I SA/Go 215/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Juszczyk - Wiśniewska Sędziowie Sędzia NSA Jan Grzęda Sędzia WSA Dariusz Skupień (spr.) Protokolant sekretarz sądowy Danuta Chorabik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 sierpnia 2017 r . sprawy ze skargi Z. S. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Zielonej Górze z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji oddala skargę.

Skarżący Z.S. wniósł skargę na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej (zw. dalej Dyrektorem IAS, organem odwoławczym, organem II instancji) z dnia [...] marca 2017 r. nr [...] utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego (zw. dalej Naczelnikiem US, organem I instancji) z dnia [...] grudnia 2016 r. nr [...] wydane w przedmiocie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] grudnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku od towarów i usług za miesiące 11-12/2013. Powyższa skarga została wywiedziona na tle następującego stanu faktycznego. Decyzją z [...] grudnia 2016 r. Naczelnik US określił skarżącemu zobowiązanie w podatku od towarów i usług za miesiące listopad i grudzień 2013 r. w łącznej wysokości 59.478,00 zł. Następnie postanowieniem z [...] grudnia 2016 r. Naczelnik US nadał nieostatecznej decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego rygor natychmiastowej wykonalności, ponieważ stwierdził wystąpienie przesłanki braku majątku o wartości odpowiadającej wysokości zaległości podatkowej, na którym można ustanowić hipotekę przymusową lub zastaw skarbowy, które korzystałyby z pierwszeństwa zaspokojenia. Organ I instancji ustalił, że skarżący nie jest użytkownikiem wieczystym, ani też właścicielem nieruchomości oraz ruchomości – pojazdów mechanicznych. Powyższych ustaleń organ I instancji dokonał na podstawie analizy danych zawartych w systemie informatycznym urzędu oraz danych zgromadzonych w serwisie Ministerstwa Sprawiedliwości Elektroniczne Księgi Wieczyste oraz danych zgromadzonych w Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców - CEPIK. Ponadto Naczelnik US ustalił, że skarżący za 2015 r. nie złożył zeznania w podatku dochodowym od osób fizycznych. Natomiast w latach poprzednich wykazał przychód w wysokości: za 2012 r. 383.726,00 zł, za 2013 r. 35.000,00 zł, za 2014 r. 91.200,00 zł. Na podstawie zarządzenia zabezpieczenia wydanego w dniu [...] września 2015 r. w związku z decyzją Naczelnika US z [...] września 2015 r. nr [...] zabezpieczającą majątek podatnika na poczet przyszłego zobowiązania podatkowego z tytułu podatku od towarów i usług za listopada i grudzień 2013 r. w dniach [...] września i [...] października 2015 r. dokonano zajęcia wierzytelności z rachunków bankowych skarżącego w Banku [...] S.A., [...] S.A. i [...] S.A. Stwierdzono brak środków na wszystkich zajętych rachunkach. W ocenie Naczelnika US sytuacja majątkowa skarżącego nie pozwalała na uregulowanie zobowiązania podatkowego za listopad i grudzień 2013 r., gdyż skarżący nie dysponował środkami na jego wykonanie, co uzasadniało obawę niewykonania przez niego zobowiązania. Skarżący wniósł zażalenie, w którym zakwestionował wysokość zobowiązania podatkowego określonego decyzją Naczelnika US z [...] grudnia 2016 r. Nadto skarżący stwierdził, że przychyla się do treści postanowienia organu I instancji, że w obecnej sytuacji finansowej jest osobą, wobec której zachodzi prawdopodobieństwo, że zobowiązanie wynikające z decyzji nie zostanie wykonane. Po rozpatrzeniu zażalenia skarżącego Dyrektor IAS nie znalazł podstaw zmiany lub uchylenia zaskarżonego postanowienia Naczelnika US i utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji wskazując, że zaistniała w sprawie przesłanka określona w art. 239b § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej, co uzasadniało nadanie nieostatecznej decyzji Naczelnika US rygoru natychmiastowej wykonalności. W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim skarżący