Sygnatura
I SA/Gl 230/17
Postanowienie WSA w Gliwicach z 18 maja 2017 r., I SA/Gl 230/17 – podatek od czynności cywilnoprawnych
Wynik
Utrzymano w mocy postanowienie - art.260 par.1 ustawy - PoPPSA
- Sąd
- Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
- Data orzeczenia
- 18 maja 2017
- Prawomocne
- nie
Treść rozstrzygnięcia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Pindel, , , po rozpoznaniu w dniu 18 maja 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu J. P. od postanowienia referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 13 kwietnia 2017 r. w sprawie ze skargi J. P. na decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji dotyczącej łącznego zobowiązania pieniężnego za 2010 r. w kwestii wniosku skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych p o s t a n a w i a utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie. WSA/post.1 - sentencja postanowienia
Analiza z kontekstem sprawy
Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Uzasadnienie
Pismem z dnia 16 listopada 2016 r. J. P. (dalej również: "skarżący") złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...]. W związku z powyższym, na podstawie zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 22 lutego 2017 r., skarżący został wezwany do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 200 zł w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi. Odpowiadając na ww. wezwanie, J. P. zwrócił się do Sądu z wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych (druk PPF z dnia 10 marca 2017 r.). W motywach żądania skarżący wniósł o włączenie do akt niniejszej sprawy dokumentacji źródłowej, którą przesłał do sprawy I SA/Gl 606/16. Dodał nadto, że wyrok sądu powszechnego przywracający go do pracy jest nieprawomocny. Odnotował również, iż w dalszym ciągu prowadzone jest w stosunku do skarżącego postępowanie egzekucyjne wszczęte na podstawie tytułu wydanego przez Burmistrza Miasta P.. J. P. zaakcentował, że w marcu br. zaistniała konieczność intensywnego leczenia jego syna. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach skarżący zeznał, że we wspólnym gospodarstwie domowym pozostaje z żoną i synem. Podniósł dalej, iż posiada dom o pow. 70 m2. Sposób wypełnienia dalszej części pkt 7 druku PPF wskazuje na to, że skarżący nie posiada żadnych innych składników majątku. Jego żona posiada natomiast samochód osobowy marki Toyota Prius rok prod. 2007. Jedynym źródłem dochodu w rzeczonym gospodarstwie jest wynagrodzenie żony skarżącego z tytułu umowy o pracę w kwocie 3.006,71 zł netto. Wnioskodawca wyliczył też koszty utrzymania gospodarstwa domowego, w tym zakupu leków, na sumę 3.040,80 zł miesięcznie (sumę tę referendarz sądowy obliczył bez uwzględnienia wskazanych we wniosku kosztów zakupu opału wynoszących rocznie 2500 zł). Pismem doręczonym skarżącemu w dniu 24 marca 2017 r. referendarz sądowy wezwał go do uzupełnienia w terminie 7 dni danych zawartych we wniosku poprzez złożenie dodatkowych wyjaśnień oraz nadesłanie dokumentów źródłowych, tj. przez: 1) wykazanie za pomocą kserokopii stosownych dokumentów (np. rachunków, faktur za media, w tym: gaz, woda, energia elektr., telefon; dowody potwierdzające wydatki z tytułu np. lekarstw, zakupu opału; gospodarowania odpadami itp.) jakiego rzędu kwoty obciążają aktualnie miesięcznie budżet domowy z tytułu stałych opłat związanych z prowadzeniem gospodarstwa domowego; w tych ramach należało także wyjaśnić kto i w jakiej wysokości ewentualnie partycypuje w ponoszeniu ww. kosztów; wykonując ten punkt wezwania należało wykazać w jaki sposób dokonuje się zapłaty ww. opłat (przelew bankowy, wpłaty w urzędzie pocztowym, inne); 2) nadesłanie dokumentów wskazujących wysokość wszelkich dochodów uzyskiwanych przez skarżącego i przez osoby pozostające z nim w gospodarstwie domowym, w szczególności kopii decyzji w sprawie świadczenia rehabilitacyjnego oraz kopii potwierdzenia wypłaty tego świadczenia za ostatni miesiąc, a nadto zaświadczeń o wysokości wynagrodzeń, honorariów i innych należności oraz świadczeń z okresu ostatnich sześciu miesięcy lub kopii decyzji, którymi te świadczenia przyznano albo zwaloryzowano; 3) nadesłanie kopii zeznań podatkowych w podatku dochodowym od osób fizycznych złożonych przez osoby pozostające ze skarżącym w gospodarstwie domowym za rok 2015 oraz informacji podatkowych za rok 2016 (w tym PIT-11); 4) nadesłanie wyciągów ze wszelkich rachunków bankowych oraz w A posiadanych przez skarżącego i przez osoby pozostające z nim w gospodarstwie domowym, w szczególności tych, o których była mowa w postępowaniu w sprawie o sygn. akt I SA/Gl 804/12 (rachunki w B, w banku C oraz rachunek żony skarżącego w D), obrazujących ich stan oraz wszystkie operacje dokonane w ich ramach w ciągu ostatnich trzech miesięcy, a także dokumentów dotyczących lokat. W przypadku, gdyby rachunki te były zajęte, należało przedłożyć potwierdzające ten fakt zaświadczenie wystawione przez bank, informujące o wysokości zajęć i sposobie ich spłaty w okresie ostatnich trzech miesięcy, w tym o środkach, którymi posiadacz rachunku może dysponować, a w razie ich likwidacji – stosowne zaświadczenie wystawione przez bank lub kopię umowy z bankiem o zamknięciu rachunku; 5) nadesłanie aktualnego zaświadczenia E S.A. o przebiegu egzekucji z rachunku bankowego w tymże banku; 6)udokumentowanie okoliczności zbycia "nieruchomości rolnej o pow. 970 m2 oraz innych nieruchomości o łącznej pow. 1977 m2", których posiadanie skarżący zadeklarował jeszcze w dniu 28 sierpnia 2012 r. (sygn. akt II SA/Gl 887/12); 7) udokumentowanie etapu postępowania w sprawie przywrócenia do pracy i wypłaty zaległego wynagrodzenia. W piśmie procesowym z dnia 31 marca 2017 r. wnioskodawca, nawiązując do poszczególnych punktów ww. wezwania, podniósł, że odnośnie udokumentowania wydatków ponoszonych w gospodarstwie domowym odesłał po raz kolejny w tej sprawie do dokumentacji źródłowej zgromadzonej w aktach I SA/Gl 606/16. Podniósł nadto, że "dokumentacja rachunkowo-księgowa rzadko kiedy posiada jeszcze formę tradycyjną tzn. papierową. Firmy i instytucje generują dokumenty elektroniczne, których wnioskodawca nie przechowuje. Płatność następuje gotówką, w kasie np. Urzędu Miasta P.." Skarżący oświadczył nadto, że nie gromadzi paragonów z tytułu zakupu lekarstw. W nawiązaniu do pkt 2 wezwania wnioskodawca oświadczył, że w 2015 r. samodzielnie prowadził gospodarstwo domowe. Związek małżeński zawarł dopiero 17 października 2015 r., co nie oznacza, że małżonkowie musieli się wspólnie rozliczać. Podniósł dalej, że żona nie otrzymała jeszcze informacji PIT-11 za 2016 r., z kolei "w aktach Sądu znajduje się zaświadczenie o dochodach żony za okres I-V 2016 r. oraz oryginał listy płac za grudzień 2016." Odnośnie tej części wezwania, w której zobowiązano go do przedstawienia wyciągów z posiadanych rachunków bankowych oraz w A, skarżący wyjaśnił, że nigdy nie posiadał takowych w spółdzielczych kasach oszczędnościowo kredytowych. Ustosunkowując się do prośby o przedstawienie aktualnego zaświadczenia banku o przebieg egzekucji z rachunku bankowego, skarżący oświadczył, że z dokumentacji przesłanej do akt sprawy o sygn. I SA/Gl 606/16 wynika, że konto zostało zajęte. Podniósł dalej, że w dniu 2 marca 2017 r. złożone zostało do SKO w B. zażalenie na postanowienie wierzyciela, które obecnie oczekuje na rozpoznanie. Nawiązując