I SA/Ke 86/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Grabowska po rozpoznaniu w dniu 4 czerwca 2018 roku na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu M. N. od postanowienia starszego referendarza sądowego z 2 maja 2018 r. o ustanowieniu adwokata dla M.N. w sprawie ze skargi M. N. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. z [...]. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania postanawia: utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie.

Postanowieniem z 21 marca 2018 r. sygn. akt I SA/Ke 86/18 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach odrzucił skargę M. N. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. z [...] r. w przedmiocie umorzenia postępowania. Wraz z zażaleniem na ww. postanowienie skarżący złożył wniosek o ustanowienie adwokata w osobie G. K.. Postanowieniem starszego referendarza sądowego z 2 maja 2018 r. ustanowiono dla M.N. adwokata, którego wyznaczenie pozostawiono Okręgowej Radzie Adwokackiej w K.. Skarżący wywiódł sprzeciw od postanowienia. Wskazał, że domaga się, aby reprezentowała go adwokat G. K. prowadząca Kancelarię Adwokacką w K.. W trakcie rozmowy telefonicznej z Okręgową Radą Adwokacką w K. dowiedział się bowiem, że nie ma możliwości przyznania pełnomocnika z innego regionu. Podniósł, że jest objęty pomocą społeczną i nie będzie w stanie ponieść kosztów podróży do K.. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje: Zgodnie z art. 260 § 1 i § 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), dalej: p.p.s.a., rozpoznając sprzeciw od postanowień referendarza sądowego, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. W sprawach tych, wniesienie sprzeciwu od zarządzenia lub postanowienia referendarza sądowego wstrzymuje jego wykonalność. Sąd orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu. W myśl zaś art. 254 § 1 p.p.s.a. wniosek o przyznanie prawa pomocy składa się do właściwego wojewódzkiego sądu administracyjnego, przy czym z treści § 2 tego przepisu wynika, że strona, która nie ma miejsca zamieszkania, pobytu lub siedziby na obszarze właściwości sądu, o którym mowa w § 1, może złożyć wniosek w innym wojewódzkim sądzie administracyjnym. Wniosek ten przesyła się niezwłocznie do sądu właściwego. Właściwość wojewódzkiego sądu administracyjnego, o której mowa w art 254 § 1 p.p.s.a., określa natomiast art. 13 § 2 p.p.s.a., zgodnie z którym do rozpoznania sprawy właściwy jest sąd, na obszarze, którego ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona. Z przepisem tym koresponduje art. 253 § 1 p.p.s.a. zgodnie, z którym o wyznaczenie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego sąd zwraca się do właściwej okręgowej rady adwokackiej, rady okręgowej izby radców prawnych, Krajowej Rady Doradców Podatkowych lub Krajowej Rady Rzeczników Patentowych, doręczając postanowienie o przyznaniu prawa pomocy. Przy czym przez właściwy organ samorządu zawodowego należy rozumieć tę radę, której terytorium działania obejmuje swoim zasięgiem obszar właściwości sądu administracyjnego, przed którym ma się toczyć lub już się toczy sprawa, w której przyznano stronie prawo pomocy obejmujące ustanowienie fachowego pełnomocnika (por. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz pod red. R. Hausera, M. Wierzbowskiego, Wydawnictwo C.H. Beck Warszawa 2013, str. 930, por. post. WSA w Warszawie z 29 października 2015 r. sygn. akt IV SO/Wa 501/5, post. WSA w Warszawie z 11 lipca 2016 r. sygn. akt IV SA/Wa 1974/15). Zgodnie z art. 38 ustawy z dnia 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze (t.j. Dz.U. 2017, poz. 2368 ze zm.) Izbę adwokacką stanowią adwokaci i aplikanci adwokaccy, mający siedzibę zawodową na terenie izby. Jej zasięg terytorialny określa Naczelna Rada Adwokacka, biorąc pod uwagę w szczególności podział terytorialny administracji sądowej, a stosownie do art. 58 pkt 4 tej ustawy, do zakresu działania Naczelnej Rady Adwokackiej należy m. in. ustalanie zasięgu terytorialnego izb adwokackich oraz ich siedzib. Z treści powołanego wyżej art. 38 ustawy wynika zatem, że zasięg terytorialny izb adwokackich jest ustalany z uwzględnieniem podziału terytorialnego administracji sądowej. Stosownie do art. 39 pkt 2 tej ustawy okręgowe rady adwokackie są organami izb adwokackich. Dla Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach właściwą w rozumieniu przepisów jest Okręgowa Rada Adwokacka w K.. Zgodnie z art. 244 § 3 p.p.s.a., jeżeli strona we wniosku o przyznanie prawa pomocy wskazała konkretnego adwokata, właściwa okręgowa rada adwokacka, w miarę możliwości i w porozumieniu ze wskazanym adwokatem, wyznaczy adwokata wskazanego przez stronę. Z treści tego przepisu wynika, że wyłącznie właściwa okręgowa rada adwokacka, w miarę możliwości i w porozumieniu ze wskazanym adwokatem, wyznacza adwokata wskazanego przez stronę we wniosku o prawo pomocy. Sąd nie jest zatem podmiotem władnym podejmować decyzje co do osoby wyznaczonego z urzędu pełnomocnika (por. postanowienie NSA z 4 maja 2016 r. sygn. akt I OZ 413/16). Skarżący we wniosku o ustanowienie adwokata wskazał, że wnosi o ustanowienie adwokat G. K.. W sprzeciwie od postanowienia starszego referendarza sądowego wskazał zaś, że prowadzi ona kancelarię adwokacką w K.. Jest zatem wpisana na listę adwokatów w K. prowadzoną, zgodnie z art. 49 ust.1 ustawy z dnia 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze (t.j. Dz.U. 2017, poz. 2368 ze zm.), przez Okręgową Radę Adwokacką w K.. Dodatkowo zauważyć należy, że reprezentowanie strony skarżącej przez wskazywaną przez nią adwokat nie byłoby możliwe z uwagi na treść art. 21 ustawy z dnia 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze, zgodnie z którym adwokat świadczy pomoc prawną z urzędu w okręgu sądu rejonowego, w którym wyznaczył swoją siedzibę zawodową. Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach, w postanowieniu referendarza o przyznaniu prawa pomocy, prawidłowo zwrócił się w niniejszej sprawie o wyznaczenie pełnomocnika z urzędu do Okręgowej Rady Adwokackiej w K., właściwej ze względu na siedzibę sądu orzekającego, w której okręgu nie znajduje się siedziba zawodowa adwokata wskazanego przez stronę. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach, działając na podstawie art. 260 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.