podniósł zarzut braku odniesienia się przez organ odwoławczy do pisma Dyrektora IAS, w którym skarżący został poinformowany o nowym terminie załatwienia sprawy. Nadto skarżący wniósł o wszczęcie postępowania wyjaśniającego w zakresie, kto wniósł odwołanie w dniu [...] grudnia 2016 r. od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] grudnia 2016 r. W odpowiedzi na skargę Dyrektor IAS wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu. Odnosząc się do zarzutów skargi wskazał, że pismo informujące skarżącego o nowym terminie załatwienia sprawy dotyczy decyzji Naczelnika US określającej wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za listopad i grudzień 2013 r., a więc wykracza poza przedmiot postanowienia o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności. W odniesieniu do żądania skarżącego o wszczęcie postępowania wyjaśniającego organ II instancji zauważył, że stwierdzono w treści zaskarżonego postanowienia oczywiste omyłki pisarskie, które zostały sprostowane postanowieniem Dyrektora IAS z [...] kwietnia 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga okazała się niezasadna. Na wstępie należy podkreślić, iż zakres kontroli sprawowanej przez wojewódzkie sądy administracyjne określa ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. 2016r poz.1066), stanowiąc w art. 1 § 1 i § 2, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach tej kontroli sąd stosuje środki przewidziane w art. 145-150 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017r. poz. 1368 – zwanej: P.p.s.a.) Powyższe oznacza, że zaskarżony akt administracyjny może zostać uchylony przez sąd tylko wówczas, gdy narusza prawo w sposób określony w powołanej ustawie, co nie miało miejsca w niniejszej sprawie. Skarżący Z.S. we wniesionej skardze zakwestionował postanowienie wydane przez Dyrektora IAS utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika US wydane w przedmiocie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności nieostatecznej decyzji Naczelnika US z dnia [...] grudnia 2016 r. określającej skarżącemu wysokość zobowiązania w podatku od towarów i usług za miesiące listopad i grudzień 2013 r. Wskazać należy, że w rozpatrywanej sprawie organy podatkowe orzekały kierując się normami zawartymi w art. 239a i 239b ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacji podatkowej (t.j. Dz. U. z 2015 r. poz. 613 ze zm.). Stosownie do treści art. 239a wskazanej wyżej ustawy decyzja nieostateczna, nakładająca na stronę obowiązek podlegający wykonaniu w trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, nie podlega wykonaniu, chyba że decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności. Zgodnie z art. 239b § 1 Ordynacji podatkowej decyzji nieostatecznej może być nadany rygor natychmiastowej wykonalności, gdy: 1) organ podatkowy posiada informacje, z których wynika, że wobec strony toczy się postępowanie egzekucyjne w zakresie innych należności pieniężnych lub 2) strona nie posiada majątku o wartości odpowiadającej wysokości zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę, na którym można ustanowić hipotekę przymusową lub zastaw skarbowy, które korzystałyby z pierwszeństwa zaspokojenia, lub 3) strona dokonuje czynności polegających na zbywaniu majątku znacznej wartości, lub 4) okres do upływu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego jest krótszy niż 3 miesiące. Organ podatkowy na mocy art. 239b § 2 w zw. z art. 239 b § 3 Ordynacji podatkowej może postanowić o nadaniu nieostatecznej decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności, jeżeli uprawdopodobni, że zobowiązanie wynikające z decyzji nie zostanie wykonane. W doktrynie prawa podatkowego podkreśla się, że z uprawdopodobnieniem wiąże się ustalenie jakiegoś faktu w oparciu o wiarygodne środki dowodowe, pozwalające na przekonanie się przez organ podatkowy o zgodności danych faktów z rzeczywistością. Natomiast sama przesłanka uprawdopodobnienia, iż zobowiązanie nie