do prośby o udokumentowanie okoliczności zbycia składników majątku nieruchomego, które skarżący zdeklarował w sprawie II SA/Gl 887/12, J. P. oświadczył, że "nigdy nie zbył nieruchomości, o której mowa w zapytaniu. Grunt ten nigdy nie stanowił odrębnej nieruchomości lecz jest składową całej nieruchomości o łącznej powierzchni 1997 m2." Dalej Skarżący wyjaśnił, nawiązując do kolejnego punktu wezwania referendarza, iż sprawa z powództwa o przywrócenie do pracy została zakończona. W dniu 29 marca 2017 r. pracodawca przesłał skarżącemu skierowanie na badanie lekarskie z zakresu medycyny pracy. Ponadto skarżący poinformował toku jest natomiast sprawa z powództwa skarżącego o wypłatę zaległego wynagrodzenia. W treści zaskarżonego postanowienia referendarz sądowy dodatkowo zaakcentował, mając na uwadze sygnalizowaną przez skarżącego potrzebę sięgnięcia do akt sprawy o sygn. I SA/Gl 606/16, iż postanowieniem z dnia 21 lutego 2017 r. wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym został rozpoznany odmownie. Orzeczenie referendarza zostało następnie utrzymane w mocy w ramach postanowienia Sądu z dnia 3 kwietnia 2017 r. W pierwszym ze wspomnianych orzeczeń, referendarz wytknął skarżącemu, iż ten wykonał wezwanie do uzupełnienia wniosku wybiórczo, po raz kolejny uchylając się od nadesłania tych samych dokumentów, które pominął wcześniej w postępowaniu (postanowieniem z dnia 22 sierpnia 2016 r. prawomocnie odmówiono skarżącemu prawa pomocy). Wymaganej dokumentacji skarżący nie nadesłał również przy sprzeciwie. Referendarz sądowy odnotował jednak, że w sprawie I SA/Gl 606/16 w następstwie wezwania referendarza, skarżący nadesłał do akt sprawy wyciągi ze swojego rachunku bankowego za różne miesiące z lat 2015-2016 (najbardziej aktualny z nich pochodzi z października 2016 r.) oraz kserokopie, w większości niemal całkowicie nieczytelne: korekty własnego zeznania podatkowego za ubiegły rok (według niej skarżący nie wykazał żadnego dochodu do opodatkowania), decyzji w sprawie świadczenia rehabilitacyjnego, wyroku z dnia 28 października 2016 r. o przywróceniu skarżącego do pracy oraz wezwania skarżącego na przesłuchanie w dniu 13 grudnia 2016 r. w sprawie o zapłatę wynagrodzenia i ekwiwalentu pieniężnego, rachunku, najprawdopodobniej za paliwo gazowe na kwotę 150,25 zł do zapłaty dnia 25 lutego 2017 r., potwierdzeń wypłaty, jak się wydaje, świadczeń z ubezpieczenia społecznego, zawiadomienia o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi od sierpnia ubiegłego roku, zawiadomienie o zajęciu rachunku bankowego skarżącego, który nie został wymieniony w wezwaniu, oraz tytułu wykonawczego wystawionego dnia [...]. Dodatkowo referendarz podkreślił, że z uwagi na bierną postawę procesową oddalono wnioski skarżącego o przyznanie prawa pomocy postanowieniami Sądu z dnia 4 października 2010 r., sygn. akt I SA/Gl 347-349/10 (wydanymi w wyniku ponownego rozpoznania sprawy po tym, jak Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wcześniejsze rozstrzygnięcie) oraz z dnia 8 października 2012 r., sygn. akt I SA/Gl 804/12. Zażalenia na te postanowienia zostały oddalone przez Naczelny Sąd Administracyjny odpowiednio postanowieniami z dnia 16 grudnia 2010 r., sygn. akt II FZ 607-609/10 oraz z dnia 29 listopada 2012 r., sygn. akt II GZ 442/12. Postanowieniem z dnia 13 kwietnia 2017 r. referendarz sądowy odmówił przyznania skarżącemu prawa pomocy w niniejszej sprawie. W uzasadnieniu ww. postanowienia referendarz sądowy wskazał, że analiza oświadczeń skarżącego z 10 i 31 marca 2017 r., które w dalszej kolejności nie zostały poparte stosowną dokumentacją źródłową, pozwoliła skonstatować, że w niniejszym przypadku nie