I SA/Kr 368/17

Starszy Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie - Monika Rudzka po rozpoznaniu w dniu 9 listopada 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. M. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi R. M. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 23 grudnia 2016 r. Nr: [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za wrzesień, październik, listopad i grudzień 2013 r. p o s t a n a w i a I) umorzyć postępowanie w zakresie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, II) ustanowić dla R. M. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w K.

Wyrokiem z dnia 12 lipca 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę R. M. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 23 grudnia 2016 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług za wrzesień, październik, listopad i grudzień 2013 r. W dniu 26 września 2017 r. do tut. Sądu wpłynął wniosek skarżącego o przydzielenie mu adwokata z urzędu celem sporządzenia skargi kasacyjnej od powołanego wyżej orzeczenia. Skarżący wezwany do wypełnienia wniosku na urzędowym formularzu w zakreślonym terminie uzupełnił brak. Z zakreślenia dokonanego w rubryce 4 formularza "PPF" wynika, że domaga się on przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienia na jego rzecz adwokata z urzędu. We wniosku R. M. oświadczył, że prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Źródłem jej utrzymania jest renta inwalidzka w wysokości ok. 500 zł. W skład majątku wnioskodawcy wchodzi udział ˝ we własności mieszkania o powierzchni 170 m˛. Skarżący nie posiada oszczędności, papierów wartościowych i innych praw majątkowych, wierzytelności ani przedmiotów o wartości powyżej 5.000 zł. W uzasadnieniu wniosku skarżący powołał się na brak środków finansowych oraz swoje zadłużenie wobec ZUS, US itp. na kwotę ok. 600.000 zł. Mając na uwadze powyższe, zważono, co następuje: Na wstępie należy zauważyć, że aktualnie rozpoznawany wniosek nie jest pierwszym wnioskiem o przyznanie prawa pomocy złożonym przez R. M. w niniejszej sprawie. Postanowieniem Starszego Referendarza Sądowego WSA w Krakowie z dnia 1 czerwca 2017 r. skarżącemu zostało przyznane prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie w całości od kosztów sądowych. Orzeczenie to ma przymiot prawomocności, gdyż nie wniesiono od niego sprzeciwu. Jak wynika z akt sprawy, przyznane prawo pomocy nie zostało skarżącemu cofnięte na mocy art. 249 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej p.p.s.a.). Powyższe oznacza, iż aktualnie na wnioskodawcy nie ciąży obowiązek uiszczania kosztów sądowych. W związku z tym, że w przedmiotowej sprawie skarżący korzysta z pełnego zwolnienia od kosztów sądowych, rozpoznanie jego wniosku w tym przedmiocie stało się zbędne. W takiej sytuacji postępowanie wywołane wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych należało umorzyć na podstawie przepisu art. 249a § 1 p.p.s.a. stanowiącym, że jeżeli strona cofnie wniosek lub rozpoznanie wniosku stało się zbędne, postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się. W konsekwencji starszy referendarz sądowy działając na podstawie art. 249a w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. orzekł jak w pkt. I postanowienia. Podkreślić należy, iż celem instytucji prawa pomocy jest zapewnienie osobie wnioskującej szeroko rozumianego prawa do sądu, a wiec możliwości skorzystania ze wszystkich przysługujących stronie uprawnień, jeżeli znajduje się ona w położeniu uniemożliwiającym poniesienie we własnym zakresie związanych z tym kosztów. Przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy - zgodnie z art. 246 § 1 p.p.s.a. następuje w określonych przypadkach. W zakresie całkowitym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, w zakresie częściowym natomiast, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. R. M., jak wskazano wyżej, korzysta z przyznanego uprzednio zwolnienia od kosztów sądowych. Obecnie domaga się także ustanowienia na jego rzecz kwalifikowanego pełnomocnika w ramach prawa pomocy. Zauważyć należy, że skoro wnioskodawcy zostało uprzednio przyznane prawo pomocy obejmujące zwolnienie w całości od kosztów sądowych, tym samym zadośćuczynienie obecnemu wnioskowi o ustanowienie kwalifikowanego pełnomocnika z urzędu oznaczałoby w praktyce przyznanie stronie prawa pomocy w zakresie całkowitym, na które, w myśl art. 245 § 2 p.p.s.a. składają się obie analizowane instytucje procesowe, tj. zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika. To zaś skutkuje ocenę wniosku z zastosowaniem surowszych kryteriów, o których mowa w art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Analizując sytuację majątkową skarżącego orzekający doszedł do przekonania, iż w wystarczającym stopniu wykazał on, iż spełnia powyższe przesłanki. Skarżący nie należy do osób zamożnych. Jedynym źródłem utrzymania wnioskodawcy jest niewysoka renta inwalidzka, która w z trudem wystarcza na pokrycie kosztów jego bieżącego utrzymania. Nie dysponuje on oszczędnościami, ani cennymi przedmiotami, które mogłyby zostać spieniężone. Posiada znaczne zadłużenie wynoszące ok. 600.000 zł. Ponadto orzekającemu z urzędu wiadomym jest, z racji rozpoznawanego w kwietniu 2017 roku wniosku R. M. o przyznanie prawa pomocy w sprawie o sygn. akt I SA/Kr [...], że skarżący jest osobą schorowaną, potrzebującą rehabilitacji. Nie posiada rachunków bankowych, gdyż wszystkie zostały zajęte przez komornika. Posiadane zadłużenie zostało potwierdzone wydrukami ksiąg wieczystych nr [...] i [...] ze wzmiankami w Dziale III o egzekucji z nieruchomości. Wysokość pobieranego świadczenia rentowego (750 zł), pomniejszonego o kwotę 276,50 zł z powodu potrącania alimentów została potwierdzona kopią decyzji ZUS z dnia 1 marca 2017 roku o waloryzacji świadczenia, a wysokość przychodu z tego źródła za 2016 rok w łącznej wysokości 8.849,70 zł – została udokumentowania kopią rocznego obliczenia podatku przez organ rentowy [...] Z tych względów przychylono się do wniosku skarżącego i orzeczono jak w pkt II sentencji na podstawie art. 245 § 1 i 3, art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a.