I OZ 1649/17

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Wiesław Morys po rozpoznaniu w dniu 23 listopada 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia H. M. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 11 września 2017 r., sygn. akt II SA/Gl 788/17 o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi H. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] czerwca 2017 r., [...] w przedmiocie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami postanawia: oddalić zażalenie. 2

Zaskarżonym postanowieniem z 11 września 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił wniosek H. M. o wstrzymanie wykonania sprecyzowanej w sentencji decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. Decyzja ta utrzymała w mocy decyzję Starosty R. z dnia [...] marca 2016 r. orzekającą o cofnięciu skarżącemu uprawnień do kierowania pojazdami silnikowymi w zakresie kat. B, C, BE. W skardze zawarto wniosek o wstrzymanie wykonania obu decyzji stwierdzając, iż ich wykonanie spowoduje skutki niemożliwe do odwrócenia. W dalszej części uzasadnienie wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji zawierało przeświadczenie wnioskodawcy, jakoby orzeczenie o cofnięciu uprawnień było merytorycznie niesłuszne i naruszało prawo, gdyż skarżący nigdy wcześniej ani później nie popełnił wykroczeń drogowych, a sprawa dotyczy incydentalnego przypadku. W motywach zaskarżonego postanowienia Sąd meriti przytoczył treść art. 61 § 1 i § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1368 ze zm.) – P.p.s.a. - zgodnie z którym wniesienie skargi do sądu administracyjnego nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. W myśl art. 61 § 3 tej ustawy, po przekazaniu sądowi skargi, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu w całości lub w części, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Dalej wskazał, że uzasadnienie wniosku powinno odnosić się do konkretnych zdarzeń (okoliczności) świadczących o tym, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymanie zaskarżonego aktu jest uzasadnione. Sąd meriti podkreślił, iż na stronie skarżącej spoczywa obowiązek umotywowania żądania wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu w taki sposób, aby przekonać o zasadności zastosowania ochrony tymczasowej. Na podstawie analizy zebranego materiału stwierdził brak podstaw do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. W jego ocenie skarżący nie uprawdopodobnił bowiem okoliczności potwierdzających wystąpienie niekorzystnych, z punktu widzenia jego interesów, następstw wykonania decyzji, poza wskazaniem, że jej wykonanie może spowodować niebezpieczeństwo wystąpienia trudnych do odwrócenia skutków. Nie sprecyzował jednak, na czym skutki te miałyby polegać. Ponadto Sąd I instancji podkreślił, że uwzględnieniu wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji sprzeciwia się również charakter zawartego w niej rozstrzygnięcia. Zasadniczym celem cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami jest wyeliminowanie z ruchu drogowego osób stwarzających potencjalne zagrożenie dla bezpieczeństwa w tym ruchu, a co się z tym wiąże ochrona pozostałych jego uczestników. W zażaleniu H. M. zaskarżył powyższe postanowienie w całości, postulując jego zmianę poprzez wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu pierwszej instancji, względnie uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Sąd pierwszej instancji. W uzasadnieniu zażalenia podniósł, iż wykonanie przedmiotowych decyzji ma negatywny wpływ na jego obowiązki zawodowe, obowiązki publiczne (m.in. sprawowanie mandatu radnego), jak i życie osobiste (m.in. komfort przemieszczana się). Skarżący podniósł również, iż przyczyną wydania wskazanych decyzji były okoliczności z roku 2011, czyli sprzed 6 lat, co samo w sobie dezaktualizuje wskazany postulat wyeliminowania go jako uczestnika ruchu drogowego. Wskazał również na zatarcie "ukarań" wynikających z nałożonych nań mandatów karnych za naruszenia przepisów ruchu drogowego oraz dwukrotne dobrowolne poddanie się dokształcaniu w zakresie ruchu drogowego (bez obniżania ilości punktów karnych). Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z brzmieniem art. 61 § 3 P.p.s.a. przesłankami postanowienia o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, są: niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Katalog przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania zaskarżonego orzeczenia jest zamknięty. W doktrynie i orzecznictwie nie budzi też wątpliwości, że analizą w tej materii objęte są w zasadzie wyłącznie argumenty podane przez stronę, toteż winne one być przekonujące, rzetelne i wiarygodne. Jedną z przesłanek wstrzymania danego aktu lub czynności jest niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody, przy czym ustalenie, czy grożąca szkoda jest szkodą znaczną jest możliwe tylko w oparciu o okoliczności konkretnej sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny stoi na stanowisku, że o znacznej szkodzie można mówić wówczas, kiedy rozmiar szkody wywołanej wykonaniem zaskarżonego aktu administracyjnego jest większy niż zwykłe skutki wywołane wykonaniem aktu tego rodzaju, a oceniając rozmiar ewentualnej szkody należy uwzględnić okoliczności obiektywne i subiektywne dotyczące strony i sprawy. Przesłanka spowodowania trudnych do odwrócenia skutków obejmuje taką materię, którą niełatwo jest zmienić (przywrócić do stanu poprzedniego) w razie wykonania aktu. Zatem musi być także rozważana w kontekście specyfiki aktu administracyjnego, którego dotyczy wniosek o wstrzymanie. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego w obecnym składzie skarżący nie uprawdopodobnił dostatecznie, że wykonanie zaskarżonej decyzji wywoła skutki trudne do odwrócenia. Skarżący łączy je z prowadzoną działalnością publiczną (sprawowanie m.in. funkcji radnego) i zawodową (prowadzenie firmy). Utrata uprawnień do kierowania pojazdami nie jest jednak jednoznaczna z koniecznością zaprzestania ww. aktywności skarżącego. Przyjmując nawet, iż fakt utraty uprawnień do kierowania pojazdami może mu utrudnić prowadzenie wskazanych działalności, to nie oznacza to konieczności ich zaprzestania. Skarżący może bowiem skorzystać z usług transportu publicznego lub prywatnego (np. taxi). Może to wprawdzie zmniejszyć jego dochody, jednakże nie jest to równoznaczne z ich całkowitym pozbawieniem. Należy podkreślić, że gdyby nawet w wyniku utraty uprawnień do prowadzenia pojazdów działalność zawodowa prowadzona przez skarżącego musiałaby zostać ograniczona, to i tak okoliczności tej nie można uznać za dostateczne spełnienie przesłanki wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Według bowiem orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego, jedynie w wypadku, gdy wykonanie zaskarżonej decyzji skutkowałoby całkowitym zakończeniem prowadzonej działalności gospodarczej, nie zaś tylko jej ograniczeniem, a w konsekwencji utratą jedynego źródła utrzymania strony skarżącej, spełniona zostaje przesłanka wyrządzenia znacznej szkody (p. postanowienia z dnia 16 stycznia 2008 r., sygn. akt II OZ 1386/07, oraz z dnia 27 listopada 2009 r., sygn. akt I OZ 1078/09, publ. www.orzeczenia.nsa.gov.pl). W rozpatrywanej sprawie natomiast sytuacja taka nie występuje. Nadto należy podkreślić, iż nie bez znaczenia jest również okoliczność, że wstrzymanie wykonania decyzji cofającej uprawnienie do kierowania pojazdami powinno być, z uwagi na zapewnienie bezpieczeństwa ruchu drogowego, uzasadnione okolicznościami wyjątkowymi, które w niniejszej sprawie nie zostały wykazane. Przedmiotowe uprawnienia mogą być zresztą w przepisany sposób przywrócone - uzyskane. Taka sama konkluzja jawi się co do przesłanki znacznej szkody, której związek z wykonaniem decyzji o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdami jest wątły. W związku z powyższym uznać należy, iż Sąd meriti prawidłowo przyjął brak niniejszej sprawie przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Na koniec Naczelny Sąd Administracyjny wyjaśnia, że rozpoznając wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji, Sąd nie dokonuje oceny zarzutów skargi. Czym innym jest bowiem ocena legalności zaskarżonej decyzji przez Sąd dokonywana na podstawie akt sprawy, a czym innym badanie, czy istnieją przesłanki do udzielania ochrony tymczasowej w trybie art. 61 § 3 P.p.s.a. A zatem Sąd pierwszej instancji rozpoznając wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie orzekał co do istoty sprawy. Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny, w oparciu o art. 184 w związku z art. 197 tej ustawy, orzekł jak w postanowieniu. ----------------------- 2