zostanie wykonane, sprowadza się do tego, że samo stwierdzenie jednej z wymienionych w art. 239b § 1 Ordynacji podatkowej przesłanek pokrywa się niejako z uprawdopodobnieniem, o którym mowa w art. 239b § 2 Ordynacji podatkowej. W doktrynie wskazano także, że uprawdopodobnienie, iż zobowiązanie wynikające z decyzji nie zostanie wykonane, musi wiązać się z wykazaniem, że pomiędzy sytuacją majątkową zobowiązanego do zapłacenia określonej kwoty a brakiem możliwości wyegzekwowania należności musi istnieć związek przyczynowy, który według zasad logicznego rozumowania wskazuje na bezskuteczność egzekucji, gdy będzie ona przeprowadzana w późniejszym terminie (por. Sławomir Presnarowicz, Komentarz do art. 239(b) ustawy – Ordynacja podatkowa; nr LEX 531833). W rozpatrywanej sprawie przesłanką nadania rygoru natychmiastowej wykonalności nieostatecznej decyzji Naczelnika US z [...] grudnia 2016r. było ustalenie przez organ I instancji faktu nieposiadania przez skarżącego majątku o wartości odpowiadającej wysokości zaległości podatkowych w podatku od towarów i usług w łącznej kwocie 59.478,00 zł. Nadto z systemu informatycznego urzędu skarbowego wynikało, że skarżący za 2012r. osiągnął przychód w wysokości 383.726,00 zł, za 2013 r. - 35.000,00 zł, za 2014 r. - 91.200,00 zł, a za 2015 r. nie złożył zeznania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych. Mając na uwadze dokonane przez Naczelnika US ustalenia należy stwierdzić, że wyczerpują one swoim zakresem wymaganą w powołanych na wstępie regulacjach przesłankę uprawdopodobnienia, że zobowiązanie wynikające z decyzji może nie zostać wykonane. Podkreślenia wymaga, że sam skarżący nie tylko nie kwestionował powyższych ustaleń organu I instancji, ale nawet w zażaleniu wskazał, że jego sytuacja finansowa nie pozwala na wywiązanie się z zobowiązań podatkowych określonych decyzją z [...] grudnia 2017 r., gdyż w 2015 r. utrzymywał się z zasiłku z opieki społecznej. Tym samym należy stwierdzić, że Naczelnik US dokonując ustaleń w zakresie sytuacji finansowej i majątkowej skarżącego, uprawdopodobnił istnienie pozytywnej przesłanki z art. 239b § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej. Wskazać również należy, że niniejsza sprawa dotyczy postanowień wydanych w przedmiocie rygoru natychmiastowej wykonalności i nie obejmuje przedmiotowo decyzji określającej skarżącemu wysokość zobowiązania w podatku od towarów i usług, której rygor natychmiastowej wykonalności nadano postanowieniem zaskarżonym przez skarżącego. Należało uznać zatem, że zasadnie organ odwoławczy wskazał na brak możliwości odniesienia się w zaskarżonym postanowieniu do pisma przesłanego skarżącemu w ramach postępowania toczącego się na skutek wniesienia przez Z.S. odwołania od decyzji Naczelnika US z [...] grudnia 2016 r. Odnosząc się do zawartego w skardze wniosku skarżącego o wszczęcie postępowania wyjaśniającego należy wskazać, że podniesiona w nim okoliczność wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego została zweryfikowana przez Dyrektora IAS, który [...] kwietnia 2017 r. na podstawie art. 216 i art. 215 § 1 i § 3 w zw. z art. 219 Ordynacji podatkowej wydał postanowienie o sprostowaniu oczywistych omyłek pisarskich w zaskarżonym postanowieniu. Nadmienić trzeba, że w powyższym Dyrektor IAS stwierdził, że m.in. wskazanie Naczelnika Urzędu Skarbowego zamiast Naczelnika US wynikało z oczywistej omyłki pisarskiej. Jak wynika z akt administracyjnych sprawy postanowienie w przedmiocie sprostowania zostało doręczone skarżącemu 29 kwietnia 2017 r. Tym samym zarzuty skargi nie znalazły potwierdzenia w zgromadzonym materiale dowodowym obrazującym przebieg całego postępowania. Dodać należy, że przeprowadzona w niniejszej sprawie kontrola zaskarżonego postanowienia wykazała, że zostało ono wydane zgodnie z prawem i nie stwierdzono uchybienia przepisom ani prawa materialnego czy procesowego. Mając na uwadze powyższe Sąd, na podstawie art. 151 P.p.s.a., skargę oddalił.