Wróć do: Orzeczenia NSA

Sygnatura

I OZ 371/26

Postanowienie NSA z 14 października 2026 r., I OZ 371/26 – lasy oraz zalesianie gruntów rolnych

Wynik

Oddalono zażalenie

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia
14 października 2026
Prawomocne
tak

Treść rozstrzygnięcia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Mariola Kowalska (sprawozdawca) po rozpoznaniu w dniu 14 października 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Z.W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 8 lipca 2026 r., sygn. akt II SA/Rz 1317/25 o odrzuceniu skargi kasacyjnej Z.W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 21 stycznia 2026 r. sygn. akt II SA/Rz 1317/25 w sprawie ze skargi Z.W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Tarnobrzegu z dnia 2 września 2025 r., nr SKO.402.RL.912.17.2025 w przedmiocie odmowy wyrażenia zgody na zmianę lasu na użytek rolny postanawia: oddalić zażalenie.

Analiza z kontekstem sprawy

Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?

Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.

Zapytaj AnyLawyer o to orzeczenie

Uzasadnienie

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie wyrokiem z 21 stycznia 2026 r., sygn. akt II SA/Rz 1317/25 oddalił skargę Z.W. (dalej "skarżąca") na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Tarnobrzegu z 2 września 2025 r., nr SKO.402.RL.912.17.2025w przedmiocie odmowy wyrażenia zgody na zmianę lasu na użytek rolny. Postanowieniem z 2 marca 2026 r., sygn. akt II SPP/Rz 34/26 referendarz sądowy ustanowił na rzecz skarżącej adwokata. W piśmie z 23 marca 2026 r. Okręgowa Rada Adwokacka w Rzeszowie wyznaczyła dla skarżącej pełnomocnika – adw. L.K. Wymieniony adwokat sporządził w dniu 28 kwietnia 2026 r. opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od powyższego orzeczenia, którą zarządzeniem z 5 maja 2026 r. Sędzia sprawozdawca w niniejszej sprawie uznał za sporządzoną z zachowaniem zasad należytej staranności. Odpis ww. opinii wraz z pouczeniem o terminie do złożenia skargi kasacyjnej doręczony został skarżącej 13 maja 2026 r. Pismem z 26 maja 2026 r. Okręgowa Rada Adwokacka w Rzeszowie poinformowała o wyznaczeniu dla skarżącej nowego pełnomocnika – adw. P.S. w miejsce uprzednio ustanowionego adw. L.K. Pismem z 15 czerwca 2026 r. nowo wyznaczony pełnomocnik przedłożył opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od wymienionego na wstępie wyroku WSA w Rzeszowie z 21 stycznia 2026 r. Odpis opinii doręczony został skarżącej w dniu 23 czerwca 2026 r. Postanowieniem z 26 czerwca 2026 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie stwierdził prawomocność wyroku z 21 stycznia 2026 r. W dniu 1 lipca 2026 r. wpłynęła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie skarga kasacyjna skarżącej od wyroku z 21 stycznia 2026 r., sporządzona przez adw. H.F., której skarżąca udzieliła pełnomocnictwa. Postanowieniem z 8 lipca 2026 r., sygn. akt II SA/Rz 1317/25 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie, działając w oparciu o art. 178 P.p.s.a. odrzucił złożoną skargę kasacyjną. W uzasadnieniu Sąd przytaczając treść art. 177 P.p.s.a. wskazał, że adw. L.K. został wyznaczony po wydaniu wyroku z 21 stycznia 2026 r. Pełnomocnik ten sporządził opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, której odpis został skarżącej doręczony 13 maja 2026 r. Zatem, stosownie do brzmienia art. 177 § 4 P.p.s.a., skarga kasacyjna od wyroku z 21 stycznia 2026 r. mogła zostać złożona najpóźniej w dniu 12 czerwca 2026 r. Natomiast wspomniany środek zaskarżenia złożono dopiero dnia 29 czerwca 2026 r. (data nadania w urzędzie pocztowym). Sąd I instancji uznał również, że dla przyjęcia stanowiska o uchybieniu terminu do złożenia skargi kasacyjnej irrelewantny pozostawał fakt wyznaczenia dla skarżącej przez Okręgową Radę Adwokacką w Rzeszowie innego pełnomocnika w miejsce dotychczas wyznaczonego, co miało miejsce w dniu 22 maja 2026 r. Zażalenie na powyższe postanowienie złożyła skarżąca reprezentowana przez pełnomocnika z wyboru. Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła naruszenie: 1. art. 177 § 4 i § 5 P.p.s.a. poprzez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie polegające na przyjęciu, że wyznaczenie nowego pełnomocnika z urzędu dnia 22 maja 2026 r. pozostawało bez wpływu na sytuację procesową strony; 2. art. 86 § 1 P.p.s.a. poprzez jego niezastosowanie mimo istnienia oczywistych okoliczności świadczących o braku winy strony; 3. art. 45 ust. 1 Konstytucji RP oraz art. 6 ust. 1 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka poprzez nadmiernie formalistyczną wykładnię przepisów prowadzącą do pozbawienia strony prawa do merytorycznego rozpoznania skargi kasacyjnej; 4. błąd w ustaleniach faktycznych mających wpływ na treść wydanego orzeczenia polegający na pominięciu okoliczności, że już w dniu 22 kwietnia 2026 r. skarżąca zwróciła się do ORA o wyznaczenie innego pełnomocnika z urzędu z uwagi na całkowity brak kontaktu z wówczas ustanowionym pełnomocnikiem adw. L.K. W oparciu o powyższe zarzuty wniesiono o: 1. uchylenie zaskarżonego postanowienia i przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania; 2. ewentualnie w przypadku uznania, że termin do złożenia skargi kasacyjnej został przekroczony przywrócenie terminu do jej wniesienia na podstawie art. 86 i nast. P.p.s.a.; 3. zasądzenie od organu na rzecz skarżącej kosztów postępowania zażaleniowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 177 § 1 P.p.s.a. skargę kasacyjną wnosi się do sądu, który wydał zaskarżony wyrok lub postanowienie, w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia stronie odpisu orzeczenia z uzasadnieniem. Wyjątkiem od tej reguły, mającym zastosowanie w niniejszej sprawie, jest § 4 ww. przepisu, zgodnie z którym jeżeli pełnomocnik wyznaczony na podstawie art. 253 § 2 P.p.s.a. nie stwierdza podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, składa w sądzie, w terminie do wniesienia skargi kasacyjnej, sporządzoną przez siebie opinię w tym przedmiocie wraz z odpisem dla strony, dla której został ustanowiony. Sąd doręcza odpis opinii stronie. Termin do wniesienia skargi kasacyjnej przez stronę biegnie od dnia doręczenia odpisu opinii, o czym sąd poucza stronę, dokonując doręczenia. W rozpoznawanej sprawie odpis wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z 21 stycznia 2026 r. wraz z uzasadnieniem został doręczony skarżącej w dniu 9 marca 2026 r. Pismem z 23 marca 2026 r. Okręgowa Rada Adwokacka w Rzeszowie wyznaczyła dla skarżącej pełnomocnika z urzędu. W dniu 28 kwietnia 2026 r. pełnomocnik sporządził opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od powyższego wyroku. Zarządzeniem z 5 maja 2026 r. Sędzia sprawozdawca w niniejszej sprawie uznał złożoną opinię za sporządzoną z zachowaniem zasad należytej staranności. Odpis ww. opinii wraz z pouczeniem o terminie do złożenia skargi kasacyjnej doręczony został skarżącej 13 maja 2026 r. Postanowieniem z 26 czerwca 2026 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie stwierdził prawomocność wyroku z 21 stycznia 2026 r. od dnia 13 czerwca 2026 r. W dniu 1 lipca 2026 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie złożono skargę kasacyjną od wyroku z 21 stycznia 2026 r., która została sporządzona przez ustanowionego przez skarżącą pełnomocnika z wyboru. W tak ustalonym stanie faktycznym sprawy, tj. wobec doręczenia skarżącej opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, stosownie do art. 177 § 4 P.p.s.a., termin do wniesienia tegoż środka odwoławczego upływał z dniem 12 czerwca 2026 r. Skarżąca zatem zdecydowana skorzystać z możliwości złożenia skargi kasacyjnej, pomimo wydania opinii o braku podstaw do jej wniesienia, powinna ją złożyć we wskazanym terminie, a czego nie uczyniła. Skarga kasacyjna została bowiem złożona w dniu 1 lipca 2026 r. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego utrwalony jest przy tym pogląd, zgodnie z którym zmiana pełnomocnika nie powoduje automatycznego przywrócenia stronie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej i nie uprawnia do powtarzania czynności już dokonanych przez poprzedniego pełnomocnika, za wyjątkiem sytuacji przewidzianej w art. 177 § 5 P.p.s.a. (zob. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z 7 czerwca 2017 r. sygn. akt I OZ 965/17 oraz z 9 listopada 2023 r. sygn. akt I OZ 468/23). W niniejszej sprawie sytuacja, o której mowa w art. 177 § 5 P.p.s.a. nie wystąpiła bowiem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie uznał, że opinia o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej sporządzona przez ustanowionego z urzędu dla skarżącej pełnomocnika została sporządzona z zachowaniem zasad należytej staranności, o czym skarżąca została prawidłowo poinformowana. Zgodzić się tym samym należy z Sądem I instancji, że bez znaczenia pozostaje fakt wyznaczenia dla skarżącej przez Okręgową Radę Adwokacką w Rzeszowie innego pełnomocnika w miejsce dotychczas wyznaczonego, co miało miejsce w dniu 22 maja 2026 r. Powyższe mogłoby mieć znaczenie tylko w sytuacji, gdyby zaistniały okoliczności przewidziane przez prawodawcę w art. 177 § 5 P.p.s.a. Stosownie do tego przepisu, przepisu § 4 zdanie trzecie (tj. wskazującego termin do wniesienia środka zaskarżenia w postaci skargi kasacyjnej jako biegnący od doręczenia stronie odpisu opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej) nie stosuje się, jeżeli sąd stwierdzi, że opinia nie została sporządzona z zachowaniem zasad należytej staranności. W takim przypadku sąd zawiadamia o tym właściwą okręgową radę adwokacką, która wyznacza innego pełnomocnika. Jak wskazano we wcześniejszych rozważaniach, zarządzeniem z 5 maja 2026 r. opracowana przez pierwszego pełnomocnika wyznaczonego dla skarżącej z urzędu opinia o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej została uznana przez sędziego sprawozdawcę za sporządzoną z zachowaniem zasad należytej staranności. W takich zaś uwarunkowaniach termin do zaskarżenia wyroku z 21 stycznia 2026 r. otworzył się z dniem 13 maja 2026 r. tj. w dacie doręczenia skarżącej odpisu przedmiotowej opinii i upłynął bezskutecznie z dniem 12 czerwca 2026 r. Termin ten nie mógł więc zacząć biec od nowa w związku z wyznaczeniem przez ORA dla skarżącej nowego pełnomocnika, bowiem nie zostały spełnione warunki określone w cytowanym art. 177 § 5 P.p.s.a. Z tych względów, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.

Informacje o sprawie

Data wpływu
8 września 2026
Hasła tematyczne
Odrzucenie skargi kasacyjnej
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Sędziowie
Mariola Kowalska /przewodniczący sprawozdawca/

Powołane przepisy

Inne orzeczenia w tej sprawie

Powiązane dokumenty

Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny