I OZ 1203/16

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Monika Nowicka po rozpoznaniu w dniu 10 listopada 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Z. R. na pkt I postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 1 sierpnia 2016 r., sygn. akt IV SA/Wr 32/16 o oddaleniu wniosku o wyłączenie sędziego NSA Henryka Ożoga, sędziego NSA Mirosławy Rozbickiej-Ostrowskiej, sędziego NSA Juli Szczygielskiej, sędziego NSA Anny Moskały, sędziego WSA Lidii Serwiniowskiej, sędziego WSA Alojzego Wyszkowskiego, sędziego WSA Wandy Wiatkowskiej-Ilków, sędziego WSA Ewy Kamienieckiej w sprawie ze skargi Z. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] września 2015 r., Nr [...] w przedmiocie przyznania dodatku mieszkaniowego postanawia: oddalić zażalenie.

Z. R. pismem z dnia 30 maja 2016 r. wniósł o wyłączenie: sędziego NSA Ryszarda Pęka, sędziego NSA Henryka Ożóga, sędziego NSA Mirosławy Rozbickiej-Ostrowskiej, sędziego NSA Jolanty Sikorskiej, sędziego NSA Tadeusza Kuczyńskiego, sędziego NSA Juli Szczygielskiej, sędziego NSA Anny Moskały, sędziego WSA Lidii Serwiniowskiej, sędziego WSA Alojzego Wyszkowskiego, sędziego WSA Wandy Wiatkowskiej-Ilków, sędziego WSA Ewy Kamienieckiej, wskazując, że żąda wyłączenia wskazanych wyżej sędziów na podstawie art. 19 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718); dalej: "p.p.s.a." z uwagi na brak ich bezstronności i okazywanie na sali sądowej negatywnego stosunku do jego osoby. Sędziowie, którzy orzekają w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu, tj.: Henryk Ożóg, Mirosława Rozbicka - Ostrowska, Julia Szczygielska, Anna Moskała, Lidia Serwiniowska, Alojzy Wyszkowski, Wanda Wiatkowska-Ilków i Ewa Kamieniecka, złożyli pisemne oświadczenia, że nie istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do ich bezstronności. Oświadczyli również, że nie zachodzą żadne okoliczności określone w art. 18 p.p.s.a., które dawałyby podstawę do ich wyłączenia od rozpoznania niniejszej sprawy. Natomiast Sędzia NSA Ryszard Pęk został przeniesiony z dniem 15 października 2015 r. do orzekania w Naczelnym Sądzie Administracyjnym, sędzia NSA Jolanta Sikorska została przeniesiona z dniem 1 marca 2016 r. do Naczelnego Sądu Administracyjnego, zaś sędzia NSA Tadeusz Kuczyński przeszedł w stan spoczynku z dniem 29 lutego 2016 r. Postanowieniem z dnia 1 sierpnia 2016 r. – wydanym m. in. na podstawie art. 22 § 1 i § 2 oraz art. 18 i 19 p.p.s.a. - Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił wniosek o wyłączenie sędziego NSA Henryka Ożoga, sędziego NSA Mirosławy Rozbickiej-Ostrowskiej, sędziego NSA Juli Szczygielskiej, sędziego NSA Anny Moskały, sędziego WSA Lidii Serwiniowskiej, sędziego WSA Alojzego Wyszkowskiego, sędziego WSA Wandy Wiatkowskiej-Ilków oraz sędziego WSA Ewy Kamienieckiej, uznając go za bezzasadny (pkt I) oraz umorzył postępowanie z wniosku o wyłączenie od rozpoznania sprawy sędziego NSA Ryszarda Pęka, sędzi NSA Jolanty Sikorskiej oraz sędziego NSA Tadeusza Kuczyńskiego. W uzasadnieniu swego orzeczenia Sąd Wojewódzki wskazywał, że skarżący nie wskazał okoliczności przemawiających za zasadnością wyłączenia powyższych sędziów od rozpoznawania niniejszej sprawy. Przywołane zaś przez niego okoliczności co do stronniczości wymienionych sędziów wynikały natomiast wyłącznie z jego subiektywnego przeświadczenia co do ich istnienia. Nie zostały jednak uprawdopodobnione przez wnioskodawcę i tym samym nie mogły stanowić wystarczającej przesłanki do zastosowania art. 19 p.p.s.a. Sąd Wojewódzki zauważył, że nie można kwestionować obiektywizmu sędziego, bez przywołania faktycznych podstaw, które w sposób uzasadniający wskazywałyby na utratę zaufania co do bezstronności sędziego. Zdaniem Sądu, przywołane przez wnioskodawcę podstawy wyłączenia nie stanowiły również okoliczności obligujących Sąd do ich wyłączenia z mocy prawa. Ponadto wskazani sędziowie oświadczyli, że nie zachodzą żadne okoliczności określone w art. 18 i art. 19 p.p.s.a., dające podstawę do ich wyłączenia od rozpoznawania niniejszej sprawy. W ocenie Sądu samo niezadowolenie strony z rozstrzygnięcia spraw czy sposobu procedowania nie mogło stanowić podstawy do wyłączenia sędziego, gdyż rozpoznając niniejszy wniosek Sąd nie bada prawidłowości podejmowanych przez skład orzekający czynności procesowych. Z. R., w złożonym na punkt I powyższego postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu zażaleniu, zakwestionował jego prawidłowość. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Instytucja wyłączenia sędziego od orzekania w sprawie regulowana jest przepisami Rozdziału 5 Działu I ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Art. 18 § 1 p.p.s.a. zawiera zamknięty katalog przesłanek, dla których wyłączenie sędziego winno nastąpić z urzędu, zaś wyłączenie dokonywane na wniosek strony uregulowane jest art. 19 p.p.s.a. W rozpatrywanej sprawie należy stwierdzić, że Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zasadnie ocenił, iż w przedmiotowej sprawie nie zachodzą okoliczności, które uzasadniałyby uwzględnienie wniosku o wyłączenie wskazanych wyżej sędziów. Za taką okoliczność w żadnym razie nie może być bowiem uznane twierdzenie, iż wskazani sędziowie nie są bezstronni, a ponadto okazują na sali sądowej negatywny stosunku do skarżącego. Subiektywne odczucia strony w tym zakresie nie mogą stanowić dostatecznej przesłanki świadczącej o istnieniu którejkolwiek ze wskazanych w art. 18 § 1 albo art. 19 p.p.s.a. sytuacji albo o braku po stronie sędziów bezstronności. Podkreślenia ponadto wymaga, iż wydanie postanowienia w przedmiocie wyłączenia sędziego musi być poprzedzone złożeniem wyjaśnień przez sędziego, którego wniosek dotyczy. Jak stwierdził Sąd Najwyższy: "Autorytet moralny sędziego przemawia za wiarygodnością złożonego wyjaśnienia i jeżeli strona żądająca wyłączenia zaprzecza jego prawdziwości, obowiązana jest wskazać i udowodnić okoliczności, które by podważały wiarygodność oświadczenia sędziego" (postanowienie z 25.08.1971 r., I CZ 121/71, OSN 1972, poz. 55). Złożenie takich wyjaśnień miało miejsce w postępowaniu pierwszoinstancyjnym, a tym samym – wobec niewskazania jakichkolwiek okoliczności, które mogłyby podważyć prawdziwość oświadczenia wskazanych sędziów - stwierdzić trzeba, że postanowienie Sądu I instancji oddalające wniosek o wyłączenie sędziów było zgodne z prawem. Sąd orzekający w niniejszej sprawie podziela także pogląd wyrażony w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, iż skoro sędzia, którego przedmiotowy wniosek dotyczy złożył oświadczenie, że nie zachodzą żadne okoliczności określone w art. 18 i art. 19 p.p.s.a., dające podstawę do jego wyłączenia od rozpoznawania niniejszej sprawy i prawdziwość tego oświadczenia nie budzi żadnych wątpliwości, to wniosek o wyłączenie sędziego nie zasługuje na uwzględnienie. (por. postanowienie NSA z dnia 19 czerwca 2008 r., sygn. akt I OZ 441/08, postanowienie NSA z dnia 12 maja 2010 r., sygn. akt I OZ 332/10). Z uwagi na powyższe Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.), orzekł jak w sentencji postanowienia.