I SA/Go 503/17

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim – Damian Bronowicki po rozpoznaniu w dniu 15 lutego 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku P sp. z o.o. o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu w sprawie ze skargi P sp. z o.o. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności rolnośrodowiskowej PROW 2007 – 2013 na rok 2016 postanawia: odrzucić wniosek o przywrócenie terminu.

P spółka z ograniczoną odpowiedzialności złożyła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału I z 15 stycznia 2018 r. skarżąca spółka została wezwana do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy, w terminie 7 dni od daty doręczenia pisma, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania, poprzez złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy na załączonym do wezwania urzędowym formularzu PPPr. Wezwanie zostało osobiście odebrane 18 stycznia 2018 r. Pismem z dnia [...] lutego 2018 roku skarżąca spółka wniosła o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu. Uzasadniając wniosek, prezes zarządu spółki oświadczył, że nie mógł dochować terminu ze względu na jego tymczasowe aresztowanie (do 31 stycznia 2018 r.). Do wniosku dołączono wypełniony i podpisany urzędowy formularz PPPr. W pierwszej kolejności wskazać należy, że zgodnie z aktualnym brzmieniem przepisu art. 258 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. t.j. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), dalej jako "P.p.s.a.", wprowadzonego nowelą z 9 kwietnia 2015r. o zmianie ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. poz. 658), czynności w zakresie postępowania o przyznanie prawa pomocy wykonuje referendarz sądowy. Oznacza to, że wprowadzono zasadę właściwości orzekania referendarzy sądowych w sprawach z zakresu prawa pomocy i ograniczenie właściwości sądu w tych sprawach do szczególnie uzasadnionych przypadków (art. 258 §4 P.p.s.a.). W tym stanie rzeczy ogół spraw wpisujących się w problematykę prawa pomocy został przekazany do właściwości referendarza sądowego. Przyjęcie tej konstrukcji ustawowej powoduje, że rozstrzygnięcie wszelkich kwestii proceduralnych wiążących się z postępowaniem w sprawach prawa pomocy, co do zasady, należy do referendarza sądowego. W rezultacie rozpoznanie wniosku strony o przywrócenie terminu do uzupełnienia braku formalnego wniosku o prawo pomocy należy do kategorii czynności o jakich mowa w art. 258 § 1 P.p.s.a., gdyż stanowi czynność w zakresie postępowania o przyznanie prawa pomocy, które wykonują referendarze sądowi. W tym przypadku odpowiednie zastosowanie znajdują zatem przepisy dotyczące sądu w kwestii przywrócenia terminu do dokonania czynności (art. 167a §1 P.p.s.a.). Przechodząc do oceny zasadności wniosku skarżącej spółki o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu, stosownie do treści art. 86 § 1 P.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Zgodnie z art. 86 § 2 P.p.s.a. przywrócenie terminu nie jest jednak dopuszczalne, jeżeli uchybienie terminu nie powoduje dla strony ujemnych skutków w zakresie postępowania sądowego. Z kolei w myśl art. 88 P.p.s.a. spóźniony lub z mocy ustawy niedopuszczalny wniosek o przywrócenie terminu sąd odrzuci na posiedzeniu niejawnym. Mając na względzie powyższe regulacje, wniosek skarżącej o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych wniosku o przyznanie prawa pomocy jest niedopuszczalny, albowiem uchybienie terminowi, o którego przywrócenie skarżąca wnosi, nie powoduje dla niej ujemnych skutków w zakresie postępowania sądowego. Wyjaśnienia wymaga, iż przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie zakreślają żadnych terminów, które zawężałyby okres, w jakim strona może wystąpić z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy. W tym kontekście wskazać należy, że zgodnie z art. 243 § 1 P.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Zatem strona ma możliwość złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy w każdym momencie postępowania sądowoadministracyjnego. Ponadto, przepisy powoływanej ustawy nie zakazują występowania z takim wnioskiem wielokrotnie. Zatem złożony na urzędowym formularzu PPPr wniosek skarżącej spółki o przyznanie prawa pomocy zostanie rozpoznany, pomimo nadesłania go po terminie zakreślonym w zarządzeniu Przewodniczącego Wydziału z 15 stycznia 2018r. Skoro uchybienie tego terminu nie powoduje dla strony ujemnych skutków w zakresie postępowania sądowego to wniosek o jego przywrócenie należy uznać za niedopuszczalny na podstawie art. 86 P.p.s.a. i odrzucić stosownie do art. 88 P.p.s.a. W tym stanie rzeczy, na podstawie ww. przepisów, postanowiono jak w sentencji.