Sygnatura
I SA/Gl 286/26
Wyrok WSA w Gliwicach z 21 lipca 2026 r., I SA/Gl 286/26 – podatek od czynności cywilnoprawnych
Wynik
Oddalono skargę
- Sąd
- Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
- Data orzeczenia
- 21 lipca 2026
- Prawomocne
- nie
Treść rozstrzygnięcia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Pindel, Sędziowie Sędzia WSA Dorota Kozłowska (spr.), Sędzia WSA Agata Ćwik-Bury, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 21 lipca 2026 r. sprawy ze skargi Skarbu Państwa reprezentowanego przez Starostę [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia 16 stycznia 2026 r. nr SKO.FP/41.4/846/2025/0 w przedmiocie podatku od środków transportowych za 2023 r. oddala skargę.
Analiza z kontekstem sprawy
Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Uzasadnienie
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach (dalej: organ odwoławczy) decyzją z 16 stycznia 2026 r. nr SKO.FP/41.4/846/2025/0, na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2025 r. poz. 111 z późn. zm.), dalej O.p. po rozpoznaniu odwołania Starosty [...]. (dalej: podatnik, Starosta, skarżący) utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta K. (dalej: organ pierwszej instancji) z 12 lipca 2024 r. nr [...], [...] w sprawie określenia wysokości zobowiązania w podatku od środków transportowych za rok 2023. Powyższa decyzja organu odwoławczego została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym: Organ pierwszej instancji decyzją z 12 lipca 2024 r. określił podatnikowi reprezentującemu Skarb Państwa jako następcy prawnemu I. sp. z o.o. z siedzibą w K. (dalej: Spółka) wysokość zobowiązania w podatku od środków transportowych za rok 2023 w kwocie 5.830 zł za samochody ciężarowe marki Kamaz o nr rej. [...] i [...]. W odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji Starosta zarzucił naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na rozstrzygnięcie, tj.: 1. art. 122 O.p. w zw. z art. 187 § O.p. poprzez niewyjaśnienie ujawnionych w toku postępowania wątpliwości, pomimo pisemnego wniosku Starosty z 26 marca 2024 r., co do stanu faktycznego oraz brak wyczerpującego zebrania materiału dowodowego, co poskutkowało błędnym rozpatrzeniem zgromadzonego materiału dowodowego, 2. art. 188 O.p. poprzez zignorowanie żądania strony dotyczącego przeprowadzenia dowodu mającego istotne znaczenie dla podejmowanego rozstrzygnięcia, tj. wniosku z 26 marca 2024 r. o uzupełnienie materiału dowodowego o dokumenty zgromadzone w aktach rejestrowych Spółki wskazujące, że podmiot ten nie posiada majątku i nie prowadzi działalności, 3. art. 191 O.p. w zw. z art. 187 § 1 O.p. poprzez uznanie, że wszystkie okoliczności sprawy zostały udowodnione, podczas gdy organ pominął istotne dla sprawy materiały dowodowe, wywołujące poważne wątpliwości co do własności pojazdów stanowiących podstawę opodatkowania, a tym samym wątpliwości co do przypisania odpowiedzialności za te należności Skarbowi Państwa; jak również przepisów prawa materialnego: 1. art. 9 ust. 1 w zw. z art. 9 ust. 3 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (t.j. Dz.U. z 2023 r. poz. 70 z późn. zm.), dalej u.p.o.l. poprzez uznanie że Skarb Państwa stał się właścicielem pojazdów po zlikwidowanej Spółce, choć dokumenty zgromadzone w sprawie nie pozwalają na takie stwierdzenie, 2. ewentualnie, art. 25e ust. 2 ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 r. o Krajowym Rejestrze Sądowym (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 979 z późn. zm.), dalej: ustawa k.r.s. poprzez jego pominięcie i ustalenie zobowiązania w sposób nieuwzględniający ograniczenia odpowiedzialności Skarbu Państwa do nabytego mienia. Na decyzję organu odwoławczego Starosta wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, który wyrokiem z 25 marca 2025 r., sygn. akt I SA/Gl 1441/24, uchylił zaskarżoną decyzję organu odwoławczego. Sąd wskazał na konieczność uzupełnienia materiału dowodowego, który ostatecznie będzie pozwalał na ocenę, czy w 2023 r. zlikwidowana Spółka, a następnie Starosta byli właścicielami pojazdów, czy też nie. W toku ponownie prowadzonego postępowania organ odwoławczy zlecił organowi pierwszej instancji przeprowadzenie dodatkowego postępowania w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie poprzez ustalenie, czy w 2023 r. zlikwidowana l. sp. z o. o., a następnie Starosta, byli właścicielami pojazdów marki Kamaz o nr rej. [...] i [...], czy też nie - w szczególności poprzez przesłuchanie E. P. i na okoliczność ustalenia, co stało się z pojazdami. W odpowiedzi organ pierwszej instancji przekazał protokół przesłuchania E.P., która pełniła funkcję prezesa zarządu Spółki do momentu jej rozwiązania. W trakcie tego przesłuchania zadano m.in. pytanie dotyczące złożonego do Sądu Rejonowego w G. Wydziału Krajowego Rejestru Sądowego pisma i zawartego w nim oświadczenia, iż Spółka nie prowadzi działalności gospodarczej od stycznia 2018 r., nie posiada żadnego majątku. Z odpowiedzi udzielonych przez E. P. wynika, że nie widziała ona samochodów ciężarowych, nie wie co się z nimi stało oraz nie posiada żadnych dokumentów związanych ze Spółką, gdyż dokumentami i księgowością zajmowała się inna osoba. Z wypowiedzi E. P. wynika również, iż pełniła ona funkcję prezesa wyłącznie "na papierze". Ponadto organ przekazał pozyskane z Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców (dalej: CEPiK) dane dotyczące samochodów ciężarowych o nr rej.: [...] oraz [...]. Rozpoznając ponownie odwołanie organ odwoławczy stwierdził, że Spółka była na dzień 1 stycznia 2023 r. właścicielem samochodów ciężarowych marki Kamaz o nr rej. [...] (na podstawie faktury nr [...] z 18 kwietnia 2017 r.) oraz nr rej. [...] (na podstawie faktury nr [...] z 22 kwietnia 2017 r.). W momencie zakupu pojazdy te były już zarejestrowane na terenie Rzeczypospolitej Polskiej, wobec czego obowiązek podatkowy w podatku od środków transportowych powstał od maja 2017 r. W dniu 16 maja 2017 r. do organu podatkowego wpłynęła deklaracja Spółki na podatek od środków transportowych na 2017 r. Spółka złożyła również deklaracje na podatek od środków transportowych na 2018 i 2020 rok. Za 2019, 2021 i 2022 rok w związku z niezłożeniem przez Spółkę deklaracji na podatek od środków transportowych organ pierwszej instancji określił Spółce wysokość zobowiązania w podatku od środków transportowych w decyzjach podatkowych. 11 października 2019 r. w Krajowym Rejestrze Sądowym wykreślono adres siedziby Spółki, pozostawiając jedynie miejscowość (K.). W związku z powyższym, organ pierwszej instancji pismem z 20 września 2021 r. zwrócił się do Sądu Rejonowego w G. o wskazanie adresu do doręczeń osoby reprezentującej Spółkę, tj. prezesa zarządu Spółki, celem doręczania korespondencji. W piśmie z 8 października 2021 r. Sąd Rejonowy w G. X Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego wskazał przedmiotowy adres. Od tego momentu, organ kierował wszelką korespondencję na wskazany adres. Korespondencja ta jednak, po jej dwukrotnym awizowaniu, z reguły wracała z adnotacją, iż adresat nie podjął przesyłki w terminie. Pismem z 13 kwietnia 2023 r. organ pierwszej instancji wezwał Spółkę do złożenia deklaracji na podatek od środków transportowych na rok 2023. Deklaracja nie została złożona. Organ pierwszej instancji postanowieniem z 20 września 2023 r. wszczął z urzędu postępowanie w sprawie określenia Spółce wysokości zobowiązania podatkowego z tytułu podatku od środków transportowych za rok 2023. Decyzją z 20 listopada 2023 r. organ pierwszej instancji określił Spółce wysokość podatku. Decyzja nie została skutecznie doręczona, została dwukrotnie awizowana, termin doręczenia wypadał na dzień 7 grudnia 2023 r. Jednakże postanowieniem z 2 listopada 2023 r., sygn. [...], prawomocnym z dniem 30 listopada 2023 r. Sąd Rejonowy w G. X Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego rozwiązał Spółkę bez przeprowadzenia postępowania likwidacyjnego, na mocy art. 25d ust. 1 ustawy k.r.s. oraz wykreślił ją z Krajowego Rejestru Sądowego. Zatem w dacie doręczenia zastępczego Spółka już nie istniała. W związku z powyższym, działając w myśl art. 25e ust. 1 ustawy k.r.s. organ pierwszej instancji uznał Starostę reprezentującego Skarb Państwa, za następcę prawnego zlikwidowanej Spółki. Organ odwoławczy wskazał, że 29 marca 2024 r. wpłynęło pismo Starosty zawierające wniosek o uzupełnienie materiału dowodowego sprawy o informację z Sądu Rejonowego w G. X Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego o uzyskanie i włączenie do akt dokumentu, na podstawie którego Sąd wydając postanowienie o rozwiązaniu Spółki stwierdził, że podmiot ten nie posiada zbywalnego majątku i nie prowadzi działalności, co stanowiło przesłankę do zastosowania art. 25d ust. 1 ustawy k.r.s. We wniosku Starosta podniósł, iż Sąd Rejonowy w G. X Wydział Gospodarczy prowadził wcześniej postępowania w przedmiocie rozwiązania Spółki bez przeprowadzania postępowania likwidacyjnego, jednak były one umarzane, ponieważ w toku postępowań ustalono, iż Spółka posiada majątek zbywalny. Zdaniem organu odwoławczego decyzja organu pierwszej instancji jest prawidłowa. Przepisy art. 8 i 9 u.p.o.l. dają podstawę do stwierdzenia, że podatek od środków transportu jest podatkiem majątkowym związanym z prawem własności