I OZ 80/22

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Maciej Dybowski (spr.) po rozpoznaniu w dniu 23 marca 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia H.M. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 września 2021 r., sygn. akt I SA/Wa 1229/18 o odrzuceniu wniosku o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi kasacyjnej w sprawie ze skargi H.M. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia 16 kwietnia 2018 r. nr KO A 1248/Pd/18 w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji postanawia oddalić zażalenie

Postanowieniem z dnia 22 września 2021 r., sygn. akt I SA/Wa 1229/18 (dalej postanowienie z 22 września 2021 r.) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił wniosek H.M. (dalej skarżąca) o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi kasacyjnej. W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że w rozpoznawanej sprawie przyczyna uchybienia terminu ustała w dniu 9 sierpnia 2019 r., tj. w dniu w którym skarżąca udzieliła odpowiedzi na e-mailowe zapytanie pełnomocnika z urzędu - adw. K.J., podając jej swój numer PESEL. Zatem siedmiodniowy termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu upłynął w dniu 16 sierpnia 2019 r. Skarżąca swój wniosek z 22 października 2019 r. złożyła w biurze podawczym Sądu w dniu 23 października 2019 r., a więc z uchybieniem ustawowego terminu do jego złożenia. Kwestia odmowy przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi kasacyjnej została prawomocnie przesądzona postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z 2 marca 2021 r., sygn. akt I OZ 35/21, którym oddalono zażalenie skarżącej na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z 9 października 2019 r., sygn. akt I SA/Wa 1229/18, odmawiające przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi kasacyjnej. O odrzuceniu wniosku o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi kasacyjnej orzeczono na podstawie art. 88 ppsa (k. 161-164 akt sądowych). Pismem z dnia 6 października 2021 r. pełnomocnik skarżącej - adw. M.M. (dalej pełnomocnik skarżącej) wniósł zażalenie na postanowienie z 22 września 2021 r., zaskarżając je w całości. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie przepisów postępowania mających istotnych wpływ na wynik sprawy tj.: 1) art. 87 § 1 ppsa przez uznanie wniosku skarżącej o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi kasacyjnej za spóźniony w sytuacji, gdy wniosek został wniesiony przed upływem siedmiu dni od czasu ustalenia przyczyny uchybienia terminu; 2) art. 88 ppsa polegające na zastosowaniu tego przepisu i odrzuceniu wniosku skarżącej o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi kasacyjnej w sytuacji, gdy stan faktyczny sprawy nie dawał podstaw do uznania, że złożony wniosek o przywrócenie terminu jest spóźniony. Pełnomocnik skarżącej wniósł o: uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie; przyznanie pełnomocnikowi kosztów pomocy prawnej udzielonej skarżącej z urzędu, nieopłaconej w całości ani w części. W uzasadnieniu pełnomocnik skarżącej podniósł, że wniosek skarżącej z 22 października 2019 r. został wniesiony z zachowaniem ustawowego terminu, gdyż jak zostało wskazane w jego uzasadnieniu - został on złożony przez skarżącą w wyniku powzięcia 22 października 2019 r. w czytelni WSA informacji o treści wniosku pełnomocnika z urzędu z 9 sierpnia 2019 r., który w ocenie skarżącej został złożony na jej szkodę. Nie zawierał uzasadnienia do wykazania przesłanki w postaci uprawdopodobnienia przez stron braku winy w uchybieniu terminu, co znalazło odzwierciedlenie w wydanym w wyniku rozpoznania wniosku z 9 sierpnia 2019 r. postanowienia z 9 października 2019 r. I SA/Wa 1229/18 o odmowie przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi kasacyjnej, a następnie w postanowieniu NSA z 2 marca 2021 r. I OZ 35/21, oddalającym zażalenie na postanowienie z 9 października 2019 r. Zdaniem pełnomocnika skarżącej nie bez znaczenia pozostaje przy tym okoliczność, że treść wniosku pełnomocnika z urzędu z 9 sierpnia 2019 r. nie została skarżącej wcześniej udostępniona i do czasu zapoznania się dnia 21 października 2021 r. skarżąca pozostawała w przekonaniu, że wniosek zawiera wystarczające uzasadnienie w zakresie spełnienia przesłanek określonych w art. 86 i art. 87 ppsa warunkujących jego skuteczność (k. 171-173 akt sądowych). Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. W ramach kontroli legalności postanowienia w przedmiocie odrzucenia wniosku o przywrócenie terminu na podstawie art. 88 w zw. z art. 87 § 1 ppsa, Sąd bada jedynie czy wniosek został wniesiony w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu (postanowienie NSA z 4.4.2019 r. I OZ 297/19). Sąd I instancji prawidłowo ustalił, że przyczyna uchybienia terminu ustała w dniu 9 sierpnia 2019 r. - w dniu w którym skarżąca udzieliła odpowiedzi na e-mailowe zapytanie pełnomocnika z urzędu - adw. K.J., podając jej swój numer PESEL. Siedmiodniowy termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu upłynął w dniu 16 sierpnia 2019 r. Skarżąca swój wniosek z 22 października 2019 r. złożyła w biurze podawczym Sądu w dniu 23 października 2019 r., a więc z uchybieniem ustawowego terminu do jego złożenia. Autor zażalenia nietrafnie koncentruje się na kwestii prawidłowości stosowania art. 86 § 1 2, i art. 87 § 1 i 4 ppsa. Zagadnienia te rozstrzygnął prawomocnym postanowieniem Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z 2 marca 2021 r. I OZ 35/21 (k. 91-94, 146-151 akt sądowych). Zaskarżone postanowienie 22 września 2021 r. nie stanowi wyrazu nadmiernego formalizmu sądowego, lecz stanowi przykład prawidłowego aktu subsumcji. Fakt spóźnienia wniosku został prawidłowo ustalony przez Sąd I instancji. Twierdzenia zawarte we wniosku co do dochowania terminu dla złożenia wniosku o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi kasacyjnej nie są wiążące dla Sądu i podlegają badaniu przez Sąd. Termin do uzupełnienia braków formalnych skargi kasacyjnej jest terminem ustawowym i nie mógł podlegać wydłużeniu. Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 ppsa orzekł jak w sentencji postanowienia. Odrębny wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącej z na zasadzie prawa pomocy pełnomocnik winien złożyć wraz ze stosownym oświadczeniem Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie (art. 254 § 1 i art. 258 § 2 pkt 8 ppsa).