I SA/Gd 81/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Krzysztof Przasnyski po rozpoznaniu w dniu 19 maja 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku B. M., E. T., E. N. – C. o wymierzenie organowi grzywny za nieprzekazanie w terminie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w sprawie ze skargi na uchwałę Rady Miejskiej z dnia 25 lutego 2010 r. nr [...] w sprawie trybu udzielania i rozliczania dotacji dla przedszkoli, szkół prowadzonych na terenie Miasta przez inne niż Miasto osoby prawne i osoby fizyczne oraz dla innych, niż Miasto, osób prawnych i osób fizycznych prowadzących inne formy wychowania przedszkolnego, a także trybu i zakresu kontroli prawidłowości ich wykorzystania postanawia wymierzyć Burmistrzowi Miasta grzywnę w wysokości 500 (pięćset) złotych z tytułu nieprzekazania do Sądu skargi w terminie wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę.

Pismem z dnia 22 kwietnia 2017 r. skarżące, działające przez profesjonalnego pełnomocnika, na podstawie art. 55 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.– dalej w skrócie zwana p.p.s.a.), złożyły wniosek o wymierzenie organowi grzywny z tytułu niewykonania obowiązku prawnego w postaci przekazania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gdańsku skargi na uchwałę Rady Miejskiej z dnia 25 lutego 2010 r. nr [...] w sprawie trybu udzielania i rozliczenia dotacji dla przedszkoli, szkół prowadzonych na terenie Miasta (...) wraz kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy. W uzasadnieniu wniosku skarżące podały, że w dniu 4 listopada 2016 r. do organu administracji została nadana przesyłką poleconą skarga na ww. uchwałę Rady Miejskiej z dnia 25 lutego 2010 r. Organ otrzymał tę skargę wraz z załącznikami w dniu 9 listopada 2016 r. Skarżące podniosły, że organ administracji nie tylko nie przekazał skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku w terminie wynikającym z art. 54 § 2 p.p.s.a. do dnia 9 grudnia 2016 r., ale także w późniejszym okresie w sposób świadomy i celowy nie dostarczył do sądu kompletnych dokumentów, stanowiących załączniki do skargi. Dopiero w dniu 19 stycznia 2017 r. pełnomocnik organu przesłał do sądu dokumenty w postaci odpowiedzi na skargę, przy czym "zapomniał" załączyć skargi, czym naruszył art. 54 § 2 p.p.s.a. Następnie w dniu 1 lutego 2017 r. pełnomocnik organu po raz kolejny naruszył ww. przepis w zakresie kompletności akt, ponieważ przesłał samą treść skargi, nie załączając koperty jej nadania, jednego pełnomocnictwa wraz z opłatą skarbową, dowodów uiszczenia trzech opłat sądowych oraz pozostałych załączników do skargi. W dniu 14 marca 2017 r. sąd zatem po raz kolejny wezwał pełnomocnika organu do uzupełnienia braków i nadesłania załączników, dołączonych do skargi. W dniu 21 marca 2017 r. pełnomocnik organu pomimo wiedzy, że przekazana dokumentacja jest dotknięta brakami, nie wykonał zobowiązania sądu a dopytał jedynie, czy jest adresatem wezwania. Ostatecznie pełnomocnik w dniu 4 kwietnia 2017 r. nadesłał do sądu brakujące załączniki, które nadal były niekompletne, albowiem nie zostały przesłane potwierdzenia uiszczonych opłat sądowych. Skarżące podkreśliły, że przesłana do organu administracji skarga zawierała komplet załączników, w tym także potwierdzenia uiszczenia opłat sądowych. Pomimo upływu 4 miesięcy, jakie upłynęły od dnia 9 grudnia 2016 r., organ administracji nadal nie wypełnił w całości obowiązku prawnego z art. 54 § 2 p.p.s.a, co jest elementem przyjętej strategii procesowej, która zmierza do celowego przedłużenia postępowania sądowego przez organ administracji. Według skarżących, tak znaczna liczba uchybień nie była wynikiem zwykłej omyłki przy nadaniu pisma procesowego, albowiem nie wystąpiła ona jednorazowo, a wręcz jest powielana pomimo dalszych zobowiązań sądu. Skarżące zaznaczyły, że organ jest reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika. Do wniosku załączono potwierdzenie nadania skargi oraz dowody uiszczenia opłat sądowych od skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 54 § 1 p.p.s.a. skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania są przedmiotem skargi. Przepis art. 54 § 2 p.p.s.a. obliguje organ do przekazania skargi sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania. Wykonanie obowiązków określonych w art. 54 § 2 p.p.s.a. wymaga przekazania sądowi skargi wraz z aktami i z odpowiedzią na skargę w terminie 30 dni. Niezastosowanie się do obowiązków określonych we wskazanym przepisie wystąpi zarówno w przypadku niepodjęcia przez organ administracji w terminie czynności wymienionych w tym przepisie, jak i w wypadku ograniczenia się przez ten organ do wykonania jedynie niektórych z tych czynności, np. przekazania sądowi odpowiedzi na skargę, lecz bez skargi i akt sprawy (Patrz: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, B. Dauter, B. Gruszczyński i inni, Wydanie II, Zakamycze 2006, s. 145.) Wskazać należy, że w myśl art. 55 § 1 p.p.s.a. w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 p.p.s.a., sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a., czyli do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Zawarte w art. 55 § 1 p.p.s.a. stwierdzenie "w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2, sąd (...) może orzec o wymierzeniu organowi grzywny (...)" oznacza, że wyłączną, materialnoprawną przesłanką takiego orzeczenia jest niewypełnienie powinności określonych w art. 54 § 2 p.p.s.a. Oznacza to, że Sąd, podejmując rozstrzygnięcie w tym przedmiocie, powinien wziąć pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, a więc między innymi przyczyny niewypełnienia przez organ obowiązków, czas jaki upłynął od wniesienia skargi, okoliczność czy organ przed rozpatrzeniem wniosku obowiązek wypełnił i wyjaśnił powody niedotrzymania terminu oraz, czy przekazanie kompletnych akt administracyjnych opóźniło rozpoznanie sprawy (T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2005, s. 259). Natomiast to, jakie przyczyny spowodowały nieprzekazanie skargi sądowi pozostaje bez znaczenia w sprawie samego wymierzenia grzywny, może mieć jedynie wpływ na jej wysokość. Podnieść również należy, że obowiązek przekazania sądowi akt sprawy i odpowiedzi na skargę, poza nadzwyczajnym przypadkiem wymienionym w art. 54 § 3 p.p.s.a., ma charakter bezwzględny. Zatem organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania są przedmiotem skargi, musi w taki sposób wykonać nałożony na niego obowiązek przekazania dokumentów sądowi, aby w sytuacji, gdy skarżący skorzysta z uprawnienia przyznanego mu na mocy art. 55 § 1 p.p.s.a., móc skutecznie udowodnić dochowanie ustawowego terminu przekazania akt sprawy, skargi i odpowiedzi na skargę. Reasumując, wymierzenie organowi grzywny uzależnione jest od łącznego zaistnienia dwóch warunków, tj. złożenia wniosku o wymierzenie grzywny oraz niewykonania w ogóle lub wykonania po upływie ustawowego terminu obowiązku przewidzianego w art. 54 § 2 p.p.s.a. Przesłanki te, zdaniem Sądu, w niniejszej sprawie zostały spełnione. Wniosek skarżących o wymierzenie grzywny dotyczy nieterminowego wykonania obowiązku przekazania do sądu skargi na uchwałę Rady Miejskiej w sprawie trybu udzielania i rozliczania dotacji wraz z odpowiedzią na skargę i aktami administracyjnymi. Ustalenia terminowości wykonania tego obowiązku należy zatem dokonać, mając na względzie termin trzydziestu dni. Z wniosku wynika, że skarga wpłynęła do organu w dniu 9 listopada 2016 r. Zatem trzydziestodniowy termin przekazania skargi upłynął w dniu 9 grudnia 2016 r. Tymczasem organ w dniu 13 stycznia 2017 r. (data stempla pocztowego) przekazał do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku odpowiedź na skargę, nie załączając skargi. Skarga została nadesłana dopiero w dniu 3 lutego 2017 r. Co ważne, organ był dwukrotnie wzywany do przesłania kompletnych akt. Istotnym jest również, że organ nie udzielił odpowiedzi na wniosek o wymierzenie grzywny. Ponadto Sąd zauważa, że z akt sprawy nie wynika, aby zaistniały jakieś nadzwyczajne okoliczności, które usprawiedliwiałyby niemożność przekazania akt w terminie określonym w ustawie. Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności, Sąd uznał wniosek skarżących za uzasadniony i nałożył na Burmistrza Miasta grzywnę w wysokości 500 zł. Wskazanie Burmistrza jako organu, któremu należy wymierzyć grzywnę opiera się na stanowisku, że w postępowaniu przed sądem administracyjnym w sprawach skarg, których przedmiotem jest uchwała rady gminy, zdolność procesową (art. 26 § 1 w związku z art. 28 § 1 i art. 32 p.p.s.a.) ma wójt (burmistrz, prezydent miasta), chyba że w sprawie zachodzą okoliczności szczególne, których nieuwzględnienie mogłoby prowadzić do pozbawienia rady gminy prawa do ochrony sądowej (por. uchwałę NSA z 13 listopada 2012 r., I OPS 3/12, ONSAiWSA 2013/2/21). W badanej sprawie przekazana do sądu z opóźnieniem skarga dotyczyła uchwały Rady Miasta. Obowiązek przekazania takiej skargi do sądu ciąży na Burmistrzu. Niedopełnienie obowiązku skutkuje zatem nałożeniem grzywny na Burmistrza. Sąd, wymierzając grzywnę, wziął pod uwagę charakter sprawy, okres zwłoki organu w przekazaniu skargi, a także fakt, że organ do dnia rozpoznania wniosku o wymierzenie grzywny nie wyjaśnił przyczyn swojego opóźnienia. Zdaniem Sądu, grzywna w kwocie 500 zł w okolicznościach rozpatrywanej sprawy będzie adekwatna do stopnia zawinienia ukaranego nią organu oraz zapewni, że organ zwróci w przyszłości należytą uwagę na wywiązywanie się w terminie z obowiązków nałożonych na organ administracji publicznej, wynikających z art. 54 § 2 p.p.s.a., jak również będzie służyło ochronie konstytucyjnego prawa do rozpoznania sprawy sądowej bez nieuzasadnionej zwłoki. Z tych względów, na podstawie art. 55 § 1 p.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, orzekł jak w sentencji.