I SA/Bd 194/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Sędzia WSA Tomasz Wójcik po rozpoznaniu w dniu 14 czerwca 2023 r., na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi P. M. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Bydgoszczy z dnia 17 lutego 2023 r., Nr 0401-IEE.7113.8.2023.4 w przedmiocie oddalenia skargi na czynność egzekucyjną postanawia: 1. odrzucić skargę, 2. zwrócić ze Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy na rzecz P. M. kwotę 100 (sto) złotych tytułem uiszczonego wpisu od skargi.

P. M. (dalej jako: Skarżąca, Strona) wniosła skargę na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Bydgoszczy z dnia 17 lutego 2023 r. w przedmiocie oddalenia skargi na czynność egzekucyjną. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 25 kwietnia 2023 r. Skarżąca została wezwana do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 100 zł. Pismem z dnia 2 maja 2023 r. wezwano Stronę również do podania numeru PESEL oraz podpisanie skargi lub nadesłanie podpisanego egzemplarza skargi, ewentualnie nadesłanie kompletnego i podpisanego odpisu skargi (w dwóch egzemplarzach), albowiem do Sądu wpłynęły jedynie trzy egzemplarze pierwszej strony skargi w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania pod rygorem odrzucenia skargi. Zarówno wezwanie do uiszczenia wpisu jak i do uzupełnienia braków formalnych skargi zostało doręczone w dniu 19 maja 2023 r. pełnomocnikowi pocztowemu Skarżącej. Pismem nadanym w dniu 26 maja 2023 r. Skarżąca podała swój numer PESEL i oświadczyła, że opłata w wysokości 100 zł została uiszczona na konto sądu, na potwierdzenie czego przedłożyła dowód wpłaty. W piśmie zaznaczyła także, że w załączeniu przedkłada dwa podpisane egzemplarze skargi, jednak nie zostały one fizycznie załączone do pisma. Natomiast w dniu 1 czerwca 2023 r. do Sądu wpłynęło pismo procesowe Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Bydgoszczy, do którego załączono podpisaną skargę wraz z kopertą. Z przedmiotowego pisma wynika, że Skarżąca w dniu 26 maja 2023 r. przesłała podpisaną skargę do organu, a nie bezpośrednio do Sądu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 57 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 259, dalej jako: "p.p.s.a.") skarga powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym. Jednym z wymogów pisma w postępowaniu sądowym jest jego podpisanie – przez stronę albo przez jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika (art. 46 § 1 pkt 4 p.p.s.a.), a także wskazanie numeru PESEL strony wnoszącej pismo (art. 46 § 2 pkt 1b p.p.s.a.). W myśl natomiast art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę, gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie jej braków formalnych. Nadto zgodnie z art. 230 p.p.s.a. od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji pobiera się wpis stosunkowy lub stały, a pismem takim jest m.in. skarga. W niniejszej sprawie Skarżąca została wezwana do uzupełnienia braków formalnych skargi przez podpisanie skargi lub nadesłanie podpisanego egzemplarza skargi, ewentualnie nadesłanie kompletnego i podpisanego odpisu skargi (w dwóch egzemplarzach) albowiem do sądu wpłynęły jedynie trzy egzemplarze pierwszej strony skargi. Nadto Sąd wezwał Stronę do podania numeru PESEL oraz do uiszczenia wpisu sądowego w kwocie 100 złotych. Wezwanie do uzupełnienia powyższych braków formalnych i uiszczenia wpisu zostało doręczone pełnomocnikowi pocztowemu Skarżącej w dniu 19 maja 2023 r., zatem termin do uzupełnienia braków formalnych upływał z dniem 26 maja 2023 r. Pismem datowanym na dzień 27 marca 2023 r. (data stempla pocztowego 26 maja 2023 r.) Skarżąca podała swój numer PESEL oraz wskazała, że w załączeniu przedkłada dwa podpisane egzemplarze skargi oraz oświadczyła, że opłata od skargi w wysokości 100 zł została zapłacona na konto Sądu wskazane w wezwaniu. Do pisma jednak załączyła jedynie potwierdzenie dokonania wpłaty (pismo k. 27-29 akt sądowych). Natomiast jak wynika z akt sprawy, w terminie otwartym do uzupełnienia braków formalnych tj. 26 maja 2023 r. Skarżąca nadała do Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Bydgoszczy egzemplarz podpisanej skargi. Następnie organ przy piśmie procesowym z dnia 31 maja 2023 r. przekazał ww. korespondencję Skarżącej do Sądu (data wpływu: 1 czerwca 2023 r., k. 36 - 41 akt sądowych). Oznacza to, że Skarżąca, pomimo tego, że w terminie uzupełniła brak formalny w postaci wskazania numeru PESEL oraz w terminie uiściła wpis od skargi, to jednak nie wywiązała się skutecznie z wymogu uzupełnienia braku formalnego skargi w postaci podpisania skargi lub nadesłania jej podpisanego odpisu, co wynikało z błędnego skierowania przez nią pisma na adres organu, zamiast na adres Sądu. Podkreślenia wymaga przy tym, że wystosowane do niej wezwanie nie zawierało jakiegokolwiek zapisu, że uzupełnienie tego braku formalnego ma nastąpić za pośrednictwem organu (wezwanie na k. 22 akt sądowych). Mając powyższe na uwadze należy wyjaśnić, że zachowanie Skarżącej, polegające na uzupełnieniu braku formalnego skargi w postaci nadesłania podpisanego egzemplarza skargi, ewentualnie nadesłania kompletnego i podpisanego odpisu skargi za pośrednictwem organu, a nie bezpośrednio do sądu administracyjnego, nie może zostać uznane za skuteczne z punktu widzenia dochowania terminu do dokonania tej czynności procesowej. Za stanowiskiem takim przemawia pogląd prezentowany w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, w którym wskazuje się, że w toku postępowania sądowoadministracyjnego zasadą jest prowadzenie korespondencji bezpośrednio z sądem, przed którym toczy się postępowanie. Przeciwny wniosek nie znajduje racjonalnego usprawiedliwienia, jest sprzeczny z zasadami logiki i ekonomii prowadzenia postępowania sądowego. Nadto nie może też zostać on wywiedziony z przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Z całokształtu unormowań powołanej ustawy wynika, że tryb pośredni wnoszenia pism (tj. za pośrednictwem organu) stanowi ściśle określony w tej ustawie wyjątek, który wiąże się z koniecznością dokonania dodatkowych czynności lub realizacji określonych uprawnień przez organ pośredniczący w przekazaniu pisma. Takim przepisem jest art. 54 § 1 p.p.s.a., w którym to ustawodawca przewidział pośredni tryb wnoszenia do sądu administracyjnego skargi. Organ jest wówczas zobligowany do przekazania skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę, może również już na danym etapie skorzystać z uprawnień autokontrolnych, tj. samodzielnie uwzględnić skargę w całości (art. 54 § 2 i § 3 p.p.s.a.). Należy podkreślić, że tryb pośredni stanowi odstępstwo od zasady bezpośredniego kierowania pism do sądu i nie może tym samym znajdować zastosowania w sytuacjach nieprzewidzianych przez ustawodawcę. Brak również jakichkolwiek innych powodów, które uzasadniałyby pośrednictwo organu w przekazywaniu pism stanowiących uzupełnienie braków formalnych skargi. Podkreślić należy przy tym, że w przypadku złożenia pisma za pośrednictwem innego organu, ten powinien przekazać to pismo sądowi właściwemu. O zachowaniu terminu decyduje wówczas data nadania wniosku przez ten organ na adres właściwego sądu (postanowienie NSA z dnia 28 marca 2023 r. sygn. akt I FZ 83/23 i powołane tam orzecznictwo; dostępne w Centralnej Bazie Orzecznictwa Sądów Administracyjnych, https://orzeczenia.nsa.gov.pl). W świetle powyższych rozważań, za moment uzupełnienia braków formalnych skargi w postaci podpisania skargi lub nadesłania jej podpisanego odpisu należy uznać datę przekazania korespondencji Skarżącej przez organ do Sądu tj. 1 czerwca 2023 r. Dzień ten bez wątpienia przypada już po upływie terminu wyznaczonego wezwaniem (tj. 26 maja 2023 r.), przez co uzupełnienie tego braku formalnego złożonej skargi nastąpiło z uchybieniem terminu. Zaznaczyć przy tym należy, że dotrzymanie ww. terminu przez organ nie było możliwe nawet przy dołożeniu przez niego szczególnej staranności w działaniu, albowiem korespondencja Skarżącej zawierająca podpisaną skargę wpłynęła do organu w dniu 30 maja 2023 r. (k. 38 akt sądowych), czyli już po upływie terminu do uzupełnienia braków skargi. Reasumując, należy stwierdzić, że Skarżąca nie uzupełniła braku formalnego skargi polegającego na podpisaniu skargi lub nadesłaniu podpisanego egzemplarza skargi w terminie, w związku z czym skarga podlega odrzuceniu na podstawie 58 § 1 pkt 3 i § 3 p.p.s.a. O zwrocie wpisu orzeczono na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a.