pojazdu. Istnienie prawa własności i fakt, że pojazd jest zarejestrowany w ewidencji oznacza, że osoba figurująca w rejestrze jako właściciel lub współwłaściciel pojazdu jest obciążona obowiązkiem podatkowym w podatku od środków transportowych. Dla wygaśnięcia obowiązku podatkowego w podatku od środków transportowych konieczne jest złożenie przez właściciela pojazdu wniosku o wyrejestrowanie pojazdu - właściciel pozostaje bowiem zobowiązany do zapłaty podatku od środków transportowych do dnia jego wyrejestrowania. Konieczność opłacania podatku od środków transportowych nie jest uzależniona od użytkowania pojazdu ani od jego fizycznego posiadania, obowiązek ten wygasa dopiero z chwilą wyrejestrowania pojazdu. Bez znaczenia będzie miał zatem fakt zutylizowania pojazdu, wywozu pojazdu z kraju, czy jego kradzieży, jeżeli jego właściciel nie złoży stosownego wniosku, a właściwy organ nie wyda decyzji o wyrejestrowaniu pojazdu (tak Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w wyroku z 22 maja 2018 r., sygn. akt I SA/Gl 1223/17). Również auto rozłożone na części zamienne, ale niewyrejestrowane, podlega podatkowi od środków transportowych (tak Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 22 lipca 2015 r., sygn. akt II FSK 1576/13). Bez znaczenia jest zatem wiek opodatkowanego pojazdu, jak też okoliczność, czy podatnik w ogóle pojazd jeszcze posiada - skoro bowiem pojazd nie został wyrejestrowany, obciąża go obowiązek podatkowy w podatku od środków transportowych. Takie stanowisko zajął także Naczelny Sąd Administracyjny w wyrokach: z 10 maja 2023 r., sygn. akt III FSK 2055/21; z 11 grudnia 2018 r., sygn. akt II FSK 3161/16). Odnosząc się do zarzutów odwołania organ odwoławczy wskazał, że organ pierwszej instancji uwzględnił żądanie Starosty i uzupełnił materiał dowodowy o dokumenty z akt rejestrowych Spółki, które mogły mieć znaczenie w sprawie. Wynika z nich, że Sąd Rejonowy w G. X Wydział Gospodarczy KRS w dniu 26 października 2023 r. wszczął postępowanie o wykreślenie Spółki w trybie art. 25a ustawy k.r.s. z urzędu na skutek rozwiązania podmiotu bez przeprowadzenia postępowania likwidacyjnego, a zostało ono zakończone wydaniem w dniu 2 listopada 2023 r. postanowienia o rozwiązaniu Spółki bez przeprowadzenia postępowania likwidacyjnego oraz jej wykreśleniu z KRS. Krótki czas, jaki upłynął pomiędzy wszczęciem postępowania, a wydaniem postanowienia, a także dokumenty znajdujące się w aktach rejestrowych przy postępowaniu [...], mogą budzić wątpliwości, czy dogłębnie wyjaśniono sprawę posiadania przez Spółkę majątku (odmiennie niż miało to miejsce w przypadku analogicznego postępowania prowadzonego pod sygnaturą [...], które zakończyło się umorzeniem postępowania ze względu na istniejący majątek), jednakże organy podatkowe nie posiadają żadnych umocowań wynikających z przepisów prawa oraz interesu prawnego, faktycznego do kwestionowania ustaleń dokonanych przez Sąd i podjętego rozstrzygnięcia. Organ pierwszej instancji nie był stroną w prowadzonym postępowaniu, nie otrzymał postanowienia - w przeciwieństwie do Starosty, który mógł, mając świadomość obowiązujących przepisów, w tym zwłaszcza art. 25e ust. 1 ustawy k.r.s., podjąć stosowne działania mające na celu weryfikację prawidłowości rozstrzygnięcia Sądu i ewentualne jego zaskarżenie. Starosta posiada dostęp CEPiK oraz do ewidencji gruntów i budynków, mógł zatem jako podmiot zainteresowany, po stwierdzeniu, że Spółka posiada majątek w postaci pojazdów, wnieść środek odwoławczy. Istotnie rozwiązanie podmiotu bez przeprowadzenia postępowania likwidacyjnego oraz wykreślenie go z rejestru powinny nastąpić tylko wtedy, gdy podmiot ten nie posiada zbywalnego majątku i faktycznie nie prowadzi działalności, a jednocześnie nie zachodzą inne istotne okoliczności, o których mowa w art. 25d ust. 3 ustawy k.r.s. Organ odwoławczy stwierdził również, że prezes zarządu Spółki złożyła w dniu 2 czerwca 2020 r. w Sądzie Rejonowym w G. do akt rejestrowych sprawy [...] oświadczenie, iż Spółka nie prowadzi działalności gospodarczej od stycznia 2018 r. oraz, że nie posiada żadnego majątku. Oświadczenie to nie potwierdza jednak w żaden sposób, iż Spółka przestała być właścicielem przedmiotowych pojazdów, gdyż takie oświadczenie może równie dobrze świadczyć, iż pojazdy te zostały zniszczone, zutylizowane, nastąpiła zupełna utrata ich posiadania bez zmiany w zakresie prawa własności itd. i dopiero wydanie przez właściwy organ administracji publicznej decyzji o wyrejestrowaniu spowodowałoby, iż od kolejnego miesiąca po wydaniu decyzji o wyrejestrowaniu wygasłby obowiązek w zakresie podatku od środków transportowych. Podatnicy, nawet jeśli faktycznie nie używają pojazdu to z prawnego punktu widzenia zobowiązani się do składania deklaracji na podatek od środków transportowych i jego opłacania (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z 27 maja 2011 r., sygn. akt II FSK 130/10; z 21 grudnia 2011 r., sygn. akt II FSK 1161/10; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z 15 lutego 2013 r., sygn. akt I SA/Lu 4/13). Generalnie pozostaje bez znaczenia, że właściciel nie posiada pojazdu - dopóki bowiem pojazd nie zostanie wyrejestrowany, właściciela obciąża obowiązek podatkowy w podatku od środków transportowych. Właściciel może oczywiście wystąpić do organu rejestrującego w celu wyrejestrowania pojazdu, dokumentując trwałą i zupełną utratę posiadania pojazdu bez zmiany w zakresie prawa własności, co umożliwia art. 79 ust. 1 pkt 5 ustawy Prawo o ruchu drogowym. W takim przypadku dodatkowym warunkiem wyrejestrowania pojazdu jest wniesienie przez właściciela pojazdu opłaty na rzecz gminy na realizację zadań związanych z utrzymaniem czystości i porządku w gminach (art. 79 ust. 5 ustawy Prawo o ruchu drogowym). Z kolei w toku postępowania zleconego ustalono, że E. P. de facto nie zajmowała się sprawami Spółki, a złożone przez nią w dniu 2 czerwca 2020 r. w Sądzie Rejonowym w G. do akt rejestrowych sprawy [...] oświadczenie wynikało, nie z faktycznej wiedzy, o tym co się stało z przedmiotowymi samochodami ciężarowymi (a więc czy zostały one sprzedane, zezłomowane itd.), a tylko z jej przekonania, iż Spółka nie posiada żadnego majątku. Wg informacji z CEPiK sporne pojazdy ciężarowe w dalszym ciągu zarejestrowane są na Spółkę, zatem nie sposób przyjąć, ażeby w dacie rozwiązania Spółki bez przeprowadzenia postępowania likwidacyjnego, na mocy art. 25d ust. 1 ustawy k.r.s. oraz jej wykreślenia z Krajowego Rejestru Sądowego wygasł obowiązek podatkowy w podatku od środków transportowych na podstawie art. 9 ust. 3 u.p.o.l. Nie zgromadzono ponadto żadnych dowodów, które potwierdzałyby, iż pojazdy te podlegały wyrejestrowaniu w związku z np. demontażem, wywozem pojazdu za granicą, kradzieżą etc., co spowodowałoby wygaśnięcie obowiązku podatkowego w podatku od środków transportowych na podstawie art. 9 ust. 5 u.p.o.l. W skardze na decyzję organu odwoławczego, wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, skarżący zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie prawa procesowego: 1. art. 122 O.p. w zw. z art. 187 § 1 O.p. poprzez ponowne niewyjaśnienie ujawnionych w toku postępowania wątpliwości co do stanu faktycznego oraz brak wyczerpującego zebrania materiału dowodowego, co poskutkowało błędnym rozpatrzeniem zgromadzonego materiału dowodowego, 2. art. 191 O.p. w zw. z art. 187 § 1 O.p. poprzez uznanie, że wszystkie okoliczności sprawy zostały udowodnione, podczas gdy organ ponownie pominął istotne dla sprawy materiały dowodowe wywołujące poważne wątpliwości, co do własności pojazdów, stanowiących podstawę opodatkowania, a tym samym wątpliwości, co do przypisania odpowiedzialności za te należności Skarbowi Państwa, 3. art. 207 O.p. poprzez określenie w sentencji wydanej decyzji wysokości zobowiązania wobec skarżącego, podczas gdy to - ewentualnie - Skarb Państwa jest podmiotem, który miałby ponosić odpowiedzialność za zobowiązania podmiotu wykreślonego z rejestru, a zatem określenie zobowiązania winno dotyczyć Skarbu Państwa reprezentowanego przez skarżącego; jak również przepisów prawa materialnego: 1. art. 9 ust. 1 w zw. z art. 9 ust. 3 u.p.o.l. poprzez uznanie że Skarb Państwa stał się właścicielem pojazdów po zlikwidowanej Spółce, choć dowody zgromadzone w sprawie nie pozwalają w sposób jednoznaczny na takie stwierdzenie, 2. art. 25e ust. 2 ustawy k.r.s. poprzez uznanie, że przepis ten przyznaje samodzielną podstawę do przypisania odpowiedzialności Skarbowi Państwa za zobowiązania podatkowe podmiotu wykreślonego z rejestru (podatnika), w sytuacji, gdy następstwo prawne wskazane w tym przepisie nie obejmuje odpowiedzialności za zobowiązania podmiotu wykreślonego w dziedzinie prawa podatkowego. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji, a także o zasądzenie na jego rzecz zwrotu kosztów postępowania. Uzasadniając skargę skarżący podniósł, że czynności wskazane w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z 25 marca 2025 r., sygn. akt I SA/Gl 1441/24 nie zostały zrealizowane w sposób umożliwiający udzielenie odpowiedzi na pytanie, czy w 2023 r. zlikwidowana Spółka, a następnie Starosta byli właścicielami pojazdów, czy też nie. Należy przy tym zauważyć, że Sąd nie ograniczał czynności do przesłuchania E. P., lecz podjęte czynności miały doprowadzić do bezspornego ustalenia własności pojazdu w danym czasie. Poprzestanie gromadzenia materiału dowodowego w momencie, w którym organ uzyskuje od E. P. informacje świadczące jedynie o tym, że nie widziała samochodów ciężarowych, nie wie co się z nimi stało oraz, że sprawami takimi zajmowała się inna osoba, narusza nie tylko zakres ustaleń niezbędnych dla rozstrzygnięcia sprawy wskazanych przez Sąd, ale również podstawową zasadę obiektywizmu. Nie można bowiem zaniechać dalszych ustaleń pozwalających na uzyskanie informacji takich jak: czy E. P. w ogóle widziała te pojazdy, gdzie je widziała, kto z nich korzystał, gdzie byty parkowane, od kiedy ich nie widziała, kim była osoba mająca wiedzę na temat tych pojazdów, czy mogły one zostać sprzedane lub w inny sposób "zdjęte z majątku Spółki", kiedy to mogło nastąpić, itd. Logiczne z punktu widzenia każdego postępowania wydaje się przecież ustalenie osób mających wiedzę w wymagającym wyjaśnienia zakresie i przeniesienie tych i innych pytań na takie osoby. Autor skargi podkreślił, że prowadzona przez starostów CEPiK zawiera jedynie dane wynikające ze zgłoszeń i w żadne sposób nie przesądza o własności danego pojazdu. Tym samym możliwe są i zdarzają się sytuacje, że inny podmiot jest właścicielem środka transportowego, a innemu podmiotowi pojazd ten jest przypisany w ewidencji (taka sytuacja ma właśnie miejsce w przypadku braku zgłoszenia nabycia pojazdu i jego przerejestrowania). Zakładając, że prawo własności może dotyczyć tylko czegoś, co istnieje w rzeczywistości (nie można być przecież właścicielem nieistniejącej, niezmaterializowanej rzeczy), brak jest podstaw do nakładania obowiązku podatkowego z tytułu własności rzeczy, której nie ma. Oświadczenie o braku majątku Spółki złożone zostało do akt sprawy o jej wyrejestrowanie już w 2020 r., a zatem można by przypuszczać, że co najmniej od 2021 r. Spółka nie była już właścicielem tych pojazdów, a co za tym idzie Skarb Państwa nie mógł nabyć czegoś, czego likwidowana Spółka nie była właścicielem. Skarżący podniósł również, że koniecznym jest rozważenie podnoszonego w orzecznictwie sądowym argumentu o braku możliwości przypisania odpowiedzialności za zobowiązania podmiotu zlikwidowanego jego następcy prawnemu w dziedzinie prawa podatkowego, na co oba organy w ogóle nie zwróciły uwagi. W przepisach ustawy - Ordynacja podatkowa (Dział II, rozdział 14) brak jest regulacji odnoszących się do następstwa prawnego Skarbu Państwa po wykreślonym podmiocie wskutek zastosowania przepisu art. 25e ustawy o k.r.s. W konsekwencji należy uznać, iż skoro Skarb Państwa w aspekcie podatkowym nie jest następcą prawnym po zlikwidowanym, zgodnie z regułami art. 25a i nast. ustawy k.r.s., albowiem następstwo to nie wynika z przepisów Ordynacji podatkowej, brak jest możliwości przypisania odpowiedzialności podatkowej za zobowiązania podmiotu zlikwidowanego Skarbowi Państwa. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem sporu w rozpoznawanej sprawie jest ustalenie, czy Skarb Państwa reprezentowany przez skarżącego powinien być obciążony podatkiem od środków transportowych - od samochodów ciężarowych marki Kamaz o nr rej. [...] oraz nr rej. [...] w ramach odpowiedzialności z nabytego mienia za zobowiązania podmiotu wykreślonego z Krajowego Rejestru Sądowego. Sąd wskazuje, że dokonuje kontroli zaskarżonej decyzji w oparciu o przepisy prawa materialnego, w brzmieniu obowiązującym w dacie powstania zobowiązania podatkowego. W pierwszej kolejności konieczne jest odniesienie się do treści przepisów, aby rozstrzygnąć tak zarysowany spór. W myśl art. 25e ust. 1 ustawy k.r.s. Skarb Państwa nabywa nieodpłatnie z mocy prawa mienie pozostałe po wykreślonym z Rejestru podmiocie, bez względu na przyczynę wykreślenia, którym nie rozporządził przed wykreśleniem właściwy organ, z chwilą wykreślenia z Rejestru. Z kolei zgodnie z art. 25e ust. 2 ustawy k.r.s. Skarb Państwa ponosi odpowiedzialność z nabytego mienia za zobowiązania podmiotu wykreślonego z Rejestru. Sąd w pełni podziela pogląd prezentowany zarówno w doktrynie jak i w judykaturze, że celem regulacji z art. 25e ustawy k.r.s. nie jest przysporzenie mienia po podmiotach wykreślonych z Rejestru, lecz uporządkowanie stanu prawnego odnośnie co do tego mienia, którego dany podmiot był właścicielem w dacie wykreślenia, a którym nie rozporządził przed wydaniem orzeczenia o wykreśleniu, skutkującym utratą bytu prawnego tego podmiotu. Przepis ten odnosi się także do mienia ujawnionego po wykreśleniu podmiotu z Rejestru. Do nabycia mienia dochodzi nieodpłatnie, z mocy samego prawa, bez potrzeby złożenia przez Skarb Państwa jakiegokolwiek oświadczenia woli w tym zakresie i bez względu na przyczynę wykreślenia, co wprost wynika z powołanego wyżej art. 25e ustawy k.r.s. Na podstawie ww. przepisu Skarb Państwa nie tylko nabywa mienie pozostawione po wykreśleniu podmiotu z Rejestru, ale ponosi również odpowiedzialność za zobowiązania tego podmiotu. Przy czym odpowiedzialność ta nie ma charakteru bezwzględnego, a jej ostateczne poniesienie jest uwarunkowana pozostawieniem mienia po podmiocie wykreślonym Rejestru i jego nabyciem przez Skarb Państwa. Ponadto zgodnie ze wskazanym wyżej art. 25e ust. 2 ustawy k.r.s. odpowiedzialność Skarbu Państwa jest ograniczona i stanowi przypadek odpowiedzialności cum viribus patrimonii. Skarb Państwa odpowiada bowiem za zobowiązania wykreślonego podmiotu jedynie częścią swojego majątku, a mianowicie tą, która nabył na podstawie art. 25e ust. 1 ustawy k.r.s. po wykreślonym podmiocie (por. Zamojski Łukasz, Krajowy Rejestr Sądowy. Komentarz do art. 25e, wyd. II; LEX/el. 2023; postanowienie Sądu Najwyższego z 24 lipca 2023 r., sygn. akt I CSK 4546/22, LEX nr 3723668; wyrok Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z 17 września 2019 r., sygn. akt I ACa 771/18, LEX nr 3082633). Z tych też względów za niezasadny należy uznać zarzut naruszenia art. 25e ust. 2 ustawy k.r.s. Kwestia sukcesji skarżącego wynika bowiem bezpośrednio z jednoznacznego brzmienia art. 25e ustawy k.r.s. Co do oznaczenia strony w sentencji decyzji organu pierwszej instancji wskazać należy, decyzja została skierowana do Skarbu Państwa - Starosty Gliwickiego jako następcy prawnego Spółki, a zobowiązanie określono Staroście Gliwickiemu reprezentującemu Skarb Państwa. Zatem nie mogła okazać się skuteczna podnoszona przez skarżącego okoliczność nieprawidłowego oznaczenia strony. Jest to bowiem tylko kwestia kolejności językowego sformułowania. Oczywiście stroną jest Skarb Państwa reprezentowany przez skarżącego. Niemniej przyjęte przez organ pierwszej instancji sformułowanie nie powoduje, że decyzja została wydana wobec niewłaściwego podmiotu. Zgodnie z art. 9 ust. 1 u.p.o.l. obowiązek podatkowy w zakresie podatku od środków transportowych, z zastrzeżeniem ust. 2, ciąży na osobach fizycznych i osobach prawnych będących właścicielami środków transportowych. Jak właścicieli traktuje się również jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej, na które środek transportowy jest zarejestrowany, oraz posiadaczy środków transportowych zarejestrowanych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej jako powierzone przez zagraniczną osobę fizyczną lub prawną podmiotowi polskiemu. Obowiązek podatkowy, o którym mowa w ust. 1 i 2, powstaje od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym środek transportowy został zarejestrowany na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, a w przypadku nabycia środka transportowego zarejestrowanego - od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym środek transportowy został nabyty (art. 9 ust. 4 u.p.o.l.). Z kolei, w przypadku zmiany właściciela środka transportowego zarejestrowanego, obowiązek podatkowy ciąży na poprzednim właścicielu do końca miesiąca, w którym nastąpiło przeniesienie własności (art. 9 ust. 3 u.p.o.l.). Obowiązek podatkowy, o którym mowa w ust. 1 i 2, wygasa z końcem miesiąca, w którym środek transportowy został wyrejestrowany lub wydana została decyzja organu rejestrującego o czasowym wycofaniu pojazdu z ruchu, lub z końcem miesiąca, w którym upłynął czas, na który pojazd powierzono (art. 9 ust. 5 u.p.o.l.). W świetle powołanych przepisów o wygaśnięciu obowiązku podatkowego w podatku od środków transportowych decyduje fakt wyrejestrowania pojazdu przez właściciela. Dopóki pojazd jest zarejestrowany, na jego właścicielu ciąży obowiązek podatkowy w zakresie podatku od środków transportowych (art. 9 ust. 1 u.p.o.l.), nawet jeśli pojazdu tego faktycznie nie posiada, czy z niego nie korzysta. Zgodnie z orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego ustawodawca powiązał powstanie (i istnienie) obowiązku podatkowego z własnością pojazdu (art. 9 ust. 1 u.p.o.l.), a nie z realizacją obowiązku rejestracyjnego. Przepis art. 9 ust. 5 u.p.o.l., dotyczy wyłącznie momentu ustania obowiązku podatkowego w sytuacji wyrejestrowania środka transportowego, czyli elementu wtórnego względem istnienia (powstania) obowiązku, o którym mowa w art. 9 ust. 1 u.p.o.l. (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 11 grudnia 2018 r., sygn. akt II FSK 3161/16 - wszystkie wyroki sądów administracyjnych powołane w uzasadnieniu dostępne są w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Jednak na gruncie art. 9 ust. 1 u.p.o.l. stwierdzenie to dotyczy przeniesienia własności środka transportu i nieprzerejestrowania pojazdu, a nie niezrealizowania obowiązku wyrejestrowania pojazdu w przypadkach, w których przepisy u.p.o. wiążą wygaśnięcie obowiązku podatkowego w podatku od środków transportowych. Z żadnego fragmentu zacytowanych wyżej przepisów nie wynika, że konieczność opłacania podatku od środków transportowych uzależniona jest od użytkowania pojazdu, czy też jego fizycznego posiadania. Zatem należy uznać, że przepisy u.p.o.l. wiążą wygaśnięcie obowiązku podatkowego w podatku od środków transportowych z wyrejestrowaniem pojazdu. Z końcem miesiąca, w którym czynność ta została dokonana, obowiązek podatkowy przestanie spoczywać na właścicielu pojazdu. Z tych też powodów na wygaśnięcie obowiązku podatkowego nie ma wpływu zniszczenie pojazdu, jego zutylizowanie czy też kradzież. Podatnicy, choć w praktyce mogą faktycznie pojazdu nie używać, to z prawnego punktu widzenia zobowiązani są do składania deklaracji na podatek od środków transportowych i jego opłacania. Rozkradzenie pojazdu, czy też przekazanie na złom stanowią przesłankę jego wyrejestrowania. Oznacza to, że dopóki właściciel pojazdu nie złoży wniosku o jego wyrejestrowanie, czego konsekwencją będzie wydanie decyzji o wyrejestrowaniu pojazdu, dopóty będzie na nim ciążył obowiązek podatkowy. Dopiero wydanie decyzji o wyrejestrowaniu pojazdu będzie skutkowało z końcem miesiąca, w którym dokonano wyrejestrowania, wygaśnięciem obowiązku podatkowego (R. Dowgier, L. Etel, G. Liszewski, B. Pahl (w:) R. Dowgier, L. Etel, G. Liszewski, B. Pahl, Podatki i opłaty lokalne. Komentarz, LEX/el. 2021, art. 9). W tym miejscu Sąd rozważy, czy organ odwoławczy wykonał zalecenia wskazane w wyroku z 25 marca 2025 r., sygn. akt I SA/Gl 1441/24. Obowiązkiem organu było przeprowadzenie uzupełniającego postępowania dowodowego, mającego na celu ustalenie, czy w 2023 r. zlikwidowana Spółka, a następnie Starosta był właścicielem pojazdów, czy też nie. Sąd w powołanym wyroku zauważył także, że nie dołączono do akt aktualnych danych z ewidencji pojazdów. W toku ponownie prowadzonego postępowania organ odwoławczy zlecił organowi pierwszej instancji przeprowadzenie dodatkowego postępowania w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie poprzez ustalenie, czy w 2023 r. zlikwidowana Spółka, a następnie Starosta, byli właścicielami pojazdów marki Kamaz o nr rej. [...] i [...], czy też nie - w szczególności poprzez przesłuchanie E. P. na okoliczność ustalenia, co stało się z ww. pojazdami. Przesłuchano w charakterze świadka E. P., która pełniła funkcję prezesa zarządu Spółki do momentu jej rozwiązania. W trakcie tego przesłuchania zadano m.in. pytanie dotyczące złożonego do Sądu Rejonowego w G. Wydziału Krajowego Rejestru Sądowego pisma i zawartego w nim oświadczenia, iż Spółka nie prowadzi działalności gospodarczej od stycznia 2018 r., nie posiada żadnego majątku. Z odpowiedzi udzielonych przez E. P. wynika, że nie widziała ona samochodów ciężarowych, nie wie co się z nimi stało oraz nie posiada żadnych dokumentów związanych ze Spółką, gdyż dokumentami zajmowała się M. P.. Oprócz niej w Spółce były tylko 3 osoby tj. M. i W. P. oraz jej syn S. P.. Nie ma kontaktu z tymi osobami. Państwo P. kiedyś mieszkali w R., ale tam już nie przebywają. Świadek stwierdziła, że została prezesem, gdyż nie była karana, ale pełniła ona funkcję prezesa wyłącznie "na papierze". Zatem organ odwoławczy uzupełnił materiał dowodowy o przesłuchanie w charakterze świadka E. P.. Wprawdzie jej zeznania niewiele wniosły do sprawy. Jednakże nie miała ona żadnej wiedzy, gdzie mogą przebywać M. i W. P.. Natomiast jej syn wyjechał do Niemiec, ale nie ma z nim kontaktu. W takiej sytuacji należy uznać, że organ odwoławczy wypełnił zalecenia wskazane w wyroku tut. Sądu z 25 marca 2025 r., sygn. akt I SA/Gl 1441/24. Przesłuchał bowiem w charakterze świadka E. P., a z jej zeznań nie uzyskał informacji o osobowych źródłach dowodowych, które mogłyby zostać przesłuchane. Ponadto dołączone zostały pozyskane z CEPiK aktualne dane dotyczące samochodów ciężarowych o nr rej.: [...] oraz [...]