I SA/Gl 1292/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Beata Machcińska (spr.) po rozpoznaniu w dniu 10 września 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M.S. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach z dnia [...] nr [...] w przedmiocie ulg płatniczych – odmowy umorzenia zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę w kwestii wniosku strony skarżącej o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji postanawia odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.

Decyzją z dnia [...] nr [...] Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Katowicach (dalej: organ odwoławczy) utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w K. z dnia [...] nr [...] odmawiającą M.S. (dalej: skarżąca, strona) umorzenia zaległości z tytułu podatku od spadków i darowizn wraz z odsetkami za zwłokę. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach na powyższą decyzję organu odwoławczego skarżąca wniosła o wstrzymanie jej wykonania. Postanowieniem z dnia [...] nr [...] organ odwoławczy odmówił wstrzymania wykonania decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: W pierwszej kolejności należy zaznaczyć, że zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz.U. z 2018 r., poz. 1302, dalej: P.p.s.a.), po przekazaniu sądowi skargi, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1 ustawy, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków (wskazane orzeczenie może obejmować także akty wydane lub podjęte we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy). Podkreślić należy, że zarówno w orzecznictwie jak i w doktrynie przyjął się pogląd, iż przedmiotem udzielenia ochrony tymczasowej na podstawie art. 61 § 3 P.p.s.a. mogą być jedynie takie akty i czynności, które nadają się do wykonania. Stąd, przesłanki mogące uzasadniać wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu można rozważać dopiero po stwierdzeniu, że dany akt nadaje się do wykonania (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 stycznia 2009 r., sygn. akt II FZ 631/08, Lex nr 551927). Należy zaakcentować, że chociaż każdy akt administracyjny wywołuje określone następstwa prawne, to nie każdy podlega wykonaniu, rozumianemu jako możliwość realizacji płynących zeń uprawnień lub też konieczność podporządkowania się określonym w nim obowiązkom. Przez pojęcie wykonania aktu administracyjnego należy bowiem rozumieć spowodowanie - w sposób dobrowolny lub przymusowy (w drodze egzekucji administracyjnej) takiego stanu rzeczy, który jest zgodny z rozstrzygnięciem zawartym w danym akcie (por. np. J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2004, s. 122). Akcentuje się, że w istocie problem wykonania aktu administracyjnego dotyczy aktów zobowiązujących, ustalających dla ich adresatów nakazy powinnego zachowania lub zakazy określonego zachowania, aktów, na podstawie których określony podmiot uzyskuje równocześnie uprawnienie i mocą którego zostają na niego nałożone obowiązki, oraz aktów, na podstawie których jeden podmiot jest do czegoś zobowiązany, a drugi wyłącznie uprawniony (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 maja 2012 r., sygn. akt II FZ 358/12, Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Nie kwalifikują się do wykonania akty, które dla sprowadzenia stanu w nich określonego nie wymagają żadnych czynności ze strony adresata bądź podmiotu uprawnionego. W szczególności, przymiotu wykonalności nie posiadają akty administracyjne odmowne (por. B. Dauter, Metodyka pracy sędziego sądu administracyjnego, wyd. LexisNexis, Warszawa 2009, s. 209). Wstrzymanie wykonania dotyczy sytuacji, gdy zaskarżony akt lub czynność wywołuje skutki materialnoprawne. Akt podlega wykonaniu, jeżeli dokonuje zmian w zakresie praw lub obowiązków strony (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 lutego 2008 r., sygn. akt I FSK 431/07, Lex nr 471074). W rozpoznawanej sprawie żądaniem wstrzymania wykonania została objęta decyzja organu odwoławczego utrzymująca w mocy decyzję organu pierwszej instancji o odmowie umorzenia zaległości w podatku od spadków i darowizn wraz z odsetkami za zwłokę. Decyzja ta nie nakłada na stronę skarżącą żadnych nowych obowiązków. Nie zmienia ona wysokości powstałego wcześniej zobowiązania i tym samym nie wywołuje żadnych bezpośrednich skutków w sferze praw, czy obowiązków materialnoprawnych. Nie ulega wątpliwości, że zaskarżona decyzja nie kreuje obowiązku podatkowego i nie obliguje strony do określonego zachowania. Nie może być również wykonana w trybie przymusowym poprzez wdrożenie administracyjnego postępowania egzekucyjnego. W związku z powyższym, nie stanowi ona aktu, który może podlegać wykonaniu. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.