powierzchni 8,93 ha (działka ewidencyjna nr [...] powierzchnia 4,95 ha, działka ewidencyjna nr [...] powierzchnia 3,98 ha). Powyższe grunty zgodnie z deklaracją strony zawartą we wniosku dotyczącym płatności bezpośrednich, złożonym na kampanię 2023, stanowiły grunty orne. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w Namysłowie w dniu 04.10.2023 roku wydał postanowienie o spełnieniu warunków do przyznania wsparcia na zakładanie systemów rolno-leśnych. W postanowieniu wskazano termin, w jakim należy założyć system rolno-leśny tj. do dnia 1.06.2024 r. oraz wskazano powierzchnię kwalifikowaną do wsparcia – 8,93 ha. W dniu 10.06.2024 r. strona złożyła oświadczenie o zakończeniu systemu rolno-leśnego. W dniach 17.06.2024 roku - 20.06.2024 roku na terenie gospodarstwa strony pracownicy Biura Kontroli na Miejscu Opolskiego Oddziału Regionalnego ARiMR przeprowadzili kontrolę w zakresie wsparcia na zakładanie systemów rolno-Ieśnych PS WPR23-27 (nr raportu [...]). W ramach przeprowadzonych czynności ustalono, iż powierzchnia stwierdzona zadeklarowanego gruntu zalesionego na działkach ewidencyjnych o numerach [...] i [...] wyniosła łącznie 8,52 ha. Z wyjaśnień organu zawartych w odpowiedzi na skargę wynika, że pracownicy Biura Kontroli na Miejscu, którzy przeprowadzili ww. czynności sprawdzające w czerwcu 2024 r. na terenie gospodarstwa strony, zrobili to w sposób niewłaściwy. Kontrolerzy błędnie ocenili stan faktyczny dokonując pomiaru nasadzeń z uprawą. W ramach przeprowadzonych czynności ustalono, iż powierzchnia stwierdzona zadeklarowanego gruntu zalesionego na działkach ewidencyjnych o numerach [...] i [...] wyniosła łącznie 8,52 ha (pomiar nasadzeń z uprawą). Tymczasem prawidłowa powierzchnia uprawniona do przyznania pomocy to powierzchnia nasadzeń drzew na gruntach ornych. W dniu 16.08.2024 r. wezwano stronę do wykonania działań naprawczych. W ciągu 30 dni od daty otrzymania wezwania strona nie złożyła oświadczenia o wykonaniu działań naprawczych. Po przeprowadzeniu kontroli administracyjnej, w oparciu o dane zawarte w protokole z czynności kontrolnych Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w Namysłowie w decyzji z dnia 07.11.2024 roku przyznał skarżącej wsparcie na zakładanie systemów rolno- leśnych, w ramach Interwencji Zakładanie systemów rolno-Ieśnych w ramach Planu Strategicznego dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027 w wysokości 46 468,08 zł, w tym z tytułu wsparcia na zabezpieczenie przed zniszczeniem drzew lub krzewów osłonkami w kwocie 20124,24 zł. Powierzchnia stwierdzona kwalifikowana ukształtowała się na poziomie 8,52 ha wobec deklarowanej kwoty 8,93 ha. Różnica między powierzchnią stwierdzoną w oparciu o wyniki kontroli na miejscu, a powierzchnią deklarowaną wyniosła 4,81 %. W oparciu o § 31 ust. 5 rozporządzenia leśno- zadrzewieniowego organ zobowiązany był przyznać pomoc do powierzchni stwierdzonej. Ww. decyzję doręczono w dniu 13.11.2024 roku. Strona nie wniosła od niej odwołania. W dniu 02.07.2024 roku skarżąca złożyła wniosek o przyznanie premii z tytułu systemów rolno-Ieśnych WPR2327 ([...]). Wniosek obejmował premię w odniesieniu do działek ewidencyjnych nr [...] i nr [...] powierzchnię 8,93 ha. W dniach 18.12.2024 roku - 30.01.2025 roku na terenie gospodarstwa strony pracownicy Biura Kontroli na Miejscu (dalej BKM) Opolskiego Oddziału Regionalnego ARiMR przeprowadzili kontrolę w zakresie wsparcia na zakładanie systemów rolno-Ieśnych PS WPR23-27 (nr raportu z kontroli [...]). W ramach przeprowadzonych czynności ustalono, iż powierzchnia stwierdzona zadeklarowanego gruntu przeznaczonego do ww. działania wyniosła 7,88 ha (zastosowano kod pokontrolny SRL2). Z wyjaśnień zawartych w odpowiedzi na skargę wynika, że dopiero ww. kontrola została przeprowadzona w sposób prawidłowy, czyli obejmujący pomiar nasadzeń drzew na gruntach ornych z wynika z niej, że powierzchnia działek ewidencyjnych nr [...] i nr [...] uprawniona do przyznania pomocy wynosi 7,88 ha. W dniu 30.01.2025 roku do Opolskiego Oddziału Regionalnego ARiMR wpłynęło pismo od skarżącej będące zastrzeżeniami do raportu z kontroli przeprowadzonej na terenie gospodarstwa strony w dniu 18.12.2024 roku. W dniu 18.02.2025 roku skierowano do strony odpowiedź z BKM Opolskiego Oddziału Regionalnego ARiMR, w którym to piśmie podtrzymano ustalenia zawarte w raporcie z kontroli. Po przeprowadzeniu kontroli administracyjnej, w oparciu o dane zawarte w protokole z czynności kontrolnych Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w Namysłowie w decyzji z dnia 23.06.2025 roku przyznał skarżącej premię z tytułu systemów rolno-Ieśnych w ramach Interwencji Zakładanie systemów rolno-Ieśnych w ramach Planu Strategicznego dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027 w wysokości 1734,00 zł. Jednocześnie w ramach powyższej decyzji organ I instancji umorzył postępowanie w zakresie powierzchni wycofanej, to jest powierzchni 5,31 ha. Powierzchnia stwierdzona kwalifikowana ukształtowała się na poziomie 7,88 ha, wobec deklaracji strony na poziomie 8,93 ha, co stanowiło przedeklarowanie na poziomie 13,32%. Obligowało to organ do zastosowania regulacji zawartej w § 45 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia w sprawie płatności bezpośrednich, który mówi, że w przypadku gdy różnica między powierzchnią gruntów, do których rolnik ubiega się o przyznanie danej płatności obszarowej, a obszarem zatwierdzonym do tej płatności wynosi nie mniej niż 3% i nie więcej niż 20% powierzchni obszaru zatwierdzonego do tej płatności i jest większa niż 0,1 ha, za powierzchnię zatwierdzoną do płatności uznaje się powierzchnie obszaru zatwierdzonego pomniejszoną o dwukrotność tej różnicy. Biorąc pod uwagę, iż różnica między areałem, do którego rolnik ubiegał się o przyznanie pomocy, a stwierdzoną powierzchnią gruntów uprawnioną do otrzymania wsparcia wynosiła 1,05 ha, to powierzchnia uprawniona do płatności wyniosła 5,78 ha (z wyliczenia 8,93 ha powierzchnia deklarowana - 7,88 ha powierzchnia stwierdzona = 1,05 ha różnica powierzchni * 2 = 2,10 ha dwukrotność różnicy; 7,88 ha powierzchnia stwierdzona - 2,10 ha dwukrotność różnicy = 5,78 ha). Natomiast stawka płatności w przypadku podjętego przez stronę zobowiązania była kwotą w wysokości 300 zł/ha, stąd kwota otrzymanej pomocy wyniosła 1734,00 zł (z wyliczenia 5,78 ha * 300,00 zł = 1734,00 zł). Zaskarżoną decyzją z dnia 12.09.2025 r. utrzymano w mocy ww. decyzję. Skarżąca wskazuje, że otrzymała potwierdzenie o spełnieniu warunków do przyznania wsparcia. Ponadto w dniach 17-20.06.2024 r. przeprowadzono kontrolę, z której wynikała powierzchnia 8,52 ha, a nie 7,88 ha. Analiza akt sprawy doprowadziła Sąd o przekonania, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W pierwszej kolejności wskazać należy na materialnoprawną podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia. Zgodnie z przepisem art.. 15 ust. 1 ustawy o Planie Strategicznym dla WPR na lata 2023 – 2027, pomoc jest przyznawana osobie fizycznej, osobie prawnej lub jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, którym został nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, który może być wykorzystywany do ubiegania się o daną pomoc, jeżeli są spełnione warunki przyznania tej pomocy określone w przepisach, o których mowa w art. 1 pkt 1, w przepisach ustawy oraz w: 1) przepisach wydanych na podstawie art. 55 ust. 1, art. 56 ust. 8, art. 70 i art. 71 - w przypadku pomocy przyznawanej w drodze decyzji; 2) regulaminie naboru wniosków o przyznanie pomocy lub w ogłoszeniu o zamówieniu publicznym - w przypadku pomocy przyznawanej na podstawie umowy. W myśl art. 20 ust. 5 ustawy o Planie Strategicznym dla WPR na lata 2023 – 2027, w drodze decyzji jest przyznawana pomoc w ramach: wsparcia inwestycji leśnych lub zadrzewieniowych realizowanych w ramach art. 69 lit, d rozporządzenia 2021/2115. Zgodnie z art. 41 ustawy o Planie Strategicznym dla WPR na lata 2023 – 2027, płatności w ramach interwencji związanych ze środowiskiem, klimatem i innych zobowiązań w dziedzinie zarządzania, o których mowa w art. 69 lit. a rozporządzenia 2021/2115, są przyznawane w formie: 1) płatności rolno-środowiskowo-klimatycznych; 2) płatności ekologicznych; 3) premii z tytułu zalesień, zadrzewień lub systemów rolno-leśnych. Przepis art. 46 ust. 1 ustawy o Planie Strategicznym dla WPR na lata 2023 – 2027, stanowi, iż wsparcie inwestycji leśnych lub zadrzewieniowych realizowanych w ramach art. 69 lit. d rozporządzenia 2021/2115 jest przyznawane w ramach interwencji: 1) Zalesianie gruntów rolnych; 2) Tworzenie zadrzewień śródpolnych; 3) Zakładanie systemów rolno-leśnych; 4) Zwiększanie bioróżnorodności lasów prywatnych. 2. Wsparcie inwestycji leśnych lub zadrzewieniowych realizowanych w ramach art. 69 lit. d rozporządzenia 2021/2115 jest przyznawane do powierzchni gruntów, na których zostały zrealizowane inwestycje polegające na zalesieniu, zadrzewieniu, założeniu systemu rolno-leśnego lub zwiększeniu bioróżnorodności lasów, oraz do długości ogrodzenia wykonanego w ramach interwencji, o których mowa w ust. 1 pkt 1, 2 i 4. 3. Do przyznawania wsparcia inwestycji leśnych lub zadrzewieniowych realizowanych w ramach art. 69 lit. d rozporządzenia 2021/2115 przepis art. 26 ust. 1 pkt 2 stosuje się odpowiednio. Stosownie do treści art. 48 ust. 1 lit. i ustawy o Planie Strategicznym dla WPR na lata 2023 – 2027, wysokość pomocy dotyczącej premii z tytułu zalesień, zadrzewień lub systemów rolno-leśnych oraz j) płatności ONW - w danym roku kalendarzowym ustala się jako iloczyn powierzchni obszaru zatwierdzonego do danej pomocy i stawki tej pomocy na 1 ha tej powierzchni. Jak wynika z art. 100 ust. 1 ustawy o Planie Strategicznym dla WPR na lata 2023 – 2027, kontrole administracyjne i kontrole na miejscu są przeprowadzane w zakresie przestrzegania przepisów prawa powszechnie obowiązującego, w tym przepisów dotyczących udzielania zamówień publicznych, spełniania warunków przyznania i wypłaty pomocy i pomocy technicznej oraz zobowiązań związanych z przyznaną pomocą i pomocą techniczną określonych w postanowieniach Planu, wytycznych instytucji zarządzającej, regulaminie naboru wniosków o przyznanie pomocy oraz umowie o przyznaniu pomocy i pomocy technicznej albo decyzji o przyznaniu pomocy. W oparciu o art. 104 ust. 1 ustawy o Planie Strategicznym dla WPR na lata 2023 – 2027, z czynności kontrolnych w ramach kontroli na miejscu sporządza się raport, który przesyła się podmiotowi kontrolowanemu. Zgodnie z ust. 3 ww. przepisu, w przypadku, gdy podmiot kontrolowany nie zgadza się z ustaleniami zawartymi w raporcie, może na piśmie zgłosić umotywowane zastrzeżenia, co do ustaleń w nim zawartych podmiotowi kontrolującemu, w terminie 14 dni od dnia doręczenia raportu, chyba że bezpośrednio po zakończeniu kontroli na miejscu podmiot kontrolowany, który był obecny podczas tej kontroli, zgłosił kontrolującemu umotywowane zastrzeżenia co do ustaleń zawartych w raporcie. Na podstawie delegacji ustawowej zawartej w art. 71 ust. 1 ustawy o Planie Strategicznym dla WPR na lata 2023 – 2027 wydano rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 kwietnia 2023 roku w sprawie szczegółowych warunków i szczegółowego trybu przyznawania i