I SA/Lu 489/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Wiesława Achrymowicz po rozpoznaniu w dniu 18 listopada 2021 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. P.-K. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zwolnienia od obowiązku opłacania należności z tytułu składek postanawia umorzyć postępowanie sądowe.

Decyzją z [...] listopada 2020 r. Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (organ) odmówił M. P.-K. (skarżąca) zwolnienia od obowiązku opłacania należności z tytułu składek za miesiące od lipca do września 2020 r. Skarżąca otrzymała wymienioną decyzję [...] listopada 2020 r. W dniu [...] grudnia 2020 r. (data stempla krajowego urzędu pocztowego nadania) skarżąca wystąpiła do organu z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy. Organ mocą decyzji z [...] grudnia 2020 r. stwierdził, że skarżąca uchybiła terminowi do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy w związku z decyzją z [...] listopada 2020 r. Decyzja organu z [...] grudnia 2020 r. została doręczona skarżącej [...] grudnia 2020 r. Następnie [...] grudnia 2020 r. do organu wpłynęło pismo skarżącej, które organ uznał za skargę do sądu. Trzeba zauważyć, że pismo to nie było kierowane do sądu, tylko do organu. Skarżąca bowiem zawarła w nim prośbę o potraktowanie jej pisma złożonego organowi [...] grudnia 2020 r. jako odwołanie od decyzji z [...] listopada 2020 r. odmawiającej zwolnienia od obowiązku opłacania należności z tytułu składek za miesiące od lipca do września 2020 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3 § 1 i § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2019.2325 ze zm. - P.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Taką kontrolą objęte są między innymi decyzje organu. Według zaś art. 50 § 1 P.p.s.a. sądowa kontrola legalności, w tym przypadku decyzji organu z [...] listopada 2020 r., wymagała przede wszystkim złożenia skargi do sądu. Tymczasem w niniejszej sprawie skarżąca pismo z [...] grudnia 2020 r. - które organ uznał za skargę do sądu - skierowała wyłącznie do organu, skoro w jego treści wprost domagała się potraktowania jej wcześniejszego pisma z [...] grudnia 2020 r. jako odwołanie od decyzji z [...] listopada 2020 r. odmawiającej zwolnienia od obowiązku opłacania należności z tytułu składek za miesiące od lipca do września 2020 r. Przy braku skargi - co do zasady - sąd nie jest uprawniony do rozstrzygania o zgodności z prawem decyzji organu podjętych w postępowaniu administracyjnym. W zaistniałej sytuacji proceduralnej mamy do czynienia w istocie rzeczy z brakiem skargi w rozumieniu art. 50 i nast. P.p.s.a., a tym samym z bezprzedmiotowością postępowania sądowego, zobowiązującą sąd do zastosowania art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a. i umorzenia takiego postępowania. Dla ścisłości należy zaznaczyć, że na organie prowadzącym postępowanie administracyjne spoczywa obowiązek rozważenia, jakie znaczenie dla prawidłowego rozpatrzenia wniosku skarżącej mają unormowania zawarte w ustawie o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U.2020.1842 ze zm.) dotyczące przywracania uchybionych terminów przewidzianych przepisami prawa administracyjnego. Jak wynika z przedstawionych sądowi akt postępowania administracyjnego, tego istotnego proceduralnego aspektu sprawy organ dotychczas nie analizował. Natomiast nieadekwatnie skierował inicjatywę skarżącej na drogę sądowej kontroli legalności, przede wszystkim wbrew treści składanych przez nią pism, wbrew argumentom i wnioskom w nich zawartym.