I SA/Gd 401/14

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Agnieszka Dusza-Kasprzyk po rozpoznaniu w dniu 8 września 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku W. T. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 30 stycznia 2014 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego postanawia: przyznać wnioskodawcy prawo pomocy przez ustanowienie adwokata.

Wnioskiem z dnia 2 września 2014 r., skarżący W. T. zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. W niniejszej sprawie postanowieniem z 20 maja 2014 r. zostało skarżącemu przyznane prawo pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych. Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. , poz. 270 ze zm.– tekst jednolity, powoływanej dalej jako P.p.s.a.) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Zgodnie z art. 245 § 2 P.p.s.a. prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. W myśl natomiast 245 § 3 P.p.s.a., prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. W myśl art. 246 § 1 P.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje: 1) w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania; 2) w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przytoczone powyżej przepisy stanowią odstępstwo od generalnej zasady ponoszenia kosztów postępowania sądowoadministracyjnego zawartej w art. 199 P.p.s.a. Zatem rzeczą wnioskodawcy, jako zainteresowanego, jest wykazanie, iż jego sytuacja materialna jest na tyle trudna, że uzasadnia wyjątkowe traktowanie, o którym mowa w przytoczonych wyżej przepisach. Tym samym to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z tego prawa, zaś rozstrzygnięcie Sądu (referendarza) w tej kwestii zależy od tego, co zostanie przez stronę wykazane. W przedmiotowej sprawie wnioskodawca ubiega się o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie całkowitym, gdyż z obowiązku ponoszenia kosztów został zwolniony a w chwili obecnej domaga się ustanowienia adwokata. Na podstawie złożonego przez wnioskodawcę oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach oraz dokumentów przedłożonych na zarządzenie referendarza sądowego z dnia 28 kwietnia 2014 r., ustalono, że prowadzi on wspólne gospodarstwo domowe z żoną, małżonkowie utrzymują się wyłącznie z przyznanej wnioskodawcy emerytury, która do grudnia 2013 r. wynosiła 498,69 zł netto (dowód: potwierdzenie wypłaty świadczenia), zaś obecnie, po uwzględnieniu dokonywanych potrąceń egzekucyjnych, wypłacana jest w kwocie 1.016,84 zł netto (dowód: odpis decyzji ZUS z dnia 12 marca 2014 r. o waloryzacji emerytury), małżonkowie nie posiadają żadnego majątku, w tym nieruchomości, oszczędności, przedmiotów o wartości powyżej 3.000 euro, pojazdów mechanicznych (dowód: dodatkowe oświadczenia z dnia 15 maja 2014 r.). W tak ustalonym stanie faktycznym referendarz sądowy uznał, że skarżący wykazał, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania. Dokonane ustalenia potwierdzają, że sytuacja finansowa, w jakiej znajdują się małżonkowie jest trudna. Wysokość osiąganych przez nich dochodów w kwocie po 508 zł na osobę bez wątpienia nie pozwala na zaspokojenie wszystkich niezbędnych kosztów związanych z ich utrzymaniem. Co więcej, małżonkowie nie posiadają żadnych składników majątku, które mogliby spieniężyć celem uzyskania środków na pokrycie kosztów sądowych w niniejszej sprawie. Mając na uwadze kwotę uzyskiwanych miesięcznych dochodów nie sposób nie zgodzić się z twierdzeniem wnioskodawcy, że małżonkowie nie są w stanie poczynić jakichkolwiek oszczędności. Z tych względów uznano, że skarżący spełnia ustawowe przesłanki przyznania prawa pomocy i na podstawie przepisu art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.