I SA/Gd 701/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Irena Wesołowska, Sędziowie Sędzia NSA Małgorzata Gorzeń (spr.), Sędzia NSA Elżbieta Rischka, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Dorota Kotlarek, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 14 stycznia 2026 r. sprawy ze skargi P.D. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku z dnia 27 czerwca 2025 r., nr 2201-IOD-2.4102.39.2025.9 w przedmiocie określenia wysokości daniny solidarnościowej za 2020 r. w związku z osiągniętym dochodem w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2019 r. oddala skargę.

1. Zaskarżoną decyzją z dnia 27 czerwca 2025 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku (dalej "Dyrektor IAS"), po rozpatrzeniu odwołania P.D. (dalej "Skarżący") od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w Wejherowie (dalej "Naczelnik US") z dnia 24 marca 2025 r. w przedmiocie określenia wysokości daniny solidarnościowej za 2020 r. w związku z osiągniętym dochodem w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2019 r. w kwocie 120.015 zł, utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. 2. Rozstrzygnięcie zapadło na tle następującego stanu faktycznego sprawy: 2.1. Skarżący w 2019 r. uzyskał dochód ze stosunku pracy, który wykazał w złożonym 19 lutego 2020 r. zeznaniu podatkowym PIT-37. Jednocześnie, prowadził działalność gospodarczą pod nazwą [...] w zakresie budownictwa i sprzedaży nieruchomości. Z tego tytułu nie wykazał żadnego dochodu i nie złożył zeznania podatkowego. 2.2. W wyniku przeprowadzonej kontroli podatkowej oraz postępowania podatkowego, Naczelnik US decyzją z dnia 24 marca 2025 r. określił wysokość daniny solidarnościowej za 2020 r. w związku z osiągniętym dochodem w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2019 r. Organ ustalił, że Skarżący w 2019 r. uzyskał dochód w łącznej kwocie 4.000.879,11 zł, na który złożyły się: dochód z działalności gospodarczej w kwocie 3.997.859,54 zł (po odliczeniu strat z lat ubiegłych) oraz dochód ze stosunku pracy w kwocie 3.019,57 zł. Po odliczeniu od dochodu (4.000.879,11 zł) kwoty potrąconej przez płatnika na ubezpieczenia społeczne (496,24 zł), Naczelnik US wyliczył wysokość daniny solidarnościowej w kwocie 120.015,00 zł. 2.3. Dyrektor IAS decyzją z 12 czerwca 2025 r. utrzymał w mocy decyzję Naczelnika US z 31 stycznia 2025 r. w przedmiocie określenia Skarżącemu wysokości zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych z tytułu osiągniętego dochodu z prowadzonej w 2019 r. działalności gospodarczej w kwocie 759.593 zł. Organy stwierdziły, że dokonywana przez Skarżącego sprzedaż 22 lokali mieszkalnych i usługowych prowadzona była w ramach działalności gospodarczej i nie stanowiła zarządu majątkiem prywatnym. 2.4. Po rozpatrzeniu odwołania Skarżącego, Dyrektor IAS decyzją z dnia 27 czerwca 2025 r. utrzymał w mocy decyzję Naczelnika US z dnia 24 marca 2025 r. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że organ pierwszej instancji zgodnie z treścią art. 30h ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2019 r. poz. 1387 ze zm., dalej "u.p.d.o.f.") do wyliczeń daniny solidarnościowej przyjął dochód: 1) ze stosunku pracy - wykazany w zeznaniu podatkowym o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) za 2019 rok (PIT-37) w kwocie 3.019,57 oraz 2) z prowadzonej działalności gospodarczej - w wysokości określonej przez Naczelnika US w decyzji z 31 stycznia 2025 r., tj. w kwocie 4.706.018,13 zł; oraz odliczenia od uzyskanych w 2019 roku dochodów: 1) z tytułu wykazanych w poprzedzających latach strat z działalności gospodarczej w kwocie 708.158,59 zł oraz 2) z tytułu zapłaconych (przez płatnika) składek na ubezpieczenia społeczne w kwocie 496,24 zł. W rezultacie, organ prawidłowo wyliczył wysokość daniny solidarnościowej w kwocie 120.015,00 zł. 3. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, uzupełnionej pismem z dnia 6 sierpnia 2025 r., Skarżący, reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz wstrzymanie jej wykonania i zasądzenie kosztów postępowania, zarzucając naruszenie: - przepisów prawa materialnego, tj. art. 14 ust. 1 i 1c u.p.d.o.f. przez przyjęcie, że datą uzyskania przychodu przez podatnika była data zawarcia umów sprzedaży nieruchomości lokalowych (2019 r.), nie zaś data, w której podatnik jako podmiot gospodarczy wystawił fakturę, otrzyma zapłacę/cenę za lokale oraz wydał lokale kontrahentom, co skutkowało przyjęciem obowiązku zapłaty daniny solidarnościowej; - przepisów procesowych przez odmowę przeprowadzenia dowodu z przesłuchania podatnika na okoliczność nieprowadzenia przez niego działalności gospodarczej w 2019 r. (po wydaniu orzeczenia zakazującego prowadzenie działalności gospodarczej) i w 2020 r.; - błędne ustalenia faktyczne w zakresie prowadzenia przez podatnika działalności gospodarczej w 2019 i 2020 r. przez przyjęcie, że podatnik taką działalność prowadził mimo orzeczenia wobec niego zakazu prowadzenia działalności gospodarczej i braku dowodów, że podatnik pomimo istnienia sądowego zakazu prowadził działalność gospodarczą; - art. 120, art. 121, art. 122, art. 124, art. 180 § 1, art. 181, art. 187 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2021 r. poz. 1540 ze zm., dalej "O.p.") przez niepodjęcie wszystkich niezbędnych czynności w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz niezebranie całego materiału dowodowego; - art. 124 O.p. przez naruszenie zasady przekonywania strony w postępowaniu. Skarżący podniósł, że obowiązek wykazania przychodu wystąpił wcześniej aniżeli w 2019 r., zatem nie powstał obowiązek wykazania i zapłaty daniny solidarnościowej, a także, że do wyliczenia daniny solidarnościowej wyłączone są dochody osiągane przez osoby fizyczne ze zbycia nieruchomości. 4.1. W odpowiedzi na skargę Dyrektor IAS wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. 4.2. Postanowieniem z dnia 10 października 2025 r. sygn. akt I SA/Gd 701/25 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: 5.1. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem organ podatkowy nie naruszył ani przepisów prawa materialnego, ani przepisów procesowych w stopniu mającym lub mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. W szczególności nie ma podstaw do uznania, że zostały naruszone przepisy wskazane w zarzutach skargi. 5.2. Kontroli sądowej podlegała decyzja utrzymująca w mocy decyzję określającą wysokość daniny solidarnościowej. Przepisy regulujące daninę solidarnościową zostały wprowadzone do u.p.d.o.f. ustawą z dnia 23 października 2018 r. o Funduszu Solidarnościowym (Dz.U. z 2020 r., poz. 1787 ze zm.). Mimo zamieszczenia przepisów o daninie publicznej u.p.d.o.f., z uwagi na beneficjenta tej daniny, nie stanowi ona podatku w rozumieniu art. 6 O.p. i jest daniną odrębną od podatku dochodowego (M. Niezgódka-Medek [w:] S. Babiarz, B. Dauter, R. Hauser, A. Kabat, J. Rudowski, M. Niezgódka-Medek, Ordynacja podatkowa. Komentarz, wyd. XI, Warszawa 2019, art. 6. i powołane tam piśmiennictwo i orzecznictwo). Jej związek z podatkiem dochodowym od osób fizycznych polega jednakże na powiązaniu podstawy obliczenia daniny solidarnościowej z dochodami podlegającymi opodatkowaniu na zasadach określonych w art. 27 ust. 1, 9 i 9a, art. 30b, art. 30c oraz art. 30f. Ustawodawca nakazuje obliczyć ją od nadwyżki tych dochodów powyżej kwoty 1.000.000 zł (art. 30h ust. 2 u.p.d.o.f). Przewiduje także pomniejszenie tej podstawy o 1) kwoty składek, o których mowa w art. 26 ust. 1 pkt 2 i 2a, oraz składek, o których mowa w art. 30c ust. 2 pkt 2; 2) kwoty, o których mowa w art. 30f ust. 5 – odliczone od tych dochodów (art. 30h ust. 2 u.p.d.o.f.), a także uwzględnić przy ustalaniu wysokości podstawy obliczenia daniny solidarnościowej w roku kalendarzowym, o którym mowa w ust. 4, dochody i kwoty pomniejszające te dochody zgodnie z ust. 2 wykazywane w: rocznym obliczeniu podatku, o którym mowa w art. 34 ust. 7, jeżeli podatek wynikający z tego rozliczenia jest podatkiem należnym, oraz zeznaniach wymienionych w art. 45 ust. 1, ust. 1a pkt 1 i 2 oraz ust. 1aa – których termin złożenia upływa w okresie od dnia następującego po dniu upływu terminu na złożenie deklaracji o wysokości daniny solidarnościowej w roku poprzedzającym ten rok kalendarzowy do dnia upływu terminu, o którym mowa w ust. 4 (art. 30h ust. 