I OZ 1138/14

Dnia 11 grudnia 2014 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Paweł Miładowski, , , po rozpoznaniu w dniu 11 grudnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia S. P. na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 7 lipca 2014 r., sygn. akt II SO/Bd 4/14 o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego od zażalenia na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 3 czerwca 2014 r., sygn. akt II SO/Bd 4/14 o odmowie wyjaśnienia wątpliwości co do treści postanowienia w sprawie wniosku S. P. o wykładnię postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 31 sierpnia 2005 r. odrzucającego skargę S. P. na bezczynność Dyrektora Wojskowej Agencji Mieszkaniowej Oddział Regionalny w B. w przedmiocie wykonania decyzji postanawia: uchylić zaskarżone zarządzenie.

Zaskarżonym zarządzeniem z dnia 7 lipca 2014 r. Przewodniczący Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy wezwał S. P. do uiszczenia wpisu od zażalenia z dnia 2 lipca 2014 r. w kwocie 100 zł. Na powyższe zarządzenie zażalenie wniósł S. P., podnosząc, że nie zgadza się z tym zarządzeniem. W ocenie S. P. na podstawie art. 239 pkt 1 lit. d ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", jest zwolniony od obowiązku uiszczania kosztów w sprawach stosunku pracy, stosunku służbowego. Na potwierdzenie swojego stanowiska powołał się na postanowienie NSA z dnia 19 kwietnia 2007 r., sygn. akt I OZ 266/07. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zażalenie na zarządzenie z dnia 4 września 2014 r. jest uzasadnione w świetle art. 239 pkt 1 lit. d p.p.s.a. Źródłem niniejszego postępowania był bowiem stosunek służbowy w tym znaczeniu, że sprawa wywołana wnioskiem o wyjaśnienie wątpliwości co do treści orzeczenia związana jest z wydaniem przez Dyrektora Wojskowej Agencji Mieszkaniowej Oddział Regionalny w B. decyzji z dnia [...] grudnia 2004 r., nr [...], w przedmiocie pomocy finansowej. Oceny tej nie zmienia to, że w niniejszej sprawie przedmiotem wniosku o wyjaśnienie wątpliwości co do treści orzeczenia było prawomocne postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjny w Bydgoszczy z dnia 31 sierpnia 2005 r., sygn. akt II SAB/Bd 42/05, wydane w przedmiocie wykonania ww. decyzji, tj. braku wypłaty przyznanej pomocy finansowej. W postanowieniu tym Sąd uznał, że skarga w zakresie niewykonania ww. decyzji nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Należy bowiem mieć na względzie, że art. 239 p.p.s.a., który uprawnia strony postępowania sądowego do zwolnienia od ponoszenia kosztów postępowania sądowoadministracyjnego z mocy ustawy należy rozumieć szeroko. Wynika to z tego, że celami ustanowienia niniejszego zwolnienia były aspekty społeczne, konieczność zrealizowania normy konstytucyjnej, nakazującej zagwarantowanie jednostkom równego dostępu do wymiaru sprawiedliwości (art. 45 ust. 1 Konstytucji RP) w sprawach o podstawowych dla obywateli znaczeniu. W tym zakresie wnioskodawca prawidłowo zatem przywołał w zażaleniu postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 kwietnia 2007 r., sygn. akt I OZ 266/07, wydanego w jego sprawie dotyczącej bezczynność Dyrektora Agencji Mieszkaniowej Oddział Regionalny w B. ale w przedmiocie przekazania odwołania od decyzji w sprawie pomocy finansowej na budownictwo mieszkaniowe. W ślad za stanowiskiem zajętym w ww. postanowieniu Naczelnego Sadu Administracyjnego należy wskazać, że brak jakichkolwiek wyróżników ustawowego wyrażenia: "sprawy ze stosunków pracy i stosunków służbowych" wskazuje na to, że zwolnieniem objęto wszystkie sprawy mieszczące się w tej kategorii. Wobec tego przyjąć należy, że wprawdzie art. 239 pkt 1 lit. d p.p.s.a. należy do wyjątków od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych, to jednak przedmiotowe odstępstwo od zasady określono szeroko. Reasumując, w każdej sprawie sądowoadministracyjnej, w której przedmiotem jest uprawnienie lub obowiązek bądź bezczynność lub przewlekłość wynikające z treści stosunku służbowego lub pracy cechować się będzie występowaniem instytucji ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych po stronie strony skarżącej, a w niniejszej sprawie wnioskodawcy. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 185 § 1 w zw. z art. 197 § 2 i art. 198 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie.