I SA/Łd 504/18

Dnia 15 października 2018 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Tarno po rozpoznaniu w dniu 15 października 2018 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków fiskalnych skargi w sprawie ze skargi M. W. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku nr [...] w przedmiocie: określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2013 r. postanawia odmówić przywrócenia terminu.

I SA/Łd 504/18 Uzasadnienie Skarżąca wniosła skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2013 r. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału I Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z 26 lipca 2018 roku strona skarżąca została wezwana do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 3.065,- zł w terminie 7 dni, pod rygorem jej odrzucenia. Powyższe wezwanie zostało doręczone stronie skarżącej w dniu 1 sierpnia 2018 r. Pomimo wezwania Sądu, wpis nie został uiszczony. Postanowieniem z 4 września 2018 r. (doręczonym 10 września 2018 r.) Sąd odrzucił skargę. Pismem z dnia 17 września 2018 r. skarżąca wniosła o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi. We uzasadnieniu wniosku wskazała, że o uchybieniu terminowi dowiedziała się z postanowienia o odrzucenia skargi, które zostało doręczone w dniu 10 września 2018 r. Wyjaśniono również, że zarządzenie wzywające do wpisu zostało odebrane przez mamę skarżącej w dniu 1 sierpnia 2018 roku, w czasie gdy skarżąca przebywała na wyjeździe wakacyjnym. Po powrocie nie było z kolei mamy skarżącej, która wyjechała pomóc rodzinie na wsi. Uchybienie terminowi było – zdaniem skarżącej – niezawinione, spowodowane zbiegiem powyższych okoliczności. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Złożony wniosek o przywrócenie terminu uiszczenia wpisu od skargi podlega oddaleniu. Przewidziana w art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017, poz. 1369 ze zm.), dalej zwana p.p.s.a., instytucja przywrócenia terminu do dokonania czynności w postępowaniu sądowym ma charakter wyjątku od reguły określonej treścią art. 85 p.p.s.a., zgodnie z którą czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna. Zgodnie z art. 86 p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Przywrócenie terminu przez Sąd uzależnione jest jednak od spełnienia przez stronę określonych przesłanek pozytywnych, których istnienie pozwala na przywrócenie terminu i negatywnych, których istnienie czyni przywrócenie terminu niedopuszczalnym. Przesłanką negatywną uniemożliwiającą przywrócenie terminu jest ustalenie, iż uchybienie nie powoduje dla strony ujemnych skutków w zakresie postępowania sądowego. Do pozytywnych przesłanek umożliwiających przywrócenie terminu zaliczyć należy złożenie przez stronę, która uchybiła terminowi procesowemu, wniosku, który stosownie do treści art. 87 p.p.s.a spełniać musi określone wymogi formalne. Wniosek złożony musi zostać w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu, uprawdopodobnić należy w nim okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu, wnosi się go do sądu, w którym czynność miała być dokonana, a ponadto wraz z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie. Dodatkowo we wniosku muszą zostać uprawdopodobnione okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Mając na uwadze powyższe wskazać należy, że Sąd może przywrócić termin do dokonania czynności procesowej w postępowaniu sądowym tylko i wyłącznie jeżeli strona nie dokonała tej czynności bez swojej winy i wówczas, gdy okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu zostaną we wniosku uprawdopodobnione. Zarówno w doktrynie, jak i w orzecznictwie przyjmuje się bardzo rygorystyczne kryteria oceny postawy osoby, która dokonała czynności procesowej po terminie (por. poglądy przytoczone przez B. Adamiak [w:] B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, 8 wydanie, Warszawa 2006, s. 334 i n.). W orzecznictwie utrwalił się pogląd, iż od strony dokonującej czynności procesowej wymagać należy zachowania szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 lutego 2003 r., sygn. akt II SA 4162/01, Palestra 2004, nr 1, s. 225). Oceny w tym zakresie dokonuje się poprzez przyjęcie zobiektywizowanych kryteriów wzorca osoby należycie dbającej o swoje interesy (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 14 stycznia 1972 r., sygn. akt II CRN 448/71, OSPiKA 1972, nr 7-8, poz. 144). W związku z powyższym przywrócenie terminu nie jest dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa (postanowienie NSA z dnia 4 października 2000 r., sygn. akt I SA/Gd 560/00 niepubl., wyrok NSA z dnia 22 maja 1997 r., sygn. akt SA/Sz 630/96, LEX nr 30748, postanowienie NSA z dnia 2 października 2002 r., sygn. akt V SA 793/02, MP 2002, nr 23, s.1059, postanowienie NSA z dnia 24 marca 2004r., FZ 13/04, niepubl.). Zaprezentowane stanowiska wskazują jednoznacznie, iż przywrócenie uchybionego terminu ma charakter wyjątkowy i może nastąpić jedynie w przypadku, gdy zaprezentowana argumentacja uprawdopodobni brak winy, nie zaś niestaranność lub niedbalstwo strony. W ocenie Sądu skarżąca nie wykazała, że uchybiła terminowi do uiszczenia wpisu od skargi bez swojej winy, zachowując należytą staranność w tym zakresie. Z oświadczenia skarżącej nie wynika, by na przeszkodzie do uiszczenia wpisu stanęła nie dająca się usunąć i niezawiniona przez nią przeszkoda. W ocenie Sądu wyjazd urlopowy nie ma charakteru nagłego czy niespodziewanego. W tych okolicznościach uznać należy, iż skarżąca miała zapewnioną możliwość podjęcia stosownych czynności mających na celu zabezpieczenie jej interesów (choćby zawiadomienia Sądu o planowanym wyjeździe, ustanowienia pełnomocnika, a nawet ustalenia stanu sprawy telefonicznie) telefoniczny lub korespondencyjny z sądem. Z tych względów nie sposób uznać, iż podane przyczyny miały usprawiedliwiony, uzasadniający brak winy strony w niedokonaniu czynności procesowej w terminie. Biorąc pod uwagę powyższe na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a. należało orzec jak w sentencji postanowienia. Ake.