I SA/Op 332/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Krzysztof Bogusz po rozpoznaniu w dniu 28 lutego 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A Spółki z o.o. w [...] na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Opolu z dnia 16 czerwca 2016 r. Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za marzec i kwiecień 2012 r. postanawia : odrzucić skargę.

A Spółka z o.o. w [...] (dalej też określana jako: "skarżąca", "Spółka", " strona") wniosła skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Opolu z dnia 16 czerwca 2016 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług za marzec i kwiecień 2012 r. Jednocześnie wnioskiem z dnia 8 lipca 2016 r. Spółka wystąpiła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym przez zwolnienie od kosztów sądowych w całości oraz ustanowienie adwokata lub radcy prawnego. Wniosek o przyznanie prawa pomocy został rozpoznany przez referendarza sądowego, który nie znajdując podstaw do jego uwzględnienia, postanowieniem z dnia 7 października 2016 r. odmówił stronie przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Na skutek sprzeciwu wniesionego przez stronę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu postanowieniem z dnia 5 grudnia 2016 r. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie referendarza sądowego. W związku z prawomocnym rozstrzygnięciem postępowania zainicjowanego wnioskiem skarżącej o przyznanie prawa pomocy, zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 6 grudnia 2016 r. skarżąca została wezwana do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 40.410 zł, w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi. Jak wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru pisma powyższe zarządzenie zostało prawidłowo doręczone skarżącej w dniu 27 grudnia 2016 r. (k. 154 akt sądowych). W zakreślonym terminie wpis nie został uiszczony, natomiast Spółka złożyła wniosek z dnia 3 stycznia 2017 r., w którym wskazując na pogorszenie swojej sytuacji finansowej, ponownie wystąpiła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu. Warunkiem podjęcia przez sąd czynności na skutek wniesionego pisma jest uiszczenie należnej od tego pisma opłaty. W myśl art. 220 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) - dalej w skrócie: [P.p.s.a.] sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. W tym przypadku, z zastrzeżeniem § 2 i 3, przewodniczący wzywa wnoszącego pismo, aby pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania uiścił opłatę w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania. W razie bezskutecznego upływu tego terminu przewodniczący wydaje zarządzenie o pozostawieniu pisma bez rozpoznania. Natomiast stosownie do art. 220 § 3 P.p.s.a. skarga, od której pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlega odrzuceniu przez sąd. Złożony przez skarżącą wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika z urzędu z dnia 3 stycznia 2017 r. jest kolejnym wnioskiem w sprawie. Pierwszy wniosek skarżącej z dnia 8 lipca 2016 r. został już merytorycznie i prawomocnie rozstrzygnięty postanowieniem WSA w Opolu z dnia 5 grudnia 2016 r. Rozstrzygnięcie kwestii wpadkowej uzyskało już moc wiążącą, a obowiązkiem skarżącej było uiszczenie wymaganego wpisu. W takiej sytuacji, tj. po zakończeniu postępowania z wniosku o przyznanie prawa pomocy i odmowie zwolnienia strony z obowiązku ponoszenia kosztów postępowania, Sąd ma obowiązek, stosownie do treści art. 220 § 1 P.p.s.a. ponownie wezwać stronę do uiszczenia wpisu od skargi, wyznaczając ustawowy termin do dokonania tej czynności oraz wskazując rygor jej niewykonania, co też uczyniono w niniejszej sprawie. W rozpoznawanej sprawie skarżąca, po prawomocnym zakończeniu postępowania zainicjowanego jej wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, została wezwana do uiszczenia wpisu sądowego od skargi. Odpis zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 6 grudnia 2016 r. został skutecznie doręczony stronie w dniu 27 grudnia 2016 r., a zatem siedmiodniowy termin do uiszczenia wpisu upływał z dniem 3 stycznia 2017 r. W zakreślonym terminie wymagany wpis nie został uiszczony. Strona wniosła natomiast ponownie o przyznanie prawa pomocy. Mając powyższe na względzie podkreślić należy, że ponowne złożenie przez skarżącą wniosku o przyznanie prawa pomocy, nawet dokonane w terminie wskazanym w wezwaniu do uiszczenia wpisu, nie może uchylić skutków prawomocności wydanego wcześniej rozstrzygnięcia w przedmiocie prawa pomocy i pozostaje bez wpływu na bieg przewidzianego terminu do uiszczenia wpisu od skargi. Biorąc pod uwagę fakt, że w badanej sprawie pierwszy wniosek skarżącej z dnia 8 lipca 2016 r. o przyznanie prawa pomocy został rozpoznany prawomocnym postanowieniem Sądu z dnia 5 grudnia 2016 r., a termin do uiszczenia wpisu rozpoczął bieg w terminie zakreślonym w zarządzeniu Przewodniczącego Wydziału z dnia 6 grudnia 2017 r., kolejny wniosek w sprawie zwolnienia od kosztów nie miał wpływu na bieg terminu wskazanego w zarządzeniu wzywającym do uiszczenia wpisu sądowego od skargi. Według poglądu Naczelnego Sądu Administracyjnego konsekwencji nieuiszczenia wpisu w niniejszej sprawie nie niweczą następcze czynności strony w postaci kolejnego lub dalszych wniosków o przyznanie prawa pomocy (por. postanowienie NSA w Warszawie z dnia 16 grudnia 2011 r., sygn. akt I OZ 1047/11, dostępne na stronie internetowej: www.orzeczenia.nsa.gov.pl). O ile bowiem postanowienia wydane w przedmiocie prawa pomocy jako niekończące postępowania w danej sprawie nie posiadają atrybutu powagi rzeczy osądzonej i można je, stosownie do art. 165 P.p.s.a. uchylać i zmieniać wskutek zmiany okoliczności sprawy, to nie można twierdzić, że postanowienia wydane w tym przedmiocie nie posiadają cechy prawomocności (por. postanowienie WSA w Krakowie z dnia 14 stycznia 2014 r. sygn. akt I SA/Kr 383/12). Zgodnie z art. 168 § 1 P.p.s.a. orzeczenie sądu, a więc także i postanowienie staje się prawomocne, jeżeli nie przysługuje od niego środek odwoławczy. Reasumując ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy złożony w sytuacji, gdy Sąd wydał uprzednio prawomocne postanowienie w tym przedmiocie, nie przerywa biegu terminu do uiszczenia wpisu. Odmienne postępowanie Sądu mogłoby natomiast prowadzić do uniemożliwienia prowadzenia postępowania wskutek rozpoznawania kolejnych wniosków strony skarżącej o przyznanie prawa pomocy i skutkować nieuzasadnionym wydłużeniem postępowania i trudnością w jego zakończeniu orzeczeniem rozstrzygającym sprawę co do istoty. Z tych przyczyn wobec bezskutecznego upływu zakreślonego w wezwaniu z dnia 6 grudnia 2016 r. terminu do uiszczenia wpisu sądowego, sąd odrzucił skargę na podstawie art. 220 § 3 P.p.s.a.