I SA/Gl 120/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Pindel (spr.), Sędziowie WSA Agata Ćwik-Bury, Wojciech Gapiński, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 12 lipca 2018 r. sprawy ze skargi M. K. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym postanawia: umorzyć postępowanie sądowe.

Postanowieniem oznaczonym w sentencji niniejszego orzeczenia Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Katowicach utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. z dnia [...] uznające za nieuzasadnione zarzuty M. K. na postępowanie egzekucyjne prowadzone na podstawie własnego tytułu wykonawczego z dnia [...] nr [...] obejmującego zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2016 r. Na powyższe postanowienie M. K. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach. W toku postępowania ustalono, że postanowieniem z dnia [...] nr [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego w B. umorzył postępowanie egzekucyjne prowadzone wobec M. K. na podstawie ww. tytułu wykonawczego z uwagi na wygaśnięcie zobowiązania. Do chwili obecnej na postanowienie to nie zostało wniesione zażalenie (vide: notatka służbowa z dnia 12 lipca 2018 r.). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył co następuje: Zgodnie z art. 161 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302, dalej "ppsa"), Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy stało się ono z innych przyczyn bezprzedmiotowe. Zwrot normatywny "stało się bezprzedmiotowe" oznacza, że chodzi o przyczyny, które zaistniały dopiero w toku postępowania sądowego po wniesieniu skargi, w następstwie których przestaje istnieć sprawa sądowoadministracyjna. W powołanym przepisie chodzi zatem o przeszkodę mającą charakter trwały, uniemożliwiającą prowadzenie dalszego postępowania w sprawie. Bezprzedmiotowość postępowania sądowoadministracyjnego z innych przyczyn zachodzi między innymi wówczas, kiedy w toku danego postępowania, a przed wydaniem wyroku przestanie istnieć przedmiot zaskarżenia (por. R. Hauser, M. Wierzbowski, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, C.H. BECK Warszawa 2011 r., s. 567 i powołane tam orzeczenia). Biorąc powyższe pod uwagę, należy stwierdzić, że postępowanie sądowoadministracyjne prowadzone w sprawie ze skargi na postanowienie z dnia [...] nr [...] stało się bezprzedmiotowe z chwilą umorzenia postępowania egzekucyjnego postanowieniem z dnia [...] nr [...]. Wskazać przyjdzie, że egzekucja administracyjna może być prowadzona wyłącznie w ramach postępowania egzekucyjnego. Trwanie postępowania egzekucyjnego nie jest kwestią odrębną i pozostającą bez wpływu na egzekucję administracyjną, prowadzoną w ramach tego postępowania, wobec której zobowiązany kieruje zarzuty, o których mowa w art. 33 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1314 ze zm., dalej: "u.p.e.a."). Zarzuty te stanowią podstawowy środek ochrony zobowiązanego przed niezasadnym bądź niezgodnym z prawem wszczęciem i prowadzeniem egzekucji w ramach danego postępowania egzekucyjnego. Zgłaszane są one organowi egzekucyjnemu i do tego organu należy rozstrzygnięcie o zasadności bądź bezzasadności, czy też niedopuszczalności zarzutów. Postępowanie polegające na rozpatrzeniu zarzutów i zajęciu stanowiska co do ich zasadności ma prowadzić do merytorycznego załatwienia zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej. Skoro postępowanie egzekucyjne, w którego ramach prowadzona jest dana egzekucja, wszczęta na podstawie danego tytułu wykonawczego, zostało umorzone, to postępowanie w przedmiocie zarzutów na ową egzekucję staje się bezprzedmiotowe. Znika bowiem przyczyna, dla której organ egzekucyjny byłby zobowiązany do zbadania, czy prowadzona egzekucja jest zasadna, czy też nie, ze względu na trafność zarzutów podniesionych przez zobowiązanego w oparciu o art. 33 pkt 1-10 u.p.e.a. Należy podkreślić, że wraz z umorzeniem postępowania egzekucyjnego automatycznie i jednocześnie zostaje umorzona egzekucja prowadzona w ramach tego postępowania, rozpoznanie zatem ww. zarzutów wniesionych przez zobowiązanego, a zmierzających do umorzenia postępowania egzekucyjnego lub zastosowania mniej uciążliwego środka (art. 34 § 4 u.p.e.a.), staje się bezprzedmiotowe i organ administracyjny może umorzyć postępowanie w sprawie tych zarzutów, sięgając po normą zawartą w art. 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1257 ze zm.) w związku z art. 18 u.p.e.a. (por. wyrok NSA z dnia 28 maja 2014 r., sygn. akt II FSK 1607/12; orzeczenia sądów administracyjnych dostępne pod adresem www.orzeczenia.nsa.gov.pl.). Fakt wydania przez organ egzekucyjny postanowienia z dnia [...] nr [...] o umorzeniu postępowania egzekucyjnego spowodował, że zakończone zostało postępowanie egzekucyjne będące przedmiotem sporu pomiędzy skarżącym, a organem. Skoro zaś zakończone zostało wspomniane postępowanie egzekucyjne, to zbędne stało się rozstrzyganie o legalności zaskarżonego w niniejszej sprawie postanowienia, jak również ocena czy zgłoszone przez skarżącego zarzuty do prowadzonego postępowania egzekucyjnego były zasadne. Umorzenie postępowania egzekucyjnego zakończyło postępowanie wszczęte na wniosek wierzyciela domagającego się prowadzenia egzekucji, a tym samym przestał istnieć przedmiot, tj. egzekucja prowadzona w ramach umorzonego postępowania, do którego odnosiły się wniesione zarzuty. Mając powyższe na uwadze Sąd, działając na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 ppsa, orzekł jak w sentencji.