I SA/Łd 205/17

Starszy Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi - Wydział I - Agnieszka Grosińska po rozpoznaniu w dniu 10 kwietnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. K. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie doradcy podatkowego w sprawie ze skargi A. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] r. Nr [...] UNP: [...] w przedmiocie określenia nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do zwrotu na rachunek bankowy za kwiecień 2014 r. p o s t a n a w i a przyznać skarżącej prawo pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, w pozostałym zakresie oddalić wniosek.

I SA/Łd 205/17 Uzasadnienie W związku ze skargą na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] r. określającą w podatku od towarów i usług nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym do zwrotu na rachunek bankowy za kwiecień 2014 r. A. K. wystąpiła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie doradcy podatkowego w osobie B. J. K.. Ze złożonego oświadczenia o stanie rodzinnym majątku i dochodach wynika, że wnioskodawczyni wspólnie z mężem prowadzi gospodarstwo domowe, którego źródłem utrzymania jest aktualnie wyłącznie jego wynagrodzenie za pracę w wysokości ok. 2.000 zł. Skarżąca nie posiada żadnego wartościowego majątku, jej mąż jest właścicielem samochodu Mercedes klasa A o wartości ok. 7.000 zł. Strona zadeklarowała wydatki na stałe miesięczne koszty utrzymania na poziomie ok. 1.230 zł. Wnioskodawczyni podała także, że jest zadłużona na kwotę 9.000 zł. W razie potrzeby uzyskuje wsparcie finansowe od rodziny. Przy piśmie z dnia 28 marca 2017 r. skarżąca nadesłała kopie zeznań podatkowych małżonków za lata 2015 i odpisy kart leczenia szpitalnego. Referendarz sądowy zważył, co następuje: Wniosek skarżącej jest częściowo zasadny. Zgodnie z treścią art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016r., poz. 718 ze zm.) – dalej "p.p.s.a." prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 p.p.s.a.). W myśl art. 245 § 1 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W rozpoznawanej sprawie skarżąca wystąpiła o prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia doradcy podatkowego, czyli o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Stosownie do treści art. 246 § 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny- art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od oceny referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania pomocy prawnej. Podkreślenia wymaga przy tym, że udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, że wnioskodawczyni wspólnie z mężem prowadzi gospodarstwo domowe, którego źródłem utrzymania jest wyłącznie jego wynagrodzenie za pracę w wysokości ok. 2.000 zł, skarżąca nie pracuje i nie prowadzi działalności gospodarczej. W razie potrzeby uzyskuje wsparcie finansowe od rodziny. Uwzględniając powyższe należało uznać, że skarżąca wykazała, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania w postaci kosztów sądowych bez uszczerbku koniecznego utrzymania, dlatego, w celu zachowania prawa do sądu, zasadnym jest przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Odnośnie zaś do wniosku o ustanowienie doradcy podatkowego z urzędu wskazać należy, że w ramach prawa pomocy adwokata, radcę prawnego, doradcę podatkowego lub rzecznika patentowego można ustanowić dla strony, która nie zatrudnia lub nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym lub rzecznikiem patentowym (art. 246 § 3 p.p.s.a.). Skarżąca zwróciła się o przyznanie prawa pomocy poprzez ustanowienie doradcy podatkowego w osobie B. J. K., który w jej imieniu wniósł do sądu skargę w przedmiotowej sprawie, przedstawiając dokument pełnomocnictwa do sprawy I SA/Łd 205/17. Wobec powyższego należało przyjąć, że skarżąca pozostaje w stosunku prawnym z doradcą podatkowym pochodzącym z wyboru, a jej wniosek o ustanowienie tego samego pełnomocnika w ramach prawa pomocy uznać należy za niedopuszczalny stosownie do art. 246 § 3 p.p.s.a. Referendarz sądowy w pełni podziela ukształtowany w orzecznictwie sądów administracyjnych pogląd, zgodnie z którym pozostawanie przez wnioskującego w stosunku prawnym z profesjonalnym pełnomocnikiem, o ile nie został on ustanowiony w ramach prawa pomocy, jest każdorazowo negatywną przesłanką przyznania stronie z urzędu kolejnego, profesjonalnego pełnomocnika (por. postanowienie NSA z dnia 19 maja 2005 r., sygn. akt I FZ 168/05, postanowienie WSA w Gdańsku z dnia 7 maja 2008 r., sygn. akt I SA/Gd 456/07). W tym zakresie zatem wniosek skarżącej podlega oddaleniu. Wobec powyższego na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 i art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w postanowieniu. Ake.