I SA/Gd 766/26

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Zbigniew Romała po rozpoznaniu w dniu 20 października 2026 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi E.Ł. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 23 maja 2025 r. nr 1030/2025 w przedmiocie umorzenia należności z tytułu składek postanawia: odrzucić skargę.

E.Ł. (dalej jako "Strona" lub "Skarżąca"), wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 23 maja 2025 r. w przedmiocie umorzenia należności z tytułu składek. W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału I tut. Sądu z dnia 22 września 2026 r. Skarżąca pismem z dnia 23 września 2026 r. została wezwana w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, do usunięcia braków formalnych skargi przez podanie numeru PESEL, jako strony wnoszącej pismo, będącej osobą fizyczną, pod rygorem odrzucenia skargi. Przedmiotowe wezwanie zostało przesłane na adres Skarżącej wskazany w skardze. Wskutek braku odbioru przesyłka została dwukrotnie awizowana (pierwsze awizo: 25 września 2026 r., drugie awizo: 5 października 2026 r.). Następnie, przesyłka została zwrócona do tut. Sądu w dniu 13 października 2026 r. z adnotacją "Zwrot. Nie podjęto w terminie". Do dnia wydania niniejszego postanowienia, w sprawie nie uzupełniono braku formalnego skargi. Wezwanie pozostało bez jakiejkolwiek odpowiedzi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu. Stosownie do treści art. 57 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2026 r., poz. 143 ze zm.) – dalej jako "p.p.s.a." skarga, jako pismo procesowe w rozumieniu art. 45 p.p.s.a. powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym. Zgodnie z art. 46 § 1 p.p.s.a. każde pismo strony powinno zawierać: 1) oznaczenie sądu, do którego jest skierowane, imię i nazwisko lub nazwę stron, ich przedstawicieli ustawowych i pełnomocników; 2) oznaczenie rodzaju pisma; 3) osnowę wniosku lub oświadczenia; 4) podpis strony albo jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika; 5) wymienienie załączników. Art. 46 § 2 pkt 1 lit. b p.p.s.a. stanowi, że w przypadku gdy pismo strony jest pierwszym pismem w sprawie powinno ponadto zawierać m.in. numer PESEL strony wnoszącej pismo, będącej osobą fizyczną, oraz numer PESEL jej przedstawiciela ustawowego, jeżeli są obowiązani do jego posiadania albo posiadają go, nie mając takiego obowiązku. Stosownie do treści art. 49 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a., jeżeli pismo strony - skarga nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jej uzupełnienie lub poprawienie w terminie siedmiu dni pod rygorem odrzucenia, gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych tej skargi. Zgodnie z ugruntowaną linią orzeczniczą, brak wskazania numeru PESEL strony skarżącej stanowi brak formalny skargi, bez względu na to, czy numer PESEL znajduje się w aktach administracyjnych, którymi dysponuje Sąd. Zaniechanie w tym zakresie stanowi brak formalny wniesionego środka zaskarżania, podlegający uzupełnieniu w trybie art. 49 § 1 p.p.s.a., a w sytuacji, gdy strona nie uczyni zadość wezwaniu, Sąd zobowiązany jest do odrzucenia skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 maja 2024 r., sygn. akt II GZ 234/24, z dnia 16 maja 2024 r., sygn. akt I OZ 234/24, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie: orzeczenia.nsa.gov.pl, zwanej dalej "CBOSA"). W kwestii skutków niepodania przez stronę skarżącą w skardze do wojewódzkiego sądu administracyjnego numeru PESEL – będącej pierwszym pismem w sprawie sądowoadministracyjnej wypowiedział się również Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z dnia 3 lipca 2023 r., sygn. akt II GPS 3/22, w której wskazano, iż niezachowanie określonego w art. 46 § 2 pkt 1 lit. b p.p.s.a. wymogu podania w skardze (będącej pierwszym pismem w sprawie) numeru PESEL jest brakiem formalnym, który powinien być uzupełniony w trybie art. 49 § 1 w związku z art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a., bez względu na to czy ten numer znajduje się w aktach administracyjnych, którymi dysponuje sąd. Co więcej, Naczelny Sąd Administracyjny wskazał także, że koncepcja o możliwości, a nawet obowiązku ustalenia przez sąd numeru PESEL strony i uzupełnienie w ten sposób braku formalnego skargi nie ma podstaw normatywnych, bowiem z art. 46 § 2 pkt 1 lit. b p.p.s.a. wprost wynika, że wskazanie numeru PESEL jest obowiązkiem strony wnoszącej pierwsze pismo w sprawie (skargi). Nadto, jeżeli strona nie skorzysta z możliwości uzupełnienia braku formalnego skargi, to z jej zaniechania nie można wyprowadzać wniosku o naruszeniu prawa strony do sądu. Konstytucyjna zasada równości wobec prawa nie zwalnia wnoszących skargę od respektowania tych reguł procesowych ujętych w przepisach powszechnie obowiązujących, które odnoszą się do wszystkich skarżących. Z akt sprawy wynika, iż w skardze Skarżąca nie podała własnego, wymaganego w piśmie procesowym numeru PESEL, jako strony wnoszącej pismo. W związku z tym Sąd wezwał Skarżącą do usunięcia braków formalnych skargi w powyższym zakresie, pouczając jednocześnie o skutkach niezastosowania się do tego wezwania. Przesyłka zawierająca wezwanie do uzupełnienia braków formalnych skargi została przesłana na prawidłowy adres Skarżącej (wskazany w skardze), a następnie wobec braku jej odbioru została dwukrotnie awizowana, o czym świadczą: adnotacje na kopercie, potwierdzeniu odbioru wraz ze złożonymi przy nich podpisami oraz odciski pieczęci pocztowych i pozostawiona w placówce pocztowej na okres 14 dni wraz informacją o miejscu pozostawienia awiza. Stosownie do art. 73 § 4 p.p.s.a. doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego z czternastu dni w placówce pocztowej w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe albo w urzędzie gminy, po uprzednim dokonaniu dwukrotnego zawiadomienia (pozostawienia tzw. awizo). W omawianym przypadku uznać zatem należało, iż doręczenie wezwania Skarżącej w niniejszej sprawie nastąpiło w dniu 9 października 2026 r., a w konsekwencji termin 7 dni do dokonania żądanej przez Sąd czynności upłynął z dniem 16 października 2026 r. (piątek). Skarżąca nie uzupełniła ww. braku formalnego skargi. Wezwanie o wskazanie numeru PESEL strony wnoszącej pismo, będącej osobą fizyczną pozostało bez jakiejkolwiek odpowiedzi. Skoro termin do uzupełnienia braków formalnych skargi upłynął bezskutecznie, to tym samym należało stwierdzić, że ziściła się przesłanka do odrzucenia wniesionej w niniejszej sprawie skargi. Mając zatem na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. orzekł o odrzuceniu skargi.