I SA/Bd 58/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Sędzia WSA Leszek Kleczkowski po rozpoznaniu w dniu 8 kwietnia 2019r. na posiedzeniu niejawnym wniosku P.P. i R. I. A. spółki z o. o. w I. o dopuszczenie do udziału w postępowaniu w charakterze uczestnika w sprawie ze skargi P. spółki z o.o. w G. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w B. z dnia [...]. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych za 2012r. postanawia: odmówić dopuszczenia P.P.i Re. I. A. spółki z o. o. w I. do udziału w sprawie w charakterze uczestnika postępowania

Wyrokiem z dnia 20 marca 2019r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy po rozpoznaniu skargi P. spółka z o.o. w G. uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w B. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych za 2012r. W tym też dniu w biurze podawczym tut. Sądu został złożony wniosek P.P. i R. I.A. spółka z o. o. w I. o dopuszczenie do udziału w przedmiotowym postępowaniu w charakterze uczestnika. Uzasadniając wniosek spółka powołała się na treść art. 33 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018r., poz. 1302 ze zm.), dalej: "p.p.s.a." Wskazała, że jest jednym ze znaczących wspólników spółki P., na potwierdzenie czego załączyła wydruk z Krajowego Rejestru Sądowego dla P. spółki z o. o., z którego wynika, że spółka A. posiada 12 udziałów o łącznej wartości 80.400 zł. Spółka zaznaczyła, że ewentualne nieuwzględnienie skargi P. spółki z o.o. spowoduje bezpośrednie uszczuplenie praw spółki A., inkorpowanych w udziałach w P. spółki z o.o. W szczególności, oddalenie skargi na zaskarżoną decyzję pociągnie za sobą utrzymanie w mocy obowiązku uregulowania przez spółkę P. zobowiązania publicznoprawnego w istotnej kwocie. Ta hipotetyczna sytuacja będzie pośrednio rzutować na wartość udziałów w ww. spółce, a bezpośrednio na osiągany przez spółkę wynik finansowy i kwestię wypłaty dywidendy przez spółkę i jej ewentualną wysokość. W konsekwencji, zdaniem wnioskodawcy, wynik sprawy zawisłej przed tut. Sądem, dotyczy interesu prawnego P. P. i R. I. A. spółki z o. o., jako wspólnika spółki P.. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 33 § 1 p.p.s.a., osoba, która brała udział w postępowaniu administracyjnym, a nie wniosła skargi, jeżeli wynik postępowania sądowego dotyczy jej interesu prawnego, jest uczestnikiem tego postępowania na prawach strony. Natomiast § 2 tego przepisu stanowi, że udział w charakterze uczestnika może zgłosić również osoba, która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym, jeżeli wynik tego postępowania dotyczy jej interesu prawnego, a także organizacja społeczna, o której mowa w art. 25 § 4, w sprawach innych osób, jeżeli sprawa dotyczy zakresu jej statutowej działalności. Taki wniosek o dopuszczenie do udziału w postępowaniu zainteresowany podmiot może złożyć w dowolnym czasie, dopóki postępowanie sądowoadministracyjne nie zostanie zakończone (por. wyrok NSA z dnia 30 listopada 2012r., sygn. akt I OSK 2032/12). Wniosek powinien spełniać wymagania, o których mowa w art. 46 i 47 p.p.s.a. Wnioskodawca powinien w nim wykazać, że spełnia przesłanki, o których mowa w art. 33 § 2 p.p.s.a., tzn. przedstawić dowody i argumenty, które przemawiają za tym, że wynik postępowania przed sądem administracyjnym będzie dotyczył jego interesu prawnego (zob. B.Dauter, A.Kabat, M.Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wyd. VII. WKP 2018). Rozpatrując możliwość dopuszczenia wnioskodawcy do udziału w postępowaniu prowadzonym w sprawie ze skargi P. sp. z o.o. w G., w charakterze uczestnika, w pierwszej kolejności należy poczynić uwagi natury ogólnej celem rozgraniczenia pojęć interesu faktycznego i interesu prawnego. W literaturze przedmiotu przyjmuje się, że interes faktyczny to interes indywidualny, który nie został w żaden wyraźny sposób wzięty pod ochronę przez obowiązujące prawo (W. Jakimowicz, Publiczne prawa podmiotowe, Zakamycze 2000, s.126). Jako interes faktyczny należy kwalifikować taki stan, w którym obywatel wprawdzie jest bezpośrednio zainteresowany rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, jak w przypadku interesu prawnego, nie może jednak tego zainteresowania poprzeć przepisami prawa powszechnie obowiązującego, mającego stanowić podstawę skutecznego żądania stosownych czynności organu administracji (por. wyrok NSA z dnia 22 lutego 1984r., sygn. akt I SA 1748/83). Z kolei interes prawny to taki, który został wzięty przez prawo w ochronę polegającą na możliwości żądania od organu administracji podjęcia określonych czynności mających na celu zrealizowanie interesu lub usunięcie zaistniałego zagrożenia. Pojęcie to określa relację pomiędzy oczekiwaniami jakiegoś podmiotu w stosunku do organów stosujących prawo a kompetencjami i możliwościami tych organów, jakimi dysponują wobec danego podmiotu. Interes prawny, aby mógł zostać zaspokojony, musi być osobisty, własny, indywidualny, znajdujący swoją podstawę w przepisach prawa materialnego oraz potwierdzenie w okolicznościach faktycznych (por. J.Borkowski [w:] B.Adamiak, J.Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Wydawnictwo C.H. Beck, wyd. 7 uzupełnione i rozszerzone, Warszawa 2005, s.224 i n). Należy podkreślić, że interes prawny jest zarazem kategorią ściśle związaną z przedmiotem postępowania, ze względu na fakt, że dotyczy sfery normatywnej, mającej swoje źródło w przepisach regulujących sposób załatwienia sprawy. Można ująć go też, jako potrzebę ochrony sfery prawnej obywatela wyznaczającą zakres jego działań lub subiektywnie odczuwaną potrzebę utrzymania istniejącego, lub spowodowania takiego stanu rzeczy, jaki dany podmiot uważa za korzystny, przy czym korzyść ta musi mieć swoje źródło w prawie (por. J.Klimkowicz, Interwencja uboczna w według k.p.c., Warszawa 1972, s.50; postanowienie NSA z dnia 23 września 2010r., sygn. akt I FZ 292/10). Przechodząc na grunt rozpatrywanej sprawy Sąd uznał, że wnioskodawca posiada jedynie interes faktyczny w rozumieniu wyżej przedstawionym, w domaganiu się dopuszczenia do udziału w sprawie. Świadczą o tym podnoszone we wniosku okoliczności, takie jak to, że niekorzystne dla spółki P. rozstrzygnięcie w sprawie wywoła konsekwencje finansowe dla jej wspólników, w tym spółki A., w postaci uszczuplenia dywidendy. Zauważyć ponadto należy, że spółka we wniosku nie powołała się na jakikolwiek przepis prawa, który wskazywałby na zaistnienie interesu prawnego po jej stronie. Sama okoliczność, że zaskarżona decyzja leżąca u podstaw przedmiotowej sprawy sądowoadministracyjnej została wydana wobec spółki P., której wnioskodawca jest wspólnikiem nie może przesądzać, że spółka A. w analizowanym stanie faktycznym posiada interes prawny w rozumieniu art. 33 § 2 p.p.s.a., uprawniający do dopuszczenia do udziału w sprawie. Zaskarżona decyzja określa zobowiązanie podatkowe spółki P., a więc w żaden sposób nie dotyczy praw i obowiązków wnioskodawcy i tym samym rozstrzygnięcie Sądu w przedmiocie zasadności skargi nie ma bezpośredniego przełożenia na sytuację prawną spółki A.. Wnioskodawca nie przedstawił dowodów i argumentów przemawiających za tym, że wynik postępowania przed sądem administracyjnym będzie dotyczył jego interesu prawnego. Do postępowania przed sądem nie może dołączyć podmiot, który nie powołał się na żaden przepis, aby udowodnić, że ma w tym interes prawny (por. postanowienie NSA z dnia 16 kwienia 2013 r., II FZ 130/13). Na marginesie już tylko wypada zauważyć, że wniosek spółki opiera się o założenie wydania wyroku oddalającego skargę spółki P., podczas gdy w sprawie został wydany, w dniu złożenia wniosku o dopuszczenie do udziału w charakterze uczestnika postępowania, wyrok uchylający zaskarżoną decyzję. W konsekwencji Sąd uznał, że przedmiotowa sprawa nie dotyczy interesu prawnego spółki. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 33 § 2 p.p.s.a., Sąd orzekł o odmowie dopuszczenia P.P. i R. I. A. spółka z o. o. w I. do udziału w sprawie w charakterze uczestnika postępowania.