I OZ 222/22

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Elżbieta Kremer po rozpoznaniu w dniu 9 czerwca 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia A. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 20 grudnia 2021 r., sygn. akt II SA/Ke 845/21 o odrzuceniu skargi A. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kielcach z dnia [...] stycznia 2021 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego postanawia: oddalić zażalenie.

Postanowieniem z dnia 20 grudnia 2021 r., sygn. akt II SA/Ke 845/21 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach odrzucił skargę A. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kielcach z dnia [...] stycznia 2021 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że ww. decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kielcach została doręczona skarżącej w dniu 3 lutego 2021 r. W pouczeniu zawarto informację o prawie wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach, w terminie 30 dni od daty otrzymania rozstrzygnięcia – za pośrednictwem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kielcach. Skarżąca w dniu 28 września 2021 r. złożyła osobiście przedmiotową skargę w siedzibie Sądu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach odrzucając skargę przytoczył treść art. 53 § 1 w z zw. z art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), dalej powoływanej jako "P.p.s.a." i wskazał, że jak wynika ze znajdującego się w aktach administracyjnych zwrotnego poświadczenia odbioru zaskarżonej decyzji, rozstrzygnięcie to zostało doręczone skarżącej w dniu 3 lutego 2021 r. W związku z powyższym termin do wniesienia skargi w niniejszej sprawie upłynął stronie w dniu 5 marca 2021 r. Tymczasem skarga została wniesiona z prawie 7-miesięcznym uchybieniem ustawowego terminu, o jakim mowa w art. 53 § 1 P.p.s.a. Zażalenie na powyższe postanowienie złożyła A. S., zarzucając naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 45 w zw. z art. 86 § 1 P.p.s.a. - w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy poprzez nieprawidłową interpretację pisma skarżącej złożonego w dniu 28 września 2021 r. nazwanego "Odwołanie od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego" i potraktowanie go jedynie jako skargi, nie zaś skargi połączonej z wnioskiem o przywrócenie terminu do jej złożenia, mimo że intencją skarżącej było również złożenie wniosku o przywrócenie terminu do złożenia skargi. W oparciu o powyższe zarzuty skarżąca wniosła o: 1) uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Kielcach; 2) przyznanie pełnomocnikowi ustanowionemu z urzędu wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 53 § 1 P.p.s.a., skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie albo aktu, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4a. W rozpoznawanej sprawie Sąd I instancji zasadnie uznał, że skarga A. S. została wniesiona z uchybieniem terminu określonego w art. 53 § 1 P.p.s.a., czego następstwem było jej odrzucenie na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 P.p.s.a. Jak wynika bowiem z akt sprawy zaskarżona decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kielcach (zawierająca prawidłowe pouczenie o sposobie i terminie wniesienia skargi) została doręczona skarżącej w dniu 3 lutego 2021 r. W związku z powyższym termin do wniesienia skargi upłynął w dniu 5 marca 2021 r. Złożenie skargi osobiście w siedzibie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach w dniu 28 września 2021 r. nastąpiło zatem po upływie ustawowego terminu do jej wniesienia. Odnosząc się do argumentów powołanych w zażaleniu wskazać należy, że Naczelny Sąd Administracyjny nie podziela stanowiska wnoszącej zażalenie, że pismo z dnia 28 września 2021 r. zatytułowane "Odwołanie od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego" należało również potraktować jako wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi bowiem jego treść świadczy, że intencją A. S. było jedynie uzyskanie prawa pomocy. Dodatkowo zauważyć należy, że skarżąca wskazanym pismem wniosła szereg skarg na decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kielcach wydane w różnych datach, tj. od [...] grudnia 2020 r. do [...] stycznia 2021 r., a zatem trudno zarzucić Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Kielcach aby w odniesieniu do każdej z nich doszukiwał się wniosku o przywrócenie, tym bardziej że część z nich została wniesiona w terminie (np. skargi na decyzje z dnia [...] września 2021 r. nr [...] i nr [...]). Charakter ww. pisma nie pozostawia wątpliwości, że strona oczekiwała zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika. Strona wskazywała w powołanym piśmie na swoją trudną sytuację życiową, a także zwracała uwagę na skomplikowany charakter sprawy i nieznajomość przepisów prawa, które to okoliczności uzasadniały, w jej ocenie, przyznanie prawa pomocy. Nie było zatem podstaw, aby Sąd I instancji potraktował ww. pismo odmiennie niż oczekiwała tego sama strona. Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia. Naczelny Sąd Administracyjny nie orzekł o przyznaniu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącej bowiem wynagrodzenie dla pełnomocnika ustanowionego z urzędu na zasadzie prawa pomocy, należne od Skarbu Państwa (art. 250 § 1 P.p.s.a.), przyznawane jest przez wojewódzki sąd administracyjny w postępowaniu unormowanym w przepisach art. 254 § 1 i art. 258 - 261 P.p.s.a.