można skarżącego zakwalifikować do grona beneficjentów instytucji prawa pomocy. Nie osiągnięto bowiem stanu pewności co do tego, że nie będzie on w stanie pokryć m.in. wpisu sądowego od skargi. Referendarz sądowy podkreślił, że skarżący nie wykazał chęci współpracy dla zobrazowania aktualnej sytuacji materialnej. Ponadto rozpatrujący wniosek uznał, że nie zasługuje na aprobatę stanowisko sprowadzające się do odesłania do dokumentacji źródłowej, której wartość dowodowa została zdeprecjonowana w postępowaniu w sprawie I SA/Gl 606/16. Następnie referendarz sądowy wskazał, że skarżący kolejny raz unika przedstawienia zeznań podatkowych jego żony, wskazując, że w 2015 r. samodzielnie prowadził gospodarstwo domowe, a związek małżeński zawarł dopiero 17 października 2015 r., oraz że jego żona wciąż nie otrzymała informacji PIT-11 za 2016 r. Podkreślił, że pkt 3 wezwania z dnia 20 marca 2017 r. dotyczył zeznań osób pozostających ze skarżącym we wspólnym gospodarstwie domowym za 2015 r., nie zaś zeznań osób, które w tym roku ze skarżącym takie gospodarstwo tworzyły. Nawiązując zaś do argumentacji skarżącego, iż jego żona nie otrzymała jeszcze informacji PIT-11, referendarz sądowy wspomniał, że obowiązek płatnika w tej materii, płynący z treści art. 42e ust. 6 lub 45ba ust. 2 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2016 r., poz. 2032 ze zm.), limitowany jest temporalnie w większości przypadków do końca lutego roku następującego po roku podatkowym – wyłącznie dla informacji składanych urzędowi skarbowemu za pomocą środków komunikacji elektronicznej lub do końca stycznia roku następującego po roku podatkowym - w przypadku informacji składanych urzędowi skarbowemu w formie pisemnej. W związku z powyższym, wobec braku jakiegokolwiek zaświadczenia płatnika o niedotrzymaniu ww. terminów, oświadczenie skarżącego w tej materii wydało się mało wiarygodne. Ponadto referendarz sądowy podkreślił, – w ślad zresztą za orzeczeniem referendarza z dnia 21 lutego 2017 r. – że w powołanych wyżej orzeczeniach, w szczególności w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 listopada 2012 r., sygn. akt II GZ 442/12 wyraźnie zaakcentowano potrzebę dostarczenia dokumentów źródłowych dotyczącej tej osoby, i to w czasie, gdy nie była ona jeszcze małżonką skarżącego. Tym samym, zdaniem rozpatrującego wniosek, brak było jakichkolwiek podstaw, by nie wykonywać wezwania w tym zakresie. Następnie referendarz sądowy zwrócił uwagę na brak dokumentacji potwierdzającej skalę wydatków gospodarstwa domowego skarżącego. Rozpoznający wniosek wskazał, że oświadczenia skarżącego w tym zakresie jedynie utwierdzają go, że J. P. celowo unika przedstawienia rzeczywistej sytuacji materialnej. Referendarz nie znalazł powodów uniemożliwiających poczynienie stosownych wydruków w tym zakresie. Dodatkowo referendarz sądowy zaakcentował, że we wpadkowym postępowaniu zakończonym postanowieniem II GZ 442/12 skarżący deklarował, iż to jego żona opłaca rachunki związane z utrzymaniem gospodarstwa domowego za pośrednictwem rachunku bankowego. Rozpatrujący wniosek zauważył, że pkt 4 wezwania z dnia 20 marca 2017 r. zobowiązywał do przedstawienia również rachunków żony skarżącego. W dalszej kolejności, referendarz sądowy odniósł się do ustosunkowania się skarżącego do wezwania w części dotyczącej posiadanych rachunków bankowych i w spółdzielczych kasach oszczędnościowo kredytowych. Zauważył, że skarżący poprzestał jedynie na oświadczeniu, że nigdy nie posiadał rachunku w A, nie ustosunkowując się natomiast w ogóle do kwestii rachunków bankowych. Ponadto wskazał, że z kolei przyjmując, iż odpowiedzi w tym zakresie miałaby udzielić dokumentacja w sprawie I SA/Gl 606/16,podniósł, że ponownie należy sięgnąć do argumentacji przyjętej w postanowieniu z dnia 21 lutego 2017 r. Referendarz odnotował wówczas, że skarżący zignorował wezwanie w tym zakresie. W wezwaniu do uzupełnienia wniosku wyraźnie była mowa o dokumentach obrazujących wszystkie operacje dokonane w ramach każdego z rachunków bankowych posiadanych przez skarżącego w okresie ostatnich trzech miesięcy, podczas gdy przedstawiono wyciągi z jednego rachunku z różnych wcześniejszych okresów. Tymczasem skarżący nie udzielił żadnej informacji w tym zakresie. W końcowej części uzasadnienia zaskarżonego postanowienia referendarz sądowy wskazał, że skarżący odpowiadając na wezwanie do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy uczynił to wybiórczo i nierzetelnie, koncentrując się na tym, co może przemawiać na rzecz jego wniosku, pomijając te materiały i aspekty swej sytuacji, które w tym zakresie nie byłyby dla niego korzystne, np. przez pominięcie części posiadanych składników majątkowych – posiadanych nieruchomości. Na koniec referendarz zauważył, ze sytuacja materialna skarżącego ulegnie w najbliższym czasie poprawie, skoro przywrócono go na poprzednie stanowisko pracy. Sprzeciw na postanowienie referendarza sądowego skarżący złożył w dniu 28 kwietnia 2017 r., wnosząc o jego uchylenie i zarzucając mu "naruszenie zasady bezstronności poprzez żądanie dokumentów o stanie majątkowym wychodząc poza zakres określony w art. 255 ppsa. oraz nadawanie faktom znaczeń, które są sprzeczne z praktyką, logiką i doświadczeniem życiowym". Uzasadniając sprzeciw skarżący wskazał, ze żaden dokument nie jest w stanie zniwelować niepewności Sądu co do tego, że wnioskodawca nie będzie w stanie pokryć wpisu sądowego od skargi oraz że "Sąd nie wskazał w uzasadnieniu jakie skarżący popełnił błędy, które winny być wyeliminowane przez racjonalne działanie". Następnie podkreślił, że nie ma innej możliwości jak tylko przez oświadczenie poinformować, że "nie posiadał rachunku w A". Oświadczył, że "dokumenty które posiada dotyczące płatności, rachunków przesłał do Sądu zgodnie ze stanem rzeczywistym. Nie ma on rachunku np. w F (choć go posiadał w roku 1994), nie ma polis ubezpieczeniowych w G, H i jakichkolwiek innych towarzystwach ubezpieczeniowych". W dalszej części uzasadnienia skarżący wskazał, że na dzień uzupełniania braków formalnych jego żona nie posiadała informacji PIT-11, a ponadto, że art. 255 ppsa nie może być podstawą do wezwania o przedłożenie dokumentów źródłowych niezwiązanych z osoba wnioskującą o przyznanie prawa pomocy. Nadto skarżący zwrócił uwagę, że w niniejszej sprawie "błędnie założono, że małżonek wnioskodawcy jest zobligowany do pokrywania kosztów sądowych w procesach związanych ze zdarzeniami, na które współmałżonek nie miał wpływu, powstały one na długo przed zawarciem związku małżeńskiego i co do których nie jest on współwłaścicielem" Następnie skarżący podtrzymał swoje stanowisko, że nie zbył nieruchomości, a weryfikacji jego twierdzenia można dokonać przez analizę nakazów zapłaty za poszczególne lata podatkowe. W końcowej części wskazał, że "pomimo korzystanego wyroku skarżący nie pracuje i nie otrzymuje żadnego wynagrodzenia, a zaległe wynagrodzenie jest przedmiotem kolejnego postępowania sądowego" oraz że "jedynej rzeczy której skarżący nie przedstawił to zaświadczenie o pobieraniu dopłat do rolnictwa których nigdy nie pobierał, ponieważ informacje o beneficjentach są udostępnione przez ministerstwo dla wszystkich zainteresowanych i stanowią niepodważalne źródło informacji". Do sprzeciwu skarżący nie załączył żadnych dodatkowych dokumentów. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Sprzeciw nie zasługuje na uwzględnienie. W myśl art. 260 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., zwanej dalej "ppsa", (w brzmieniu znajdującym zastosowanie do spraw, w których skargi wniesiono po dniu 14 sierpnia 2015 r.), rozpoznając sprzeciw od zarządzenia i postanowień, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. W sprawach takich wniesienie sprzeciwu wstrzymuje wykonalność zarządzenia lub postanowienia, a Wojewódzki Sąd Administracyjny orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu. Zgodnie z art. 199 ppsa strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Natomiast uregulowana w art. 243-262 ppsa instytucja prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym stanowi odstępstwo od zasady ponoszenia kosztów postępowania przez strony. Celem ustanowienia prawa pomocy było zapewnienie osobom fizycznym i jednostkom organizacyjnym znajdującym się w trudnej sytuacji materialnej rzeczywistej realizacji konstytucyjnego prawa do sądu (art. 45 ust. 1 Konstytucji RP). W dalszej kolejności wskazać trzeba, że zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 ppsa przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym – czyli w myśl art. 245 § 3 ppsa obejmującym np. m.in. zwolnienie od kosztów sądowych – następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego siebie i rodziny. Podstawę do przyznania prawa pomocy stanowią informacje wynikające z oświadczenia zawartego we wniosku składanym przez stronę na urzędowym formularzu (art. 252 § 1 ppsa). Jeżeli natomiast oświadczenie zawarte we wniosku okaże się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego strony lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego (art. 255 ppsa). Obowiązek ten rozciąga się przy tym na wszystkie dokumenty zawierające dane na temat sytuacji majątkowej strony, pozwalające tym samym zbadać istnienie przesłanek przyznania prawa pomocy. Wystosowanie rozpatrywanego wezwania ma na celu weryfikację informacji zawartych we wniosku poprzez ich konfrontację ze stosowną dokumentacją i w efekcie poczynienie ustaleń, które byłyby wolne od jakichkolwiek wątpliwości. Podkreślić w tym miejscu także należy, że sąd przyznaje prawo pomocy, gdy wnioskodawca wykaże, że w stosunku do jego osoby zachodzą przesłanki przemawiające za uwzględnieniem wniosku. Użyte w treści art. 246 ppsa słowo "wykazać" oznacza dowieść, udokumentować czy udowodnić, a nie jedynie oznajmić czy poinformować (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 stycznia 2012 r., sygn. akt II FZ 863/11, publ. LEX nr 1104158). Wnioskodawca, chcąc skorzystać z prawa pomocy, powinien liczyć się z koniecznością udzielania wszelkich wyjaśnień odnoszących się do jego sytuacji materialnej, a także udokumentowania podnoszonych we wniosku o przyznanie prawa pomocy okoliczności (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 listopada 2011 r., sygn. akt I OZ 881/11, publ. LEX nr 1069777). W świetle powyższych uwag strona ma więc obowiązek współdziałania z Sądem w zakresie gromadzenia dowodów źródłowych i wyjaśnienia wszystkich okoliczności w celu ustalenia rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych. Nieuczynienie zadość temu obowiązkowi pociąga zatem za sobą negatywne konsekwencje w postaci niemożliwości uwzględnienia wniosku. W omawianej sprawie referendarz sądowy odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, z uwagi na fakt, że analiza oświadczeń skarżącego z 10 i 31 marca 2017 r., które w dalszej kolejności nie zostały poparte stosowną dokumentacją źródłową, pozwoliła skonstatować, że w niniejszym przypadku nie można skarżącego zakwalifikować do grona beneficjentów instytucji prawa pomocy. Nie