I OZ 172/24

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Maciej Dybowski po rozpoznaniu w dniu 14 maja 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Gminy Wschowa na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 30 stycznia 2024 r. sygn. akt II SA/Go 496/23 w sprawie ze skargi Gminy Wschowa na decyzję Lubuskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 19 czerwca 2023 r. nr GK.7221.8.2023.AByl w przedmiocie dokonania aktualizacji informacji w ewidencji gruntów i budynków postanawia oddalić zażalenie

Postanowieniem z 30 stycznia 2024 r. sygn. akt II SA/Go 496/23 (dalej postanowienie z 30 stycznia 2024 r.) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim: I. odrzucił skargę kasacyjną Gminy [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z 25 października 2023 r. sygn. akt II SA/Go 496/23 wydanego w sprawie ze skargi Gminy [...] (dalej skarżąca) na decyzję Lubuskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Gorzowie Wielkopolskim z [...] czerwca 2023 r. nr [...] w przedmiocie dokonania aktualizacji informacji w ewidencji gruntów i budynków; II. zwrócił skarżącej od Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim 100 zł uiszczone tytułem wpisu od skargi kasacyjnej. W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że brak formalny polegający na tym, że strona wnosząca skargę kasacyjną nie dołączyła odpowiedniej liczby odpisów wniosku o rozpoznanie sprawy na rozprawie albo oświadczenia o zrzeczeniu się rozprawy uniemożliwia nadanie takiemu pismu procesowemu dalszego biegu. Konieczność dołączenia odpisu pisma uzupełniającego skargę kasacyjną jest konsekwencją reguły z art. 47 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r. poz. 1634, zm. poz. 1705, dalej ppsa), zgodnie z którą do pisma strony należy dołączyć jego odpisy i odpisy załączników dla doręczenia ich stronom, a ponadto jeżeli w sądzie nie złożono załączników w oryginale, po jednym odpisie załącznika do akt sądowych. Strona winna stosować się do wezwań Sądu [winno być Przewodniczącego - uw. NSA], a tym samym przesłać wszystkie żądane od niej dokumenty i uzupełnić wszystkie braki, którymi dotknięte jest złożone przez nią pismo procesowe. Sąd przyjął, że odpowiednie zastosowanie w niniejszej sprawie znajduje pogląd zaprezentowany w uchwale składu siedmiu sędziów NSA z 18 grudnia 2013 r. I OPS 13/13. W konsekwencji, w ocenie Sądu I instancji, o istotnym braku formalnym skargi kasacyjnej można mówić, miedzy innymi, gdy strona, składając skargę kasacyjną, nie dołączyła wymaganej liczby odpisów skargi i odpisów jej załączników, ponieważ jest to brak formalny skargi kasacyjnej uniemożliwiający nadanie jej prawidłowego biegu, który nie może być usunięty przez sporządzenie tych odpisów przez Sąd. Pismem z 3 stycznia 2024 r. profesjonalny pełnomocnik oświadczył, że zrzeka się przeprowadzenia rozprawy, jednakże nie załączył 2 odpisów tego pisma. W ocenie Sądu I instancji, wezwanie do uzupełnienia braków formalnych skargi kasacyjnej nie zostało wykonane w pełni. W wezwaniu wyraźnie wskazano, że brak formalny skargi kasacyjnej winien być uzupełniony przez nadesłanie pisma zawierającego wniosek o rozpoznanie sprawy na rozprawie albo oświadczenie o zrzeczeniu się rozprawy wraz z jego 2 odpisami. Każda ze stron postępowania ma prawo wiedzieć, czy sprawa będzie rozpoznana wcześniej na posiedzeniu niejawnym, czy też okres oczekiwania na rozpoznanie sprawy będzie dłuższy w związku z wnioskiem jednej ze stron o rozpoznanie sprawy na rozprawie. Wniosek o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie albo oświadczenie o zrzeczeniu się rozprawy, jako część skargi kasacyjnej, winny zostać doręczone wszystkim stronom postępowania (postanowienie NSA z 9.1.2019 r. II OZ 1407/18). Sąd nie dysponuje odpisem pisma z 3 stycznia 2024 r. do doręczenia drugiej stronie postępowania, dlatego w aktualnym stanie sprawy nie było możliwe nadanie dalszego biegu skardze kasacyjnej. Sąd z urzędu zwraca stronie cały uiszczony wpis od pisma odrzuconego [...] (art. 232 § 1 pkt 1 ppsa) . Skarżąca uiściła wpis sądowy od skargi kasacyjnej w wysokości 100 zł, a Sąd odrzucił skargę z uwagi na nienadesłanie odpisów pisma uzupełniającego. Należało zwrócić skarżącej 100 zł uiszczone tytułem wpisu od pisma odrzuconego (k. 99, 116-120, 123, 125, 126-126v, 128, 133-136 akt sądowych). Zażalenie na postanowienie z 30 stycznia 2024 r. złożyła skarżąca, zaskarżając je w całości i zarzucając mu naruszenie art. 176 § 2 w zw. z art. 47 § 1 ppsa przez błędne przyjęcie, że pismo uzupełniające braki formalne skargi kasacyjnej zawierające wniosek o rozpoznanie tego środka odwoławczego na rozprawie albo oświadczenie o zrzeczeniu się rozprawy powinno zostać złożone w odpisach celem doręczenia innym stronom postępowania sądowego. Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości (k. 146-147v akt sądowych). Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Jeżeli skarga kasacyjna nie spełnia wymagań przewidzianych w art. 176, innych niż przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie, przewodniczący wzywa stronę do usunięcia braków w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi (art. 177a ppsa). Wojewódzki sąd administracyjny odrzuca na posiedzeniu niejawnym skargę kasacyjną [...], której braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie (art. 178 ppsa). Poza wymaganiami, o których mowa w § 1, skarga kasacyjna powinna czynić zadość wymaganiom przewidzianym dla pisma strony oraz zawierać wniosek o jej rozpoznanie na rozprawie albo oświadczenie o zrzeczeniu się rozprawy (art. 176 § 2 ppsa). Brak w skardze kasacyjnej wniosku o jej rozpoznanie na rozprawie albo oświadczenie o zrzeczeniu się rozprawy stanowi brak formalny skargi kasacyjnej. Mając na uwadze, że skarga kasacyjna jest znacznie bardziej sformalizowanym pismem procesowym niż skarga do sądu administracyjnego, każdy jej brak formalny, który nie został usunięty w wyznaczonym przez przewodniczącego terminie powoduje odrzucenie skargi kasacyjnej. W tej sprawie nie ulega wątpliwości, że skarżąca, reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, nie usunęła w pełni braków formalnych skargi kasacyjnej w terminie. Wezwanie do usunięcia braków prawidłowo doręczono pełnomocnikowi skarżącej 27 grudnia 2023 r., co wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru znajdującego się w aktach sprawy (k. 123, 125, 126-126v akt sądowych). Ustawowy 7-dniowy termin na uzupełnienie braków upływał 3 stycznia 2024 r. Pełnomocnik skarżącej nadesłał oświadczenie o zrzeczeniu się rozprawy, natomiast nie nadesłał 2 odpisów tego oświadczenia, mimo że obowiązek taki wynikał jednoznacznie z doręczonego pełnomocnikowi wezwania. Obowiązek złożenia odpisów pisma wynika z art. 47 § 1 ppsa, zgodnie z którym do pisma strony należy dołączyć jego odpisy i odpisy załączników dla doręczenia ich stronom, a ponadto jeżeli w sądzie nie złożono załączników w oryginale, po jednym odpisie każdego załącznika do akt sądowych. Zgodnie z art. 193 ppsa, obowiązek ten znajduje odpowiednie zastosowanie w odniesieniu do pism w postępowaniu kasacyjnym. W uchwale z 18.12.2013 r. I OPS 13/13 (ONSAiWSA 2014/3/39) Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że niedołączenie przez stronę skarżącą wymaganej liczby odpisów skargi i odpisów załączników, zgodnie z art. 47 § 1 ppsa, jest brakiem formalnym skargi, o którym mowa w art. 49 § 1 w zw. z art. 57 § 1 ppsa, uniemożliwiającym nadanie skardze prawidłowego biegu, który nie może być usunięty przez sporządzenie odpisów skargi przez sąd. Przyjąć należy, że stanowisko to odpowiednio odnosi się również do skargi kasacyjnej i pisma procesowego uzupełniającego skargę kasacyjną. Odpisem może być każdy dalszy egzemplarz pisma, odwzorowany w dowolnej technice, zgodny z oryginałem co do treści, przy czym nie ma znaczenia, czy jest to kopia maszynowa, czy kopia wykonana przy użyciu innej techniki powielania (wyrok NSA z 5.3.2008 r. II OSK 774/06; postanowienia NSA: z 30.6.2009 r. II OSK 927/09; z 18.11.2004 r. FSK 1214/04; z 23.6.2008 r. I OZ 407/08; z 18.1.2011 r. II OZ 1348/10; postanowienie WSA w Gdańsku z 23.5.2013 r. II SA/Gd 274/13). Brak jest podstaw do przyjęcia, że brak formalny będący przyczyną odrzucenia skargi kasacyjnej w niniejszej sprawie powstał dopiero w momencie przesłania do Sądu oświadczenia o zrzeczeniu się rozprawy, ponieważ obowiązek skarżącej kasacyjnie w tym zakresie wynikał jednoznacznie z prawidłowego wezwania skierowanego do jej pełnomocnika, zobowiązującego do usunięcia braków skargi kasacyjnej. Oświadczenie z art. 176 § 2 ppsa stanowi element skargi kasacyjnej i - co do zasady - nie powinno stanowić odrębnego pisma w sprawie. Z tej przyczyny nie było podstaw do wystosowywania kolejnego wezwania do nadesłania odpisów oświadczenia. Bezsprzecznie brak oświadczenia stanowił brak skargi kasacyjnej, który nie został usunięty w całości (postanowienie NSA z 7.6.2019 r. I OZ 477/19). Wobec nieusunięcia braków formalnych skargi kasacyjnej w całości Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim był zobligowany do odrzucenia skargi kasacyjnej, w szczególności uwzględniając, że skarżąca jest w tym postępowaniu reprezentowana przez zawodowego pełnomocnika. Powołane przez skarżącą orzecznictwo na okoliczność niezasadności odrzucenia skargi kasacyjnej z powodu niezłożenia odpowiedniej liczby odpisów pisma uzupełniającego skargę kasacyjną nie było wiążące dla Naczelnego Sądu Administracyjnego w tej sprawie. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie rozpoznającym niniejsze zażalenie nie podziela stanowiska zaprezentowanego przez skarżącą i poglądów judykatury przytoczonych na jego poparcie. Niezłożenie odpowiedniej liczby odpisów pisma z 3 stycznia 2024 r., w którym skarżąca oświadczyła, że zrzeka się rozprawy, usuwając w tym zakresie brak formalny skargi kasacyjnej, stanowi brak formalny skargi kasacyjnej, który nie został usunięty, mimo prawidłowego wezwania Przewodniczącego w tym aspekcie. Zaskarżone postanowienie odpowiada prawu, a zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 ppsa, oddalił zażalenie.