3 u.p.d.o.f.). Przedmiotem sporu w rozpatrywanej sprawie jest to, czy zostały spełnione przesłanki do określenia Skarżącemu wysokości zobowiązania podatkowego z tytułu daniny solidarnościowej za 2020 r. Organ odwoławczy powołał się na fakt wydania względem Skarżącego ostatecznej decyzji z dnia 12 czerwca 2025 r. określającej wysokość zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych z tytułu osiągniętego dochodu z prowadzonej w 2019 roku działalności gospodarczej. Z kolei Skarżący podnosił zarzuty, które skupiały się wokół kwestionowania określenia zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych z uwagi na wskazywany przez Skarżącego brak prowadzenia działalności gospodarczej, błędne określenie daty uzyskania przychodu oraz nieprawidłowe wliczenie do dochodów stanowiących podstawę wyliczenia daniny solidarnościowej dochodów ze zbycia nieruchomości. Mając na uwadze przytoczone powyżej rozważania i przepisy prawa, wskazania wymaga, że określenie daniny solidarnościowej aktualizuje się po przekroczeniu wskazanej wysokości dochodów, po ich pomniejszeniu o wskazane kwoty i składki, a także stratę z lat ubiegłych. Podstawę obliczenia daniny solidarnościowej kształtuje dochód podlegający opodatkowaniu oraz kwoty pomniejszające ten dochód (por. wyrok NSA z dnia 7 grudnia 2022 r. sygn. akt II FSK 1172/22, LEX nr 3559091). W związku z tym określenie wysokości daniny solidarnościowej jest wprost zależne od określenia wysokości dochodów podatnika, te zaś w rozpatrywanej sprawie zostały określone Skarżącemu w ostatecznej decyzji organu podatkowego w przedmiocie wysokości zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2019 r. Przy czym Sądowi z urzędu wiadomym jest, że wyrokiem z dnia 27 stycznia 2026 r. sygn. akt I SA/Gd 634/25 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę Skarżącego na ww. decyzję Dyrektora IAS z dnia 12 czerwca 2025 r. w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2019 r. Sąd stwierdza, że wbrew argumentacji skargi, określenie Skarżącemu daniny solidarnościowej miało podstawę prawną oraz zostało dokonane przez wyliczenie jej w prawidłowej wysokości. Podnoszone zatem przez Skarżącego kwestie, w jakiej dacie powstał obowiązek podatkowy w odniesieniu do sprzedaży lokali mieszkalnych i usługowych oraz czy Skarżący prowadził działalność gospodarczą, czy też dokonywał zarządu majątkiem prywatnym, zostały rozstrzygnięte w odrębnym postępowaniu, toczącym się w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych. W związku z tym nie mogą one podlegać ponownej kontroli sądowej w niniejszym postępowaniu, albowiem wykraczają poza zakres rozpatrywanej sprawy, która dotyczy określenia wysokości daniny solidarnościowej. Tym samym organy nie mogły dopuścić się zarzucanego naruszenia przepisów art. 14 ust. 1 i 1c u.p.d.o.f., nie stanowiły one bowiem podstawy orzekania w niniejszej sprawie. Z tożsamej przyczyny zasadnie odmówił organ przeprowadzenia dowodu z przesłuchania strony na okoliczność braku prowadzenia przez nią działalności gospodarczej, bowiem ta kwestia została przesądzona w odrębnym postępowaniu. W tym kontekście jako bezpodstawny jawi się zarzut włączenia do wyliczenia daniny solidarnościowej dochodów osiąganych przez osoby fizyczne ze zbycia nieruchomości, skoro Skarżącemu wyliczono (w ramach postępowania w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za wskazany rok) dochody osiągnięte z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej oraz ze stosunku pracy, nie zaś dochody z tytułu zbycia nieruchomości. Nieuzasadnione są zatem zarzuty naruszenia przepisów prawa proceduralnego ujętych w art. 120, art. 121, art. 122, art. 124, art. 180 § 1, art. 181, art. 187 § 1 O.p. Organ w sposób kompleksowy rozpoznał sprawę, dokonując prawidłowego ustalenia zaistniałego w sprawie stanu faktycznego i jego subsumpcji pod znajdujące doń zastosowanie przepisy prawa materialnego. Zawarte w zaskarżonej decyzji uzasadnienie faktyczne i uzasadnienie prawne zostały sformułowane w sposób czyniący zadość zasadzie przekonywania. 5.3. Z uwagi na powyższe Sąd oddalił skargę, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.), jako nieuzasadnioną.