wypłaty w sprawie szczegółowych warunków i szczegółowego trybu przyznawania i wypłaty pomocy finansowej w ramach wsparcia inwestycji leśnych lub zadrzewieniowych oraz w formie premii z tytułu zalesień, zadrzewień lub systemów rolno-leśnych w ramach Planu Strategicznego dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027 (t. j. Dz. U. z 2023 r. poz. 737 ze zm.) [dalej rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi]. Zgodnie z § 5 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi wsparcie na zakładanie systemów rolno-leśnych jest przyznawane jednorazowo: 1) podmiotowi ubiegającemu się o przyznanie tego wsparcia, który jest rolnikiem, jeżeli zobowiązał się do: a) założenia systemu rolno-Ieśnego: - tworzącego zwarty obszar, na którym drzewa lub krzewy zostaną posadzone: - na gruncie, na którym jest prowadzona działalność rolnicza, - w formie jednego lub dwóch rzędów oddalonych od kolejnych nasadzeń w formie jednego lub dwóch rzędów o co najmniej 10 m i nie więcej niż 30 m - w przypadku gruntów ornych, - w odległości co najmniej 3 m od siebie, - z użyciem co najmniej 3 różnych gatunków lub rodzajów drzew lub krzewów, z tym, że udział drzew lub krzewów: - najmniej licznego gatunku lub rodzaju spośród trzech najliczniejszych wynosi co najmniej 10%, - gatunków lub rodzajów liściastych wynosi co najmniej 51%, b) zabezpieczenia przed zniszczeniem drzew lub krzewów 3 palikami, repelentami, osłonkami lub wełną owczą, z tym, że na tej samej powierzchni gruntu lub jego części stosuje się tylko jeden rodzaj tego zabezpieczenia; 2) do gruntów: a) wykazanych w ewidencji gruntów i budynków w rozumieniu art. 2 pkt 8 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne jako grunty rolne, b) stanowiących grunty orne lub trwałe użytki zielone, z wyłączeniem trwałych użytków zielonych na obszarach Natura 2000 lub obszarach znajdujących się na liście, o której mowa w art. 27 ust. 3 pkt 1 ustawy o ochronie przyrody. 2. W przypadku gruntu ornego, na którym założono system rolno-leśny w formie: 1) jednego rzędu, przyjmuje się, że jego szerokość wynosi 4 m; 2) dwóch rzędów, ich szerokość nie może być mniejsza niż 4 m i większa niż 7 m. 3. Wsparcie na zakładanie systemów rolno-leśnych nie przysługuje do gruntu: 1) na którym jest realizowane zobowiązanie rolno-środowiskowo-klimatyczne, o którym mowa w art. 70 ust 1 rozporządzenia 2021/2115, lub 2) na którym są realizowane inne zobowiązania w dziedzinie zarządzania, o których mowa w art. 70 ust 1 rozporządzenia 2021/2115, oraz jest prowadzona produkcja ekologiczna w rozumieniu art. 2 ust 1 pkt 10 ustawy z dnia 23 czerwca 2022 r. o rolnictwie ekologicznym i produkcji ekologicznej (Dz. U. z 2023 r. poz. 1235), lub 3) na którym jest realizowane zobowiązanie w ramach działania, o którym mowa w art. 3 ust. 1 pkt 10 albo 11 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz. U. z 2023 r. poz. 2298), lub 4) do którego rolnik ubiega się o przyznanie płatności w ramach schematów na rzecz klimatu, środowiska i dobrostanu zwierząt, o których mowa w art. 16 ust. 2 lit d rozporządzenia 2021/2115. W oparciu o § 9 ust 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi, premia z tytułu zalesień, zadrzewień lub systemów rolno-leśnych jest przyznawana rolnikowi corocznie przez okres objęty zobowiązaniem polegającym na: 1) pielęgnacji i utrzymaniu zadrzewień lub systemów rolno-leśnych wykonanych lub założonych w ramach interwencji, o których mowa w § 1 pkt 1 lit, a tiret drugie i trzecie, lub zadrzewień wykonanych w ramach poddziałania, o którym mowa w art. 3 ust. 1 pkt 8 lit a ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 - przez 5 lat od dnia złożenia wniosku o przyznanie pierwszej premii z tytułu zadrzewień lub systemów rolno-leśnych; 