I OZ 448/18

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Aleksandra Łaskarzewska po rozpoznaniu w dniu 11 maja 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia E. K. i M. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 8 lutego 2018 r., sygn. akt II SA/Po 75/18 o zawieszeniu postępowania w sprawie ze skargi E. K., M. K., W. W. i J. W. na zarządzenie Prezydenta Miasta P. z dnia [...] marca 2017 r. Nr [...] w przedmiocie ogłoszenia wykazu nieruchomości przeznaczonej do sprzedaży w trybie przetargu postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie i przekazać sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Poznaniu do ponownego rozpoznania.

Postanowieniem z dnia 8 lutego 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, na podstawie art. 125 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., dalej P.p.s.a.), zawiesił postępowanie w opisanej powyżej sprawie. Z uzasadnienia postanowienia Sądu I instancji wynika, że zaskarżonym zarządzeniem z dnia [...] marca 2017 r. nr [...] Prezydent Miasta P., na podstawie art. 30 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 446 ze zm., dalej: u.s.g.), art. 13 ust. 1, art. 35 ust. 1 i 2, art. 37 ust. 1, art. 67 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 2147 ze zm., dalej: u.g.n.) ogłosił wykaz nieruchomości stanowiącej własność Miasta P., położonej w P. przy ul. G., przeznaczonej do sprzedaży w trybie przetargu ustnego nieograniczonego. W dniu 31 stycznia 2018 r. Prezydent Miasta P. wniósł o zawieszenie postępowania sądowoadministracyjnego w niniejszej sprawie do czasu zakończenia prowadzonego przed Sądem Rejonowym w P. [...] postępowania o nakazanie złożenia Miastu P. oświadczenia woli wraz z wnioskiem o zabezpieczenie (sygn. akt [...]). W motywach wniosku organ wskazał, że 19 czerwca 2017 r. W. W., J. W., R. M., K. M., M. M., E. K. i M. K. złożyli ww. sądu powództwo przeciwko Miastu P. o nakazanie Miastu P. złożenia na podstawie art. 209a ust. 1 u.g.n. oświadczenia woli. Sąd I instancji uznał, że jeżeli w powołanym wyżej postępowaniu cywilnym z powództwa skarżących zostanie stwierdzone, że skarżącym przysługuje roszczenie o nabycie od Miasta P. przedmiotowej nieruchomości, oznaczać to będzie, że nieruchomość ta nie powinna była zostać przeznaczona do sprzedaży w trybie przetargowym, jak to przewidziano w zaskarżonym w niniejszej sprawie zarządzeniu Prezydenta Miasta P., lecz zgodnie z art. 37 ust. 2 pkt 1 u.g.n. w drodze bezprzetargowej. Z tego względu Sąd I instancji uznał, że wynik toczącego się postępowania przed Sądem Rejonowym w P. [...] może mieć wpływ na wynik niniejszej sprawy. Dlatego też orzekł o zawieszeniu postępowania sądowoadministracyjnego na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 P.p.s.a. W zażaleniu na powyższe postanowienie E. K. i M. K. Skarżący zarzucili naruszenie art. 125 § 1 pkt 1 P.p.s.a. poprzez błędną wykładnię pojęcia zależności rozstrzygnięcia sprawy od wyniku innego toczącego się postępowania i w konsekwencji bezpodstawne zawieszenie postępowania w niniejszej sprawie. Skarżący wskazali, że przedmiotem sprawy zawisłej przed WSA w Poznaniu jest prawidłowość konkretnej czynności Prezydenta Miasta P. - zarządzenia z dnia [...] marca 2017 r. w sprawie ogłoszenia wykazu nieruchomości. Nie sposób oceniać prawidłowości wydanego zarządzenia w zależności od skutków powództwa, które w tym dniu nie zostało jeszcze wytoczone. Ponadto, zdaniem skarżących, toczące się postępowanie cywilne w żaden sposób nie ogranicza podjęcia przez WSA samodzielnych ustaleń w sprawie, co więcej, zakres przesłanek dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy jest zasadniczo odmienny niż w sprawie cywilnej. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zażalenie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 125 § 1 pkt 1 P.p.s.a. sąd może zawiesić postępowanie z urzędu, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego lub przed Trybunałem Konstytucyjnym. Zawieszenie postępowania określone w art. 125 § 1 pkt 1 P.p.s.a. ma charakter fakultatywny, bowiem ocena jego zasadności pozostawiona została uznaniu sądu, który wydając postanowienie w tej kwestii powinien rozważyć, czy w danym przypadku celowe jest wstrzymanie biegu sprawy. Fakultatywność zawieszenia nie oznacza jednak dowolności działania sądu w tej mierze. Konieczna jest bowiem ocena, czy rozstrzygnięcie kwestii, z uwagi na którą następuje zawieszenie, będzie miało wpływ na wynik sprawy zawieszanej. Ponadto, zawieszenie postępowania powinno być uzasadnione ze względów celowości, sprawiedliwości i ekonomiki procesowej. Zaskarżone zarządzenie w przedmiocie ogłoszenia wykazu nieruchomości przeznaczonej do sprzedaży w trybie przetargu ustnego nieograniczonego zostało wydane w trybie art. 35 ust. 1 u.g.n., który stanowi, że właściwy organ sporządza i podaje do publicznej wiadomości wykaz nieruchomości przeznaczonych do sprzedaży, do oddania w użytkowanie wieczyste, użytkowanie, najem lub dzierżawę. Celem umieszczenia nieruchomości w wykazie jest zachowanie jawności dysponowania nieruchomościami przez Skarb Państwa i jednostki samorządu terytorialnego, a także umożliwienie wszystkim zainteresowanym ubiegania się o nabycie praw do nieruchomości umieszczonych w wykazie. Wykaz ma też na celu umożliwienie składania (na podstawie przepisów u.gn. lub innych) roszczeń dotyczących nieruchomości umieszczonych w wykazie, zanim zostaną one zbyte, a także umożliwienie osobom uprawnionym skorzystania z prawa pierwszeństwa w nabyciu nieruchomości. Należy przy tym podkreślić, że w wykazie umieszcza się nieruchomości przeznaczone do zbycia zarówno w trybie przetargowym, jak i w trybie bezprzetargowym. Ocena zaskarżonego zarządzenia pod kątem pozostaje w gestii sądu administracyjnego. Zupełnie odrębnym zagadnieniem, leżącym w innej płaszczyźnie prawnej, jest zasadność roszczeń skarżących opartych o art. 209a u.g.n., które zgłoszone zostały w terminie wyznaczonym zaskarżonym zarządzeniem. Kwestia ta ma charakter wtórny w stosunku do ogłoszonego wykazu nieruchomości przeznaczonych do sprzedaży, stąd wynik postępowania toczącego się przed sądem powszechnym w tym przedmiocie nie stanowi zagadnienia, od którego zależy rozpoznanie sprawy sądowoadministracyjnej. Wobec stwierdzonego powyżej braku podstaw do zawieszenia postępowania w tej sprawie, Naczelny Sąd Administracyjny, w oparciu o art. 185 § 1 w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.