I OZ 714/25

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Mariola Kowalska po rozpoznaniu w dniu 8 grudnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia M.S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 6 sierpnia 2025 r., sygn. akt II SA/Lu 441/25 w sprawie ze skargi M.S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lublinie z dnia 25 kwietnia 2025 r. znak SKO.41/1302/OS/2025 w przedmiocie zasiłku celowego postanawia: oddalić zażalenie.

Postanowieniem z dnia 6 sierpnia 2025 r., sygn. akt II SA/Lu 441/25 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie odrzucił skargę M.S. (dalej "skarżący") na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lublinie z dnia 25 kwietnia 2025 r. znak SKO.41/1302/OS/2025 w przedmiocie zasiłku celowego. W uzasadnieniu Sąd I instancji podniósł, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 25 kwietnia 2025 r., po rozpatrzeniu odwołania skarżącego utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta P. z dnia 13 lutego 2025 r. w przedmiocie odmowy przyznania skarżącemu zasiłku celowego. Powyższa decyzja została przesłana za pośrednictwem operatora pocztowego Poczty Polskiej na adres skarżącego. Sposób doręczenia korespondencji wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru i wydruku ze śledzenia przesyłek Poczty Polskiej. Pierwsza próba doręczenia nastąpiła w dniu 7 maja 2025 r. (pierwsze awizo). Przesyłki nie doręczono i zgodnie z adnotacją na zwrotnym potwierdzeniu odbioru, została złożona w placówce pocztowej. Powtórne zawiadomienie miało miejsce w dniu 15 maja 2025 r. Korespondencję wydano adresatowi w dniu 22 maja 2025 r. Skarżący natomiast wniósł skargę na powyższą decyzję w dniu 23 czerwca 2025 r. W oparciu o powyższe, Sąd uznał, że decyzja organu II instancji, zawierająca prawidłowe pouczenie o trybie i terminie jej zaskarżenia do sądu, została doręczona skarżącemu w dniu 21 maja 2025 r., natomiast skarżący złożył skargę w dniu 23 maja 2025 r., a zatem po upływie wyznaczonego terminu. Dlatego też, w ocenie Sądu I instancji, złożona skarga podlegała odrzuceniu na mocy art. 58 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm., dalej "P.p.s.a."). Zażalenie na powyższe rozstrzygnięcie złożył skarżący wnosząc o jego uchylenie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 73 § 1 P.p.s.a. w razie niemożności doręczenia pisma w sposób przewidziany w artykułach art. 65-72 P.p.s.a., pismo składa się na okres czternastu dni w placówce pocztowej w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe albo w urzędzie gminy, dokonując jednocześnie zawiadomienia określonego w § 2. Zawiadomienie o złożeniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy w terminie siedmiu dni od dnia pozostawienia zawiadomienia, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej, a gdy to nie jest możliwe, na drzwiach mieszkania adresata lub w miejscu wskazanym jako adres do doręczeń, na drzwiach biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe (§ 2). Stosownie do § 3 tego artykułu w przypadku niepodjęcia pisma w terminie, o którym mowa w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru pisma w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od dnia pierwszego zawiadomienia o złożeniu pisma w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy. Zgodnie zaś z § 4 doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1. Z treści art. 73 § 1 i § 4 P.p.s.a. wynika zatem, że doręczenie w tym trybie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia czternastodniowego terminu, liczonego od dnia pierwszej nieudanej próby doręczenia, o której adresat dowiaduje się ze stosownego zawiadomienia - awizo. Od daty na zawiadomieniu należy liczyć czternastodniowy termin do przyjęcia domniemania doręczenia pisma. Domniemanie to polega na założeniu, że adresat przesyłki zapoznał się z jej treścią ostatniego dnia tego terminu, a zatem z tą datą wiążą się również odpowiednie skutki procesowe, jak chociażby bieg terminu do złożenia środka odwoławczego. W piśmiennictwie i orzecznictwie sądowoadministracyjnym uznaje się natomiast, że odebranie pisma po upływie terminu, z którym wiąże się domniemanie doręczenia, nie zmienia skutków procesowych zaistniałego domniemania (zob. postanowienie NSA z 16 listopada 2004 r., GZ 103/04, z 28 listopada 2012 r. II FZ 942/12, z 5 marca 2013 r. II FZ 40/13, z 27 września 2013 r. II OZ 810/13). Również wtedy, gdy adresat odbierze przesyłkę już po 14 dniach, art. 73 P.p.s.a. w dalszym ciągu będzie miał zastosowanie, a wynikające z tego przepisu domniemanie nie przestanie odnosić skutków prawnych (zob. postanowienie NSA z 9 czerwca 2010 r. I FZ 188/10). Innymi słowy, późniejsze wydanie pisma stronie na jej żądanie, mimo upływu terminu, o którym mowa w art. 73 § 3 P.p.s.a. (a zatem bezpodstawnie przetrzymywanego przez operatora pocztowego), nie obala doręczenia pisma w trybie art. 73 P.p.s.a. (zob. B. Dauter [w:] Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz do art. 73, teza 2, LEX 2013). Dlatego też fakt odebrania pisma z urzędu pocztowego przez stronę już po upływie terminu wskazanego w art. 73 § 1 P.p.s.a., potwierdzony stosownym stemplem pocztowym, nie ma wpływu na skutek określony w art. 73 § 4 P.p.s.a. (zob. postanowienie NSA z 24 lipca 2019 r., II FZ 449/19). W niniejszej sprawie decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lublinie z dnia 25 kwietnia 2025 r. przesłano na prawidłowy adres skarżącego. Adresata nie zastano, zatem koniecznym stało się zastosowanie regulacji przewidzianej w art. 44 k.p.a. Z akt sprawy wynika, że pierwszego awizowania przesyłki dokonano w dniu 7 maja 2025 r., a zatem bieg czternastodniowego terminu, o którym mowa w art. 73 § 1 P.p.s.a. upływał z dniem 21 maja 2025 r. Tego też dnia, zgodnie z przyjętą fikcją prawną nastąpiło doręczenie pisma adresatowi i zaczął biec 30 - dniowy termin do wniesienia skargi na opisaną na wstępie decyzję. Termin ten liczony od dnia 21 maja 2025 r. upływał zatem w dniu 20 czerwca 2025 r. Skarżący zaś nadał skargę w placówce pocztowej w dniu 23 czerwca 2025 r., a zatem z uchybienie ww. terminu. Mając na uwadze powyższe, Sąd I instancji prawidłowo zastosował rygor wynikający z art. 58 § 1 pkt 2 P.p.s.a. Odnosząc się do argumentów zawartych w złożonym zażaleniu, uznać należy, że nie mogły one odnieść zamierzonego skutku. Nie są trafne wywody skarżącego, że przesyłka "nie została nadana w trybie postępowania administracyjnego, a została nadana w trybie postępowania karnego". Nie ulega wątpliwości, że postępowanie zainicjowane wnioskiem skarżącego o przyznanie zasiłku celowego skierowanym do Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w P., uruchomiło tryb postępowania przed organem administracji publicznej, a zatem stało się postępowaniem administracyjnym, uregulowanym przepisami k.p.a., nie jak twierdzi skarżący – karnym, w którym zastosowanie znajdują przepisy k.p.k. Z tych względów, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 P.p.s.a. oddalił zażalenie.