I OZ 224/13

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym Przewodniczący Sędzia NSA Anna Lech po rozpoznaniu w dniu 12 kwietnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia I. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 lutego 2013 r. sygn. akt II SA/Wa 622/12 odmawiające przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 grudnia 2012 r., sygn. akt II SA/Wa 622/12 oddalającego skargę I. S., M. S. oraz M. S. na decyzję Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej z dnia [...] stycznia 2012 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania prawa zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym postanawia: oddalić zażalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 17 grudnia 2012 r. oddalił skargę I. S., M. S. oraz M. S. na decyzję Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej z [...] stycznia 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania prawa zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym. Wnioskiem z 3 stycznia 2013 r. I. S. wystąpiła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o sporządzenie uzasadnienia wyroku tegoż Sądu z dnia 17 grudnia 2012 r. wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do złożenia tego wniosku wskazując, że nie wiedziała, iż na rozprawie 17 grudnia 2012 r. został wydany wyrok w sprawie. Wyjaśniła, że zwróciła się z prośbą do syna o ustalenie co stało się ze sprawą. Syn dopiero w dniu 2 stycznia 2013 r. przekazał jej informację, że skarga została oddalona. Wcześniej nie chciał tego czynić ze względu na jej zdrowie oraz święta. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 22 lutego 2013 r., sygn. akt II SA/Wa 622/12 odmówił przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku z dnia 17 grudnia 2012 r. wskazując, że skarżąca została prawidłowo zawiadomiona o terminie rozprawy oraz o tym, że niestawiennictwo stron nie wstrzymuje rozpoznania sprawy. Sąd zauważył ponadto, że skarżąca nie złożyła wniosku o odroczenie rozprawy ze względu na stan zdrowia. W ocenie Sądu zatem, skoro skarżąca zdecydowała się nie brać udziału w rozprawie, to powinna, przy zachowaniu należytej staranności, znając termin sprawy, dowiedzieć się, np. telefonicznie, o treści zapadłego w sprawie rozstrzygnięcia i na podstawie uzyskanych informacji podjąć decyzję co do dalszych czynności procesowych. Wobec tego Sąd pierwszej instancji uznał, że przedstawiona przez skarżącą okoliczność nie uprawdopodabnia braku jej winy w uchybieniu terminu. Na to postanowienie skarżąca złożyła zażalenie podnosząc, że prosząc syna, aby dowiedział się co działo się na rozprawie, zrobiła wszystko co powinna, aby zadbać o swoje interesy. Podniosła, że myślała, iż "rozpoznanie sprawy", oznacza "przeprowadzenie rozprawy", ale nie wydanie wyroku. Podała, że w pouczeniu nie było informacji, że na rozprawie może zapaść wyrok. Dalej wskazała, że syn w trosce o jej zdrowie nie przekazał jej od razu informacji o wyroku. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Warunkiem skuteczności wniosku o przywrócenie uchybionego terminu jest zarazem łączne spełnienie przesłanek ustanowionych w przepisach art. 86 i art. 87 powołanej ustawy: uprawdopodobnienie przez stronę braku winy w uchybieniu terminu (art. 86 § 1 i art. 87 § 2), spowodowanie przez uchybienie terminu ujemnych skutków dla strony (art. 86 § 2), dochowanie terminu do wniesienia wniosku (art. 87 § 1), dopełnienie uchybionej czynności (art. 87 § 4). W niniejszej sprawie zachowany został termin określony w art. 87 § 1 powołanej ustawy, zatem rozważaniu podlega kwestia, czy skarżąca uchybiła terminowi bez swojej winy, to jest, czy spełniona również została przesłanka określona w art. 86 § 1 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Na wstępie wskazać należy, że obowiązek uzasadnienia z urzędu wyroku przez Wojewódzkie Sądy Administracyjne jest ograniczony tylko do wyroku uwzględniającego skargę. Zgodnie z art. 141 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270) w sprawach, w których skargę oddalono, uzasadnienie wyroku sporządza się na wniosek strony zgłoszony w terminie 7 dni od dnia ogłoszenia wyroku albo doręczenia sentencji wyroku. Zauważyć należy, że pomimo, iż udział skarżącej w rozprawie jest jej prawem, a nie obowiązkiem, to w niniejszej sprawie gdyby skarżąca zdecydowała się z tego prawa skorzystać, Sąd udzieliłby jej wskazówek co do sposobu i terminu wniesienia środka odwoławczego (a co za tym idzie również co do terminu złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku), w myśl art. 140 § 1 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, stanowiącego, że stronie działającej bez adwokata lub radcy prawnego, obecnej przy ogłoszeniu wyroku, przewodniczący udzieli wskazówek co do sposobu i terminów wniesienia środka odwoławczego. Skarżąca jednak z tego prawa nie skorzystała, zatem świadomie zrezygnowała z uczestnictwa w rozprawie wraz ze wszelkimi tego konsekwencjami. Nieobowiązkowe stawiennictwo na rozprawie nie oznacza również, że strony nie mogą uzyskać informacji o sprawie. Skarżąca sama zainteresowania takiego również nie wykazała prosząc jedynie syna, aby dowiedział się co działo się na rozprawie. W niniejszej sprawie termin do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku z dnia 17 grudnia 2012 r. upłynął w dniu 24 grudnia 2012 r., zaś skarżąca dokonała tej czynności w dniu 3 stycznia 2013 r., a więc po terminie, zaś we wniosku o przywrócenie terminu nie uprawdopodobniła braku swojej winy w uchybieniu terminu. Należy bowiem przyznać rację Sądowi pierwszej instancji, że pouczenie zawarte przy zawiadomieniu o terminie rozprawy było prawidłowe i w wyczerpujący sposób informowało o sposobie i trybie zaskarżenia orzeczenia. Natomiast powoływanie się przez skarżącą na niedomówienie powstałe pomiędzy nią a jej synem nie stanowi w niniejszej sprawie przesłanki braku winy w uchybieniu terminu. Co zaś się tyczy zdrowia skarżącej należy zauważyć, że z żadnego dokumentu znajdującego się w aktach niniejszej sprawy nie wynika, aby stan zdrowia uniemożliwił jej złożenie wniosku we właściwym terminie. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowił, jak w sentencji.