. Reasumując, w rozpoznawanej sprawie organy podatkowe ustaliły, że posiadanie przez skarżącego prawa własności samochodów ciężarowych wynika z treści art. 25e ust. 1 ustawy k.r.s. W myśl art. 25e ust. 1 ustawy k.r.s. Skarb Państwa nabywa nieodpłatnie z mocy prawa mienie pozostałe po wykreślonym z Rejestru podmiocie, bez względu na przyczynę wykreślenia, którym nie rozporządził przed wykreśleniem właściwy organ, z chwilą wykreślenia z Rejestru. Natomiast Spółka była na dzień 1 stycznia 2023 r. właścicielem samochodów ciężarowych marki Kamaz o nr rej. [...] (na podstawie faktury nr [...] z 18 kwietnia 2017 r.) oraz nr rej. [...] (na podstawie faktury nr [...] z 22 kwietnia 2017 r.). W momencie zakupu pojazdy te były już zarejestrowane na terenie Rzeczypospolitej Polskiej, wobec czego obowiązek podatkowy w podatku od środków transportowych powstał od maja 2017 r. Przeprowadzenie uzupełniającego postępowania dowodowego nie doprowadziło do odmiennych ustaleń, co do własności spornych pojazdów. Sam fakt zarejestrowania pojazdu na określony podmiot nie przesądza o prawie własności i co za tym idzie o obowiązku podatkowym w podatku od środków transportowych, jednak stanowi podstawę do przyjęcia domniemania prawnego, że podmiot ujawniony w ewidencji pojazdów jest właścicielem danego pojazdu i co za tym idzie, w przypadku pojazdów ciężarowych, jest podatnikiem podatku od środków transportowych. Ewidencja pojazdów, jako dokument urzędowy w rozumieniu art. 194 § 1 O.p., stanowi bowiem dowód tego, co zostało w niej urzędowo stwierdzone. Oczywiście domniemanie wynikające z tej ewidencji może zostać obalone (art. 194 § 3 O.p.). Jednakże w rozpoznawanej sprawie, pomimo uzupełnienia materiału dowodowego w postepowaniu ponownym tak się nie stało. Słusznie zauważył organ odwoławczy, że w postępowaniu o rozwiązanie Spółki bez przeprowadzenia postępowania likwidacyjnego oraz jej wykreślenie z KRS organy podatkowe nie posiadają możliwości kwestionowania ustaleń dokonanych przez Sąd i podjętego rozstrzygnięcia. Tak więc organ pierwszej instancji nie był stroną w prowadzonym postępowaniu, nie otrzymał postanowienia, w przeciwieństwie do Starosty, który mógł, mając świadomość obowiązujących przepisów, w tym zwłaszcza art. 25e ust. 1 ustawy k.r.s., podjąć stosowne działania mające na celu weryfikację prawidłowości rozstrzygnięcia Sądu i ewentualne jego zaskarżenie. W sprawie nie doszło do naruszenia przepisów postępowania art. 122, art.187 § 1 O.p. i art. 191 O.p. i to w stopniu, który miał istotny wpływ na wynik sprawy. Przechodząc do zarzutu naruszenia prawa materialnego - art. 9 ust. 1 w zw. z art. 9 ust. 3 u.p.o.l. wskazać jeszcze raz należy, że z żadnego fragmentu zacytowanych wyżej przepisów nie wynika, że konieczność opłacania podatku od środków transportowych uzależniona jest od użytkowania pojazdu, czy też jego fizycznego posiadania. Do wygaśnięcia obowiązku podatkowego niezbędne jest bowiem wyrejestrowanie pojazdu lub wydanie decyzji organu rejestrującego o czasowym wycofaniu pojazdu z ruchu. Dopóki bowiem sporny pojazd jest zarejestrowany, na jego właścicielu ciąży obowiązek podatkowy w zakresie podatku od środków transportowych (art. 9 ust. 1 u.p.o.l.), nawet jeżeli pojazdu tego faktycznie nie posiada, czy z niego nie korzysta (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 22 lutego 2017 r., sygn. akt II FSK 3302/14). Reasumując, dopóki dany pojazd jest zarejestrowany, na jego właścicielu ciąży obowiązek podatkowy w zakresie podatku od środków transportowych, stosownie do art. 9 ust. 1 u.p.o.l., nawet jeśli z pojazdu tego faktycznie nie korzysta. Obowiązek zapłaty podatku od środków transportowych nie jest bowiem uzależniony od faktycznego korzystania z pojazdu, czy od poruszania się nim po drogach (por. np. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z 24 stycznia 2019 r., sygn. akt II FSK 2812/18,; z 23 października 2018 r., sygn. akt II FSK 1053/18 i II FSK 1054/18). Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 143 z późn. zm.), dalej: P.p.s.a. oddalił skargę.
Informacje o sprawie
- Data wpływu
- 18 marca 2026
- Symbol z opisem
- 6116 Podatek od czynności cywilnoprawnych, opłata skarbowa oraz inne podatki i opłaty
- Hasła tematyczne
- Podatek od środków transportowych
- Skarżony organ
- Samorządowe Kolegium Odwoławcze
- Sędziowie
- Agata Ćwik-Bury Bożena Pindel /przewodniczący/ Dorota Kozłowska /sprawozdawca/
Powołane przepisy
- Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (t. j.)
art. 9 ust. 1, ust. 3 · Dz.U. 2023 poz. 70
- Ustawa z dnia 20 sierpnia 1997 r. o Krajowym Rejestrze Sądowym
art. 25e ust. 2 · Dz.U. 2024 poz. 979
Powiązane dokumenty
Sygnatura: I SA/Gd 365/26 · 21 lipca 2026
Wyrok WSA w Gdańsku z 21 lipca 2026 r., I SA/Gd 365/26 – podatek od czynności cywilnoprawnych
Sygnatura: I SA/Gd 366/26 · 21 lipca 2026
Wyrok WSA w Gdańsku z 21 lipca 2026 r., I SA/Gd 366/26 – podatek od czynności cywilnoprawnych
Sygnatura: I SA/Gd 368/26 · 21 lipca 2026
Wyrok WSA w Gdańsku z 21 lipca 2026 r., I SA/Gd 368/26 – podatek od czynności cywilnoprawnych
Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny