I OZ 419/22

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Piotr Przybysz po rozpoznaniu w dniu 21 września 2022 roku na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia B. L. i E. L. na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału I Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 czerwca 2022 r., sygn. akt I SA/Wa 728/22 wzywające do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w sprawie ze skargi B. L. i E. L. na decyzję Ministra Rozwoju i Technologii z dnia 18 stycznia 2022 r. nr DLI-VI.7617.18.2021.MT w przedmiocie ustalenia odszkodowania z tytułu szkód powstałych na skutek ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości postanawia: oddalić zażalenie.

Uzasadnienie: W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału I Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 7 czerwca 2022 r., I SA/Wa 728/22, wezwano B. L. i E. L. (dalej: skarżący) do uiszczenia wpisu sądowego od skargi na decyzję Ministra Rozwoju i Technologii z 18 stycznia 2022 r., nr DLI.VI-7617.18.2021.MT, utrzymującą w mocy decyzję Wojewody Dolnośląskiego z 26 lipca 2021 r., nr IF-WO.7570.113.2020.MK, w przedmiocie ustalenia odszkodowania z tytułu szkód powstałych na skutek ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości - w kwocie 1400 złotych, stosownie do § 1 pkt 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2021 r. poz. 2193, dalej rozporządzenie; k. 132 akt sądowych). Na zarządzenie skarżący wnieśli zażalenie, nie zgadzając się z jego treścią oraz podnosząc naruszenie przepisów ogólnie obowiązującego prawa gwarantowanego obywatelom poprzez Konstytucję Rzeczypospolitej, szczególnie prawa z zakresu Kodeksu Postępowania Administracyjnego (k. 137 akt sądowych). W związku z powyższym wnieśli o uchylenie zarządzenia Zarządzenie Przewodniczącego Wydziału o wezwaniu do solidarnego uzupełnienia wpisu z 7 czerwca 2022 roku., sygn. akt l SA/Wa 728/22 w całości; oraz o zwolnienie skarżących z jakichkolwiek kosztów związanych rozpatrzeniem przedmiotowego zażalenia, jak i przedmiotowej skargi. Ponadto jeśli mają wystąpić jakiekolwiek koszty związane z tą sprawą, wnieśli, o obciążenie nimi Wojewodę Dolnośląskiego, a nie skarżących. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329 ze zm. dalej p.p.s.a.), strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Stosownie do treści art. 220 § 1 i § 3 p.p.s.a. sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. W tym przypadku przewodniczący wzywa wnoszącego pismo, by uiścił opłatę w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania. Skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania, od których pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlegają odrzuceniu przez sąd. Od powyższej zasady ustawodawca wprowadził dwa wyjątki. Pierwszy dotyczy spraw, w których strona skarżąca nie ma obowiązku ponoszenia kosztów sądowych (art. 239 p.p.s.a. - ustawowe zwolnienie od kosztów sądowych). Drugi dotyczy zwolnienia od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych w drodze orzeczenia sądowego przez przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w całości lub części (art. 243 i następne p.p.s.a.). W niniejszej sprawie skarżący nie złożyli wniosku o przyznanie prawa pomocy, podnosząc w zażaleniu, że taka pomoc nie została by im przyznana. Skoro nie zostali zwolnieni od ponoszenia kosztów sądowych, to tym samym zaszły podstawy do wezwania skarżących do uiszczenia wpisu od wniesionej skargi. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając zażalenie na zarządzenie wzywające do uiszczenia wpisu, bada jego zgodność z prawem: prawidłowość wskazania podstawy prawnej żądanego wpisu i jego wysokość. Wysokość wpisów oraz szczegółowe zasady ich pobierania unormowano w rozporządzeniu. Zgodnie z § 1 pkt 3 rozporządzenia, wpis stosunkowy zależy od wysokości należności pieniężnej objętej zaskarżonym aktem i wynosi 2% wartości przedmiotu zaskarżenia, nie mniej niż 1500 zł. W odpowiedzi na wezwanie do uzupełnienia wpisu skarżący wskazali, że różnica między przyznaną kwotą a kwotą oczekiwaną wynosi 80 tys. zł. Tak więc wpis winien wynosić zgodnie z § 1 pkt 3 rozporządzenia 2% od tej kwoty, to jest 1.600 zł. Skoro skarżący uiścili wpis od skargi w wysokości 200 zł, to zasadnie Wojewódzki Sąd Administracyjny wezwał do uzupełnienia wpisu od skargi w pozostałej kwocie, tj. 1400 zł. Naczelny Sąd Administracyjny zauważa, że wniesiona skarga nie należy do kategorii spraw, w których skarżący nie ma obowiązku ponoszenia kosztów sądowych (art. 239 § 1 p.p.s.a.). Z akt sądowych wynika, że skarżącym nie przyznano prawa pomocy. Naczelny Sąd Administracyjny nie odniósł się do podnoszonego w zażaleniu wniosku o zwolnienie z kosztów, bowiem w niniejszym postępowaniu zażaleniowym przedmiotem jego oceny pozostaje wyłącznie kwestia zgodności z prawem zarządzenia wzywającego do uiszczenia wpisu od skargi. Wobec powyższego Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 i art. 198 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.