I SA/Lu 215/20

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Monika Kazubińska-Kręcisz po rozpoznaniu w dniu 25 czerwca 2020 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi "A" spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w Ł. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...], [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za marzec i kwiecień 2016 r. p o s t a n a w i a - odrzucić skargę.

Skarga w imieniu "A" sp. z o.o. w Ł. została wniesiona przez tymczasowego pełnomocnika szczególnego, ustanowionego na podstawie art. 138m ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2019 r., poz. 900 ze zm., dalej: o.p.). W wykonaniu zarządzenia z dnia 13 marca 2020 r. tymczasowy pełnomocnik szczególny został wezwany do usunięcia braków formalnych skargi i złożenia dokumentu określającego sposób reprezentacji skarżącej spółki oraz skład osobowy jej organów, a nadto do wykazania umocowania do działania w imieniu skarżącej spółki przed wojewódzkim sądem administracyjnym, w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi. W odpowiedzi, tymczasowy pełnomocnik szczególny przedłożył odpis z Krajowego Rejestru Sądowego, zgodnie z którym obecnie skarżąca spółka nie ma organów – jedyny członek zarządu został wykreślony w dniu 28 lutego 2019r. Powołał się także na swoje umocowanie, wynikające z art. 138m o.p. i nadmienił, że odrzucenie skargi przez sąd pozbawiłoby stronę do skorzystania z sądowej kontroli rozstrzygnięcia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 138m § 1 o.p. w przypadku niemożności wszczęcia postępowania lub prowadzenia postępowania wobec osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej z powodu braku powołanych do tego organów lub niemożności ustalenia adresu siedziby, miejsca prowadzenia działalności lub miejsca zamieszkania osób upoważnionych do reprezentowania jej spraw, organ podatkowy wyznacza dla tej osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej tymczasowego pełnomocnika szczególnego upoważnionego do działania do czasu wyznaczenia kuratora przez sąd. W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się w sposób jednolity, że zakres działania tymczasowego pełnomocnika szczególnego jest ograniczony wyłącznie do reprezentacji strony w postępowaniu przed organem podatkowym. Art. 138m o.p. zamieszczony w dziale IV Ordynacji podatkowej, zatytułowanym "Postępowanie podatkowe". Reguluje sytuacje, w których z uwagi na okoliczności wskazane w tym przepisie (brak powołanych organów, niemożność ustalenia adresu siedziby, miejsca prowadzenia działalności lub miejsca zamieszkania osób upoważnionych do reprezentowania spraw takiej jednostki) niemożliwe byłoby wszczęcie lub prowadzenie postępowania podatkowego, a nie został jeszcze wyznaczony kurator przez sąd. Przepis ten nie odnosi się natomiast do postępowania sądowoadministracyjnego, w którym nie przewidziano w zbliżonym przypadku możliwości takiej reprezentacji poprzez wykorzystanie instytucji pełnomocnika tymczasowego, ustanowionego w postępowaniu podatkowym i w sposób odmienny uregulowano bieg postępowania sądowoadministracyjnego w podobnych okolicznościach (zob. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z 14 listopada 2018 r., I GSK 2237/18 oraz z 7 czerwca 2018 r., I GSK 942/17 oraz postanowienie tegoż sądu z 24 stycznia 2020 r., I FPP 2/19). Zgodnie z art. 37 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej p.p.s.a. pełnomocnik obowiązany jest przy pierwszej czynności procesowej dołączyć do akt sprawy pełnomocnictwo z podpisem mocodawcy lub wierzytelny odpis pełnomocnictwa. Wykazanie umocowania do reprezentacji strony postępowania przez osobę, która skargę w imieniu takiej strony wnosi jest warunkiem formalnym skutecznego zainicjowania kontroli sądowoadministracyjnej. Ta ostatnia bowiem może być wszczęta i prowadzona tylko w wypadku wniesienia skargi, nie może mieć miejsca z urzędu. Stosownie zaś do art. 49 § 1 p.p.s.a. jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej. Konsekwencją niezastosowania się do takiego wezwania jest w przypadku skargi jej odrzucenie, co wynika z art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Jak wyżej wskazano, tymczasowe pełnomocnictwo szczególne, oparte na art. 138m § 1 o.p. nie stanowi umocowania do reprezentacji podmiotu w postępowaniu przed sądem administracyjnym. Brak formalny skargi w tym zakresie nie został zatem uzupełniony skutecznie w wyznaczonym terminie. Wobec powyższego Sąd orzekł jak na wstępie postanowienia, za podstawę biorąc art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a.