I SA/Łd 764/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział I w składzie następującym: Sędzia WSA Joanna Grzegorczyk-Drozda po rozpoznaniu w dniu 20 kwietnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. K. o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi M. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. obecnie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. z dnia [...] r. Nr [...] UNP: [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług oraz orzeczenia o obowiązku zapłaty podatku za grudzień 2011 r. postanawia: odrzucić wniosek.

M. K. złożył 29 lipca 2016 r. skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z [...] r. w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług oraz orzeczenia o obowiązku zapłaty podatku za grudzień 2011 r. Zarządzeniem z 4 listopada 2016 r. strona skarżąca została wezwana do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w wysokości 2.352 zł, w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi. Powyższe zarządzenie zostało doręczone na adres strony 28 listopada 2016 r. W wyznaczonym terminie wpis nie został uiszczony. Postanowieniem z 14 grudnia 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi odrzucił skargę. W dniu 5 stycznia 2017 r. strona skarżąca złożyła zażalenie na powyższe postanowienie, wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy. Uzasadniając ten ostatni wniosek skarżący podniósł, że wezwanie do uiszczenia wpisu nie zostało mu doręczone w sposób prawidłowy, a nieprzywrócenie terminu do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy będzie skutkowało nierozpoznaniem złożonej przez niego skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.; dalej: p.p.s.a.), jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Stosownie do art. 86 § 2 p.p.s.a. przywrócenie terminu nie jest dopuszczalne, jeżeli uchybienie terminu nie powoduje dla strony ujemnych skutków w zakresie postępowania sądowego. Z kolei w myśl art. 88 p.p.s.a. spóźniony lub z mocy ustawy niedopuszczalny wniosek o przywrócenie terminu sąd odrzuci na posiedzeniu niejawnym. Podkreślenia wymaga, że przepisy p.p.s.a. nie zakreślają żadnych terminów, które zawężałyby okres, w jakim strona może wystąpić z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy. Zgodnie z art. 243 § 1 p.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Strona ma zatem możliwość złożenia takiego wniosku na każdym etapie postępowania, tak w postępowaniu przed wojewódzkim sądem administracyjnym, jak i przez Naczelnym Sądem Administracyjnym. Jedyna sytuacja, kiedy złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy doznaje ograniczenia, ma miejsce gdy wniosek taki złożony jest po bezskutecznym upływie terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi (skargi kasacyjnej, zażalenia). W takim wypadku wniosek strony pozostaje bez wpływu na wezwanie do uiszczenia opłaty (por. postanowienie NSA z 28 maja 2010 r., sygn. akt II FSK 1003/10, dostępne na stronie internetowej: www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Rozpatrywany obecnie wniosek służyć ma odwróceniu tych skutków. Intencją skarżącego jest przywrócenie sytuacji kiedy to biegnie termin do uiszczenia wpisu od skargi. Wniosek o przyznanie prawa pomocy powoduje wówczas, że pierwotne wezwanie do uiszczenia opłaty sądowej traci moc, a sąd przystępuje do rozpoznania tego wniosku. Strona nie dostrzega jednak, że termin do uiszczenia wpisu od skargi został wyznaczony dla uiszczenia tego wpisu, nie zaś dla złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy. Nie można żądać przywrócenia terminu dla dokonania czynności, dla której termin w ogóle nie rozpoczął biegu. Dopuszczalne było jedynie domaganie się przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu. Reasumując z art. 86 § 1 p.p.s.a. wynika jednoznacznie, że dotyczy on jedynie takich czynności, dla których dokonania właściwe przepisy przewidują konkretny termin. Do takich czynności, zgodnie z powyższym wywodem, nie należy złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy, gdyż przepisy mające zastosowanie w procedurze sądowoadministracyjnej nie przewidują terminu do dokonania tej czynności procesowej. Wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy nie jest więc dopuszczalny (postanowienie NSA z 15 grudnia 2016 r., II GZ 1261/16, II GZ 1264/16, II GZ 1266/16). W konsekwencji rozpatrywany obecnie wniosek strony skarżącej z 5 stycznia 2017 r. o przywrócenie terminu do wniesienia wniosku o przyznanie prawa pomocy, jako niedopuszczalny, podlega odrzuceniu. Na marginesie podnieść należy, że powyższa okoliczność nie miała żadnego wpływu na rozpoznanie wniosku o przyznanie prawa pomocy, co nastąpiło postanowieniem starszego referendarza sądowego z 9 marca 2017 r., utrzymanym w mocy przez tutejszy sąd postanowieniem z 5 kwietnia 2017 r. W tym stanie sprawy Sąd, na podstawie art. 86 § 1 oraz art. 88 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia. Ake.