I SA/Gl 728/20

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Kozłowska (spr.), , , po rozpoznaniu w dniu 9 października 2023 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi C. Sp. z o.o. w B. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach z dnia 14 lutego 2020 r. nr 2401-IOD4_.4103.21.2019.22/23 UNP: 2401-20-032963 w przedmiocie podatku od towarów i usług za listopad 2014 r. p o s t a n a w i a: umorzyć postępowanie sądowoadministracyjne.

C. sp. z o.o. w B. (dalej: skarżąca) wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach wskazaną w sentencji niniejszego orzeczenia. Postanowieniem z dnia 13 grudnia 2022 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zawiesił postępowanie sądowe na podstawie art. 124 § 1 pkt 1) p.p.s.a. ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm.) dalej: p.p.s.a., a to z uwagi na wykreślenie skarżącej z rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego, tj. utratę przez nią zdolności sądowej. Jak bowiem ustalono postanowieniem z dnia 29 marca 2021 r., wydanym przez Sąd Rejonowy [...] w K. [...] Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego, skarżąca została rozwiązana bez przeprowadzania likwidacji, w trybie art. 25d ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 r. o Krajowym Rejestrze Sądowym (t.j. Dz.U. z 2023 r. poz. 685 ze zm.). Postanowienie powyższe uzyskało walor prawomocności z dniem 5 maja 2021 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Stosownie do art. 161 § 1 p.p.s.a. sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, jeżeli skarżący skutecznie cofnął skargę (pkt 1), w razie śmierci strony, jeżeli przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego, chyba że udział w sprawie zgłasza osoba, której interesu prawnego dotyczy wynik tego postępowania (pkt 2) albo gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe (pkt 3). Z bezprzedmiotowością postępowania sądowego "z innych przyczyn" w rozumieniu art. 161 § 1 pkt 3) p.p.s.a. mamy do czynienia, gdy w toku tego postępowania, przed wydaniem wyroku, nastąpią zdarzenia, skutkiem których przestanie istnieć sprawa sądowoadministracyjna, nastąpi brak któregoś z elementów stosunku materialnoprawnego skutkujący tym, że nie można załatwić sprawy przez rozstrzygnięcie jej co do istoty. Bezprzedmiotowość może wynikać z przyczyn podmiotowych lub przedmiotowych. W niniejszej sprawie wynikła ona z przyczyn podmiotowych, jako że przestała istnieć strona skarżąca. Zgodnie z art. 25 § 1 p.p.s.a. osoba fizyczna, osoba prawna lub organ administracji publicznej mają zdolność występowania przed sądem administracyjnym jako strona (zdolność sądowa). Z kolei po myśli art. 26 § 1 p.p.s.a. zdolność do czynności w postępowaniu w sprawach sądowoadministracyjnych (zdolność procesową) mają osoby fizyczne posiadające pełną zdolność do czynności prawnych, osoby prawne oraz organizacje społeczne i jednostki organizacyjne, o których mowa w art. 25. Wymogi posiadania zdolności sądowej oraz zdolności procesowej zaliczane są do tzw. przesłanek procesowych. Okoliczności te sąd bierze z urzędu pod uwagę w każdym stadium postępowania. Z treści postanowienia Sądu Rejonowego [...] w K. [...] Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego wynika, że skarżąca została rozwiązana bez przeprowadzania likwidacji, w trybie art. 25d ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 r. o Krajowym Rejestrze Sądowym (t.j. Dz.U. z 2023 r. poz. 685 ze zm.). Postanowienie to jest prawomocne. Skutkiem tego było ustanie jej bytu prawnego i wykreślenie jej z rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego (por. postanowienie NSA z 19 października 2011 r. sygn. akt I FSK 1502/10; orzeczenia sądów administracyjnych dostępne pod adresem www.orzeczenia.nsa.gov.pl). W orzecznictwie jednolicie przyjmuje się, że prawomocne wykreślenie spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego oznacza definitywne zakończenie bytu tej osoby prawnej, skutkujące w procesie następczą utratą zdolności sądowej, a więc zdolności do występowania w postępowaniu sądowoadministracyjnym jako strona (zob. postanowienia NSA: z 25 września 2014 r. sygn. akt I FSK 298/13, z 4 lipca 2012 r. sygn. akt I FSK 1896/11, z 20 października 2010 r. sygn. akt II GSK 737/09). W przypadku wykreślenia spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z Krajowego Rejestru Sądowego nie ma innego podmiotu (następcy prawnego), który mógłby przejąć aktywa i pasywa spółki, co też Sąd potwierdził w toku przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego. Konsekwencją zaistnienia w postępowaniu sądowym definitywnego braku następcy prawnego strony jest więc umorzenie tego postępowania na podstawie art. 161 § 1 pkt 3) p.p.s.a. jako bezprzedmiotowego. W tych okolicznościach Sąd stwierdził, że postępowanie stało się bezprzedmiotowe i na podstawie art. 161 § 1 pkt 3) i § 2 p.p.s.a. postanowił jak w sentencji.