I SA/Gd 1702/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Zdzienicka-Wiśniewska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Krzysztof Przasnyski, Sędzia NSA Alicja Stępień, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 9 października 2018 r. sprawy ze skargi W. M. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 8 listopada 2017 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zażalenia oddala skargę.

Naczelnik Urzędu Skarbowego na wniosek wierzyciela – Naczelnika Urzędu Skarbowego wszczął postępowanie egzekucyjne do majątku zobowiązanej – pani W. M. na podstawie tytułów wykonawczych z dnia 12 czerwca 2017 r. obejmujących należności z tytułu podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do października 2011 r. w łącznej wysokości należności głównej w kwocie 12.162.455 zł. Zawiadomieniem z dnia 18 lipca 2017 r. organ egzekucyjny dokonał zajęcia wynagrodzenia za pracę zobowiązanej. Jednocześnie, w tym samym dniu, sporządził zawiadomienia o zajęciu wierzytelności z rachunków bankowych i wkładów oszczędnościowych zobowiązanej skierowane do: A w W. S.A., B S.A. oraz C S.A. Odpisy przedmiotowych zawiadomień wraz z odpisami tytułów wykonawczych z dnia 12 czerwca 2017 r. doręczono pani W. M. w dniu 3 sierpnia 2017 r. Pismem z dnia 4 sierpnia 2017 r. zobowiązana wniosła skargę na czynność egzekucyjną w postaci zajęcia rachunków bankowych zarzucając organowi egzekucyjnemu naruszenie art. 80 § 1 - 3 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t. jedn. Dz. U. z 2017 r., poz. 1201 ze zm.; określanej dalej jako "u.p.e.a.") poprzez niewłaściwe zastosowanie. Wniosła jednocześnie o uchylenie zastosowanego środka egzekucyjnego oraz o wstrzymanie prowadzenia postępowania egzekucyjnego do czasu rozpatrzenia skargi. Postanowieniem z dnia 6 września 2017 r., doręczonym w dniu 19 września 2017 r., organ I instancji oddalił skargę na zajęcie wynagrodzenia za pracę uznając ją za nieuzasadnioną. Pismem z dnia 22 września 2017 r., nadanym w urzędzie pocztowym w dniu 29 września 2017 r., zobowiązana wniosła zażalenie na powyższe rozstrzygnięcie, żądając jego uchylenia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej postanowieniem z dnia 8 listopada 2017 r. stwierdził uchybienie terminu do wniesienia zażalenia. Przywołując treść przepisu art. 17 § 1 i 18 u.p.e.a. wskazał, że rozstrzygnięcie organu I instancji doręczono zobowiązanej w dniu 19 września 2017 r. w związku z czym termin do złożenia zażalenia upływał w dniu 26 września 2017 r., tymczasem pani W. M. nadała zażalenie w urzędzie pocztowym w dniu 29 września, a zatem z uchybieniem terminu. Organ zauważył ponadto, że strona nie skorzystała z uprawnień wynikających z art. 58 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. jedn. Dz. U. z 2017 r., poz. 1257 ze zm.; określanej dalej jako "K.p.a.") i nie wystąpiła z wnioskiem o przywrócenie terminu do złożenia zażalenia. W skardze kierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku pani W. M. wniosła o uchylenie w całości postanowienia Dyrektora Izby Administracji Skarbowej oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzuciła naruszenie art. 134 w zw. z art. 141 K.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. poprzez niewłaściwe zastosowanie polegające na bezzasadnym stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie organu I instancji w sytuacji, gdy zostało ono wniesione w terminie. Zarzuciła ponadto naruszenie art. 124 § 1 i 2 K.p.a. w zw. z art. 134 K.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. poprzez ich niewłaściwe zastosowanie polegające na nieprawidłowym ustosunkowaniu się przez organ egzekucyjny do treści skarg na czynności egzekucyjne i wadliwym uzasadnieniu faktycznym i prawnym. Uzasadniając skargę skarżąca skoncentrowała swoje zarzuty na wykazaniu wadliwości dokonanych zajęć egzekucyjnych oraz nieprawidłowości dotyczących postępowania podatkowego dotyczącego odmowy wznowienia postępowania. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację i stanowisko, jak w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Sąd administracyjny w granicach swojej właściwości bada zgodność zaskarżanych postanowień z prawem. Kwestią sporną w niniejszej sprawie jest prawidłowość uznania przez organ odwoławczy, że zażalenie na rozstrzygnięcie Naczelnika Urzędu Skarbowego zostało wniesione z uchybieniem terminu. Zgodnie z art. 17 § 1 u.p.e.a. rozstrzygnięcie i zajmowane przez organ egzekucyjny lub wierzyciela stanowisko w sprawach dotyczących postępowania egzekucyjnego następuje w formie postanowienia. Na postanowienie to służy zażalenie, jeżeli niniejsza ustawa lub Kodeks postępowania administracyjnego tak stanowi. Zażalenie wnosi się do organu odwoławczego za pośrednictwem organu, który wydał zaskarżone postanowienie, w terminie 7 dni od dnia doręczenia lub ogłoszenia postanowienia. Zgodnie natomiast z treścią art. 18 u.p.e.a. jeżeli przepisy niniejszej ustawy nie stanowią inaczej, w postępowaniu egzekucyjnym mają odpowiednie zastosowanie przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Ze stanu faktycznego sprawy wynika, że postanowienie organu pierwszej instancji z dnia 6 września 2017 r. wraz z pouczeniem o terminie i trybie wniesienia środka odwoławczego zostało skutecznie doręczone skarżącej w dniu 19 września 2017 r. (k. 89 akt administracyjnych). Powyższa okoliczność nie jest kwestionowana przez skarżącą i znajduje potwierdzenie w treści zażalenia (k. 110 akt administracyjnych). Termin wniesienia zażalenia od postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego upływał z dniem 26 września 2017 r., tymczasem skarżąca nadała przesyłkę zawierającą przedmiotowe zażalenie w urzędzie pocztowym w dniu 29 września 2017 r. (k. 106 v. akt administracyjnych). W ocenie Sądu Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w prawidłowy sposób ustalił okoliczność, że zażalenie na postanowienie organu pierwszej instancji z 6 września 2017 r. zostało złożone przez skarżącą z uchybieniem terminu do wniesienia tego środka odwoławczego. W związku z powyższymi okolicznościami Dyrektor zasadnie zastosował dyspozycję art. 134 K.p.a., obligującą organ do wydania postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia odwołania w okolicznościach faktycznych sprawy jak niniejsza. Wydanie postanowienia takiej treści było bowiem następstwem ustalenia obiektywnego faktu spóźnienia się przez skarżącą ze złożeniem zażalenia. Z akt sprawy nie wynika jednocześnie, aby strona zwróciła się z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia w niniejszej sprawie ani też by przedstawiła jakichkolwiek okoliczności, które pozwalałyby sądzić, że uchybienie terminowi nastąpiło bez jej winy. Sąd orzekający w przedmiotowej sprawie podziela ugruntowany pogląd prezentowany w orzecznictwie sądów administracyjnych, że uchybienie terminu jest okolicznością obiektywną i w razie jej stwierdzenia organ odwoławczy nie ma innej możliwości jak tylko wydać postanowienie o stwierdzeniu uchybieniu terminu zgodnie z regulacją wskazanego wyżej przepisu art. 134 K.p.a., który stanowi, że organ stwierdza uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia odwołania nie zależy od uznania organu odwoławczego, lecz wynika z bezwzględnie obowiązującej normy prawnej. W razie stwierdzenia uchybienia terminu do złożenia odwołania organ odwoławczy nie może przystąpić do jego merytorycznego rozpoznania, a ma obowiązek zastosować się do dyspozycji art. 134 K.p.a. (por. wyrok WSA w Łodzi z 19 stycznia 2018 r., II SA/Łd 812/17, wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 3 lipca 2013 r., II SA/Go 391/13; wyrok WSA w Olsztynie z dnia 4 czerwca 2013 r., II SA/Ol 284/13; wyrok WSA w Gdańsku z dnia 10 stycznia 2013 r., III SA/Gd 321/12, wyrok WSA w Warszawie z dnia 5 października 2012 r., I SA/Wa 885/12). Przy czym do zażaleń mają odpowiednie zastosowanie przepisy dotyczące odwołań (art. 144 K.p.a.). Zdaniem Sądu stan faktyczny dotyczący uchybienia terminu do wniesienia zażalenia został przez organ ustalony w sposób prawidłowy, materiał zebrany w sprawie dotyczy wszystkich okoliczności istotnych w sprawie. W sprawie incydentalnej dotyczącej rozstrzygnięcia w kwestii uchybienia terminu do wniesienia zażalenia Sąd nie jest uprawniony do dokonania oceny kwestii merytorycznych dotyczących skargi na czynności egzekucyjne. Z tych względów Sąd, działając na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.), oddalił skargę.