I OZ 642/24

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Jolanta Rudnicka po rozpoznaniu w dniu 14 października 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia M. J. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 31 lipca 2024 r., sygn. akt II SA/Łd 399/24 o odrzuceniu skargi w sprawie ze skargi M. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z dnia 29 lutego 2024 r., znak: [...] w przedmiocie odmowy prawa do świadczenia pielęgnacyjnego postanawia: oddalić zażalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi postanowieniem z 31 lipca 2024 r., sygn. akt II SA/Łd 399/24, odrzucił skargę M. J. ("skarżąca") na decyzję na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z dnia 29 lutego 2024 r., znak: [...], w przedmiocie odmowy prawa do świadczenia pielęgnacyjnego. W uzasadnieniu postanowienia Sąd I instancji stwierdził, że skarga została wniesiona z uchybieniem terminu do jej wniesienia i wyjaśnił, że przesyłka zawierająca decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z 29 lutego 2024 r. została doręczona skarżącej 22 marca 2024 r. Zgodnie z pouczeniem zawartym w decyzji strona miała prawo wniesienia skargi na wskazaną decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, za pośrednictwem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi, w terminie 30 dni od daty doręczenia rozstrzygnięcia. Trzydziestodniowy termin do wniesienia skargi ekspirował 21 kwietnia 2024 r. (w niedzielę), która zgodnie z art. 1 pkt 2 ustawy z dnia 18 stycznia 1951 r. o dniach wolnych od pracy (tekst jedn. Dz. U. z 2020 r. poz. 1920), jest dniem wolnym od pracy. W tych okolicznościach, stosownie do treści art. 83 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (obecnie tekst jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm. – dalej: "p.p.s.a."), jeżeli ostatni dzień terminu przypada na sobotę lub dzień ustawowo wolny od pracy, za ostatni dzień terminu uważa się następny dzień po dniu lub dniach wolnych od pracy. Za ostatni dzień terminu do wniesienia skargi należało uznać 22 kwietnia 2024 r. (poniedziałek), który nie był dniem wolnym od pracy. Natomiast skarga została wniesiona 23 kwietnia 2024 r., co znajduje potwierdzenie na stemplu pocztowym umieszczonym na kopercie zawierającej skargę (vide: str. 3 akt sądowych), a więc po upływie ustawowego terminu przewidzianego w art. 53 § 1 p.p.s.a. Na powyższe postanowienie zażalenie złożyła skarżąca, wnosząc o jego uchylenie w całości i przyznanie ustanowionemu w sprawie pełnomocnikowi z urzędu kosztów pomocy prawnej udzielonej skarżącej z urzędu w postępowaniu zażaleniowym. Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła naruszenie art. 58 § 1 ust. 2 w zw. z art. 87 p.p.s.a. poprzez niezasadne uznanie, że skarżąca z przyczyn leżących po jej stronie dokonała wniesienia skargi z uchybieniem terminu ustawowego i nie dokonała działań mających na celu przywrócenie terminu do złożenia skargi w sytuacji, gdy w piśmie z 2 sierpnia 2024 r. pełnomocnik skarżącej ustanowiony z urzędu złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. W uzasadnieniu zażalenia skarżąca wskazała, że Sąd I instancji w uzasadnieniu postanowienia z 31 lipca 2024 r. nie odniósł się do wniosku pełnomocnika skarżącej z urzędu z 2 sierpnia 2024 r. o przywrócenie terminu do złożenia skargi. Następnie skarżąca wyjaśniła przyczyny uchybienia terminu do wniesienia skargi. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 53 § 1 p.p.s.a. skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie. Zgodnie zaś z art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę złożoną po upływie terminu do jej wniesienia. Sformułowanie "odrzuca" wskazuje na obowiązek sądu administracyjnego odrzucenia skargi wniesionej po upływie terminu. Sąd odrzucając skargę nie bada zatem, czy niedochowanie terminu do jej wniesienia było zawinione przez skarżącego czy nie. W myśl ugruntowanego orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego kwestia przyczyny w uchybieniu terminu może mieć ewentualnie znaczenie przy rozpatrywaniu wniosku o przywrócenie terminu do złożenia skargi, a nie przy badaniu terminowości jej wniesienia (postanowienie NSA z 18 maja 2011 r., sygn. akt: I OSK 802/11, LEX nr 990286). Z akt sprawy, jak prawidłowo dostrzegł Sąd I instancji, wynika, że zaskarżona decyzja została doręczona skarżącej 22 marca 2024 r. – co potwierdziła własnoręcznym podpisem i opatrzeniem datą zwrotnego potwierdzenia obioru zaskarżonej decyzji. Zwrotne potwierdzenie odbioru dołączone do akt administracyjnych niniejszej sprawy (do zaskarżonej decyzji) jest dowodem w sprawie i korzysta z domniemania prawdziwości. Nie ulega wątpliwości, że trzydziestodniowy termin do wniesienia skargi upłynął 22 kwietnia 2024 r. Skarga na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z 29 lutego 2024 r. została nadana w urzędzie pocztowym operatora wyznaczonego dopiero 23 kwietnia 2024 r., a potwierdza to data widniejąca na kopercie znajdującej się w aktach sądowych sprawy, w której wysłano przedmiotową skargę (k. 3). Powyższe okoliczności świadczą jednoznacznie o tym, że skarga M. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z 29 lutego 2024 r. wniesiona została z chybieniem trzydziestodniowego terminu. To z kolei obligowało Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi do odrzucenia tej skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Odnosząc się natomiast do zarzutów wskazanych w zażaleniu, Naczelny Sąd Administracyjny zwraca uwagę, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi odrzucając przedmiotową skargę 31 lipca 2024 r. nie mógł odnieść się do wniosku skarżącej z 2 sierpnia 2024 r. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi, albowiem wniosek ten został złożony już po wydaniu przez Sąd I instancji orzeczenia. Podnoszone natomiast w zażaleniu okoliczności uchybienia terminowi do wniesienia skargi, nie mogą odnieść oczekiwanego skutku, albowiem Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi nie ocenia przesłanek przywrócenia terminu. Te okoliczności mogą zostać ewentualnie rozpatrzone przy rozpoznawaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wniosku skarżącej o przywrócenie terminu. Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 i art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji. Naczelny Sąd Administracyjny nie orzekł o przyznaniu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącej, bowiem wynagrodzenie dla pełnomocnika ustanowionego z urzędu na zasadzie prawa pomocy, należne od Skarbu Państwa (art. 250 § 1 p.p.s.a.), przyznawane jest przez wojewódzki sąd administracyjny w postępowaniu unormowanym w przepisach art. 254 § 1 i art. 258 - 261 p.p.s.a.