I OZ 869/16

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Iwona Bogucka po rozpoznaniu w dniu 2 sierpnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia A. Z. na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 czerwca 2016 r. wzywające A. Z. do uiszczenia wpisu sądowego od skargi na akt Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla m. st. Warszawy z dnia [...] marca 2016 r., znak [...] w przedmiocie ustalenia opłaty za udostępnienie informacji publicznej postanawia: oddalić zażalenie.

Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 czerwca 2016 r. – na podstawie § 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.) – wezwano A. Z. do uiszczenia wpisu sądowego od skargi na akt Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla m. st. Warszawy z dnia [...] marca 2016 r., w przedmiocie ustalenia opłaty za udostępnienie informacji publicznej w kwocie 259 zł – w terminie 7 dni od daty doręczenia wezwania pod rygorem odrzucenia skargi. Na powyższe zarządzenie skarżący wniósł zażalenie wskazując, że w niniejszej sprawie Sąd błędnie ustalił wpis stosunkowy w oparciu o § 1 pkt 1 powołanego rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. W jego ocenie w niniejszej sprawie powinien zostać ustalony wpis stały w oparciu o § 2 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia, gdyż sprawa dotyczy informacji publicznej. Ponadto wniesiono o późniejsze przesłanie wezwania do uiszczenia wpisu od skargi, co skarżący umotywował dużą ilością skarg na akty wyznaczające opłatę za udostępnienie informacji publicznej przez organ w jego sprawach. Skarżący zobowiązał się przy tym, że zapłaci wpis sądowy od skargi maksymalnie do dnia poprzedzającego termin wyznaczonej rozprawy w sprawie. Skarżący wniósł ponadto o zadanie pytania prawnego Trybunałowi Konstytucyjnemu, czy art. 200 § 1 i 3 p.p.s.a. w związku z rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi jest zgodny z art. 92 ust. 1 i art. 217 Konstytucji RP. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 230 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm. – dalej "p.p.s.a."), od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji pobiera się wpis stosunkowy lub stały. Pismem tym jest m.in. skarga (§ 2). Zgodnie zaś z art. 231 p.p.s.a., wpis stosunkowy od pism wszczynających postępowanie pobiera się w sprawach, w których przedmiotem zaskarżenia są należności pieniężne, stanowiące według art. 216 p.p.s.a. wartość przedmiotu zaskarżenia. W pozostałych sprawach pobiera się wpis stały. O rodzaju wpisu decyduje zatem charakter sprawy, w której skargę wniesiono, a dokładnie to, czy przedmiot skargi wiąże się bezpośrednio z określonym świadczeniem pieniężnym. Warunkiem koniecznym do ustalenia wpisu stosunkowego jest więc istnienie bezpośredniego związku między aktem lub czynnością będącą przedmiotem skargi, a należnością pieniężną, co ma miejsce wtedy, kiedy z zaskarżonego aktu lub czynności da się wprost wyprowadzić obowiązek uiszczenia określonej kwoty pieniężnej. W niniejszej sprawie skarga dotyczy aktu Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla m. st. Warszawy z dnia [...] marca 2016 r., ustalającego opłatę za udostępnienie informacji publicznej w kwotach: 5.799,49 zł, 5.800,15 zł oraz 6.472,36zł. Zasadnie zatem Sąd I instancji uznał, że mamy do czynienia z należnością pieniężną i ustalił wpis stosunkowy od skargi na podstawie § 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego zaskarżone zarządzenie jest prawidłowe. W odniesieniu do kwestii "późniejszego przesłania wezwania do uiszczenia wpisu sądowego od skargi" należy wskazać, że przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewidują takiej możliwości. Nie ma przy tym znaczenia ilość skarg wnoszonych do sądu przez skarżącego. W myśl bowiem art. 199 p.p.s.a., strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. W niniejszej sprawie przepis szczególny "nie stanowi inaczej", zatem skarżący jest obowiązany do uiszczenia wpisu sądowego od skargi. Naczelny Sąd Administracyjny pragnie w tym miejscu zwrócić uwagę, że jeżeli skarżący uważa, iż nie jest w stanie uiścić wpisu sądowego bez istotnego uszczuplenia jego podstawowych potrzeb życiowych, to na każdym etapie postępowania może wystąpić do Sądu ze stosownym wnioskiem o przyznanie prawa pomocy, o czym skarżący został pouczony przy doręczeniu przedmiotowego zarządzenia wzywającego do uiszczenia wpisu (pkt 5 pisma "doręczenie odpisu zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu). Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu przy rozpoznaniu niniejszej sprawy nie nasunęły się wątpliwości prawne uzasadniające zwrócenie się z pytaniem prawnym do Trybunału Konstytucyjnego, o co wnoszono w zażaleniu. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 i art. 198 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.