I SA/Bd 63/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Leszek Kleczkowski Sędziowie: sędzia WSA Mirella Łent (spr.) sędzia WSA Urszula Wiśniewska Protokolant: starszy sekretarz sądowy Marcin Frydrych po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 marca 2017 r. sprawy ze skargi P. J. na decyzję Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia kwoty nienależnie pobranego świadczenia postanawia odrzucić skargę

I SA/Bd 63/17 U z a s a d n i e n i e Zgodnie z pouczeniem zawartym w decyzji Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego, P. J. złożył skargę na decyzję odmawiającą umorzenia kwoty nienależnie pobranego świadczenia. W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga podlegała odrzuceniu, bowiem stosownie do art. 52 § 1 i 2 p.p.s.a., skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, a przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, np. wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie. Skargę wniesioną wbrew powyższemu, należało uznać za niedopuszczalną, a zgodnie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., w takim wypadku, Sąd odrzuca skargę. W sprawie zaskarżono decyzję wydaną na podstawie art. 36 ust. 1 pkt 10 w zw. z art. 41 a ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników. Zapisy te regulują, iż Prezes Kasy wydaje decyzje w sprawach umorzenia należności, tak, że w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem zainteresowanego, na jego wniosek, uwzględniając możliwości płatnicze wnioskodawcy oraz stan finansów funduszów emerytalno-rentowego i składkowego, może odroczyć termin płatności należności z tytułu składek na ubezpieczenie, rozłożyć ich spłatę na raty lub umorzyć w całości lub w części. Należy zwrócić uwagę, że stosownie do art. 52 ust. 1 i 2 ustawy, w sprawach nieuregulowanych w ustawie stosuje się odpowiednio przepisy ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, a zasady zwrotu nienależnie pobranych świadczeń oraz ustalania odsetek za opóźnienia w wypłacie świadczeń określają min. przepisy ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Zgodnie z art. 83 ust. 4 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych, od decyzji w sprawach o umorzenie należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, stronie przysługuje prawo do wniesienia wniosku do Prezesa Zakładu o ponowne rozpatrzenie sprawy, na zasadach dotyczących decyzji wydanej w pierwszej instancji przez ministra. Do wniosku stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące odwołań od decyzji, określone w Kodeksie postępowania administracyjnego. W art. 123 tej ustawy stwierdzono, że w sprawach uregulowanych ustawą stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, chyba że ustawa stanowi inaczej. Z kolei w art. 180 § 1 i 2 Kodeksu, zapisano, iż w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych stosuje się przepisy kodeksu, chyba że przepisy dotyczące ubezpieczeń ustalają odmienne zasady postępowania w tych sprawach, a przez sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych rozumie się sprawy wynikające z przepisów o ubezpieczeniach społecznych, o zaopatrzeniach emerytalnych i rentowych, o funduszu alimentacyjnym, a także sprawy wynikające z przepisów o innych świadczeniach wypłacanych z funduszów przeznaczonych na ubezpieczenia społeczne. W sprawie, organ wydał decyzję odmawiającą umorzenia należności, jednak wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, złożony po niej, uznał, i w tej kwestii wydał decyzję z 31 maja 2016r., za złożony z uchybieniem terminu. Obecnie zaskarżoną decyzję, organ wydał na kolejny wniosek z 7 września 2016r. Zatem zaskarżona decyzja de facto, była pierwszą na złożony wniosek z dnia 7 września 2016r., i od niej przysługiwał skarżącemu wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, a nie jak go błędnie pouczono, skarga do tut. Sądu. Wprawdzie zgodnie art. 112 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego, błędne pouczenie w decyzji, co do prawa zaskarżenia nie może szkodzić stronie, która zastosowała się do tego pouczenia. Niemniej nie oznacza to jeszcze, że samo pouczenie strony o możliwości zaskarżenia tworzy takie uprawnienie. Ochrona wynikająca z art. 112 k.p.a. nie ma charakteru absolutnego. Błędne, czy też zbyt późno przekazane informacje odnośnie do środka zaskarżenia w żaden sposób nie wpływają na bieg ustawowego terminu (nie zawieszają jego biegu). Treść tego przepisu należy rozumieć w ten sposób, że strona korzystając z właściwych środków procesowych może uniknąć negatywnych skutków uchybienia terminu, jeżeli przyczyną tego uchybienia było błędne pouczenie organu. (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 7 września 2016r., II FSK 2125/14). Zatem obecnie, skarżący chcąc zaskarżyć decyzję z [...] powinien złożyć do Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego prośbę o przywrócenie terminu, w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin (art. 58 k.p.a.) czyli złożyć wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Mając powyższe na względzie, orzeczono jak w sentencji.