I SA/Kr 375/18

Starszy Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie: Michał Śmiałowski po rozpoznaniu w dniu 22 czerwca 2018r. na posiedzeniu niejawnym wniosku B. T., o zwolnienie od kosztów sądowych, w sprawie ze skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego, z dnia 02.10.2017r., znak [...] w przedmiocie uznania za nieuzasadnione zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym oraz w przedmiocie odmowy umorzenia postepowania egzekucyjnego postanawia: zwolnić stronę skarżącą od kosztów sądowych

Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek B. T. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, w sprawie ze skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego, z dnia 02.10.2017r., znak [...] , w przedmiocie uznania za nieuzasadnione zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym oraz w przedmiocie odmowy umorzenia postepowania egzekucyjnego. Jak wynika z uzasadnienia wniosku, zawartego w nim "oświadczenia o stanie rodzinnym , majątku i dochodach" B. T. jest inwalidą I grupy, niedowidzi, choruje na cukrzycę II stopnia i pozostaje w leczeniu psychiatrycznym. Samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe. Otrzymuje rentę w wysokości [...] zł, netto, miesięcznie. Jego wydatki i stałe zobowiązania obejmują: czynsz – [...] zł, opłatę za energię elektryczną – [...] zł, opłatę za telefon – [...] zł, opłatę za internet - [...] zł, bilet miesięczny - [...] zł, koszty lekarstw – [...] zł, koszty rehabilitacji oraz wizyt lekarskich - ok. [...] zł. Resztę pieniędzy wydaje na wyżywienie i środki czystości. Wnioskodawca jest właścicielem mieszkania o pow. 35 m2, nie posiada oszczędności ani przedmiotów o wartości pow. [...] zł, Zdaniem orzekającego wniosek zasługuje na uwzględnienie. Instytucja prawa pomocy stanowi jedną z gwarancji realizacji konstytucyjnej zasady prawa do sądu. Umożliwia ona dostęp do sądu podmiotom, które nie są w stanie samodzielnie pokryć kosztów związanych z prowadzeniem postępowania sądowego. Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym ma też charakter wyjątkowy. Stosowane jest wobec osób o bardzo trudnej sytuacji materialnej. Stanowi odstępstwo zarówno od ogólnej zasady przewidzianej w art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j Dz.U. z 2017r., poz. 1369 z p. zm.), zgodnie z którą strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie jak i od konstytucyjnego obowiązku ponoszenia danin publicznych wynikającego z art. 84 Konstytucji RP. Instytucja ta stanowi jednocześnie formę dofinansowania strony skarżącej z budżetu państwa, przez co stosowanie jej powinno sprowadzać się do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. W myśl art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ( § 2). Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje natomiast zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 3). Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej, w zakresie całkowitym przysługuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246§1 pkt 1 i 2 w/w ustawy). W przedmiotowej sprawie strona skarżąca wnosi o zwolnienie od kosztów sądowych. Taki wniosek zgodnie z art. 245 §3 w/w ustawy objęty jest definicją prawa pomocy w zakresie częściowym. Przesłanką wymagającą oceny jest więc fakt, czy strona skarżąca nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Obecna sytuacja strony nie daje, zdaniem orzekającego, możliwości poniesienia przez nią kosztów sądowych. Wnioskodawca całą rentę wydaje bowiem na bieżące opłaty, leczenie i rehabilitację, nie posiada natomiast żadnych oszczędności. Stąd też uiszczenie kosztów sądowych nawet na poziomie [...] zł, (wysokość wpisu od skargi) jest poza jego możliwościami płatniczymi. Biorąc więc pod uwagę powyższe, przedmiotowy wniosek należało uznać za uzasadniony i zwolnić stronę skarżącą od kosztów sądowych w przedmiotowej sprawie. W związku z tym orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 244§1 , art. 245§3, art. 246§1 pkt. 2) w zw. z art. 258 § 1 i 2, pkt 7) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j Dz.U. z 2017r., poz . 1369 z p. zm. ).