I SA/Go 522/14

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim - Zbigniew Kruszewski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 15 października 2014 r. wniosku J.K. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie doradcy podatkowego w sprawie ze skargi J.K. na decyzję Samorządowego kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odpowiedzialności podatkowej spadkodawcy za zaległości podatkowe spadkobiercy w podatku od nieruchomości postanowił: odmówić przyznania prawa pomocy.

W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi określonego na 500 zł skarżący wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie doradcy podatkowego. Z oświadczeń oraz przedstawionych przez skarżącego dokumentów wynika, co następuje. Skarżący jest wdowcem. Mieszka z trojgiem dzieci (w wieku 42, 29 i 28 lat). Nie ma oszczędności. Domownicy skarżącego są właścicielami lokalu mieszkalnego o pow. 57 m. kw. oraz działki gruntu o pow. 7.463 m. kw. Rodzina utrzymuje się z renty jednej z córek skarżącego wynoszącej 728,45 zł netto miesięcznie (dec. ZUS k. 23 akt WSA) oraz uzyskiwanych przez skarżącego: czynszu uzyskiwanego z najmu nieruchomości w wysokości 4.400 zł miesięcznie (wyciąg z rachunku bankowego - k. 51-53 akt WSA) i emerytury w wysokości netto, po dokonaniu potrącenia egzekucyjnego, 1.374 zł (wyciąg z rachunku bankowego k. 51-53, zawiadomienie ZUS - k. 57 akt WSA). Wobec skarżącego prowadzona jest egzekucja administracyjna, w której egzekwowane są zaległości podatkowe wynoszące 85.709,26 zł (zawiadomienie o zajęciu prawa majątkowego - k. 21). W ramach egzekucji zajęto świadczenie rentowe skarżącego oraz dokonano wpisu hipoteki przymusowej (oświadczenie skarżącego - k. 44). Miesięczne wydatki rodziny skarżący określił na 5.546 zł zaliczając do nich - obok kosztów bieżącego utrzymania - również spłatę raty kredytu (3.161 zł). W świetle oświadczeń i dokumentów przedstawionych przez skarżącego, jego wniosek nie mógł zostać uwzględniony w jakiejkolwiek części. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 - dalej: "p.p.s.a.") prawo pomocy w zakresie całkowitym przysługuje gdy osoba występująca o jego przyznanie wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Zasadą jest jednak ponoszenie przez strony postępowania kosztów udziału w postępowaniu, a przyznanie prawa pomocy ma charakter wyjątkowy i może być stosowane jedynie w stosunku do osób rzeczywiście - obiektywnie niebędących w stanie ponieść niezbędnych kosztów. Skarżący nie wykazał takiego stanu rzeczy. Z jego oświadczeń oraz przedstawionych dokumentów wynika bowiem, że posiada on stałe źródła dochodów. Obok emerytury jest to czynsz z tytułu najmu nieruchomości. Przedstawione przez skarżącego zestawienie wskazuje, że miesięczne dochody skarżącego i jego domowników przewyższają kwotę miesięcznych wydatków. Należy również zwrócić uwagę, że deklarowane we wniosku stałe wydatki skarżącego obejmują również raty pożyczek (ponad 3.000 zł. miesięcznie). Wydatki te mają charakter prywatnoprawny i nie mogą mieć pierwszeństwa przed wydatkami publicznoprawnymi do jakich zaliczyć należy koszty sądowe (por. post. NSA z 3 czerwca 2013 r. II FZ 281/13 - opubl. www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Koszty postępowania należy traktować jako wydatki które powinny być traktowane na równi z innymi, a wręcz z pierwszeństwem przed wydatkami, które nie są związane z podstawowym utrzymaniem (np. na telewizję, internet, telefon). Uwzględniając powyższe, uznano, że nie zachodzą przesłanki do zwolnienia skarżącego od kosztów sądowych, które na obecnym etapie postępowania ograniczają się do wpisu od skargi wynoszącego 500 zł oraz do ustanowienia pełnomocnika z urzędu. Dlatego postanowiono o odmowie przyznania prawa pomocy (art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a.).