2) pielęgnacji zalesień wykonanych w ramach interwencji, o której mowa w § 1 pkt 1 lit, a tiret pierwsze, lub zalesień występujących na gruncie wskutek sukcesji naturalnej - przez 5 lat od dnia złożenia wniosku o przyznanie pierwszej premii pielęgnacyjnej; 3) utrzymaniu zalesień: a) wykonanych w ramach interwencji, o której mowa w § 1 pkt 1 lit, a tiret pierwsze - przez 12 lat od dnia złożenia wniosku o przyznanie pierwszej premii zalesieniowej, b) występujących na gruncie wskutek sukcesji naturalnej - przez 5 lat od dnia złożenia wniosku o przyznanie pierwszej premii zalesieniowej. 2. Zobowiązania, o których mowa w ust. 1, są realizowane na gruntach objętych obszarem zatwierdzonym. W oparciu o § 14 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi, inwestycje leśne łub zadrzewieniowe wykonuje się po otrzymaniu postanowienia, o którym mowa w § 13 ust. 5, w terminie do dnia 1 czerwca roku następującego po roku, w którym złożono wniosek o przyznanie wsparcia inwestycji leśnych lub zadrzewieniowych. 2. Inwestycje leśne lub zadrzewieniowe wykonuje się: 1) przy użyciu sadzonek drzew lub krzewów rodzimych gatunków lub rodzajów wymienionych w załączniku nr 1 do rozporządzenia, posadzonych w odległości co najmniej 2 m od granicy sąsiedniego gruntu stanowiącego własność innego podmiotu; 2) sadzonkami gatunków lub rodzajów drzew lub krzewów co najmniej 2-Ietnimi łub z zakrytym systemem korzeniowym, lub mikoryzowanymi - w przypadku wsparcia na zadrzewienie i wsparcia na zakładanie systemów rolno-leśnych; 3) przez równomierne posadzenie drzew lub krzewów na całej powierzchni gruntu przeznaczonego do wykonania inwestycji oraz oznakowanie w terenie granic tej powierzchni; 4) zgodnie z: a) liczbą sadzonek drzew lub krzewów na hektar określoną zgodnie z załącznikiem nr 2 do rozporządzenia, b) wymogami planu zalesienia lub planu inwestycji - w przypadku ubiegania się o przyznanie odpowiednio wsparcia na zalesianie lub wsparcia na zwiększanie bioróżnorodności lasów prywatnych, c) § 4 ust. 1 pkt 1 - w przypadku ubiegania się o przyznanie wsparcia na zadrzewienie, d) § 5 ust. 1 pkt 1 oraz ust. 2 i 3 - w przypadku ubiegania się o przyznanie wsparcia na zakładanie systemów rolno - leśnych. Według § 45 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 10 marca 2023 roku w sprawie szczegółowych warunków i szczegółowego trybu przyznawania i wypłaty podstawowego wsparcia dochodów, płatności redystrybucyjnej, płatności dla młodych rolników, płatności związanych z produkcją do powierzchni upraw i płatności związanych z produkcją do zwierząt i przejściowego wsparcia krajowego w ramach Planu Strategicznego dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027. (t. j. Dz. U. z 2023 r. poz. 482), [dalej rozporządzenie w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania wypłaty], w przypadku, gdy różnica między powierzchnią gruntów, do których rolnik ubiega się o przyznanie danej płatności obszarowej, a obszarem zatwierdzonym do tej płatności wynosi: 1) nie mniej niż 3% i nie więcej niż 20% powierzchni obszaru zatwierdzonego do tej płatności i jest większa niż 0,1 ha, za powierzchnię obszaru zatwierdzonego do tej płatności służącą do ustalenia wysokości tej płatności uznaje się powierzchnię obszaru zatwierdzonego do tej płatności pomniejszoną o dwukrotność tej różnicy; 2) więcej niż 20% i nie więcej niż 50% powierzchni obszaru zatwierdzonego do tej płatności, odmawia się przyznania płatności; 3) więcej niż 50% powierzchni obszaru zatwierdzonego do tej płatności, odmawia się przyznania płatności. 2. W przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 3, wysokość kary stanowi iloczyn stawki danej płatności obszarowej oraz powierzchni stanowiącej różnicę między powierzchnią gruntów, do których rolnik ubiega się o przyznanie tej płatności, a powierzchnią obszaru zatwierdzonego do tej płatności. 3. Jeżeli różnica między powierzchnią gruntów, do których rolnik ubiega się o przyznanie płatności obszarowych, a obszarem zatwierdzonym do tych płatności nie przekracza 20% powierzchni obszaru zatwierdzonego do płatności obszarowych i nie przekracza 0,1 ha, przepisów ust. 1 i 2 nie stosuje się, a za powierzchnię obszaru zatwierdzonego do tych płatności służącą do ustalenia wysokości tych płatności uznaje się powierzchnię gruntów, do których rolnik ubiega się o przyznanie tych płatności. 4. W przypadku, gdy różnica między powierzchnią gruntów, do których rolnik ubiega się o przyznanie danej płatności obszarowej, a obszarem zatwierdzonym do tej płatności wynosi nie więcej niż 3% powierzchni zatwierdzonej do tej płatności, ale nie więcej niż 2 ha, przepisów ust. 1 i 2 nie stosuje się, a tę płatność przyznaje się do powierzchni obszaru zatwierdzonego do tej płatności. Mając na uwadze powyższe, Sad stwierdza, że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. Z akt sprawy wynika, że skarżąca złożyła wniosek o przyznanie wsparcia na założenie systemów rolno – leśnych, deklarując do objęcia pomocą m.in. dwie działki ewidencyjne o numerach [...] i [...]. W toku kontroli przeprowadzonej na potrzeby ustalenia spełnienia warunków przyznania wsparcia stwierdzono jednak, że powierzchnia kwalifikująca się do objęcia pomocą jest mniejsza od powierzchni zadeklarowanej przez stronę. W konsekwencji w decyzji przyznającej wsparcie uwzględniono powierzchnię ustaloną w wyniku kontroli. Decyzja ta nie została zaskarżona przez stronę, a zatem stała się ostateczna. Przedmiotem niniejszego postępowania jest natomiast odrębna decyzja dotycząca przyznania premii z tytułu systemów rolno-leśnych w odniesieniu do tych samych działek. W ramach tego postępowania przeprowadzono kolejną kontrolę na terenie gospodarstwa strony, w wyniku której ustalono, że powierzchnia kwalifikowana do przyznania premii jest jeszcze mniejsza niż przyjęta uprzednio, co wynikało z wadliwości wcześniejszych ustaleń kontrolnych. Wobec stwierdzenia różnicy pomiędzy powierzchnią deklarowaną, a powierzchnią ustaloną w toku kontroli organ był zobowiązany do określenia należnej premii w oparciu o rzeczywiście stwierdzoną powierzchnię kwalifikowaną oraz do zastosowania konsekwencji przewidzianych w § 45 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania wypłaty. W tych okolicznościach brak jest podstaw do uznania, ze zaskarżona decyzja narusz prawo. Podnoszone przez skarżącą zarzuty nie mogą odnieść zamierzonego skutku, albowiem przedmiotem kontroli sądowej jest legalność zaskarżonej decyzji wydanej w oparciu o aktualnie ustalony stan faktyczny oraz obowiązujące przepisy prawa. Istotne jest także, że pierwsza (nieprawidłowa) kontrola na miejscu odbyła się po dokonaniu nasadzeń i przed wydaniem decyzji o przyznaniu wsparcia i nie miała ona żadnego wpływu na podjęte przez stronę decyzje odnośnie liczby i rodzaju nasadzeń. Nie można przy tym pomijać, że decyzja przyznająca wsparcie na założenie systemów rolno-leśnych, oparta na wcześniejszych ustaleniach nie została przez stronę zakwestionowana w przewidzianym przez prawo trybie. Tym samym brak jest podstaw do podważenia prawidłowości zaskarżonej decyzji oraz do uwzględnienia niniejszej skargi. Wskazać należy, ze z raportów z kontroli na miejscu wynika, że pierwsza z kontroli stanowiła podstawę ustalenia powierzchni zatwierdzonej do otrzymania pomocy (powierzchnia stwierdzona) na poziomie 8,52 ha, natomiast kolejna z kontroli stwierdziła, iż nastąpiło zmniejszenie powierzchni zatwierdzonej do płatności do powierzchni 7,88 ha. W wyniku powyższych działań stwierdzone zostało, iż areał spełniający wymagania zawarte w § 5 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi,, a mianowicie w przypadku gruntów ornych dokonanie nasadzeń w formie jednego lub dwóch rzędów oddalonych od kolejnych nasadzeń co najmniej 10 m i nie więcej niż 30 m spełnia wyłącznie areał wynoszący 7,88 ha, co różniło się od powierzchni zadeklarowanej przez Stronę a mianowicie obszaru 8,93 ha. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w Namysłowie wydając decyzję o przyznaniu pomocy wskazał, że powierzchnia zatwierdzona do płatności wyniosła 8,52 ha. Powyższa decyzja o przyznaniu skarżącej wsparcia na zakładanie systemów rolno-leśnych wydana została po złożeniu przez stronę wniosku o przyznanie premii z tytułu systemów rolno - leśnych, a także przed dniem przeprowadzenia kontroli na miejscu na działkach nr [...] i [...]. Strona nie złożyła odwołania od powyższej decyzji, a więc nie kwestionowała powierzchni zatwierdzonej do przyznania pomocy, a decyzja korzysta z waloru ostateczności. Co istotne, strona po wydaniu w/w decyzji, jak i po przeprowadzeniu kontroli na miejscu składała w dniach 11.03.2025 roku oraz 21.03.2025 roku zmiany do wniosku w ramach, których nie zmniejszyła powierzchni deklarowanej do otrzymania premii z tytułu systemów rolno - leśnych, mimo, że wcześniej nie kwestionowała powierzchni do jakiej przyznano pomoc w ramach Interwencji Zakładanie systemów rolno-leśnych w ramach Planu Strategicznego dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027. Skarżąca kontynuowała deklarowanie powierzchni 8,93 ha w sytuacji, gdy pomoc została przyznana do powierzchni mniejszej. Materiał dowody zgromadzony w sprawie nie budzi wątpliwości Sadu, a jednocześnie strona nie podważyła ustaleń z których wynika zawyżenie przez nią powierzchni deklarowanej do przyznania pomocy. W konsekwencji zaistniały przesłanki do zastosowania § 45 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania wypłaty, zgodnie z którym w przypadku, gdy różnica między powierzchnią gruntów, do których rolnik ubiega się o przyznanie danej płatności obszarowej, a obszarem zatwierdzonym do tej płatności wynosi nie mniej niż 3% i nie więcej niż 20% powierzchni obszaru zatwierdzonego do tej płatności i jest większa niż 0,1 ha, za powierzchnię obszaru zatwierdzonego do tej płatności służącą do ustalenia wysokości tej płatności uznaje się powierzchnię obszaru zatwierdzonego do tej płatności pomniejszoną o dwukrotność tej różnicy, to jest w przedmiotowej sprawie do powierzchni 5,78 ha (z wyliczenia powierzchnia uprawniona do płatności 7,88 ha - 2,10 ha dwukrotność różnicy = 5,78 ha). Skoro zatem w niniejszej sprawie organ ustalił występowanie takiej różnicy pomiędzy powierzchnią deklarowana przez skarżącą a powierzchnią zatwierdzoną w wyniku kontroli, był on zobowiązany do zastosowania mechanizmu przewidzianego w powołanym przepisie. Działanie organu nie miało zatem charakteru uznaniowego, lecz stanowiło realizację obowiązku wynikającego z przepisów prawa regulujących zasady przyznawania płatności obszarowych i premii w ramach Planu Strategicznego dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023 – 2027. Odnosząc się do stanowiska strony odnośnie braku winy w zgłoszeniu nieprawidłowej powierzchnia wskazać należy, że nie budzi wątpliwości sam fakt zawyżenia przez skarżącą powierzchni deklarowanej do pomocy, co omówiono powyżej. Jak już wskazano, w sprawie przeprowadzono dwie kontrole, w toku pierwszej z nich (nieprawidłowej) ustalono, iż powierzchnia stwierdzona zadeklarowanego gruntu zalesionego na działkach ewidencyjnych o numerach [...] i [...] wyniosła łącznie 8,52 ha (pomiar nasadzeń z uprawą). Natomiast prawidłowa powierzchnia uprawniona do przyznania pomocy to powierzchnia nasadzeń drzew na gruntach ornych – co prawidłowo uwzględniono w toku drugiej kontroli i ustalono powierzchnię uprawnioną do pomocy – 7,88 ha. Zauważyć tu należy, że w dacie wysłania przez stronę wniosku o przyznanie premii pielęgnacyjnej, tzn. w dniu 02.07.2024 roku, skarżąca powinna uwzględnić w ramach składanego wniosku wyniki kontroli na miejscu, która stwierdziła obszar objęty systemami rolno-leśnymi na poziomie 8,52 ha, i powinna mieć wiedzę, iż właśnie taki obszar obejmuje podjęta przez nią inwestycja. Skierowana następnie do strony decyzja z dnia 07.11.2024 roku rozstrzygająca w kwestii przyznania jej wsparcia na założenie systemów rolno-leśnych również przyznawała płatność do powierzchni 8,52 ha. Strona nie uwzględniła tych okoliczności, a konsekwentnie deklarowała zawyżoną powierzchnię. W takich okolicznościach brak podstaw do stwierdzenia braku winy po stronie skarżącej. Brak również podstaw do zastosowania tu art. 59 ust. 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 2021/2116. Przepis ten stanowi, że Państwa członkowskie podejmują stosowne środki ostrożności zapewniające, aby stosowane kary, o których mowa w ust. 1 lit. d), były proporcjonalne, a ich wymiar był uzależniony od wagi, skali i trwałego charakteru lub powtarzalności wykrytej niezgodności i wymienia okoliczności mogące wyłączać stosowanie kar. W realiach niniejsze sprawy brak jest podstaw do przyjęcia, że stwierdzona różnica pomiędzy powierzchnią deklarowaną przez skarżącą a powierzchnią ostatecznie zatwierdzoną od płatności wynikała z błędu organu czy też nie była zawiniona przez stronę. Skarżąca już we wniosku przyznanie wsparcia na założenie systemów rolno-leśnych zadeklarowała powierzchnię większą od powierzchni faktycznie kwalifikującej się do objęcia pomocą. Następnie, pomimo, że w toku wcześniejszej kontroli ustalono powierzchnię kwalifikowaną mniejszą od deklarowanej, skarżąca również we wniosku o przyznanie premii z tytułu systemów rolno-leśnych ponownie wskazała powierzchnię przewyższającą powierzchnię ostatecznie zatwierdzoną. Oznacza to, ze źródłem stwierdzonej niezgodności były dane zadeklarowane przez sama skarżącą, a nie działanie organu administracji. Sam fakt, że w toku wcześniejszego postępowania kontrolnego przyjęto powierzchnię większą niż ustalono nastąpienie w wyniku kolejnej kontroli, nie oznacza jeszcze zaistnienia błędu organu wyłączającego zastosowanie sankcji. Celem kontroli na miejscu jest bowiem właśnie weryfikacja prawidłowości deklarowanych danych i ustalenia rzeczywistej powierzchni kwalifikowanej do wsparcia. Skoro zaś w niniejszej sprawie ostatecznie ustalono, że powierzchnia zatwierdzona do płatności była mniejsza od powierzchni deklarowanej przez skarżącą, a różnica ta mieściła się w granicach określonych w § 45 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania wypłaty, organ był zobowiązany do zastosowania przewidzianego tam mechanizmu pomniejszenia płatności. Tym samym nie zachodziły przesłanki wyłączające zastosowanie sankcji administracyjnej. Mając na względzie powyższe Sąd uznał, ż w sprawie nie doszło do naruszenia wskazanych w skardze regulacji. Nadto Sąd nie znalazł także innych, niż wskazane w skardze, naruszeń prawa materialnego czy też procesowego. Mając powyższe na uwadze, Sąd skargę oddalił, na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Informacje o sprawie

Data wpływu
6 listopada 2025
Symbol z opisem
6550
Hasła tematyczne
Środki unijne
Skarżony organ
Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Sędziowie
Aleksandra Sędkowska /sprawozdawca/ Anna Komorowska-Kaczkowska /przewodniczący/ Beata Kozicka

Powołane przepisy

Powiązane dokumenty

Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny