I OZ 82/22

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Mariola Kowalska po rozpoznaniu w dniu 28 marca 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Z.D., K.D. i M.D. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 24 listopada 2021 r., sygn. akt II SA/Rz 876/21 o odrzuceniu zażaleń Z.D., K.D. i M.D. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie odrzucające skargę Z.D., K.D. i M.D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Rzeszowie z dnia 24 marca 2021 r., nr SKO.4172/5/2021 w przedmiocie odroczenia terminu uiszczenia opłaty rocznej z tytułu wyłączenia gruntów rolnych z produkcji postanawia: oddalić zażalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie postanowieniem z 23 września 2021 r., sygn. akt II SA/Rz 876/21 odrzucił skargę Z.D., K.D. i M.D. (dalej "skarżący") na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Rzeszowie z 24 marca 2021 r., nr SKO.4172/5/2021 w przedmiocie odroczenia terminu uiszczenia opłaty rocznej z tytułu wyłączenia gruntów rolnych z produkcji. Zażalenia na powyższe postanowienia złożyli skarżący. Zarządzeniem z 7 października 2021 r. skarżący zostali wezwani do usunięcia braków formalnych zażalenia - w terminie 7 dni od daty doręczenia pod rygorem jego odrzucenia - poprzez nadesłanie 1 egzemplarza odpisu zażalenia podpisanego przez wszystkich skarżących. Powyższe zarządzenie doręczone zostało skarżącym 13 października 2021 r. Pismem z 21 października 2021 r. (data nadania w urzędzie pocztowym) skarżący nadesłali żądany egzemplarz odpisu zażalenia. W konsekwencji powyższego, postanowieniem z 24 listopada 2021 r., sygn. akt II SA/Rz 876/21 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie, działając na podstawie art. 178 w zw. z art. 47 § 1 w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a. odrzucił powyższe zażalenia. W motywach rozstrzygnięcia Sąd I instancji wskazał, że żądany odpis zażalenia nadesłano po terminie, co musiało skutkować odrzuceniem przedmiotowych zażaleń. Zażalenie na powyższe postanowienie złożyli skarżący reprezentowani przez pełnomocnika. Zarzucili naruszenie przepisów prawa procesowego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 178 w zw. art. 197 § 2 P.p.s.a., poprzez odrzucenie zażalenia pomimo, iż podlegało ono rozpoznaniu, gdyż zostało wniesione w ustawowym terminie, naruszenie art. 45 Konstytucji RP poprzez ograniczenie prawa do sądu, prawa do dwuinstancyjnego postępowania, a także naruszenie art. 6 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka, poprzez ograniczenie prawa do sądu, prawa do dwuinstancyjnego postępowania. W oparciu o powyższe zarzuty wniesiono o: 1. zmianę zaskarżonego postanowienia poprzez rozpoznanie zażalenia, 2. ewentualnie o uchylenie zaskarżonego postanowienia; 3. ewentualnie o reasumpcję zaskarżonego postanowienia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 47 § 1 w związku z art. 194 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329, dalej "P.p.s.a.") do zażalenia należy dołączyć jego odpisy i odpisy załączników dla doręczenia ich pozostałym stronom występującym w sprawie. O braku formalnym zażalenia z powodu niedołączenia odpisu zażalenia można mówić wówczas, gdy strona składając zażalenie nie dołączyła odpowiedniej liczby odpisów zażalenia i z tego względu zażalenie nie może otrzymać prawidłowego biegu. Jeżeli zażalenie nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie siedmiu dni pod rygorem odrzucenia (art. 49 § 1 w związku z art. 178 oraz art. 197 § 2 P.p.s.a.). Niewykonanie wezwania w zakresie nadesłania określonej liczby odpisów zażalenia uniemożliwia nadanie zażaleniu prawidłowego biegu. Jeżeli strona nie uzupełni braków formalnych zażalenia w terminie przez nadesłanie odpisów zażalenia, sąd zażalenie odrzuca (art. 178 w związku z art. 197 § 2 P.p.s.a.). Do wniesionych w niniejszej sprawie zażaleń nie dołączono 1 odpisu podpisanego przez wszystkich skarżących (bądź 3 podpisanych przez każdego ze skarżących z osobna) celem doręczenia go uczestnikowi postępowania. Zasadnie zatem Sąd I instancji wezwał skarżących do uzupełnienia braku formalnego zażalenia w tym zakresie. Jak wynika z akt sprawy, wezwanie do uzupełnienia braków zażalenia przesłane zostało osobno do każdego ze skarżących w dniu 7 października 2021 r., zaś doręczone, jak wynika ze zwrotnych potwierdzeń odbioru w dniu 13 października 2021 r. (k. 69-71 akt sądowych). W przesłanych wezwaniach zawarto prawidłowe pouczenie o skutkach nieuzupełnienia braków formalnych. W tej sytuacji, jak trafnie przyjął Sąd I instancji, siedmiodniowy termin na uzupełnienie braków formalnych zażalenia upłynął z dniem 20 października 2021 r. Z akt sprawy wynika ponadto, że żądany odpis orzeczenia został nadany przez skarżących w dniu 21 października 2021 r. (data stempla pocztowego umieszczonego na kopercie k. 73 akt sądowych), tym samym z uchybieniem terminu do jego złożenia. Z powyższych przyczyn stwierdzić należy, że w opisanym stanie sprawy Sąd I instancji zobligowany był do odrzucenia zażalenia, na podstawie art. 178 w zw. z art. 47 § 1 w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a. Odnosząc się natomiast do argumentów zażalenia podnieść należy, że nie są trafne twierdzenia skarżących jakoby wezwanie Sądu do uzupełnienia braków formalnych zostało awizowane, wskutek czego, fizycznie doręczone w dniu 14 października 2021 r. Wskazać bowiem trzeba, że ze strony Poczty Polskiej (śledzenie przesyłek dostępnej pod adresem https://emonitoring.poczta-polska.pl) bezsprzecznie wynika, że skarżący odebrali osobiście ww. wezwanie do uzupełnienia braków formalnych zażalenia w dniu 13 października 2021 r. Ze zwrotnych potwierdzeń odbioru również wynika, iż w tym dniu "przesyłkę doręczono adresatowi". Natomiast pismo z żądanym odpisem zostało nadane w dniu 21 października 2021 r. (data stempla pocztowego), tym samym, jak trafnie podniósł Sąd I instancji, z uchybieniem terminu do jego złożenia. Nie sposób zgodzić się także ze stwierdzeniem skarżących, jakoby prawo do sądu wynikające z art. 45 Konstytucji RP zostało w jakikolwiek sposób w niniejszej sprawie ograniczone. Stwierdzić bowiem należy, że sąd nadaje dalszy bieg środkom odwoławczym, które spełniają wymogi formalne przewidziane w ustawie prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Wobec nieuzupełnienia przez skarżących braków formalnych zażalenia zostało ono odrzucone jako niedopuszczalne. Tym samym brak było podstaw do nadania mu dalszego biegu poprzez przekazanie go do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Jak już wcześniej wspomniano, zgodnie z art. 178 w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a. zażalenie, od którego braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie sąd zobligowany jest do jego odrzucenia. Wobec powyższego, nieuzupełnienie braków formalnych nie może stanowić o naruszeniu art. 45 Konstytucji RP poprzez ograniczenie prawa do sądu. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.