I OZ 455/23

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Marek Stojanowski po rozpoznaniu w dniu 20 października 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia J. G. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 1 czerwca 2023 r., sygn. akt I SA/Wa 929/22 o odrzuceniu zażalenia na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 marca 2023 r. w sprawie ze skargi J. G. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia 31 grudnia 2021 r., znak: KOC/7384/Op/21 w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania postanawia: oddalić zażalenie.

Pismem z 17 marca 2021 r. J. G. (dalej również: "skarżący", "strona wnosząca zażalenie") wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z 31 grudnia 2021 r., znak: KOC/7384/Op/21 w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Postanowieniem z 7 marca 2023 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r., poz. 259, dalej "ppsa"), odrzucił skargę, wskazując że została ona wniesiona z uchybieniem terminu wynikającego z art. 53 § 1 ppsa. Odpis ww. postanowienia został doręczony stronie 27 marca 2023 r. Pismem z 7 kwietnia 2023 r. (nadanym w tej samej dacie), skarżący złożył zażalenie, które Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił postanowieniem z 1 czerwca 2023 r. wobec wniesienia go z uchybieniem terminu. Odpis ww. postanowienia został prawidłowo doręczony skarżącemu 16 czerwca 2023 r. Nie zgadzając się z tym postanowieniem skarżący wywiódł zażalenie, wskazując m.in. że jest osobą niepełnosprawną i z tego względu siedmiodniowy termin na wniesienie środka zaskarżenia jest dla niego trudny do dochowania. Jego zdaniem, dopiero wyznaczenie 30-60-dniowego terminu na udzielanie odpowiedzi na wezwania sądu byłoby wystarczające. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Na wstępie podkreślenia wymaga, że postępowanie sądowoadministracyjne toczy się według reguł opisanych w ppsa. Wiążą one zarówno sądy administracyjne, jak i strony postępowania. Oznacza to, że uczestnicząc w postępowaniu, strony obowiązane są przestrzegać terminów do wnoszenia pism. Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie nie mając dowolności w wydłużaniu terminów na dokonanie czynności procesowych. W ocenianej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, doręczając postanowienie z 7 marca 2023 r. o odrzuceniu skargi, pouczył skarżącego między innymi o terminie do wniesienia środka jego zaskarżenia (zażalenia), a także o skutku przekroczenia wskazanego w pouczeniu terminu (k. 11 i 11 verte akt). Na ww. postanowienie Sądu I instancji przysługiwało zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego (art. 194 § 1 pkt 1a ppsa), które wnosi się w terminie siedmiu dni od doręczenia postanowienia (art. 194 § 2 ppsa). Do postępowania toczącego się na skutek zażalenia stosuje się odpowiednio przepisy o skardze kasacyjnej (art. 197 § 2 ppsa). Strona wnosząca zażalenie odpis postanowienia z 7 marca 2023 r. odebrała 27 marca 2023 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru k.: 21 akt), gdy środek zaskarżenia został przez nią nadany 7 kwietnia 2023 r., a więc – jak prawidłowo ocenił WSA w postanowieniu z 1 czerwca 2023 r. – z uchybieniem ustawowego terminu do jego wniesienia. Z powyższych względów WSA w Warszawie zasadnie odrzucił zażalenie skarżącego z 7 kwietnia 2023 r., jako wniesione po upływie terminu (art. 178 w zw. z art. 197 § 2 ppsa). To bowiem strona, prawidłowo pouczona o swoich prawach i obowiązkach na danym etapie postępowania, ponosi negatywne skutki związane z uchybieniem terminu, chyba że uprawdopodobni okoliczności wskazujące na brak winy w jego uchybieniu, co jednak nie miało w sprawie miejsca. Odnosząc się do argumentacji skarżącego co do długości terminu na reagowanie na pisma sądowe, wskazać należy, że termin wniesienia zażalenia na postanowienie o odrzuceniu skargi ma charakter terminu ustawowego (wynika z art. 194 § 2 ppsa), a tym samym sąd nie dysponuje swobodą w wyznaczaniu tego terminu (nie może go więc skracać ani wydłużać). Z uwagi na powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 ppsa w zw. z art. 197 § 1 i 2 ppsa, orzekł jak w postanowieniu.