osiągnięto bowiem stanu pewności co do tego, że nie będzie on w stanie pokryć m.in. wpisu sądowego od skargi. Sąd podziela stanowisko referendarza dotyczące braku pewności co do sytuacji majątkowej skarżącego zrodzonej na skutek wybiórczego wykonania wezwania referendarza sądowego do przedłożenia określonych dokumentów. Sąd wskazuje, że zgadza się z referendarzem sądowym, iż skarżący miał możliwość poczynienia wydruków obrazujących skalę wydatków ponoszonych w jego gospodarstwie domowym – niezależnie od tego w jakiej formie były dokonywane płatności. W związku z nie nadesłaniem w niniejszej sprawie dokumentacji potwierdzającej wysokość comiesięcznych kosztów utrzymania gospodarstwa domowego skarżącego, niemożliwym jest dokonanie pełnej oceny jego sytuacji finansowej. Na niemożność oceny sytuacji finansowej gospodarstwa domowego skarżącego wpływa również brak dokumentacji dochodów żony skarżącego, tj. informacji PIT-11. Nietrafny jest zarzut skarżącego, że małżonek nie jest zobligowany do pokrywania "kosztów sądowych w procesach związanych ze zdarzeniami, na które współmałżonek nie miał wpływu, powstały one na długo przed zawarciem związku małżeńskiego i co do których nie jest współwłaścicielem". Zauważyć bowiem trzeba, że zgodnie z art. 23 ustawy z 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy, (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 682) małżonkowie są obowiązani do wzajemnej pomocy i z obowiązku tego nie zwalnia ich nawet pozostawanie w rozdzielności majątkowej lub faktycznej separacji (por. np. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 marca 2014 r., sygn. akt I OZ 211/14, z dnia 7 marca 2011 r., sygn. akt I FZ 20/11). Wynikający z art. 23 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego obowiązek wzajemnej pomocy obejmuje również wydatki związane z prowadzeniem postępowań sądowych. W związku z powyższym, dla oceny zasadności przyznania skarżącemu prawa pomocy konieczna jest znajomość dochodów jego żony, z którą prowadzi wspólne gospodarstwo domowe. Ponadto Sąd zauważa, że również w sprzeciwie skarżący nie odniósł się w sposób wyczerpujący do pkt 4 wezwania referendarza sądowego z dnia 20 marca 2017 r. Wnioskodawca nie udzielił żadnych informacji na temat rachunków bankowych, o których była mowa w postępowaniu w sprawie o sygn. akt I SA/Gl 804/12, tj. rachunku w B, w banku C oraz rachunku żony skarżącego w D. W świetle powyższego referendarz sądowy słusznie przyjął, że skarżący nie wykazał, że w jego przypadku spełnione są przesłanki przyznania prawa pomocy. Brak nadesłania precyzyjnie określonych przez referendarza sądowego dokumentów nie pozwala na pełną ocenę sytuacji majątkowej i finansowej skarżącego. Mając na względzie powyższe, na podstawie art. 260 ppsa orzeczono jak w sentencji.
Informacje o sprawie
- Data wpływu
- 16 lutego 2017
- Symbol z opisem
- 6116 Podatek od czynności cywilnoprawnych, opłata skarbowa oraz inne podatki i opłaty
- Hasła tematyczne
- Prawo pomocy
- Skarżony organ
- Samorządowe Kolegium Odwoławcze
- Sędziowie
- Bożena Pindel /przewodniczący sprawozdawca/
Powołane przepisy
- Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
art. 260 · Dz.U. 2016 poz. 718
Powiązane dokumenty
Sygnatura: II FSK 1120/15 · 18 maja 2017
Wyrok NSA z 18 maja 2017 r., II FSK 1120/15 – podatek od czynności cywilnoprawnych
Sygnatura: I SA/Kr 223/17 · 18 maja 2017
Postanowienie WSA w Krakowie z 18 maja 2017 r., I SA/Kr 223/17 – podatek od czynności cywilnoprawnych
Sygnatura: I SA/Kr 222/17 · 18 maja 2017
Postanowienie WSA w Krakowie z 18 maja 2017 r., I SA/Kr 222/17 – podatek od czynności cywilnoprawnych
Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny