I OZ 241/25

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Monika Nowicka (spr.) po rozpoznaniu w dniu 28 kwietnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia R.G. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 grudnia 2024 r., sygn. akt I SA/Wa 268/24 o odmowie przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku w sprawie ze skargi R.G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia 28 listopada 2023 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania postanawia: oddalić zażalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, postanowieniem z dnia 23 grudnia 2024 r., odmówił przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku z dnia 18 lipca 2024 r. sygn. akt I SA/Wa 268/24. W uzasadnieniu postanowienia Sąd I instancji wskazał, że ww. wyrokiem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę R.G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia 28 listopada 2023 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania. Pismem z dnia 28 października 2024 r. pełnomocnik strony skarżącej wniósł o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku WSA z dnia 18 lipca 2024 r. sygn. akt I SA/Wa 268/24. We wniosku wskazano, że pismem z dnia 22 lipca 2024 r. złożono wniosek o uzasadnienie wyroku w sprawie omyłkowo wskazanej jako sygn. akt II SA/Wa 268/24. Dokonując oceny zasadności wniosku, Sąd I instancji stwierdził, że strona skarżąca nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminu. O ile błąd we wpisaniu sygnatury sprawy ("II SA/WA" zamiast "I SA/WA") stanowił, zdaniem Sądu, oczywistą omyłkę pisarską, to pełnomocnik strony skarżącej nie przedstawił wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu dowodów potwierdzających wysłanie pisma z dnia 22 lipca 2024 r. do Sądu oraz wniesienia opłaty kancelaryjnej przed wniesieniem wniosku z 22 lipca 2024 r. Na podstawie przedstawionych informacji nie można zaś ustalić czy pełnomocnik strony skarżącej w terminie (jednakże z podaniem błędnej sygnatury) wniósł o sporządzenie uzasadnienia wyroku WSA w Warszawie z dnia 18 lipca 2024 r. sygn. akt I SA/Wa 268/24. Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł skarżący reprezentowany przez pełnomocnika, podnosząc zarzut naruszenia przepisu postępowania, mającego wpływ na wynik sprawy tj.: art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dalej "p.p.s.a.") poprzez bezzasadne przyjęcie, że po stronie skarżącej nie wystąpił brak winy w uchybieniu terminowi do złożenia wniosku o uzasadnienie wyroku z dnia 18 lipca 2024 r. (sygn. akt I SA/Wa 268/24) albowiem pełnomocnik skarżącego nie uprawdopodobnił braku swojej winy w uchybieniu ww. terminowi poprzez nie przedstawienie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu dowodu wysłania pisma z dnia 22 lipca 2024 r. do Sądu oraz wniesienia opłaty kancelaryjnej przed wniesieniem wniosku z dnia 22 lipca 2024 r., podczas gdy: - pełnomocnik skarżącego nadając pismo w placówce pocztowej z dnia 22 lipca 2024 r. przy al. [...] w [...] (wniosek o uzasadnienie wyroku) nie miał obowiązku przesłania pisma przesyłką za jakimkolwiek potwierdzeniem czy przesyłką poleconą. Ustawodawca nie przewidział bowiem obowiązku nadawania pism do Sądu za potwierdzeniem (nadania czy odbioru). Strona skarżąca nie miała możliwości przezwyciężenia niezależnych okoliczności związanych z nieprawidłowym biegiem wniosku o uzasadnienie wyroku (okoliczności niezależne od strony skarżącej); - wniesienie opłaty kancelaryjnej od wniosku o uzasadnienie z dnia 22 lipca 2024 r. stanowiło brak formalny, wobec czego w świetle dyspozycji art. 49 § 1 p.p.s.a. przewodniczący winien wezwać stronę o uzupełnienie wniosku o uzasadnienie wyroku lub poprawienie w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania; Mając na uwadze powyższe, skarżący wnosił o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości, ewentalenie uchylenie postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji oraz o zwrot kosztów postępowania zażaleniowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm prawem przepisanych. Ponadto wnoszono o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z wyciągu z rejestru wysyłanej korespondencji i prowadzonych spraw kancelarii pełnomocnika skarżącego na fakt potwierdzenia nadania w dniu 22 lipca 2024 r. wniosku o sprządzenie uzasadnienie wyroku z dnia 18 lipca 2024 r. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie było niezasadne. Zgodnie z art. 86 § 1 p.p.s.a. (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 935), jeżeli strona nie dokonała czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi o przywróceniu terminu. Natomiast zgodnie z art. 87 p.p.s.a. warunkami przywrócenia uchybionego terminu są: złożenie wniosku o przywrócenie terminu w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia, uprawdopodobnienie braku winy w uchybieniu terminu, równoczesne ze złożeniem wniosku o przywrócenie terminu dokonanie czynności uchybionej. Wszystkie te przesłanki muszą być spełnione łącznie, czyli niespełnienie chociażby jednej z nich powoduje, że uchybiony termin nie może zostać przywrócony. W orzecznictwie przyjmuje się, że w przypadku, gdy strona reprezentowana jest przez profesjonalnego pełnomocnika, warunkiem przywrócenia terminu jest brak jego winy, bowiem to na nim spoczywa obowiązek zadbania o prawidłowe i terminowe dokonanie czynności procesowych. Dla uznania winy profesjonalnego pełnomocnika wystarczy jednak nawet lekkie niedbalstwo z jego strony. Nie jest kwestionowane w orzecznictwie, że za błędy i zaniechania pełnomocnika odpowiedzialność ponosi jego mocodawca. W stosunku do profesjonalnych pełnomocników podwyższone są standardy rzetelności. Tym samym pełnomocnik, czy to działając samodzielnie, czy to posługując się osobami trzecimi winien dołożyć należytej staranności przy podejmowaniu wszelkich działań na rzecz mocodawcy. Profesjonalny pełnomocnik winien tak zorganizować swoją pracę, by wywiązać się z nałożonych przez jego mocodawców obowiązków, bowiem to na nim spoczywa obowiązek zadbania o prawidłowe i terminowe dokonanie czynności procesowych. Zdaniem składu orzekającego, pełnomocnik skarżącego nie uprawdopodobnił braku swojej winy w uchybieniu terminu. Zgodzić się bowiem należy z Sądem I instancji, iż powołanie się na błędne oznaczenie sygnatury sprawy wyroku samo w sobie nie może stanowić przesłanki przemawiającej za uznaniem, iż uchybienie terminu nie było zawinione przez pełnomocnika. Natomiast zarówno we wniosku, jak i w zażaleniu pełnomocnik nie podał żadnych innych nadzwyczajnych okoliczności, które ewentualnie mogłyby świadczyć o tym, że zaistniały w rozpoznawanej sprawie przeszkody niemożliwie do usunięcia nawet przy użyciu największego wysiłku. Słusznie zwracał przy tym uwagę Sąd Wojewódzki, że o ile błędne wpisanie sygnatury można rozpatrywać w kategoriach omyłki pisarskiej, to pełnomocnik strony skarżącej nie przedstawił żadnych dowodów na to, że wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku oznaczonego "sygn. II SA/Wa 268/24" rzeczywiście został wysłany do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w dniu 22 lipca 2024 r. W tym miejscu wyjaśnić należy, że o ile rację ma autor zażalenia, iż ustawodawca nie przewidział obowiązku nadawania pism do sądu za potwierdzeniem nadania, to w sytuacji, kiedy zachodzi konieczność – tak jak w niniejszym przypadku - udowodnienia twierdzeń strony, iż do nadania pisma doszło danego dnia do konkretnego adresata, dokument taki jest niezbędny, aby okoliczność tą wykazać. Profesjonalny pełnomocnik powinien zaś mieć świadomość konsekwencji prawnych braku możliwości potwierdzenia tych okoliczności. Dowodu potwierdzenia nadania wniosku o sporządzenie uzasadnienie wyroku w dniu 22 lipca 2024 r. nie stanowi natomiast załączony do zażalenia wyciąg z rejestru wysłanej korespondencji i prowadzonych spraw kancelarii pełnomocnika skarżącego. Rejestr ten stanowi bowiem wewnętrzny dokument kancelarii i odnotowane w nim informacje nie są równoznaczne z tym, że danego dnia faktycznie doszło do nadania przesyłki w palcówce pocztowej. Na marginesie zauważyć jedynie należy, iż w rubryce rejestru przy wpisie "wniosek o uzasadnienie (WSA w Warszawie)" pod pozycją "do kogo" wskazano "p. [...] ([...])". Trudno zatem z zapisów tych wyprowadzić wniosek, że adresatem pisma nadanego w dniu 22 lipca 2024 r. był Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie. Z tych też względów, zaskarżone postanowienia o odmowie przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku uznać należało zgodne z prawem. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.