I OZ 344/25

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Aleksandra Łaskarzewska po rozpoznaniu w dniu 12 czerwca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia P. P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 marca 2025 r., sygn. akt I SPP/Wa 315/24 o odmowie przyznania prawa pomocy w sprawie ze skargi P. P. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Prezydenta m.st. Warszawy w przedmiocie rozpoznania wniosku o wypłatę bonu energetycznego postanawia: oddalić zażalenie

Postanowieniem z 10 marca 2025 r., sygn. akt I SPP/Wa 315/24 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił wniosek P. P. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Prezydenta m.st. Warszawy w przedmiocie rozpoznania wniosku o wypłatę bonu energetycznego. Uzasadniając powyższe rozstrzygnięcie Sąd powołał się na oczywistą bezzasadność skargi wskazując, że dotknięta jest ona brakami formalnymi w zakresie wskazania numeru PESEL, które nie zostały przez skarżącą uzupełnione w zakreślonym terminie. Zdaniem WSA, nie było więc podstaw do merytorycznego rozpatrzenia wniosku skarżącej o przyznanie prawa pomocy. Na powyższe postanowienie skarżąca złożyła zażalenie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z treścią art. 247 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.), dalej jako "P.p.s.a.", prawo pomocy nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezzasadności jej skargi. Oznacza to, że przyznanie prawa pomocy, nawet jeśli zachodzą ku temu przesłanki związane z trudną sytuacją materialną strony (art. 246 § 1 i 2 P.p.s.a.), jest niedopuszczalne w razie oczywistej bezzasadności skargi. W orzecznictwie podkreśla się, że przepis ten zawiera samoistną negatywną przesłankę przyznania stronie prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym, przy czym ocena wystąpienia tej przesłanki dokonywana jest w oderwaniu od sytuacji materialnej strony, przy czym skarga jest oczywiście bezzasadna, jeżeli bez głębszej analizy prawnej, na pierwszy rzut oka, nie ulega wątpliwości, że nie może zostać uwzględniona. Przepis ten będzie miał zastosowanie również wtedy, gdy skarga kwalifikuje się do odrzucenia na podstawie art. 58 § 1 P.p.s.a. Zatem oczywistość bezzasadności skargi, o której mowa w art. 247 P.p.s.a. może wynikać również z przyczyn procesowych, tj. np. w sytuacji gdy upłynął termin do jej wniesienia, czy też gdy strona nie uzupełniła braków skargi w terminie. Zgodnie zaś z art. 57 § 1 P.p.s.a. skarga powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym, a ponadto zawierać elementy wskazane w tym przepisie charakterystyczne dla skargi. Obowiązek wskazania numeru PESEL wprowadza art. 46 § 2 pkt 1 lit. b P.p.s.a., w którym wymieniono elementy pierwszego pisma wnoszonego do sądu (w tym skargi), wśród których znalazł się numer PESEL strony skarżącej będącej osobą fizyczną. W przypadku, gdy pismo z powodu braków formalnych nie może otrzymać prawidłowego biegu, sąd zobowiązany jest wezwać stronę do ich usunięcia w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej (art. 49 § 1 P.p.s.a.). Stosownie do art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę, gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi. Mając na uwadze powyższe, trafnie wskazał sąd pierwszej instancji, że w rozpoznawanej sprawie zachodzi przypadek oczywistej bezzasadności skargi w rozumieniu art. 247 P.p.s.a., a to z uwagi na nieuzupełnienie braku formalnego skargi, tj. brak wskazania numeru PESEL skarżącego (por. postanowienie NSA z 11 maja 2021 r., II GZ 135/21, postanowienie NSA z 20 kwietnia 2021 r., III OZ 270/21). Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny - na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a. - orzekł jak w sentencji