I OZ 168/14

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Arkadiusz Despot - Mładanowicz po rozpoznaniu w dniu 12 marca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia J. R. i J. M. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 grudnia 2013 r., sygn. akt I SA/Wa 1755/13 odmawiające przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi w sprawie ze skargi J. R. i J. M. na decyzję Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] maja 2013 r., nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji postanawia: oddalić zażalenie.

Postanowieniem z dnia 12 grudnia 2013 r., sygn. akt I SA/Wa 1755/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi w sprawie ze skargi J. R. i J. M. na decyzję Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] maja 2013 r., nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji. Sąd wskazał, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, postanowieniem z dnia 29 sierpnia 2013 r., sygn. akt I SA/Wa 1755/13 odrzucił skargę J. R. i J. M. na w/w decyzję Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] maja 2013 r., z powodu nieuzupełnienia braków formalnych skargi. W uzasadnieniu postanowienia Sąd podkreślił, że J. R. (działający w sprawie w imieniu własnym oraz jako pełnomocnik J. M.) nie wykonał należycie stosownego wezwania Sądu - nie nadesłał podpisanej skargi, nie podpisał też skargi znajdującej się aktach sądowych sprawy. Odpis powyższego postanowienia wraz z uzasadnieniem oraz stosownym pouczeniem o możliwości i trybie wniesienia skargi kasacyjnej, doręczony został J. R. – jako skarżącemu oraz jako pełnomocnikowi J. M. - w dniu 6 września 2013 r. Z kolei w dniu 9 września 2013 r. do Sądu wpłynął wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi. W uzasadnieniu wniosku J. R. podkreślił, że Sąd jako podstawę odrzucenia skargi przyjął brak podpisu na pierwszej wersji skargi i nie wziął pod uwagę nadesłanej drugiej, poprawnej wersji zawierającej podpis. Skarżący zaznaczył, że przez pomyłkę źle zinterpretował pytanie komputera co zrobić z istnieniem dwóch skarg i zlikwidował w komputerze pierwszą wersję skargi. Skarżący wskazał, że właściwą skargę mógł sporządzić po przeprowadzeniu licznych rozmów i sporządzeniu stosownych obliczeń. Dlatego też, ze względu na termin, zmuszony był złożyć do Sądu pierwszą wersję skargi obarczoną niezamierzonym brakiem podpisu. Właściwa wersja przesłana została w terminie późniejszym (w dniu 24 lipca 2013 r.). Skarżący zaznaczył dodatkowo, że zjawi się w Sądzie i podpisze nieaktualną skargę, co też zostało uczynione w dniu 9 września 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził, że w rozpoznawanej sprawie nie wykazano braku winy w uchybieniu terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi. Nie można bowiem uznać, że powołane we wniosku okoliczności, tj. źle zinterpretowane pytanie komputera i wykasowanie poprawnej – w ocenie skarżącego – wersji skargi oraz podnoszona konieczność ponownego sporządzenia właściwej wersji skargi, stanowią wystarczającą przesłankę uprawdopodobniającą brak winy w uchybieniu terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi poprzez jej podpisanie. Sąd zwrócił uwagę, że w wezwaniu z dnia 24 lipca 2013 r. do usunięcia powyższego braku jednoznacznie wskazano w jaki sposób należy uzupełnić braki formalne złożonej skargi oraz podano skutki niewykonania wezwania w wyznaczonym terminie. Tym samym samo przekonanie skarżącego, że nadesłana do Sądu skarga jest wersją niewłaściwą i że wystarczające jest przesłanie w późniejszym terminie poprawnej – w ocenie skarżącego – wersji skargi, nie usprawiedliwiają niewykonania wezwania Sądu w wyznaczonym terminie, a tym samym nie uprawdopodobniają braku winy w uchybieniu terminu. W świetle powyższego Sąd uznał, że J. R. nie przedstawił argumentacji uzasadniającej uwzględnienie złożonego wniosku o przywrócenie terminu do uzupełniania braków formalnych skargi. Tym samym złożony wniosek jest bezzasadny i brak jest podstaw do jego uwzględnienia. Niezależnie od powyższego Sąd zwrócił uwagę, że nawet gdyby przyjąć, iż właściwą skargą - tak jak podnosi we wniosku skarżący - jest skarga z dnia 22 lipca 2013 r., nadana w urzędzie pocztowym w dniu 24 lipca 2013 r., to przedmiotowa skarga podlegałaby odrzuceniu, bowiem wniesiona ona została z uchybieniem terminu do jej wniesienia, określonego w art. 53 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Z akt administracyjnych sprawy wynika bowiem, że zaskarżona decyzja doręczona została J. M. w dniu 28 maja 2013 r., J. R. zaś w dniu 10 czerwca 2013 r. Trzydziestodniowy termin do wniesienia skargi upływał zatem odpowiednio dla J. M. w dniu 27 czerwca 2013 r., dla J. R. natomiast w dniu 10 lipca 2013 r. W tej sytuacji Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na mocy art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), dalej p.p.s.a., postanowił jak w sentencji. Na powyższe postanowienie J. R. i J. M. złożyli zażalenie, wskazując, że skarżący jest osobą w podeszłym wieku (prawie 90 lat), ze stwierdzonym znacznym stopniem niepełnosprawności. Pisanie i korekta pism zajmuje mu wielokrotnie więcej czasu niż innym, co spowodowane jest osłabieniem pamięci i znacznym spadkiem spostrzegawczości wzrokowej. Skarżąca zaś nie jest zdolna do chodzenia i do napisania pisma procesowego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. Stosownie do art. 86 § 1 p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Zgodnie zaś z art. 87 § 1 i 2 p.p.s.a., pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu uprawdopodobniając jednocześnie okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Oceniając okoliczności mające uprawdopodobnić brak winy w naruszeniu terminu sąd powinien uwzględnić wszystkie okoliczności konkretnej sprawy oraz brać pod uwagę obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy. Instytucja przywrócenia terminu jest bowiem stosowana jedynie w sytuacjach wyjątkowych, tylko wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Przywrócenie terminu nie jest zatem możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. W rozpoznawanej sprawie należało podzielić stanowisko Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, że skarżący nie uprawdopodobnili w przekonujący sposób okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi. Sąd I instancji zasadnie bowiem uznał, że okoliczność, że skarżący błędnie zinterpretował pytanie komputera i wykasował poprawną – w ocenie skarżącego – wersję skargi oraz podnoszona konieczność ponownego sporządzenia właściwej wersji skargi, co wiązało się z przeprowadzeniem licznych rozmów z rzeczoznawcami i sporządzeniem stosownych obliczeń, nie świadczą o braku winy w uchybieniu terminu. Podkreślenia wymaga, że w wezwaniu z dnia 24 lipca 2013 r. wyraźnie wskazano, w jaki sposób należy usunąć braki formalne złożonej skargi oraz podano skutki niewykonania wezwania w wyznaczonym terminie. Skarżący po doręczeniu mu w dniu 31 lipca 2013 r. (k-21 akt sądowych) powyższego wezwania nie podjął żadnych kroków zmierzających do usunięcia wskazanych braków. Osobiste stawiennictwo skarżącego w Sądzie w dniu 9 września 2013 r., a więc po wydaniu w dniu 29 sierpnia 2013 r. postanowienia o odrzuceniu skargi świadczy o tym, że skarżący był w stanie stawić się w Sądzie celem podpisania skargi, zaś z jego twierdzeń nie wynika, aby przed tym dniem, a więc w okresie wyznaczonym na usunięcie braków formalnych, takie stawiennictwo było niemożliwe. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. postanowił zażalenie oddalić.