I OZ 529/18

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Jolanta Rudnicka po rozpoznaniu w dniu 8 czerwca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia W. K. i K. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 8 marca 2018 r., sygn. akt III SA/Kr 1483/17 odmawiające wstrzymania wykonania decyzji Dyrektora Zarządu Dróg Wojewódzkich z dnia [...] lipca 2017 r., nr [...] w sprawie ze skargi W. K. i K. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia [...] września 2017 r. znak: [...] w przedmiocie zezwolenia na przebudowę zjazdu publicznego postanawia: oddalić zażalenie.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie decyzją z dnia [...] września 2017 r. znak: [...], umorzyło postępowanie odwoławcze po rozpatrzeniu odwołania W. K. i K. K. od decyzji Dyrektora Zarządu Dróg Wojewódzkich z dnia [...] lipca 2017 r. nr [...] zezwalającej na przebudowę istniejących zjazdów publicznych stanowiących wjazd i wyjazd dla obsługi jednego kierunku ruchu z ul. [...] w B. na działki nr 234 i 235/3 w odc. [...] drogi wojewódzkiej nr [...] na wjazd w odc. [...] i wyjazd w odc. [...] wraz z przebudową drogi wojewódzkiej w odc. [...], polegającą na wyznaczeniu pasów ruchu do szerokości 3,50 m. 3.25 m, 3,50 m w celu utworzenia pasa środkowego w odc. [...], celem dojazdu do działek nr 234 i 235/3 zabudowanych stacją paliw płynnych, na czas nieokreślony, na warunkach podanych w decyzji. Na powyższą decyzję W. K. i K. K. wnieśli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, wnosząc ponadto o wstrzymanie wykonania decyzji organu I instancji nr [...], która zdaniem skarżących może "spowodować zagrożenie bezpieczeństwa w ruchu drogowym" oraz narazić skarżących na straty finansowe. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie postanowieniem z dnia 8 marca 2018 r., odmówił wstrzymania wykonania decyzji Dyrektora Zarządu Dróg Wojewódzkich z dnia [...] lipca 2017 r., nr [...] wskazując, że przedmiotem zaskarżonej decyzji jest umorzenie postępowania odwoławczego, a zatem rozstrzygnięcie o charakterze procesowym. Rozstrzygnięcie takie nie rodzi dla stron postępowania administracyjnego obowiązków lub uprawnień, których osiągnięcie byłoby możliwe na skutek dobrowolnego bądź w trybie przymusu państwowego (egzekucji) podporządkowania się rozstrzygnięciu. Wobec tego Sąd stwierdził, że zaskarżony akt administracyjny nie mieści się w katalogu decyzji nadających się do wykonania. Na powyższe postanowienie skarżący wnieśli zażalenie zarzucając naruszenie art. 61 § 3 p.p.s.a., poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, tj. przyjęcie, że zaskarżony akt nie może być przedmiotem rozstrzygnięcia w przedmiocie wstrzymania jego wykonania. Wniesiono o zmianę zaskarżonego postanowienia w całości poprzez uwzględnienie wniosku i wstrzymanie wykonania decyzji Dyrektora Zarządu Dróg Wojewódzkich z dnia [...] lipca 2017 r., nr [...]. W uzasadnieniu wskazano, że rozważania prawne Sądu nie dotyczyły żądania wnioskodawców, gdyż wnosili oni o wstrzymanie decyzji Dyrektora Zarządu Dróg Wojewódzkich z dnia [...] lipca 2017 r., nie zaś decyzji SKO z dnia [...]września 2017 r., która to decyzja była przedmiotem rozważań Sądu. Podkreślono, że występują przesłanki wstrzymania w/w decyzji Zarządu Dróg Wojewódzkich ponieważ spełniona jest przesłanka grożącej szkody, a realizacja budowy zjazdu spowoduje trudne do odwrócenia skutki, tj. takie skutki prawne lub faktyczne, które raz zaistniałe, spowodują istotną, bądź trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego będzie możliwy, o ile w ogóle, tylko przy dużym nakładzie sił i środków. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a., wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji możliwe jest wówczas, gdy zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Nie chodzi przy tym o jakiekolwiek skutki i jakąkolwiek szkodę, ale o szkodę i skutki kwalifikowane, tzn. przekraczające normalne następstwa związane z wykonywaniem aktu. Zaznaczyć przy tym należy, że przyznanie stronie skarżącej ochrony tymczasowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym stanowi odstępstwo od ogólnej reguły, wyrażonej w art. 61 § 1 p.p.s.a., zgodnie z którą wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. Należy podkreślić, że ciężar dowodu w zakresie wykazania wymienionych w art. 61 § 3 p.p.s.a. okoliczności, stanowiących podstawę do wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu, spoczywa na wnioskodawcy. Do wykazania, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, nie jest wystarczające samo twierdzenie strony. Uzasadnienie takiego wniosku powinno odnosić się do okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne w stosunku do wnioskodawcy. Powinno wskazywać na konkretne okoliczności powodujące, że wykonanie aktu lub czynności będącej przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej spowoduje w stosunku do wnioskodawcy wystąpienie jednej lub obu przesłanek określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a. – znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. W niniejszej sprawie skarżący mają rację, że Sąd I instancji rozpoznając ich wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji organu I instancji mylnie uznał go za wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, jednakże nie miało to znaczenia dla końcowego rozstrzygnięcia. Skarżący nie przedstawili bowiem okoliczności, które wskazywałyby, że wykonanie decyzji mogłoby im wyrządzić znaczną szkodę lub trudne do odwrócenia skutki. Zawarty bowiem w skardze wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji I instancji został uzasadniony w sposób niezwykle ogólnikowy, nie zostało wskazane, że wstrzymanie decyzji organu I instancji jest zasadne konkretnie w stosunku do wnioskodawców. To uniemożliwiało merytoryczną ocenę wniosku. Należy zauważyć, że chociaż w art. 61 § 3 p.p.s.a. mowa jest jedynie o uprawdopodobnieniu okoliczności wymienionych w tym przepisie, nie oznacza to, że samo przekonanie strony skarżącej, iż wykonanie decyzji wywoła szczególnie niekorzystne konsekwencje, jest wystarczające do tego, aby wniosek został uwzględniony. Dodatkowo wskazać należy, że wykonanie decyzji powodującej w konsekwencji dla strony straty finansowe, czy też nakładającej obowiązek zapłaty należności pieniężnej, tylko w wyjątkowych przypadkach jest źródłem niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub powstania trudnych do odwrócenia skutków. Wszelkie bowiem kwestie uszczuplenia finansów, czy zapłata należności, mają charakter odwracalny. W przypadku uchylenia takiej decyzji, uiszczona należność, czy też poniesione straty podlegają zwrotowi. Z tej też przyczyny strona domagająca się wstrzymania wykonania decyzji, prowadzącej do uszczuplenia finansów, czy nakładającej obowiązek zapłaty należności pieniężnej, obowiązana jest wykazać, że występują szczególne okoliczności uzasadniające uwzględnienie jej wniosku. Takie prawdopodobieństwo nie zostało jednakże w niniejszej sprawie wykazane. Jak już bowiem podano powyżej, każda decyzja, czy też akt, wywołuje pewne skutki, ale przy wstrzymaniu wykonania z art. 61 § 3 p.p.s.a. nie chodzi o jakiekolwiek skutki i jakąkolwiek szkodę, ale o szkodę i skutki kwalifikowane, tzn. przekraczające normalne następstwa związane z wykonywaniem aktu. Z taką sytuacją nie mamy do czynienia w rozpoznawanej sprawie. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.